دعای نور

بسم الله الرحمن الرحيم
شرح دعاي عظيم الشأن نور
از مهج الدعوات نقل شده است با شرح و بسط كه مختصرش اين است:حضرت اميرالمومنين(ع) فرمودند كه هركه در هر روز يكبار يا در سالي يكبار يا در عمر خود يك مرتبه اين دعا را بخواند مراد هر دو جهان او برآيد و او را از هيچ آفريدهبيم نباشد، زينهار كه به همه كس نيآموزيد كه به حرام بيازمايند نعوذبالله و از جمله خواص اين دعا آن است كه خواننده اش پيوسته در نظر خلايق عزيز و مكرم گردد و از تهمت و غيبت و مذلّت ايمن باشد و از منت مردم آسوده شود و از شرّ دشمنان و حسودان و منافقان در امان باشد و كارهاي بسته او گشاده گردد و دشمن بر او ظفر نيابد و قرض او ادا شود و محتاج مردم نگردد و در نظر پادشاه عزيز باشد و سِحر ساحران در وي كارگر نشود و از وسوسه شيطان ايمن باشد و هركاري كه پيش گيرد خداي تعالي او را مدد و نصرت كند و افراد هر خانه كه اين دعا در آن باشد از خستگي و مرگ مفاجات ايمن باشند و در آن خانه بركت و نعمت بسيار باشد و هرگز بركت از آن خانه بيرون نرود و قحطي در آن خانه راه نيابد و اگر عزيزي در سفر دارد روز دوشنبه و پنجشنبه و جمعه اين دعا را بخواند در همان چند روزه آن مسافر به سلامت باز گردد به حرمت اين دعا و اگر به سفر رود اين دعا را با خود دارد تا جان و مالش محفوظ باشد و دشمن بر وي ظفر نيابد و اگر درويش باشد توانگر شود تا به زيارت كعبه رود و اگر فاسق باشد عابد شود و اگر شارب الخمر باشد خداي تعالي او را توبه نصوح كرامت فرمايد و هركس اين دعا را با خود دارد محبوب القلوب و مقبول طبع جميع مردم گردد و اگر كسي در جنگ با خود دارد البته بر دشمن ظفر يابد و منصور گردد و از زخم تير و شمشير و نيزه و كارد و خطاي اسب در امان باشد و هر كه با خود دارد از شر آدم و ديو و درنده و سگ و ديوانه و جميع موذيان در حفظ و امان الهي باشد و هر كس از روي اخلاص و اعتقاد درست بخواند و شك نياورد به مقصود و مدعاي خود برسد و در روايت ديگر از حضرت اميرالمومنين عليه السلام مروي است كه فرمود: هركس دعاي نور را در عمر خود يكبار بخواند حقتعالي از گناهان [او] درگذرد به بركت اين دعا و اگر در جايي صاعقه يا زلزله و انواع بلاها نعوذبالله از غضب خداي تعالي حادث شود چون اين دعا را خوانند همه بلاها دفع خواهد شد و اين دعا را عزيز و محترم بايد داشت چنانكه مشروط است كه اين دعا را با مُشك و زعفران بر كفن ميّت نويسند ان مرده را عذاب قبر نباشد و صد هزار نور در قبر او بتابد و سؤال نكير و منكر بر او آسان شود و هفت هزار فرشته بر سر قبر او حاضر شوند و بر دست هر يك طبقي از نور كه بر سر او نثار كنند و گويند مترس و اندوه مدار كه ما مونس توييم تا روز قيامت و قبر او را فراخ كنند چندانكه چشم كار كند و دري از بهشت به قبر او گشايند، ديگر جبرييل عرض كرد يا رسول الله من شرم مي كنم از آن بنده كه اين دعا بر كفن او نوشته شده باشد و من او را عذاب كنم و نيز عرض كرد خدا مي فرمايد كه پيش از ادم به نهصد سال اين دعا را بر عرش ثبت كردم و به هيچ پيغمبري نفرستادم الاّ به امّتهاي تو، هركس آنرا به صدق دل در ماه مبارك رمضان در روز آدينه(جمعه) در هنگامي كه نماز صبح را گذارده باشد و با كسي سخن نگفته باشد بخواند هر حاجتي كه دارد و با كسي سخن نگفته باشد بخواند هر حاجتي كه دارد حقتعالي در شب قدر كه شب فيض است برآورد و چون در ماه رمضان خواند به شروطي كه ذكر شد هفت هزار فرشته از مكه و هفتاد هزار از بيت المقدس جمع شوند و هر يكي را هزار سر باشد و بر هر سري هزار دهان و در هر دهان هزار زبان [كه] به هر زباني هزار تسبيح و تهليل گويند و ثواب آن براي خواننده [دعا] باشد تا روز قيامت و اگر ثواب اين دعا را ده قسمت كني هر قسمت آن برابر كوهي به بزرگي دنيا باشد و اگر تمام ثواب آنرا شرح كنم بيشتر امت تو عاصي شوند و تكيه بر اين دعا كنند و خلل در دين پيدا شود، يا رسول الله خداي تعالي مي فرمايد هر كه آنرا بخواند هر حاجتي كه ميان من و او باشد روا كنم، خوشا بحال بنده اي كه اين دعا را در كفن خود نوشته باشد، چون روز قيامت از قبر سر برآرد هزار فرشته به استقبال او بفرستم كه هريك را بيرقي از نور در دست باشد با هفتاد هزار غلام كه هر يك لجام اسبي بدست كه شكم آنها از دُرّ و يالشان از ياقوت سرخ و موي آنها چون گيسوي زنان و در پشت هر اسبي قبّه*اي از نور و در هر قبّه چهارصد پرده از نور آويخته ميان هر قبّه هزار حوري كه بر تختهاي استبرق نشسته باشند و بر هر سر هزار گيسو باشد از مُشك و عنبر و زعفران و كافور با نامهاي موكل نوشته، و اگر اين دعا را بخواند چون سر از قبر بدارد هزار فرشته ديگر بيايند كه در دست هر يك جامي كه چهار گونه طعام و شير و انگبين صاف در آن باشد و بر سر هر جامي سرپوشي از نور و بر آن سرپوشها نوشته شده باشد لا اله الاّ اللهُ محمدً رسول الله عليٌّ وليُّ الله و اين جامها را بدست وي دهند تا بياشامد و آن فرشتگان او را مي برند تا بعرصات قيامت كه هر كه او را بيند گويد اين كدام پيغمبر است يا كدام شهيد، از جانب حضرت ربالعزه ندا رسد كه اين نه پيغمبر است و نه شهيد بلكه يكي از امّتان محمد(ص) است كه دعاي نور را خوانده، من او را اين عطيه كرامت كرده ام يا رسول الله هركس در اين دعا شك كند ملعون دنيا و آخرت است پس جبرييل (ع) اين دعا را خواند و حضرت رسول(ص) آنرا بياموخت. البته خاصيت اين دعاي جليل القدر بسيار است و در اينجا به اختصار ذكر شد تا خواننده و نويسنده را ملال نباشد والله اعلم بالصواب.

. بِسْمِ الله الرََّحمنِ الرَّحيم
اَللّهُمَّ يانُورَ النَّورِ تَنَوَّرْتَ بِالنُّورِوَالنُّورُفي نُورِكَ يا نُورُ ، اللّهمَّ ياعَزيزُ تَعَزَّزْتَ بِالعَِّزةِ والعِزَّةُ في عِزَّةِ عِزَّتِكَ ياعَزيزُ ، اَللّهُمَّ يا جَليلُ تَجَلَّلْتَ بِالْجَلالِ والجَلالُ في جَلالِ جَلالِكَ يا جَليلُ اَللّهُمَّ يا قَديمُ تَقَدَّمْتَ بِالْقِدَمِ وَالْقِدَمُ في قِدَمِ قِدَمِكَ ياقَديمُ ، اَللّهُمَّ يا قَديرُ تَقَدَّرْتَ بِالْقُدْرَةِ وَالْقُدْرَةُ في قُدْرَةِ قُدْرَتِكَ يا قَديرُ اَللّهُمَّ ياوَهّابُ تَوَهَّبْتَ بِالْهَيْبَةِ وَالْهَيْبَةُ فِي هَيْبَةِ هَيْبَتِكَ يا وَهّاب اَللّهُمَّ يا عَليْمُ تَعَلَّمْتَ بِالْعِلْمِ وَالْعِلْمُ فِي عِلْمِ عِلْمِكَ يا عَليمُ اَللّهُمَّ يا حَكيمُ تَحَكَّمْتَ بِالْحِكْمَةِ وَالْحِكْمَةُ فِي حِكْمَةِ حِكْمَتِكَ يا حَكيمُ اَللّهُمَّ يامالِكُ تَمَلَّكْتَ بِالْمُلْكِ وَالْمَلَكُوتُ فِي مَلَكوتِ مَلَكوتِكَ يا مالِكُ اَللّهُمَّ يا قُدُّوسُ تَقَدَّسْتَ بِالْقُدْسِ وَالقُدْسُ فِي قُدْسِ قُدْسِكَ يا قُدّوسُ اَللّهُمَّ يا صَبُورُ تَصَبَّرْتَ بِالْصَبْرِ وَالْصَبْرُ فِي صَبْرِ صَبْرِكَ يا صَبور ، اَللّهُمَّ يا مَنّانُ تَمَنَّنْتَ بِالْمِنَّةِ وَالْمِنَّةُ فِي مِنَّتِ مِنَّتِكَ يا مَنّانُ اَللّهُمَّ يا فَرْدُ تَفَرَّدْتَ بِالْفَرْدِ وَالْفَرْدُ فِي فَرْدِ فَرْدِكَ يا فَرْدُ اَللّهُمَّ يا واحِِِِدُ تَوَحَّدْتَ بِالْوَحْدانِيَّةِ والْوَحْدانِيَّةُ فِي وَحدانيَّةِ وَحْدانيَّتِكَ يا واحِدُ اَللّهُمَّ يا جَميلُ تَجَمَّلْتَ بِالْجَمالِ وَالْجَمالُ فِي جَمالِ جَمالِكَ يا جَميلُ، اَللّهُمَّ ياسَلامُ تَسَلَّمْتَ بِالْسَّلامِ وَالْسَّلامُ فِي سَلامِ سَلامِكَ يا سَلامُ ، اَللّهُمَّ يارَبِّ تَرََبَّيْتَ بِالْرُّبُوبِيَّةِ والْرُّبُوبِيَّةُ فِي رُبُوبِيَّةِ رُبوبِيَّتِكَ يا رَبُُّ، اَللّهُمَّ ياقَهّارُ تَقَهَّرْتَ بِالْقَهْرِ وَالْقَهْرُ فِي قَهْرِ قَهْرُكَ يا قَهّارُ ، اَللّهُمَّ يا جَبّارُتَجَبَّرْتَ بِالْجَبَروتِ وَالْجَبَروتُ فِي جَبَروتِ جَبَروتِكَ ياجَبّارُ، اَللّهُمَّ يا كَريمُ تَكَرَّمْتَ بِالْكَرَمِ وَالْكَرَمُ فِي كَرَمِ كَرَمِكَ يا كَريمُ، اَللّهُمَّ ياكَبيرُتَكَبَّرْتَ بِالْكِبْرِياءِ وَالْكِبْرِياءُ فِي كِبْرِياءِ كِبْرِيائِكَ يا كَبيرُ، اَللّهُمَّ يا رَحيمُ تَرَحَّمْتَ بِالرَّحْمَةِ وَالرَحْمَةُ فِي رَحْمَةِ رَحْمَتِكَ يا رَحيمُ ،اَللّهُمَّ يا عَظيمُ تَعَظَّمْتَ بِالْعَظَمَةِ والعَظَمَةُ في عَظَمَةِ عَظَمَتِكَ يا عَظيمُ ، اَللّهُمَّ يا مَجيدُ تَمَجَّدْتَ بِالْمَجْدِ وَالْمَجْدُ فِي مَجْدِ مَجْدِكَ يا مَجيدُ ، اَللّهُمَّ يا حَليمُ تَحَمَّلْتَ بِالْحِلمِ وَالْحِلْمُ فِي حِلْمِ حِلْمِكَ يا حَليمُ ، اَللّهُمَّ لااله الّا اَنْتَ ،اِنَّكَ عَلي كُلِّ شَيءٍ قَديرٌ، سُبْحانَ الْقَهّارِ ،سُبحانَ الْغَفّارِ، سُبحانَ الْقادِرِ، سُبحانَ العزيزِ، سُبحانَ الحَيِّ، سُبحانَ القيومِ سُبحانَ القاهرِ، سُبحانَ الجَبّارِ، سُبحانَ الصَّبِيرِ، سُبحانَ الجَبّارِالْوَهّابِ، سُبحانَ المانِع، سُبحانَ المُبِينِ ، سُبحانَ الشّافِيِ، سُبحانَ الْكافِيِ، سُبحانَ الْمُعافِيِ ، سُبحانَ الْمؤمِنِ، سُبحانَ المُهَيْمِنِ سُبحانَ الْماجِدِ، سُبحانَ الواحِدِ، سُبحانَ الاَحَدِ، سُبحانَ الرَّحْمنِ، سُبحانَ الجَلِيلِ، سُبحانَ الكَريمِ، سُبحانَ المُقَدِّمِ، سُبحانَ الْمُؤَخِّرِ، سُبحانَ الَاوَّلِ، سُبحانَ الْآخِِِرِ، سُبحانَ الظّاهِرِ، سُبحانَ الْباطِنِ ،سُبحانَ الْوافِيِ ، سُبحانَ الغَنيِّ، سُبحانَ المُغنِيِّ، سُبحانَ المُقَدِّرِ، سُبحانَ النُّورِ، سُبحانَ الْهاديِ، سُبحانَ الجَليلِ، سُبحانَ المُجِيبِ، سُبحانَ اللهِ وَالْحَمْدُلِلّهِ ولااِلهَ الّااللهُ وَاللهُ اَكبر، سُبحانَ اللهِ المُسَمّي قَبْلَ اَنْ يُسَمّي سُبحانَ الْعَلِيِّ الْاَعْلي ، سُبحانَ اللهِ وتَعالي عَمّا يَقولُونَ عُلُواً كَبيرا، سُبحانَ ذِي الْمُلْكِ وَالْمَلَكوتِ، سُبحانَ ذِي الْعِزَّةِ وَالعَظَمَةِ وَالْهَيْبَةِ وَالْقُدْرَةِ وَالْكِبرِياءِ وَالْجَلالِ وَالْجَبَروتِ، سُبحانَ الْمَلِكِ الْمَعْبود، سُبحانَ الْمَلِكِ المَقصود، سُبحانَ الْمَلِكِ الْحَيِّ الْعَليمِ الْحَكيمِ الَّذي لايَنامُ ولايَفوتُ اَبَداً دائِماً باقِياً سُبُّوحٌ قُدُّوسٌ رَبُّنا وَ رَبُّ الْمَلائِكَةِ وَالْرّوحِ لاِالهَ اِلّااللهُ وَحْدَهُ لاشَريكَ لَه , لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهوَعَلي كُلِّ شَي ءٍ قَديرٌ، ياحَيُّ ياقَيُّومُ ياذَالْجَلالِ وَالْاِكرامِ لاالهَ اِلّا هُوَ ،عَليهِ وَتَوَكَّلْتُ وَهُوَرَبُّ الْعَرْشِ الْعَظيمِ وَلاحَوْلَ وَلاقُوَّةَ اِلّابِاللهِ الْعَلِيِّ الْعَظيمِ بِرَحْمَتِكَ يااَرْحَمَ اْلراحِمِينَ ،لااِلهَ اِلّااللهُ الْحَلِيمُ الْكَريمُ لااِلهَ اِلّااللهُ العَلِيُّ الْعَظيمُ سُبحانَ اللهِ رَبِّ الْسَّمواتِ السَّبْعِ وَرَبِّ الْاَرَضينَ الْسَّبْعِ وَما فِيهِنَّ وَمابَينَهُنَّ وَرَبِّ الْعَرْشِ الْعَظيمِ وَالْْحَمدُ لِلّهِ رَبِّ الْعالَمِينِ . يا مَن اَظْهَرَالْجَميلَ وَسَتَرَ الْقَبِيحَ، يا مَنْ لَمْ يُؤاخِذْ بِالْجَريرَةِ وَلَم يَهْتِكِ الْسِِّتْرَ يا عَظيمَ الْعَفو يا حَسَنَ التَّجاوُزِ يا واسِعَ الْمَغفِرَةِ وَ يا باسِطَ الْيَدَيْنِ بِالرََّحْمَةِ يا صاحِبَ كُلِّ نَجْوي وَيا مُنْتَهي كُلِّ شَكْوي وَ يا مُفَرِّجَ كُلِّ كُرْبَةٍ يا مُقِيلَ كُلِّّ عَثْرَةٍ يا كَريمَ الصَفْحِ يا عَظيمَ الْمَنِّ يا مُبْتَدِءً بِالنِّعَمِ قَبْلَ اِسْتِحْقاقِها يا رَ بّاهُ يا سَيّداهُ يا غَايَةَ رَغْبَتاهُ اَسْئَلُكَ بِكَ وَبِمُحَمَّدٍ وَعَلِيٍٍّ وَفاطِمَةَ وَالْحَسَنِ وَالْحُسينِ وَعَلي بنِ الْحُسَين وَمُحَمَّد بنِ عَلي وَجَعْفَرِبنِ مُحَمَّدٍ وَمُوسَي بنِ جَعْفَرٍ وَعَليِّ بنِ مُوسي وَمُحَمَّدٍ بن عَليٍٍّ وعَليِّ بنِ مُحَمَّدٍ والحَسَنِ بن عَليٍِ وَالْقائِمِ المَهْدِيِّ، اَلْاَئِمَّةِ الْهادِيةِ عَلَيْهِمُ الْسَّلامُ اَنْ تُصَلّيَ عَلي مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَاَسْئَلُكَ يا اللهُ يااللهُ لاتُشَوِّهَ خَلْقِي بِالْنّارِ وَ اَن تَفْعَلَ بِي ما اَنْتَ اَهْلُهُ بِرَحْمَتِكَ يا اَرْحَمَ الرّاحِمِينَ.

......................................

بسم الله الرحمن الرحيم شرح دعاي عظيم الشأن نور از مهج الدعوات نقل شده است با شرح و بسط كه مختصرش اين است:حضرت اميرالمومنين(ع) فرمودند كه هركه در هر روز يكبار يا در سالي يكبار يا در عمر خود يك مرتبه اين دعا را بخواند مراد هر دو جهان او برآيد و او را از هيچ آفريدهبيم نباشد، زينهار كه به همه كس نيآموزيد كه به حرام بيازمايند نعوذبالله و از جمله خواص اين دعا آن است كه خواننده اش پيوسته در نظر خلايق عزيز و مكرم گردد و از تهمت و غيبت و مذلّت ايمن باشد و از منت مردم آسوده شود و از شرّ دشمنان و حسودان و منافقان در امان باشد و كارهاي بسته او گشاده گردد و دشمن بر او ظفر نيابد و قرض او ادا شود و محتاج مردم نگردد و در نظر پادشاه عزيز باشد و سِحر ساحران در وي كارگر نشود و از وسوسه شيطان ايمن باشد و هركاري كه پيش گيرد خداي تعالي او را مدد و نصرت كند و افراد هر خانه كه اين دعا در آن باشد از خستگي و مرگ مفاجات ايمن باشند و در آن خانه بركت و نعمت بسيار باشد و هرگز بركت از آن خانه بيرون نرود و قحطي در آن خانه راه نيابد و اگر عزيزي در سفر دارد روز دوشنبه و پنجشنبه و جمعه اين دعا را بخواند در همان چند روزه آن مسافر به سلامت باز گردد به حرمت اين دعا و اگر به سفر رود اين دعا را با خود دارد تا جان و مالش محفوظ باشد و دشمن بر وي ظفر نيابد و اگر درويش باشد توانگر شود تا به زيارت كعبه رود و اگر فاسق باشد عابد شود و اگر شارب الخمر باشد خداي تعالي او را توبه نصوح كرامت فرمايد و هركس اين دعا را با خود دارد محبوب القلوب و مقبول طبع جميع مردم گردد و اگر كسي در جنگ با خود دارد البته بر دشمن ظفر يابد و منصور گردد و از زخم تير و شمشير و نيزه و كارد و خطاي اسب در امان باشد و هر كه با خود دارد از شر آدم و ديو و درنده و سگ و ديوانه و جميع موذيان در حفظ و امان الهي باشد و هر كس از روي اخلاص و اعتقاد درست بخواند و شك نياورد به مقصود و مدعاي خود برسد و در روايت ديگر از حضرت اميرالمومنين عليه السلام مروي است كه فرمود: هركس دعاي نور را در عمر خود يكبار بخواند حقتعالي از گناهان [او] درگذرد به بركت اين دعا و اگر در جايي صاعقه يا زلزله و انواع بلاها نعوذبالله از غضب خداي تعالي حادث شود چون اين دعا را خوانند همه بلاها دفع خواهد شد و اين دعا را عزيز و محترم بايد داشت چنانكه مشروط است كه اين دعا را با مُشك و زعفران بر كفن ميّت نويسند ان مرده را عذاب قبر نباشد و صد هزار نور در قبر او بتابد و سؤال نكير و منكر بر او آسان شود و هفت هزار فرشته بر سر قبر او حاضر شوند و بر دست هر يك طبقي از نور كه بر سر او نثار كنند و گويند مترس و اندوه مدار كه ما مونس توييم تا روز قيامت و قبر او را فراخ كنند چندانكه چشم كار كند و دري از بهشت به قبر او گشايند، ديگر جبرييل عرض كرد يا رسول الله من شرم مي كنم از آن بنده كه اين دعا بر كفن او نوشته شده باشد و من او را عذاب كنم و نيز عرض كرد خدا مي فرمايد كه پيش از ادم به نهصد سال اين دعا را بر عرش ثبت كردم و به هيچ پيغمبري نفرستادم الاّ به امّتهاي تو، هركس آنرا به صدق دل در ماه مبارك رمضان در روز آدينه(جمعه) در هنگامي كه نماز صبح را گذارده باشد و با كسي سخن نگفته باشد بخواند هر حاجتي كه دارد و با كسي سخن نگفته باشد بخواند هر حاجتي كه دارد حقتعالي در شب قدر كه شب فيض است برآورد و چون در ماه رمضان خواند به شروطي كه ذكر شد هفت هزار فرشته از مكه و هفتاد هزار از بيت المقدس جمع شوند و هر يكي را هزار سر باشد و بر هر سري هزار دهان و در هر دهان هزار زبان [كه] به هر زباني هزار تسبيح و تهليل گويند و ثواب آن براي خواننده [دعا] باشد تا روز قيامت و اگر ثواب اين دعا را ده قسمت كني هر قسمت آن برابر كوهي به بزرگي دنيا باشد و اگر تمام ثواب آنرا شرح كنم بيشتر امت تو عاصي شوند و تكيه بر اين دعا كنند و خلل در دين پيدا شود، يا رسول الله خداي تعالي مي فرمايد هر كه آنرا بخواند هر حاجتي كه ميان من و او باشد روا كنم، خوشا بحال بنده اي كه اين دعا را در كفن خود نوشته باشد، چون روز قيامت از قبر سر برآرد هزار فرشته به استقبال او بفرستم كه هريك را بيرقي از نور در دست باشد با هفتاد هزار غلام كه هر يك لجام اسبي بدست كه شكم آنها از دُرّ و يالشان از ياقوت سرخ و موي آنها چون گيسوي زنان و در پشت هر اسبي قبّه‌اي از نور و در هر قبّه چهارصد پرده از نور آويخته ميان هر قبّه هزار حوري كه بر تختهاي استبرق نشسته باشند و بر هر سر هزار گيسو باشد از مُشك و عنبر و زعفران و كافور با نامهاي موكل نوشته، و اگر اين دعا را بخواند چون سر از قبر بدارد هزار فرشته ديگر بيايند كه در دست هر يك جامي كه چهار گونه طعام و شير و انگبين صاف در آن باشد و بر سر هر جامي سرپوشي از نور و بر آن سرپوشها نوشته شده باشد « لا اله الاّ اللهُ محمدً رسول الله عليٌّ وليُّ الله » و اين جامها را بدست وي دهند تا بياشامد و آن فرشتگان او را مي برند تا بعرصات قيامت كه هر كه او را بيند گويد اين كدام پيغمبر است يا كدام شهيد، از جانب حضرت ربالعزه ندا رسد كه اين نه پيغمبر است و نه شهيد بلكه يكي از امّتان محمد(ص) است كه دعاي نور را خوانده، من او را اين عطيه كرامت كرده ام يا رسول الله هركس در اين دعا شك كند ملعون دنيا و آخرت است پس جبرييل (ع) اين دعا را خواند و حضرت رسول(ص) آنرا بياموخت. البته خاصيت اين دعاي جليل القدر بسيار است و در اينجا به اختصار ذكر شد تا خواننده و نويسنده را ملال نباشد والله اعلم بالصواب.

 

23-12-2009, 11:03	#2
vorojax مدیرکل انجمنهای نور آسمان     تاریخ عضویت: Jun 2008 محل سکونت: همشهری حضرت عشق نوشته ها: 7,239 Thanks: 6,144 Thanked 11,421 Times in 3,498 Posts	RE: متن و شرح دعاي عظيم الشان نور بِسمِ اللهِ الرَّحمن الرَّحيم اَلّلهُمَّ يا نُورَالنُّورِتَنَوَّرتَ بِالنُّورِ وَالنُّورُ في نُورِكَ يا نُورُ اَلّلهُمَّ يا عَزيزُ تَعَزَّزتَ بِالعِزَّةِ وَالعِزَّةُ في عِزَّةِ عِزَّتِكَ يا عَزيزُ اَلّلهُمَّ يا جَليلُ تَجَلَّلتَ بِالجَلالَ وَالجَلالُ في جَلالِ جَلالِكَ يا جَليلُ اَلّلهُمَّ يا قَديمُ تَقَدَّمتَ بَالقِدَمِ وَالقِدَمُ في قِدَمِ قِدَمِكَ يا قَديمُ اَلّلهُمَّ يا قَديرُ تَقَدَّرتَ بِالقُدرَةِ وَالقُدرَةُ في قُدرَةِ قُدرَتِكَ يا قَديرُ اَلّلهُمَّ يا وَهّابُ تَوَهَّبتَ بِالهَيبَةِ وَالهَيبَةُ في هَيبَةِ هَيبَتِكَ يا وَهّابُ اَلّلهُمَّ يا عَليمُ تَعَلَّمتَ بِالعِلمِ وَالعِلمُ في عِلمِ عِلمِكَ يا عَليمُ اَلّلهُمَّ يا حَكيمُ تَحَكَّمتَ بِالحِكمَةِ وَالحِكمَةُ في حِكمَةِ حِكمَتِكَ ياحَكيمُ اَلّلهُمَّ يامالِكُ تَمَلَّكتَ بِالمـُُلكِ وَالمَلَكُوتُ في مَلَكُوتِ مَلَكُوتِكَ يا مالِكُ اَلّلهُمَّ ياقُدُّوسُ تَقَدَّستَ بِالقُدسِ وَالقُدسُ في قُدسِ قُدسِكَ يا قُدُّوسُ اَلّلهُمَّ ياصَبُورُ تَصَبَّرتَ بِالصَّبرِ وَالصَّبرُ في صَبرِ صَبرِكَ ياصَبُورُ اَلّلهُمَّ يامَنّانُ تَمَنَّنتَ بِالمِنَّةِ وَالمِنَّةُ في مِنَّتِ مِنَّتِكَ يامَنّانُ اَلّلهُمَّ يا فَردُ تَفَرَّدتَ بِالفَردِ وَالفَردُ في فَردِ فَردِكَ يا فَردُ اَلّلهُمَّ يا واحِدُ تَوَحَّدتَ بِالوَحدانِيَّةِ وَالوَحدانِيَّةُ في وَحدانِيَّةِ وَحدانِيَّتِكَ يا واحِدُ اَلّلهُمَّ ياجَميلُ تَجَمَّلتَ بِالجَمالِ وَالجَمالُ في جَمالِ جَمالِكَ ياجَميلُ اَلّلهُمَّ ياسَلامُ تَسَلَّمتَ بِالسَّلامِ وَالسَّلامُ في سَلامِ سَلامِكَ ياسَلامُ اَلّلهُمَّ يارَبِّ تَرَبَّيتَ بِالرُّبُوبِيَّةِ وَالرُّبُوبِيَّةُ في رُبُُوبِيَّةِ رُبُوبِيَّتِكَ يارَبُّ اَلّلهُمَّ يا قَهّارُ تَقَهَّرتَ بِالقَهرِ وَالقَهرُ في قَهرِ قَهرِكَ ياقَهّارُ اَلّلهُمَّ ياجَبّارُ تَجَبَّرتَ بِالجَبَرُوتِ وَالجَبَرُوتُ في جَبَرُوتِ جَبَرُوتِكَ ياجَبّارُ اَلّلهُمَّ ياكَريمُ تَكَرَّمتَ بِالكَرَمِ وَالكَرَمُ في كَرَمِ كَرَمِكَ ياكَريمُ اَلّلهُمَّ ياكَبيرُ تَكَبَّرتَ بِالكِبرِياءِ وَالكِبرِياءُ في كِبرِياءِ كِبرِيائِكَ ياكَبيرُ اَلّلهُمَّ يارَحيمُ تَرَحَّمتَ بِالرَّحمَةِ وَالرَّحمَةُ في رَحمَةِ رَحمَتِكَ يارَحيمُ اَلّلهُمَّ ياعَظيمُ تَعَظَّمتَ بِالعَظَمَةِ وَالعَظَمَةُ في عَظَمَةِ عَظَمَتِكَ ياعَظيمُ اَلّلهُمَّ يامَجيدُ تَمَجَّدتَ بِالمجَدِ وَالمجَدُ في مَجدِ مَجدِكَ يامَجيدُ اَلّلهُمَّ ياحَليمُ تَحَمَّلتَ بِالحِلمِ وَالحِلمُ في حِلمِ حِلمِكَ ياحَليمُ اَلّلهُمَّ لا اِلهَ الاّ اَنتَ اِنَّكَ عَليٰ كُلِّ شَيءٍ قَديرٌ سُبحانَ القَهّارُ سُبحانَ الغَفّارُ سُبحانَ القادِرُ سُبحانَ العَزيزُ سُبحانَ القاهِرُ سُبحانَ الجَبّارُ سُبحانَ الصَّبـيرُ سُبحانَ الجَبّارِالوَهّابُ سُبحانَ المانِعُ سُبحانَ المُبينُ سُبحانَ الحَيُّ سُبحانَ القَيّومُ سُبحانَ الشّافيْ سُبحانَ الكافي سُبحانَ المُعافي سُبحانَ المُؤمِنُ سُبحانَ المُهَيمِنُ سُبحانَ الماجِدُ سُبحانَ الواحِدُ سُبحانَ الاَحَدُ سُبحانَ الرّحمانُ سُبحانَ الجَليلُ سُبحانَ الكَريمُ سُبحانَ المُقَدِّمُ سُبحانَ المُؤَخِّرُ سُبحانَ الظّاهِرُ سُبحانَ الباطِنُ سُبحانَ الوافي سُبحانَ الغَنِيُّ سُبحانَ المُغَني سُبحانَ المُقَدِّرُ سُبحانَ النُّورُ سُبحانَ المُجيبُ سُبحانَ اللهِ وَالحَمدُلِلّهِ وَلا اِلهَ اِلاّ اللهُ وَاللهُ اَكبَر ُ سُبحانَ اللهِ المُسَمّيٰ قَبلَ اَن يُسَمّيٰ سُبحانَ العَلِيِّ الاَعليٰ سُبحانَ اللهِ وَ تَعاليٰ عَمّا يَقُولُونَ عُلُوّاً كَبيراً سُبحانَ ذِي المُلكِ وَ المَلَكُوتِ سُبحانَ ذِي العِزَّةِ وَالعَظَمَةِ وَالهَيبَةِ وَالقُدرَةِ وَالكِبرِيآءِ وَالجَلالِ وَالجَبَرُوتِ سُبحانَ المَلِكِ المَعبُودِ سُبحانَ المَلِكِ المَقصُودِ سُبحانَ المَلِكِ الحَيِّ العَليمِ الحَكيمِ الَّذي لا يَنامُ وَ لا يَفُوتُ اَبَداً دائِماً باقِياً سُبُّوحٌ قُدُّوسٌ رَ بُّنا وَ رَبُّ المَلائِكَةِ وَالرُّوحُ لا اِلهَ اَلاّ اللهُ وَحدَهُ لا شَريكَ لَهُ لَهُ المُلكُ وَ لَهُ الحَمدُ وَ هُوَ عَليٰ كُلِّ شَيءٍ قَديرٌ يا حَيُّ يا قَيُّومُ يا ذَالجَلالِ وَالاِكرامِ لا اِلهَ اِلاّ هُوَ عَلَيهِ وَ تَوَكَّلتُ وَ هُوَ رَبُّ العَرشِ العَظيمِ وَ لا حَولَ وَلا قَوَّةَ اِلاّ بِاللهِ العَلِيُّ العَظيمِ بِرَحمَتِكَ يا اَرحَمَ الرّاحِمينَ لا اِلهََ اِلاّ اللهُ الحَليمُ الكَريمُ لا اِلهَ اِلاّ اللهُ العَلِيُّ العَظيمُ سُبحانَ اللهِ رَبِّ السَّماواتِ السَّبعِ وَ رَبِّ الاَرضَينَ السَّبعِ وَ ما فيهِنَّ وَ ما بَينَهُنَّ وَ رَبُّ العَرشِ العَظيمِ وَالحَمدُلِلّهِ رَبِّ العالَمينَ يا مَن اَظهَرَ الجَميلِ وَ سَتَرَالقَبيحِ يا مَن لَم يُُـؤاخِذ بِالجَريرَةِ وَ لَم يَهتَكِ السِّترَ يا عَظيمَ العَفوِ يا حَسَنَ التََّجاوُزِ يا واسِعَ المَغفِرَةِ وَ يا باسِطَ اليَدَينِ بِالرَّحمَةِ يا صاحِبَ كُلِّ نجَويٰ وَ يا مُنتَهيٰ كُلِّ شَكويٰ وَ يا مُفَرِّجَ كُلِّ كُربَةٍ يامُقيلَ كُلِّ عَثرَةٍ يا كَريمَ الصَّفحِ يا عَظيمَ المَنِّ يا مُبتَدِأً بِالنِّعَمِ قَبلَ اِِستِحقاقِها يا رَبّاهُ يا سَيِّداهُ يا غايَةَ رَغبَتاهُ اَسئَلُكَ بِكَ وَ بمُِحَمَّدٍ وَعَلِيٍّ وَ فاطِمَةَ وَالحَسَنِ وَ الحُسَينِ وَ عَلِيِّ بنِ الحُسَينِ وَ مُحَمَّدَبنِ عَلِيٍّ وَ جَعفَرَ بنِ مُحَمَّدٍ وَ مُوسَي بنِ جَعفَرٍ وَعَلِيِّ بنِ مُوسي وَ مُحَمَّدَ بنِ عَلِيٍّ وَ عَلِيِّ بنِ مُحَمَّدٍ وَالحَسَنِ بنِ عَلِيٍّ وَالقائِمِ المَهدِيِّ الاَئِمَّةِ الهادِيَةِ عَلَيهِمُ السَّلامُ اَن تُصَلِّيَ عَليٰٰ مُحَمَّدٍ وَ ال مُحَمَّدَ وَ اَسئَلُكَ يا اَللهُ يا اَللهُ اَلاّ تُشَوِّهَ خَلقي بِالنّارِ وَ اَن تَفعَل بي ما اَنتَ اَهلُهُ بِرَحمَتِكَ يا اَرحَمَ الرّاحِمينَ.

دعای علوی مصری

دعای علوی مصری :

مرحوم سید بن طاوس در کتابی عتیق و قدیمی دعائی پیدا کرده که در آن ضمن نقل داستان رفع گرفتاری

و فرار از اعدام یکی از شیعیان و مکاشفه او تعلیم و شان صدور دعای علوی مصری ذکر شده است . در آن

آمده است امام حسین علیه السلام به آن علوی گرفتاری فرمود چرا نخواندی خداوند را به دعاهایی

که گذشتگان از پیامبران در سختی می خواندند و خداوند بلا را از آن ها برطرف می نمود . گفتم به چه بخوانم ؟

فرمود : چون شب جمعه شود غسل کن و نماز شب بگذار سپس چون به سجده شکر رفتی بخوان این دعا را

در حالتی که زانوی خود بر زمین چسبانده باشی من نیز چنین کردم در شب شنبه حضرتش در خوابم آمدند

و گفتند دعای تو مستجاب شد .

علوی می گوید من این دعا را به یکی از مخالفین دادم و موجب شد مدت بیست سال اصل نسخه را گم کرده

و از خواندن آن محروم شوم بعد از بیست سال در لابلای کتابهایم با آن که قبلا بسیار تجسس کرده بودم

پیدا نمودم ! ( لذا در حفظ آن باید کوشا بود )

 

 

 

رَبِ‏ مَنْ‏ ذَا الَّذِي‏ دَعَاكَ‏ فَلَمْ‏ تُجِبْهُ‏ وَ مَنْ ذَا الَّذِي سَأَلَكَ فَلَمْ تُعْطِهِ وَ مَنْ ذَا الَّذِي نَاجَاكَ فَخَيَّبْتَهُ أَوْ تَقَرَّبَ إِلَيْكَ فَأَبْعَدْتَهُ

وَ رَبِّ هَذَا فِرْعَوْنُ ذُو الْأَوْتَادِ مَعَ عِنَادِهِ وَ كُفْرِهِ وَ عُتُوِّهِ وَ إِذْعَانِهِ الرُّبُوبِيَّةَ لِنَفْسِهِ وَ عِلْمِكَ بِأَنَّهُ لَا يَتُوبُ وَ لَا يَرْجِعُ وَ لَا

يَئُوبُ وَ لَا يُؤْمِنُ وَ لَا يَخْشَعُ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ أَعْطَيْتَهُ سُؤْلَهُ كَرَماً مِنْكَ وَ جُوداً وَ قِلَّةَ مِقْدَارٍ لِمَا سَأَلَكَ عِنْدَكَ مَعَ

عِظَمِهِ عِنْدَهُ أَخْذاً بِحُجَّتِكَ عَلَيْهِ وَ تَأْكِيداً لَهَا حِينَ فَجَرَ وَ كَفَرَ وَ اسْتَطَالَ عَلَى قَوْمِهِ وَ تَجَبَّرَ وَ بِكُفْرِهِ عَلَيْهِمْ افْتَخَرَ وَ

بِظُلْمِهِ لِنَفْسِهِ تَكَبَّرَ وَ بِحِلْمِكَ عَنْهُ اسْتَكْبَرَ فَكَتَبَ وَ حَكَمَ عَلَى نَفْسِهِ جُرْأَةً مِنْهُ إِنَّ جَزَاءَ مِثْلِهِ أَنْ يُغْرَقَ فِي الْبَحْرِ

فَجَزَيْتَهُ بِمَا حَكَمَ بِهِ عَلَى نَفْسِهِ إِلَهِي وَ أَنَا عَبْدُكَ ابْنُ عَبْدِكَ وَ ابْنُ أَمَتِكَ مُعْتَرِفٌ لَكَ بِالْعُبُودِيَّةِ مُقِرٌّ بِأَنَّكَ أَنْتَ اللَّهُ

خَالِقِي لَا إِلَهَ لِي غَيْرُكَ وَ لَا رَبَّ لِي سِوَاكَ مُوقِنٌ بِأَنَّكَ أَنْتَ اللَّهُ رَبِّي وَ إِلَيْكَ مَرَدِّي وَ إِيَابِي عَالِمٌ بِأَنَّكَ عَلَى كُلِّ

شَيْ‏ءٍ قَدِيرٌ تَفْعَلُ مَا تَشَاءُ وَ تَحْكُمُ مَا تُرِيدُ لَا مُعَقِّبَ لِحُكْمِكَ وَ لَا رَادَّ لِقَضَائِكَ وَ أَنَّكَ‏ الْأَوَّلُ وَ الْآخِرُ وَ الظَّاهِرُ وَ الْباطِنُ‏

لَمْ تَكُنْ مِنْ شَيْ‏ءٍ وَ لَمْ تَبِنْ عَنْ شَيْ‏ءٍ كُنْتَ قَبْلَ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ أَنْتَ الْكَائِنُ بَعْدَ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ الْمُكَوِّنُ لِكُلِّ شَيْ‏ءٍ

خَلَقْتَ كُلَّ شَيْ‏ءٍ بِتَقْدِيرٍ وَ أَنْتَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ كَذَلِكَ كُنْتَ وَ تَكُونُ وَ أَنْتَ حَيٌّ قَيُّومٌ لَا تَأْخُذُكَ‏ سِنَةٌ

وَ لا نَوْمٌ‏ وَ لَا تُوصَفُ بِالْأَوْهَامِ وَ لَا تُدْرَكُ بِالْحَوَاسِّ- وَ لَا تُقَاسُ بِالْمِقْيَاسِ وَ لَا تُشَبَّهُ بِالنَّاسِ وَ إِنَّ الْخَلْقَ كُلَّهُمْ عَبِيدُكَ

 وَ إِمَاؤُكَ أَنْتَ الرَّبُّ وَ نَحْنُ الْمَرْبُوبُونَ وَ أَنْتَ الْخَالِقُ وَ نَحْنُ الْمَخْلُوقُونَ وَ أَنْتَ الرَّازِقُ وَ نَحْنُ الْمَرْزُوقُونَ فَلَكَ الْحَمْدُ يَا

إِلَهِي إِذْ خَلَقْتَنِي بَشَراً سَوِيّاً وَ جَعَلْتَنِي غَنِيّاً مَكْفِيّاً بَعْدَ مَا كُنْتُ طِفْلًا صَبِيّاً تَقُوتُنِي مِنَ الثَّدْيِ لَبَناً مَرِيئاً وَ غَذَّيْتَنِي

غِذَاءً طَيِّباً هَنِيئاً وَ جَعَلْتَنِي ذَكَراً مِثَالًا سَوِيّاً فَلَكَ الْحَمْدُ حَمْداً إِنْ عُدَّ لَمْ يُحْصَ وَ إِنْ وُضِعَ لَمْ يَتَّسِعْ لَهُ شَيْ‏ءٌ- حَمْداً

يَفُوقُ عَلَى جَمِيعِ حَمْدِ الْحَامِدِينَ وَ يَعْلُو عَلَى حَمْدِ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ يَفْخُمُ وَ يَعْظُمُ عَلَى ذَلِكَ كُلِّهِ وَ كُلَّمَا حَمِدَ اللَّهَ

شَيْ‏ءٌ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ كَمَا يُحِبُّ اللَّهُ أَنْ يُحْمَدَ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ عَدَدَ مَا خَلَقَ وَ زِنَةَ مَا خَلَقَ وَ زِنَةَ أَجَلِّ مَا خَلَقَ وَ بِوَزْنِ

أَخَفِّ مَا خَلَقَ وَ بِعَدَدِ أَصْغَرِ مَا خَلَقَ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ حَتَّى يَرْضَى رَبُّنَا وَ بَعْدَ الرِّضَا وَ أَسْأَلُهُ أَنْ يُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ

مُحَمَّدٍ وَ أَنْ يَغْفِرَ لِي ذَنْبِي وَ أَنْ يَحْمَدَ لِي أَمْرِي وَ يَتُوبَ عَلَيَّ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ إِلَهِي وَ إِنِّي أَنَا أَدْعُوكَ وَ أَسْأَلُكَ

بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ صَفْوَتُكَ أَبُونَا آدَمُ عَلَيْهِ السَّلَامُ وَ هُوَ مُسِي‏ءٌ ظَالِمٌ حِينَ أَصَابَ الْخَطِيئَةَ فَغَفَرْتَ لَهُ خَطِيئَتَهُ وَ

تُبْتَ عَلَيْهِ وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دَعْوَتَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَغْفِرَ لِي

خَطِيئَتِي وَ تَرْضَى عَنِّي فَإِنْ لَمْ تَرْضَ عَنِّي فَاعْفُ عَنِّي فَإِنِّي مُسِي‏ءٌ ظَالِمٌ خَاطِئٌ عَاصٍ وَ قَدْ يَعْفُو السَّيِّدُ عَنْ

عَبْدِهِ وَ لَيْسَ بِرَاضٍ عَنْهُ وَ أَنْ تُرْضِيَ عَنِّي خَلْقَكَ وَ تُمِيطَ عَنِّي حَقَّكَ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ إِدْرِيسُ

عَلَيْهِ السَّلَامُ فَجَعَلْتَهُ صِدِّيقاً نَبِيّاً وَ رَفَعْتَهُ‏ مَكاناً عَلِيًّا وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنَتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى

 مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ- وَ أَنْ تَجْعَلَ مَآبِي إِلَى جَنَّتِكَ وَ مَحَلِّي فِي رَحْمَتِكَ وَ تُسْكِنَنِي فِيهَا بِعَفْوِكَ وَ تُزَوِّجَنِي مِنْ

حُورِهَا بِقُدْرَتِكَ يَا قَدِيرُ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ نُوحٌ إِذْ نَادَى‏ رَبَّهُ أَنِّي مَغْلُوبٌ فَانْتَصِرْ. فَفَتَحْنا أَبْوابَ

السَّماءِ بِماءٍ مُنْهَمِرٍ. وَ فَجَّرْنَا الْأَرْضَ عُيُوناً فَالْتَقَى الْماءُ عَلى‏ أَمْرٍ قَدْ قُدِرَ- وَ نَجَّيْتَهُ‏ عَلى‏ ذاتِ أَلْواحٍ وَ دُسُرٍ فَاسْتَجَبْتَ

دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ‏ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُنْجِيَنِي مِنْ ظُلْمِ مَنْ يُرِيدُ ظُلْمِي وَ تَكُفَّ عَنِّي

بَأْسَ مَنْ يُرِيدُ هَضْمِي وَ تَكْفِيَنِي شَرَّ كُلِّ سُلْطَانٍ جَائِرٍ وَ عَدُوٍّ قَاهِرٍ وَ مُسْتَخِفٍّ قَادِرٍ وَ جَبَّارٍ عَنِيدٍ وَ كُلِّ شَيْطَانٍ مَرِيدٍ وَ

إِنْسِيٍّ شَدِيدٍ وَ كَيْدِ كُلِّ مَكِيدٍ يَا حَلِيمُ يَا وَدُودُ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ صَالِحٌ عَلَيْهِ

 السَّلَامُ فَنَجَّيْتَهُ مِنَ الْخَسْفِ وَ أَعْلَيْتَهُ عَلَى عَدُوِّهِ وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى

مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُخَلِّصَنِي مِنْ شَرِّ مَا يُرِيدُنِي أَعْدَائِي بِهِ وَ سَعَى بِي حُسَّادِي وَ تُكْفِنِيهِمْ بِكِفَايَتِكَ وَ تَتَوَلَّانِي

بِوَلَايَتِكَ وَ تَهْدِيَ قَلْبِي بِهُدَاكَ وَ تُؤَيِّدَنِي بِتَقْوَاكَ وَ تُبَصِّرَنِي [تَنْصُرَنِي‏] بِمَا فِيهِ رِضَاكَ وَ تُغْنِيَنِي بِغِنَاكَ يَا حَلِيمُ إِلَهِي وَ

أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ وَ خَلِيلُكَ إِبْرَاهِيمُ عَلَيْهِ السَّلَامُ حِينَ أَرَادَ نُمْرُودُ إِلْقَاءَهُ فِي النَّارِ فَجَعَلْتَ

 لَهُ النَّارَ بَرْداً وَ سَلَاماً وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُبَرِّدَ

عَنِّي حَرَّ نَارِكَ وَ تُطْفِئَ عَنِّي لَهِيبَهَا وَ تَكْفِيَنِي حَرَّهَا وَ تَجْعَلَ نَائِرَةَ أَعْدَائِي فِي شِعَارِهِمْ وَ دِثَارِهِمْ- وَ تَرُدَّ كَيْدَهُمْ

فِي نُحُورِهِمْ وَ تُبَارِكَ لِي فِيمَا أَعْطَيْتَنِيهِ كَمَا بَارَكْتَ عَلَيْهِ وَ عَلَى آلِهِ إِنَّكَ أَنْتَ الْوَهَّابُ الْحَمِيدُ الْمَجِيدُ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ

بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ إِسْمَاعِيلُ عَلَيْهِ السَّلَامُ فَجَعَلْتَهُ نَبِيّاً وَ رَسُولًا وَ جَعَلْتَ لَهُ حَرَمَكَ مَنْسَكاً وَ مَسْكَناً وَ مَأْوًي وَ

اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ نَجَّيْتَهُ مِنَ الذَّبْحِ وَ قَرَّبْتَهُ رَحْمَةً مِنْكَ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ

مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَفْسَحَ لِي فِي قَبْرِي وَ تَحُطَّ عَنِّي وِزْرِي وَ تَشُدَّ لِي أَزْرِي وَ تَغْفِرَ لِي ذَنْبِي وَ تَرْزُقَنِي التَّوْبَةَ بِحَطِّ

 السَّيِّئَاتِ وَ تَضَاعُفِ الْحَسَنَاتِ وَ كَشْفِ الْبَلِيَّاتِ وَ رِبْحِ التِّجَارَاتِ وَ دَفْعِ مَعَرَّةِ السِّعَايَاتِ إِنَّكَ مُجِيبُ الدَّعَوَاتِ وَ مُنْزِلَ

الْبَرَكَاتِ وَ قَاضِي الْحَاجَاتِ وَ مُعْطِي الْخَيْرَاتِ وَ جَبَّارِ السَّمَاوَاتِ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِمَا سَأَلَكَ بِهِ ابْنُ خَلِيلِكَ إِسْمَاعِيلُ

عَلَيْهِ السَّلَامُ الَّذِي نَجَّيْتَهُ مِنَ الذَّبْحِ وَ فَدَيْتَهُ‏ بِذِبْحٍ عَظِيمٍ‏ وَ قَلَبْتَ‏ لَهُ الْمِشْقَصَ حَتَّى نَاجَاكَ مُوقِناً بِذَبْحِهِ رَاضِياً بِأَمْرِ

وَالِدِهِ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُنْجِيَنِي مِنْ كُلِّ سُوءٍ وَ

بَلِيَّةٍ وَ تَصْرِفَ عَنِّي كُلَّ ظُلْمَةٍ وَخِيمَةٍ وَ تَكْفِيَنِي مَا أَهَمَّنِي مِنْ أُمُورِ دُنْيَايَ وَ آخِرَتِي وَ مَا أُحَاذِرُهُ وَ أَخْشَاهُ وَ مِنْ شَرِّ

خَلْقِكَ أَجْمَعِينَ بِحَقِّ آلِ يس إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ لُوطٌ عَلَيْهِ السَّلَامُ فَنَجَّيْتَهُ وَ أَهْلَهُ مِنَ الْخَسْفِ وَ

الْهَدْمِ وَ الْمَثُلَاتِ وَ الشِدَّةِ وَ الْجُهْدِ وَ أَخْرَجْتَهُ وَ أَهْلَهُ مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا

قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَأْذَنَ لِي بِجَمِيعِ [بِجَمْعِ‏] مَا شُتِّتَ مِنْ شَمْلِي وَ تُقِرَّ عَيْنِي بِوَلَدِي وَ

أَهْلِي وَ مَالِي وَ تُصْلِحَ لِي أُمُورِي وَ تُبَارِكَ لِي فِي جَمِيعِ أَحْوَالِي وَ تُبَلِّغَنِي فِي نَفْسِي آمَالِي- وَ أَنْ تُجِيرَنِي مِنَ

النَّارِ وَ تَكْفِيَنِي شَرَّ الْأَشْرَارِ بِالْمُصْطَفَيْنَ الْأَخْيَارِ الْأَئِمَّةِ الْأَبْرَارِ وَ نُورِ الْأَنْوَارِ مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ الْأَخْيَارِ

الْأَئِمَّةِ الْمَهْدِيِّينَ وَ الصَّفْوَةِ الْمُنْتَجَبِينَ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ أَجْمَعِينَ وَ تَرْزُقَنِي مُجَالَسَتَهُمْ وَ تَمُنَّ عَلَيَّ بِمُرَافَقَتِهِمْ

وَ تُوَفِّقَ لِي صُحْبَتَهُمْ مَعَ أَنْبِيَائِكَ الْمُرْسَلِينَ وَ مَلَائِكَتِكَ الْمُقَرَّبِينَ وَ عِبَادِكَ الصَّالِحِينَ وَ أَهْلِ طَاعَتِكَ أَجْمَعِينَ وَ حَمَلَةِ

عَرْشِكَ وَ الْكَرُوبِيِّينَ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي سَأَلَكَ بِهِ يَعْقُوبُ وَ قَدْ كُفَّ بَصَرُهُ وَ شُتِّتَ شَمْلُهُ [جَمْعُهُ‏] وَ فُقِدَ

قُرَّةُ عَيْنِهِ ابْنُهُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ جَمَعْتَ شَمْلَهُ وَ أَقْرَرْتَ عَيْنَهُ وَ كَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ

تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَأْذَنَ لِي بِجَمِيعِ مَا تَبَدَّدَ مِنْ أَمْرِي وَ تُقِرَّ عَيْنِي بِوَلَدِي وَ أَهْلِي وَ مَالِي وَ

تُصْلِحَ شَأْنِي كُلَّهُ وَ تُبَارِكَ لِي فِي جَمِيعِ أَحْوَالِي وَ تُبَلِّغَنِي فِي نَفْسِي وَ آمَالِي وَ تُصْلِحَ لِي أَفْعَالِي وَ تَمُنَّ عَلَيَّ يَا

كَرِيمُ يَا ذَا الْمَعَالِي بِرَحْمَتِكَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ يُوسُفُ عَلَيْهِ

السَّلَامُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ وَ نَجَّيْتَهُ مِنْ غَيَابَتِ الْجُبِّ وَ كَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ كَفَيْتَهُ كَيْدَ إِخْوَتِهِ وَ جَعَلْتَهُ بَعْدَ الْعُبُودِيَّةِ مَلِكاً وَ

اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَدْفَعَ عَنِّي كَيْدَ كُلِّ كَائِدٍ وَ شَرِّ كُلِّ

حَاسِدٍ- إِنَّكَ عَلى‏ كُلِّ شَيْ‏ءٍ قَدِيرٌ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ مُوسَى بْنُ عِمْرَانَ إِذْ قُلْتَ

تَبَارَكْتَ وَ تَعَالَيْتَ‏ وَ نادَيْناهُ مِنْ جانِبِ الطُّورِ الْأَيْمَنِ‏ وَ قَرَّبْناهُ نَجِيًّا وَ ضَرَبْتَ لَهُ‏ طَرِيقاً فِي الْبَحْرِ يَبَساً وَ نَجَّيْتَهُ وَ مَنْ

مَعَهُ [تَبِعَهُ‏] مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ وَ أَغْرَقْتَ فِرْعَوْنَ وَ هَامَانَ وَ جُنُودَهُمَا وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ

أَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُعِيذَنِي مِنْ شَرِّ خَلْقِكَ وَ تُقَرِّبَنِي مِنْ عَفْوِكَ وَ تَنْشُرَ عَلَيَّ مِنْ

فَضْلِكَ مَا تُغْنِيَنِي بِهِ عَنْ جَمِيعِ خَلْقِكَ وَ يَكُونُ لِي بَلَاغاً أَنَالُ بِهِ مَغْفِرَتَكَ وَ رِضْوَانَكَ يَا وَلِيِّي وَ وَلِيَّ الْمُؤْمِنِينَ إِلَهِي وَ

أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ دَاوُدُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ سَخَّرْتَ لَهُ الْجِبَالَ يُسَبِّحْنَ مَعَهُ بِالْعَشِيِّ وَ

الْإِبْكَارِ- وَ الطَّيْرَ مَحْشُورَةً كُلٌّ لَهُ أَوَّابٌ‏ وَ شَدَدْتَ مُلْكَهُ وَ آتَيْتَهُ‏ الْحِكْمَةَ وَ فَصْلَ الْخِطابِ‏ وَ أَلَنْتَ لَهُ الْحَدِيدَ وَ عَلَّمْتَهُ

صَنْعَةَ لَبُوسٍ لَهُمْ وَ غَفَرْتَ ذَنْبَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُسَخِّرَ لِي

جَمِيعَ أُمُورِي وَ تُسَهِّلَ لِي تَقْدِيرِي وَ تَرْزُقَنِي مَغْفِرَتَكَ وَ عِبَادَتَكَ وَ تَدْفَعَ عَنِّي ظُلْمَ الظَّالِمِينَ وَ كَيْدَ الْكَائِدِينَ وَ مَكْرَ

الْمَاكِرِينَ وَ سَطَوَاتِ الْفَرَاعِنَةِ الْجَبَّارِينَ وَ حَسَدَ الْحَاسِدِينَ يَا أَمَانَ الْخَائِفِينَ وَ جَارَ الْمُسْتَجِيرِينَ وَ ثِقَةَ الْوَاثِقِينَ وَ

 ذَرِيعَةَ الْمُؤْمِنِينَ وَ رَجَاءَ الْمُتَوَكِّلِينَ وَ مُعْتَمَدَ الصَّالِحِينَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ بِالاسْمِ الَّذِي سَأَلَكَ بِ

هِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ عَلَيْهِمَا السَّلَامُ إِذْ قَالَ‏ رَبِّ اغْفِرْ لِي وَ هَبْ لِي مُلْكاً لا يَنْبَغِي لِأَحَدٍ مِنْ بَعْدِي إِنَّكَ

أَنْتَ الْوَهَّابُ‏ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ أَطَعْتَ لَهُ الْخَلْقَ وَ حَمَلْتَهُ عَلَى الرِّيحِ وَ عَلَّمْتَهُ‏ مَنْطِقَ الطَّيْرِ وَ سَخَّرْتَ لَهُ

الشَّيَاطِينَ مِنْ كُلِ‏ بَنَّاءٍ وَ غَوَّاصٍ. وَ آخَرِينَ مُقَرَّنِينَ‏ فِي الْأَصْفادِ هَذَا عَطَاؤُكَ لَا عَطَاءُ غَيْرِكَ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ

 أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَهْدِيَ لِي قَلْبِي وَ تَجْمَعَ لِي لُبِّي وَ تَكْفِيَنِي هَمِّي وَ تُؤْمِنَ خَوْفِي وَ تَفُكَّ

أَسْرِي وَ تَشُدَّ أَزْرِي وَ تُمْهِلَنِي وَ تُنَفِّسَنِي وَ تَسْتَجِيبَ دُعَائِي وَ تَسْمَعَ نِدَائِي وَ لَا تَجْعَلَ فِي النَّارِ مَأْوَايَ وَ لَا الدُّنْيَا

أَكْبَرَ هَمِّي وَ أَنْ تُوَسِّعَ عَلَيَّ رِزْقِي وَ تُحَسِّنَ خُلُقِي وَ تُعْتِقَ رَقَبَتِي مِنَ النَّارِ فَإِنَّكَ سَيِّدِي وَ مَوْلَايَ وَ مُؤَمَّلِي إِلَهِي وَ

أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ أَيُّوبُ لَمَّا حَلَّ بِهِ الْبَلَاءُ بَعْدَ الصِّحَّةِ وَ نَزَلَ السَّقَمُ مِنْهُ مَنْزِلَ الْعَافِيَةِ وَ الضَّيقُ بَعْدَ

السَّعَةِ وَ الْقُدْرَةِ فَكَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ رَدَدْتَ عَلَيْهِ‏ أَهْلَهُ وَ مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ‏ حِينَ نَادَاكَ دَاعِياً لَكَ رَاغِباً إِلَيْكَ رَاجِياً لِفَضْلِكَ

شَاكِياً إِلَيْكَ رَبِّ إِنِّي‏ مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ‏ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا

قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَكْشِفَ ضُرِّي- وَ تُعَافِيَنِي فِي نَفْسِي وَ أَهْلِي وَ مَالِي وَ وُلْدِي وَ

إِخْوَانِي فِيكَ عَافِيَةً بَاقِيَةً شَافِيَةً كَافِيَةً وَافِرَةً هَادِئَةً نَامِيَةً مُسْتَغْنِيَةً عَنِ الْأَطِبَّاءِ وَ الْأَدْوِيَةِ وَ تَجْعَلَهَا شِعَارِي وَ دِثَارِي

 وَ تُمَتِّعَنِي بِسَمْعِي وَ بَصَرِي وَ تَجْعَلَهُمَا الْوَارِثَيْنِ مِنِّي- إِنَّكَ عَلى‏ كُلِّ شَيْ‏ءٍ قَدِيرٌ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي

دَعَاكَ بِهِ يُونُسُ بْنُ مَتَّى فِي بَطْنِ الْحُوتِ حِينَ نَادَاكَ فِي ظُلُمَاتٍ ثَلَاثٍ- أَنْ لا إِلهَ إِلَّا أَنْتَ سُبْحانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ

الظَّالِمِينَ‏ وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ أَنْبَتَ‏ عَلَيْهِ شَجَرَةً مِنْ يَقْطِينٍ‏ وَ أَرْسَلْتَهُ‏ إِلى‏ مِائَةِ أَلْفٍ أَوْ

يَزِيدُونَ‏ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَسْتَجِيبَ دُعَائِي وَ تُدَارِكَنِي بِعَفْوِكَ فَقَدْ

غَرِقْتُ فِي بَحْرِ الظُّلْمِ لِنَفْسِي وَ رَكِبَتْنِي مَظَالِمُ كَثِيرَةٌ لِخَلْقِكَ عَلَيَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ اسْتُرْنِي مِنْهُمْ

 وَ أَعْتِقْنِي مِنَ النَّارِ وَ اجْعَلْنِي مِنْ عُتَقَائِكَ وَ طُلَقَائِكَ مِنَ النَّارِ فِي مَقَامِي هَذَا بِمَنِّكَ يَا مَنَّانُ. إِلَهِي و أَسْأَلُكَ

 بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ عَلَيْهِمَا السَّلَامُ إِذْ أَيَّدْتَهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ وَ أَنْطَقْتَهُ فِي الْمَهْدِ

فَأَحْيَا بِهِ الْمَوْتَى وَ أَبْرَأَ بِهِ الْأَكْمَهَ وَ الْأَبْرَصَ بِإِذْنِكَ وَ خَلَقَ‏ مِنَ الطِّينِ كَهَيْئَةِ الطَّيْرِ فَصَارَ طَائِراً بِإِذْنِكَ- وَ كُنْتَ مِنْهُ

قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُفَرِّغَنِي لِمَا خُلِقْتُ لَهُ وَ لَا تَشْغَلَنِي بِمَا قَدْ تَكَلَّفْتَهُ لِي وَ

تَجْعَلَنِي مِنْ عِبَادِكَ وَ زُهَّادِكَ فِي الدُّنْيَا وَ مِمَّنْ خَلَقْتَهُ لِلْعَافِيَةِ وَ هَنَّأْتَهُ بِهَا مَعَ كَرَامَتِكَ يَا كَرِيمُ يَا عَلِيُّ يَا عَظِيمُ

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ آصَفُ بْنُ بَرْخِيَا عَلَى عَرْشِ مَلِكَةِ سَبَإٍ فَكَانَ أَقَلَّ مِنْ لَحْظَةِ الطَّرْفِ حَتَّى كَانَ

مُصَوَّراً بَيْنَ يَدَيْهِ فَلَمَّا رَأَتْهُ‏ قِيلَ أَ هكَذا عَرْشُكِ قالَتْ كَأَنَّهُ هُوَ فَاسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ

عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ تُكَفِّرَ عَنِّي سَيِّئَاتِي وَ تَقْبَلَ مِنِّي حَسَنَاتِي وَ تَقْبَلَ تَوْبَتِي وَ تَتُوبَ عَلَيَّ وَ تُغْنِيَ فَقْرِي وَ

 تَجْبُرَ كَسْرِي وَ تُحْيِيَ فُؤَادِي بِذِكْرِكَ وَ تُحْيِيَنِي فِي عَافِيَةٍ وَ تُمِيتَنِي فِي عَافِيَةٍ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ

 بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ زَكَرِيَّا عَلَيْهِ السَّلَامُ حِينَ سَأَلَكَ دَاعِياً لَكَ رَاغِباً إِلَيْكَ رَاجِياً لِفَضْلِكَ فَقَامَ فِي الْمِحْرَابِ يُنَادِي‏ نِداءً

خَفِيًّا فَقَالَ رَبِّ هَبْ‏ لِي مِنْ لَدُنْكَ وَلِيًّا. يَرِثُنِي وَ يَرِثُ مِنْ آلِ يَعْقُوبَ وَ اجْعَلْهُ رَبِّ رَضِيًّا فَوَهَبْتَ لَهُ يَحْيَى وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ

دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُبْقِىَ لِي أَوْلَادِي وَ أَنْ تُمَتِّعَنِي بِهِمْ وَ

 تَجْعَلَنِي وَ إِيَّاهُمْ مُؤْمِنِينَ لَكَ رَاغِبِينَ فِي ثَوَابِكَ خَائِفِينَ مِنْ عِقَابِكَ رَاجِينَ لِمَا عِنْدَكَ آيِسِينَ مِمَّا عِنْدَ غَيْرِكَ حَتَّى

تُحْيِيَنَا حَيَاةً طَيِّبَةً وَ تُمِيتَنَا مَيْتَةً طَيِّبَةً إِنَّكَ فَعَّالٌ لِمَا تُرِيدُ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي سَأَلَتْكَ بِهِ امْرَأَةُ فِرْعَوْنَ‏ إِذْ

قالَتْ رَبِّ ابْنِ لِي عِنْدَكَ بَيْتاً فِي الْجَنَّةِ وَ نَجِّنِي مِنْ فِرْعَوْنَ وَ عَمَلِهِ وَ نَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ‏ فَاسْتَجَبْتَ لَهَا

دُعَاءَهَا وَ كُنْتَ مِنْهَا قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُقِرَّ عَيْنِي بِالنَّظَرِ إِلَى جَنَّتِكَ وَ وَجْهِكَ

الْكَرِيمِ وَ أَوْلِيَائِكَ وَ تُفَرِّجَنِي بِمُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ تُؤْنِسَنِي بِهِ وَ بِآلِهِ وَ بِمُصَاحَبَتِهِمْ وَ مُرَافَقَتِهِمْ وَ تُمَكِّنَ لِي فِيهَا وَ تُنْجِيَنِي

مِنَ النَّارِ وَ مَا أُعِدَّ لِأَهْلِهَا مِنَ السَّلَاسِلِ وَ الْأَغْلَالِ وَ الشَّدَائِدِ وَ الْأَنْكَالِ وَ أَنْوَاعِ الْعَذَابِ بِعَفْوِكَ يَا كَرِيمُ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ

بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَتْكَ بِهِ عَبْدَتُكَ وَ صِدِّيقَتُكَ مَرْيَمُ الْبَتُولُ وَ أُمُّ الْمَسِيحِ الرَّسُولِ عَلَيْهِمَا السَّلَامُ إِذْ قُلْتَ‏ وَ مَرْيَمَ ابْنَتَ

عِمْرانَ الَّتِي أَحْصَنَتْ فَرْجَها فَنَفَخْنا فِيهِ مِنْ رُوحِنا- وَ صَدَّقَتْ بِكَلِماتِ رَبِّها وَ كُتُبِهِ وَ كانَتْ مِنَ الْقانِتِينَ‏ فَاسْتَجَبْتَ لَهَا

دُعَاءَهَا وَ كُنْتَ مِنْهَا قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُحْصِنَنِي بِحِصْنِكَ الْحَصِينِ وَ تَحْجُبَنِي

بِحِجَابِكَ الْمَنِيعِ وَ تُحْرِزَنِي بِحِرْزِكَ الْوَثِيقِ وَ تَكْفِيَنِي بِكِفَايَتِكَ الْكَافِيَةِ مِنْ شَرِّ كُلِّ طَاغٍ وَ ظُلْمِ كُلِّ بَاغٍ وَ مَكْرِ كُلِّ

مَاكِرٍ وَ غَدْرِ كُلِّ غَادِرٍ وَ سِحْرِ كُلِّ سَاحِرٍ وَ جَوْرِ كُلِّ سُلْطَانٍ جَائِرٍ بِمَنْعِكَ يَا مَنِيعُ إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ

بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ وَ صَفِيُّكَ وَ خِيَرَتُكَ مِنْ خَلْقِكَ وَ أَمِينُكَ عَلَى وَحْيِكَ وَ بَعِيثُكَ إِلَى بَرِيَّتِكَ وَ رَسُولُكَ إِلَى خَلْقِكَ مُحَمَّدٌ

خَاصَّتُكَ وَ خَالِصَتُكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ فَاسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ أَيَّدْتَهُ بِجُنُودٍ لَمْ يَرَوْهَا وَ جَعَلْتَ كَلِمَتَكَ الْعُلْيَا وَ

كَلِمَةَ الَّذِينَ كَفَرُوا السُّفْلى‏ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ صَلَاةً زَاكِيَةً طَيِّبَةً نَامِيَةً

بَاقِيَةً مُبَارَكَةً كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى أَبِيهِمْ إِبْرَاهِيمَ وَ آلِ إِبْرَاهِيمَ وَ بَارِكْ عَلَيْهِمْ كَمَا بَارَكْتَ عَلَيْهِمْ وَ سَلِّمْ عَلَيْهِمْ كَمَا

سَلَّمْتَ عَلَيْهِمْ وَ زِدْهُمْ فَوْقَ ذَلِكَ كُلِّهِ زِيَادَةً مِنْ عِنْدِكَ وَ اخْلُطْنِي بِهِمْ وَ اجْعَلْنِي مِنْهُمْ وَ احْشُرْنِي مَعَهُمْ وَ فِي

زُمْرَتِهِمْ حَتَّى تَسْقِيَنِي مِنْ حَوْضِهِمْ وَ تُدْخِلَنِي فِي جُمْلَتِهِمْ وَ تَجْمَعَنِي وَ إِيَّاهُمْ وَ تُقِرَّ عَيْنِي بِهِمْ وَ تُعْطِيَنِي

سُؤْلِي وَ تُبَلِّغَنِي آمَالِي فِي دِينِي وَ دُنْيَايَ وَ آخِرَتِي وَ مَحْيَايَ وَ مَمَاتِي وَ تُبَلِّغَهُمْ سَلَامِي وَ تَرُدَّ عَلَيَّ مِنْهُمُ

 السَّلَامَ وَ عَلَيْهِمُ السَّلَامُ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَ بَرَكَاتُهُ إِلَهِي وَ أَنْتَ الَّذِي تُنَادِي فِي إِنْصَافِ كُلِّ لَيْلَةٍ هَلْ مِنْ سَائِلٍ فَأُعْطِيَهُ

أَمْ هَلْ مِنْ دَاعٍ فَأُجِيبَهُ أَمْ هَلْ مِنْ مُسْتَغْفِرٍ فَأَغْفِرَ لَهُ أَمْ هَلْ مِنْ رَاجٍ فَأُبَلِّغَهُ رَجَاهُ أَمْ هَلْ مِنْ مُؤَمِّلٍ فَأُبَلِّغَهُ أَمَلَهُ هَا أَنَا

سَائِلُكَ بِفِنَائِكَ وَ مِسْكِينُكَ بِبَابِكَ وَ ضَعِيفُكَ بِبَابِكَ وَ فَقِيرُكَ بِبَابِكَ وَ مُؤَمِّلُكَ بِفِنَائِكَ أَسْأَلُكَ نَائِلَكَ وَ أَرْجُو رَحْمَتَكَ وَ أُؤَمِّلُ

عَفْوَكَ وَ أَلْتَمِسُ غُفْرَانَكَ فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَعْطِنِي سُؤْلِي وَ بَلِّغْنِي أَمَلِي وَ اجْبُرْ فَقْرِي وَ ارْحَمْ

عِصْيَانِي وَ اعْفُ عَنْ ذُنُوبِي وَ فُكَّ رَقَبَتِي مِنَ الْمَظَالِمِ لِعِبَادِكَ رَكِبَتْنِي وَ قَوِّ ضَعْفِي وَ أَعِزَّ مَسْكَنَتِي وَ ثَبِّتْ وَطْأَتِي وَ

اغْفِرْ جُرْمِي وَ أَنْعِمْ بِآلِي وَ أَكْثِرْ مِنَ الْحَلَالِ مَالِي وَ خِرْ لِي فِي جَمِيعِ أُمُورِي وَ أَفْعَالِي وَ رَضِّنِي بِهَا وَ ارْحَمْنِي وَ

وَالِدَيَّ وَ مَا وَلَدَا مِنَ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ وَ الْمُسْلِمِينَ وَ الْمُسْلِمَاتِ الْأَحْيَاءِ مِنْهُمْ وَ الْأَمْوَاتِ إِنَّكَ سَمِيعُ الدَّعَوَاتِ وَ

أَلْهِمْنِي مِنْ بِرِّهِمَا مَا أَسْتَحِقُّ بِهِ ثَوَابَكَ وَ الْجَنَّةَ وَ تَقَبَّلْ حَسَنَاتِهِمَا وَ اغْفِرْ سَيِّئَاتِهِمَا وَ اجْزِهِمَا بِأَحْسَنِ مَا فَعَلَا بِي

ثَوَابَكَ وَ الْجَنَّةَ- إِلَهِي وَ قَدْ عَلِمْتُ يَقِيناً أَنَّكَ لَا تَأْمُرُ بِالظُّلْمِ وَ لَا تَرْضَاهُ وَ لَا تَمِيلُ إِلَيْهِ وَ لَا تَهْوَاهُ وَ لَا تُحِبُّهُ وَ لَا تَغْشَاهُ وَ

تَعْلَمُ مَا فِيهِ هَؤُلَاءِ الْقَوْمُ مِنْ ظُلْمِ عِبَادِكَ وَ بَغْيِهِمْ عَلَيْنَا وَ تَعَدِّيهِمْ بِغَيْرِ حَقٍّ وَ لَا مَعْرُوفٍ بَلْ ظُلْماً وَ عُدْوَاناً وَ زُوراً وَ

بُهْتَاناً فَإِنْ كُنْتَ جَعَلْتَ لَهُمْ مُدَّةً لَا بُدَّ مِنْ بُلُوغِهَا أَوْ كَتَبْتَ لَهُمْ آجَالًا يَنَالُونَهَا فَقَدْ قُلْتَ وَ قَوْلُكَ الْحَقُّ وَ وَعْدُكَ الصِّدْقُ-

يَمْحُوا اللَّهُ ما يَشاءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِنْدَهُ أُمُّ الْكِتابِ‏ فَأَنَا أَسْأَلُكَ بِكُلِّ مَا سَأَلَكَ بِهِ أَنْبِيَاؤُكَ الْمُرْسَلُونَ وَ رُسُلُكَ وَ أَسْأَلُكَ بِمَا

سَأَلَكَ بِهِ عِبَادُكَ الصَّالِحُونَ وَ مَلَائِكَتُكَ الْمُقَرَّبُونَ أَنْ تَمْحُوَ مِنْ أُمِّ الْكِتَابِ ذَلِكَ وَ تَكْتُبَ لَهُمُ الِاضْمِحْلَالَ وَ الْمَحْقَ- حَتَّى

تُقَرِّبَ آجَالَهُمْ وَ تَقْضِيَ مُدَّتَهُمْ وَ تُذْهِبَ أَيَّامَهُمْ وَ تَبْتُرَ أَعْمَارَهُمْ وَ تُهْلِكَ فُجَّارَهُمْ وَ تُسَلِّطَ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ حَتَّى لَا

تُبْقِيَ مِنْهُمْ أَحَداً وَ لَا تُنَجِّيَ مِنْهُمْ أَحَداً وَ تُفَرِّقَ جُمُوعَهُمْ وَ تَكِلَّ سِلَاحَهُمْ وَ تُبَدِّدَ شَمْلَهُمْ وَ تُقَطِّعَ آجَالَهُمْ وَ تُقَصِّرَ

أَعْمَارَهُمْ وَ تُزَلْزِلَ أَقْدَامَهُمْ وَ تُطَهِّرَ بِلَادَكَ مِنْهُمْ وَ تُظْهِرَ عِبَادَكَ عَلَيْهِمْ فَقَدْ غَيَّرُوا سُنَّتَكَ وَ نَقَضُوا عَهْدَكَ وَ هَتَكُوا

حَرِيمَكَ وَ أَتَوْا عَلَى مَا نَهَيْتَهُمْ عَنْهُ وَ عَتَوْا عُتُوّاً كَبِيراً كَبِيراً وَ ضَلُّوا ضَلَالًا بَعِيداً فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ- وَ أْذَنْ

لِجَمْعِهِمْ بِالشَّتَاتِ وَ لِحَيِّهِمْ بِالْمَمَاتِ وَ لِأَزْوَاجِهِمْ بِالنَّهَبَاتِ وَ خَلِّصْ عِبَادَكَ مِنْ ظُلْمِهِمْ وَ اقْبِضْ أَيْدِيَهُمْ عَنْ هَضْمِهِمْ

 وَ طَهِّرْ أَرْضَكَ مِنْهُمْ وَ أْذَنْ بِحَصْدِ نَبَاتِهِمْ وَ اسْتِيصَالِ شَافَتِهِمْ وَ شَتَاتِ شَمْلِهِمْ وَ هَدْمِ بُنْيَانِهِمْ يَا ذَا الْجَلَالِ وَ

الْإِكْرَامِ وَ أَسْأَلُكَ يَا إِلَهِي وَ إِلَهَ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ رَبِّي وَ رَبِّ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ أَدْعُوكَ بِمَا دَعَاكَ بِهِ عَبْدَاكَ وَ رَسُولَاكَ وَ نَبِيَّاكَ وَ

صَفِيَّاكَ مُوسَى وَ هَارُونَ عَلَيْهِمَا السَّلَامُ حِينَ قَالا دَاعِيَيْنِ لَكَ رَاجِيَيْنِ لِفَضْلِكَ- رَبَّنا إِنَّكَ آتَيْتَ فِرْعَوْنَ وَ مَلَأَهُ زِينَةً وَ

 أَمْوالًا فِي الْحَياةِ الدُّنْيا رَبَّنا لِيُضِلُّوا عَنْ سَبِيلِكَ رَبَّنَا اطْمِسْ عَلى‏ أَمْوالِهِمْ وَ اشْدُدْ عَلى‏ قُلُوبِهِمْ فَلا يُؤْمِنُوا حَتَّى

يَرَوُا الْعَذابَ الْأَلِيمَ‏ فَمَنَنْتَ وَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمَا بِالْإِجَابَةِ لَهُمَا إِلَى أَنْ قَرَعْتَ سَمْعَهُمَا بِأَمْرِكَ فَقُلْتَ اللَّهُمَّ رَبِ‏ قَدْ أُجِيبَتْ

 دَعْوَتُكُما فَاسْتَقِيما وَ لا تَتَّبِعانِّ سَبِيلَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ‏ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَطْمِسَ عَلَى أَمْوَالِ

هَؤُلَاءِ الظَّلَمَةِ وَ أَنْ تُشَدِّدَ عَلَى قُلُوبِهِمْ وَ أَنْ تَخْسِفَ بِهِمْ بِرَّكَ وَ أَنْ تُغْرِقَهُمْ فِي بَحْرِكَ فَإِنَّ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضَ وَ مَا

فِيهِمَا لَكَ وَ أَرِ الْخَلْقَ قُدْرَتَكَ فِيهِمْ وَ بَطْشَتَكَ عَلَيْهِمْ فَافْعَلْ ذَلِكَ بِهِمْ وَ عَجِّلْ لَهُمْ ذَلِكَ يَا خَيْرَ مَنْ سُئِلَ وَ خَيْرَ مَنْ

دُعِيَ وَ خَيْرَ مَنْ تَذَلَّلَتْ لَهُ الْوُجُوهُ وَ رُفِعَتْ إِلَيْهِ‏ الْأَيْدِي وَ دُعِيَ بِالْأَلْسُنِ وَ شَخَصَتْ إِلَيْهِ الْأَبْصَارُ وَ أَمَّتْ إِلَيْهِ الْقُلُوبُ وَ

نُقِلَتْ إِلَيْهِ الْأَقْدَامُ وَ تُحُوكِمَ إِلَيْهِ فِي الْأَعْمَالِ إِلَهِي وَ أَنَا عَبْدُكَ أَسْأَلُكَ مِنْ أَسْمَائِكَ بِأَبْهَاهَا وَ كُلُّ أَسْمَائِكَ بَهِيٌّ بَلْ

أَسْأَلُكَ بِأَسْمَائِكَ كُلِّهَا أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُرْكِسَهُمْ عَلَى أُمِّ رُءُوسِهِمْ فِي زُبْيَتِهِمْ وَ تُرْدِيَهُمْ فِي

مَهْوَى حُفْرَتِهِمْ وَ ارْمِهِمْ بِحَجَرِهِمْ وَ ذَكِّهِمْ بِمَشَاقِصِهِمْ وَ اكْبُبْهُمْ عَلَى مَنَاخِرِهِمْ وَ اخْنُقْهُمْ بِوَتَرِهِمْ وَ ارْدُدْ كَيْدَهُمْ

 فِي نُحُورِهِمْ وَ أَوْبِقْهُمْ بِنَدَامَتِهِمْ حَتَّى يَسْتَخْذِلُوا وَ يَتَضَاءَلُوا بَعْدَ نِخْوَتِهِمْ وَ يَنْقَمِعُوا بَعْدَ اسْتِطَالَتِهِمْ أَذِلَّاءَ مَأْسُورِينَ

فِي رِبْقِ حَبَائِلِهِمُ الَّتِي كَانُوا يُؤَمِّلُونَ أَنْ يَرَوْنَا فِيهَا وَ تُرِيَنَا قُدْرَتَكَ فِيهِمْ وَ سُلْطَانَكَ عَلَيْهِمْ- وَ تَأْخُذَهُمْ أَخْذَ الْقُرى‏

وَ هِيَ ظالِمَةٌ إِنَّ أَخْذَكَ الْأَلِيمُ الشَّدِيدُ وَ تَأْخُذَهُمْ يَا رَبِ‏ أَخْذَ عَزِيزٍ مُقْتَدِرٍ فَإِنَّكَ عَزِيزٌ مُقْتَدِرٌ شَدِيدُ الْعِقَابِ شَدِيدُ

 الْمِحَالِ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ عَجِّلْ إِيرَادَهُمْ عَذَابَكَ الَّذِي أَعْدَدْتَهُ لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَمْثَالِهِمْ وَ الطَّاغِينَ

 مِنْ نُظَرَائِهِمْ وَ ارْفَعْ حِلْمَكَ عَنْهُمْ وَ احْلُلْ عَلَيْهِمْ غَضَبَكَ الَّذِي لَا يَقُومُ لَهُ شَيْ‏ءٌ وَ أْمُرْ فِي تَعْجِيلِ ذَلِكَ عَلَيْهِمْ

بِأَمْرِكَ الَّذِي لَا يُرَدُّ وَ لَا يُؤَخَّرُ فَإِنَّكَ شَاهِدُ كُلِّ نَجْوَى وَ عَالِمُ كُلِّ فَحْوَى وَ لَا تَخْفَى عَلَيْكَ مِنْ أَعْمَالِهِمْ خَافِيَةٌ وَ لَا

تَذْهَبُ عَنْكَ مِنْ أَعْمَالِهِمْ خَائِنَةٌ وَ أَنْتَ عَلَّامُ الْغُيُوبِ‏ عَالِمٌ بِمَا فِي الضَّمَائِرِ وَ الْقُلُوبِ وَ أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ وَ أُنَادِيكَ بِمَا

نَادَاكَ بِهِ سَيِّدِي وَ سَأَلَكَ بِهِ نُوحٌ إِذْ قُلْتَ تَبَارَكْتَ وَ تَعَالَيْتَ- وَ لَقَدْ نادانا نُوحٌ فَلَنِعْمَ الْمُجِيبُونَ‏ أَجَلِ اللَّهُمَّ يَا رَبِّ أَنْتَ

نِعْمَ الْمُجِيبُ وَ نِعْمَ الْمَدْعُوُّ وَ نِعْمَ الْمَسْئُولُ وَ نِعْمَ الْمُعْطِي أَنْتَ الَّذِي لَا تُخَيِّبُ سَائِلَكَ وَ لَا تَرُدُّ رَاجِيَكَ وَ لَا تَطْرُدُ

الْمُلِحَّ عَنْ بَابِكَ وَ لَا تَرُدُّ دُعَاءَ سَائِلِكَ وَ لَا تَمُلُّ دُعَاءَ مَنْ أَمَّلَكَ وَ لَا تَتَبَرَّمُ بِكَثْرَةِ حَوَائِجِهِمْ إِلَيْكَ وَ لَا بِقَضَائِهَا لَهُمْ فَإِنَّ

قَضَاءَ حَوَائِجِ جَمِيعِ‏ خَلْقِكَ إِلَيْكَ فِي أَسْرَعِ لَحْظٍ مِنْ لَمْحِ الطَّرْفِ وَ أَخَفُّ عَلَيْكَ وَ أَهْوَنُ عِنْدَكَ مِنْ جَنَاحِ بَعُوضَةٍ وَ

حَاجَتِي يَا سَيِّدِي وَ مَوْلَايَ وَ مُعْتَمَدِي وَ رَجَائِي أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَغْفِرَ لِي ذَنْبِي فَقَدْ جِئْتُكَ

ثَقِيلَ الظَّهْرِ بِعَظِيمِ مَا بَارَزْتُكَ بِهِ مِنْ سَيِّئَاتِي- وَ رَكِبَنِي مِنْ مَظَالِمِ عِبَادِكَ مَا لَا يَكْفِينِي وَ لَا يُخَلِّصُنِي مِنْهَا غَيْرُكَ

وَ لَا يَقْدِرُ عَلَيْهِ وَ لَا يَمْلِكُهُ سِوَاكَ فَامْحُ يَا سَيِّدِي كَثْرَةَ سَيِّئَاتِي بِيَسِيرِ عَبَرَاتِي بَلْ بِقَسَاوَةِ قَلْبِي وَ جُمُودِ عَيْنِي

لَا بَلْ بِرَحْمَتِكَ الَّتِي‏ وَسِعَتْ كُلَّ شَيْ‏ءٍ وَ أَنَا شَيْ‏ءٌ فَلْتَسَعْنِي رَحْمَتُكَ يَا رَحْمَانُ يَا رَحِيمُ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ لَا

 تَمْتَحِنِّي فِي هَذِهِ الدُّنْيَا بِشَيْ‏ءٍ مِنَ الْمِحَنِ وَ لَا تُسَلِّطْ عَلَيَّ مَنْ لَا يَرْحَمُنِي وَ لَا تُهْلِكْنِي بِذُنُوبِي وَ عَجِّلْ خَلَاصِي

 مِنْ كُلِّ مَكْرُوهٍ وَ ادْفَعْ عَنِّي كُلَّ ظُلْمٍ وَ لَا تَهْتِكْ سِتْرِي وَ لَا تَفْضَحْنِي يَوْمَ جَمْعِكَ الْخَلَائِقَ لِلْحِسَابِ يَا جَزِيلَ الْعَطَاءِ

وَ الثَّوَابِ أَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُحْيِيَنِي حَيَاةَ السُّعَدَاءِ وَ تُمِيتَنِي مِيتَةَ الشُّهَدَاءِ وَ تَقْبَلَنِي

قَبُولَ الْأَوِدَّاءِ وَ تَحْفَظَنِي فِي هَذِهِ الدُّنْيَا الدَّنِيَّةِ مِنْ شَرِّ سَلَاطِينِهَا وَ فُجَّارِهَا وَ شِرَارِهَا وَ مُحِبِّيهَا وَ الْعَامِلِينَ لَهَا وَ

 مَا فِيهَا وَ قِنِي شَرَّ طُغَاتِهَا وَ حُسَّادِهَا وَ بَاغِيَ الشِّرْكِ فِيهَا حَتَّى تَكْفِيَنِي مَكْرَ الْمَكَرَةِ وَ تَفْقَأَ عَنِّي أَعْيُنَ الْكَفَرَةِ وَ

تُفْحِمَ عَنِّي أَلْسُنَ الْفَجَرَةِ وَ تَقْبِضَ لِي عَلَى أَيْدِي الظَّلَمَةِ وَ تُوهِنَ عَنِّي كَيْدَهُمْ وَ تُمِيتَهُمْ بِغَيْظِهِمْ وَ تَشْغَلَهُمْ

بِأَسْمَاعِهِمْ وَ أَبْصَارِهِمْ وَ أَفْئِدَتِهِمْ وَ تَجْعَلَنِي مِنْ ذَلِكَ كُلِّهِ فِي أَمْنِكَ وَ أَمَانِكَ وَ حِرْزِكَ وَ سُلْطَانِكَ وَ حِجَابِكَ وَ كَنَفِكَ

 وَ عِيَاذِكَ وَ جَارِكَ وَ مِنْ جَارِ السَّوْءِ وَ جَلِيسِ السَّوْءِ إِنَّكَ عَلى‏ كُلِّ شَيْ‏ءٍ قَدِيرٌ- إِنَّ وَلِيِّيَ اللَّهُ الَّذِي نَزَّلَ الْكِتابَ وَ هُوَ

يَتَوَلَّى الصَّالِحِينَ‏- اللَّهُمَّ بِكَ أَعُوذُ وَ بِكَ أَلُوذُ وَ لَكَ أَعْبُدُ وَ إِيَّاكَ أَرْجُو وَ بِكَ أَسْتَعِينُ وَ بِكَ أَسْتَكْفِي وَ بِكَ أَسْتَغِيثُ وَ بِكَ

أَسْتَنْقِذُ وَ مِنْكَ أَسْأَلُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ لَا تَرُدَّنِي إِلَّا بِذَنْبٍ مَغْفُورٍ وَ سَعْيٍ مَشْكُورٍ وَ تِجَارَةٍ لَنْ

تَبُورَ وَ أَنْ تَفْعَلَ بِي مَا أَنْتَ أَهْلُهُ وَ لَا تَفْعَلْ بِي مَا أَنَا أَهْلُهُ فَإِنَّكَ‏ أَهْلُ التَّقْوى‏ وَ أَهْلُ الْمَغْفِرَةِ وَ أَهْلُ الْفَضْلِ وَ الرَّحْمَةِ

إِلَهِي وَ قَدْ أَطَلْتُ دُعَائِي وَ أَكْثَرْتُ خِطَابِي وَ ضِيقُ‏ صَدْرِي. حَدَانِي عَلَى ذَلِكَ كُلِّهِ وَ حَمَلَنِي عَلَيْهِ عِلْماً مِنِّي بِأَنَّهُ

يُجْزِيكَ مِنْهُ قَدْرَ الْمِلْحِ فِي الْعَجِينِ بَلْ يَكْفِيكَ عَزْمُ إِرَادَةٍ وَ أَنْ يَقُولَ الْعَبْدُ بِنِيَّةٍ صَادِقَةٍ وَ لِسَانٍ صَادِقٍ يَا رَبِّ فَتَكُونُ

عِنْدَ ظَنِّ عَبْدِكَ بِكَ وَ قَدْ نَاجَاكَ بِعَزْمِ الْإِرَادَةِ قَلْبِي فَأَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُقْرِنَ دُعَائِي

بِالْإِجَابَةِ مِنْكَ وَ تُبَلِّغَنِي مَا أَمَّلْتُهُ فِيكَ مِنَّةً مِنْكَ وَ طَوْلًا وَ قُوَّةً وَ حَوْلًا لَا تُقِيمُنِي مِنْ مَقَامِي هَذَا إِلَّا بِقَضَاءِ جَمِيعِ مَا

سَأَلْتُكَ فَإِنَّهُ عَلَيْكَ يَسِيرٌ وَ خَطَرُهُ عِنْدِي جَلِيلٌ كَثِيرٌ وَ أَنْتَ عَلَيْهِ قَدِيرٌ يَا سَمِيعُ يَا بَصِيرُ إِلَهِي وَ هَذَا مَقَامُ الْعَائِذِ بِكَ

مِنَ النَّارِ وَ الْهَارِبِ مِنْكَ إِلَيْكَ مِنْ ذُنُوبٍ تَهَجَّمَتْهُ وَ عُيُوبٍ فَضَحَتْهُ فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ انْظُرْ إِلَيَّ نَظْرَةً

رَحِيمَةً أَفُوزُ بِهَا إِلَى جَنَّتِكَ وَ اعْطِفْ عَلَيَّ عَطْفَةً أَنْجُو بِهَا مِنْ عِقَابِكَ فَإِنَّ الْجَنَّةَ وَ النَّارَ لَكَ وَ بِيَدِكَ وَ مَفَاتِيحَهُمَا وَ

مَغَالِيقَهُمَا إِلَيْكَ وَ أَنْتَ عَلَى ذَلِكَ قَادِرٌ وَ هُوَ عَلَيْكَ هَيِّنٌ يَسِيرٌ فَافْعَلْ بِي مَا سَأَلْتُكَ يَا قَدِيرُ وَ لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا

بِاللَّهِ الْعَلِيِّ الْعَظِيمِ وَ حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ‏ نِعْمَ الْمَوْلى‏ وَ نِعْمَ النَّصِيرُ- وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ‏ وَ صَلَّى اللَّهُ

عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطَّاهِرِين‏

 

 

منبع : مهج الدعوات ص ۲۷۸ - نجم الثاقب ص ۳۰۴

 

دعای علوی مصری منصوب به امام زمان

(دعای علوی مصری) گوش می سپاریم. و این است آن دعایی که حضرت بقیّة الله تعلیم فرمودند:

 

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

رَبِّ مَنْ ذَا الَّذِي دَعَاكَ فَلَمْ تُجِبْهُ وَ مَنْ ذَا الَّذِي سَأَلَكَ فَلَمْ تُعْطِهِ وَ مَنْ ذَا الَّذِي نَاجَاكَ فَخَيَّبْتَهُ أَوْ تَقَرَّبَ إِلَيْكَ فَأَبْعَدْتَهُ

بارخدایا! چه کسی دعا کرد و تو او را اجابت نفرمودی؟ کدامیک از بندگان دست نیاز به سوی تو دراز کرد و تو او را محروم نمودی؟ کدام بنده ای با تو مناجات کرد و تو را مأیوس ساختی؟ چه کسی از بندگانت تقاضای نزدیک بودن به تو را داشت و تو او را از در خانه ات راندی؟

وَ رَبِّ هَذَا فِرْعَوْنُ ذُو الْأَوْتَادِ مَعَ عِنَادِهِ وَ كُفْرِهِ وَ عُتُوِّهِ وَ إِذْعَانِهِ الرُّبُوبِيَّةَ لِنَفْسِهِ وَ عِلْمِكَ بِأَنَّهُ لَا يَتُوبُ وَ لَا يَرْجِعُ وَ لَا يَئُوبُ وَ لَا يُؤْمِنُ وَ لَا يَخْشَعُ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ أَعْطَيْتَهُ سُؤْلَهُ كَرَماً مِنْكَ وَ جُوداً وَ قِلَّةَ مِقْدَارٍ لِمَا سَأَلَكَ عِنْدَكَ مَعَ عِظَمِهِ عِنْدَهُ أَخْذاً بِحُجَّتِكَ عَلَيْهِ وَ تَأْكِيداً لَهَا حِينَ فَجَرَ وَ كَفَرَ وَ اسْتَطَالَ عَلَى قَوْمِهِ وَ تَجَبَّرَ وَ بِكُفْرِهِ عَلَيْهِمْ افْتَخَرَ وَ بِظُلْمِهِ لِنَفْسِهِ تَكَبَّرَ وَ بِحِلْمِكَ عَنْهُ اسْتَكْبَرَ فَكَتَبَ وَ حَكَمَ عَلَى نَفْسِهِ جُرْأَةً مِنْهُ إِنَّ جَزَاءَ مِثْلِهِ أَنْ يُغْرَقَ فِي الْبَحْرِ فَجَزَيْتَهُ بِمَا حَكَمَ بِهِ عَلَى نَفْسِهِ

خداوندا! آن فرعونی که در مقابل دستگاه با عظمت تو کاخها برافراشت و سرکشیها نمود و دعوی خدایی کرد و با اینکه تو می دانستی، توبه نمی کند و قلبش در برابر ذات پاک تو خاضع نخواهد شد، دعایش را مستجاب کردی و خواسته او را برآوردی و با اینکه حاجت او برای ذات پاک تو ناچیز و برای او بزرگ بود تو حجّت را بر او اتمام کردی هنگامی که به ذات پاک تو کفر ورزید و راه بدیها را پیمود و بر ملّت خود راه ظلم و ستم در پیش گرفت و در سایه ی کفر خود بر‌ آنها استیلا یافت و بر آنان فخر می فروخت و از حلم تو سوء استفاده کرد و راه تکبّر در پیش گرفت و خود بر خویشتن حکم نمود، که پاداش کسی مانند او غرق شدن در دریاست و تو نیز آن حکم را اجرا فرمودی و او را در دریا غرق کردی.

إِلَهِي وَ أَنَا عَبْدُكَ ابْنُ عَبْدِكَ وَ ابْنُ أَمَتِكَ مُعْتَرِفٌ لَكَ بِالْعُبُودِيَّةِ مُقِرٌّ بِأَنَّكَ أَنْتَ اللَّهُ خَالِقِي لَا إِلَهَ لِي غَيْرُكَ وَ لَا رَبَّ لِي سِوَاكَ مُوقِنٌ بِأَنَّكَ أَنْتَ اللَّهُ رَبِّي وَ إِلَيْكَ مَرَدِّي وَ إِيَابِي عَالِمٌ بِأَنَّكَ عَلَى كُلِّ شَيْ‏ءٍ قَدِيرٌ تَفْعَلُ مَا تَشَاءُ وَ تَحْكُمُ مَا تُرِيدُ لَا مُعَقِّبَ لِحُكْمِكَ وَ لَا رَادَّ لِقَضَائِكَ وَ أَنَّكَ الْأَوَّلُ وَ الْآخِرُ وَ الظَّاهِرُ وَ الْباطِنُ لَمْ تَكُنْ مِنْ شَيْ‏ءٍ وَ لَمْ تَبِنْ عَنْ شَيْ‏ءٍ كُنْتَ قَبْلَ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ أَنْتَ الْكَائِنُ بَعْدَ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ الْمُكَوِّنُ لِكُلِّ شَيْ‏ءٍ خَلَقْتَ كُلَّ شَيْ‏ءٍ بِتَقْدِيرٍوَ أَنْتَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ

بار خدایا! من بنده ای از بندگان و فرزند بنده و کنیزی از کنیزان توام؛ به خدایی تو معترفم و به اینکه خدایی نیست جز ذات پاک تو که یگانه آفریننده و تنها خدا و تربیت کننده ی منی. معتقدم که خدا و رب من تو هستی که بر همه چیز توانایی و هرچه بخواهی انجام می دهی و هر حکمی را که اراده فرمایی، صادر می کنی. هیچ کس نمی تواند حکم تو را رد کند و حتماً فرمان تو باید اجرا شود. اول جهان هستی و آخر آن، ظاهر آن و باطن آن تویی. از چیزی خلق نشده و از چیزی جدا نشده ای. قبل از هر چیز تو بوده ای و پس از آن نیز تو خواهی بود. همه چیز را تو آفریدی و آفرینش همه موجودات بر اساس تقدیر حکیمانه تو مقرّر است و تو شنوا و دانایی.

وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ كَذَلِكَ كُنْتَ وَ تَكُونُ وَ أَنْتَ حَيٌّ قَيُّومٌ لَا تَأْخُذُكَ سِنَةٌ وَ لا نَوْمٌ وَ لَا تُوصَفُ بِالْأَوْهَامِ وَ لَا تُدْرَكُ بِالْحَوَاسِّ- وَ لَا تُقَاسُ بِالْمِقْيَاسِ وَ لَا تُشَبَّهُ بِالنَّاسِ وَ إِنَّ الْخَلْقَ كُلَّهُمْ عَبِيدُكَ وَ إِمَاؤُكَ أَنْتَ الرَّبُّ وَ نَحْنُ الْمَرْبُوبُونَ وَ أَنْتَ الْخَالِقُ وَ نَحْنُ الْمَخْلُوقُونَ وَ أَنْتَ الرَّازِقُ وَ نَحْنُ الْمَرْزُوقُونَ

 شهادت می دهم که ذات پاک تو چنین بوده و چنین خواهد بود. ذات مقدّست زنده است و نظام جهان هستی در سایه وجود تو اداره می شود و سستی و خواب در وجودت راه ندارد. همگان از عهده وصف تو ناتوانند و با حواس ظاهر (چشم، گوش و...) شناخته نخواهی شد. با مقیاسها و معیارهای متداول میان مردم تو را نمی توان سنجید و به انسان ها نمی توان تشبیهت کرد. نمی توان آفریده شدگان همه بنده و کنیز تو اند و تو پروردگار مایی و ما مخلوق تو و اسیر قدرت بی نهایت تو هستیم. آفریننده ما تویی و ما، آفریده تو هستیم. تو روزی دهنده ما هستی و ما روزی خواران تو هستیم.

فَلَكَ الْحَمْدُ يَا إِلَهِي إِذْ خَلَقْتَنِي بَشَراً سَوِيّاً وَ جَعَلْتَنِي غَنِيّاً مَكْفِيّاً بَعْدَ مَا كُنْتُ طِفْلًا صَبِيّاً تَقُوتُنِي مِنَ الثَّدْيِ لَبَناً مَرِيئاً وَ غَذَّيْتَنِي غِذَاءً طَيِّباً هَنِيئاً وَ جَعَلْتَنِي ذَكَراً مِثَالًا سَوِيّاً

اینک تو را حمد می کنم که مرا انسانی کامل [از نظر اعضاء و جوارح] خلق فرمودی و از غیر خودت بی نیازم ساختی. کودکی خردسال بودم که از پستان مادر شیر گوارایی برای آماده نمودی و غذایی پاکیزه و گوارا در دسترسم قرار دادی و بدین وسیله رشد کرده، قامتی رسا یافتم.

فَلَكَ الْحَمْدُ حَمْداً إِنْ عُدَّ لَمْ يُحْصَ وَ إِنْ وُضِعَ لَمْ يَتَّسِعْ لَهُ شَيْ‏ءٌ- حَمْداً يَفُوقُ عَلَى جَمِيعِ حَمْدِ الْحَامِدِينَ وَ يَعْلُو عَلَى حَمْدِ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ يَفْخُمُ وَ يَعْظُمُ عَلَى ذَلِكَ كُلِّهِ وَ كُلَّمَا حَمِدَ اللَّهَ شَيْ‏ءٌ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ كَمَا يُحِبُّ اللَّهُ أَنْ يُحْمَدَ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ عَدَدَ مَا خَلَقَ وَ زِنَةَ مَا خَلَقَ وَ زِنَةَ أَجَلِّ مَا خَلَقَ وَ بِوَزْنِ أَخَفِّ مَا خَلَقَ وَ بِعَدَدِ أَصْغَرِ مَا خَلَقَ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ حَتَّى يَرْضَى رَبُّنَا وَ بَعْدَ الرِّضَا

پس حمد و ستایش سزاور ذات پاک تو است؛ آن هم ستایشی برتر و بالاتر از ستایش همه ستایشگران که هیچ ثنایی بدان نرسد؛ ستایشی برتر از تمام اقسام حمد و ثنایی که ستایشگران انجام داده اند و ستایشی ارجمند تر از همه امور و گرانقدرتر از هر سپاسی که آفریده ای به درگاه خداوند می کند. آری، حمد مختصّ ذات پاک خداوندی است چنانکه می پسندد؛ سپاسی برابر با تعداد همه آفریدگان و هموزن همه موجودات و مساوی با بزرگترین و کوچکترین و خُردترین آنها؛ حمدی که خداوند را خرسند سازد و با خشنودی خداوند برابر باشد.

وَ أَسْأَلُهُ أَنْ يُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ يَغْفِرَ لِي ذَنْبِي وَ أَنْ يَحْمَدَ لِي أَمْرِي وَ يَتُوبَ عَلَيَّ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ

از او تقاضا می کنم که بر محمد و آل محمد درود فرستد و مرا ببخشد و اعمال مرا نیکو فرموده، توبه ام را بپذیرد، که او بسیار توبه پذیر و مهربان است.

إِلَهِي وَ إِنِّي أَنَا أَدْعُوكَ وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ صَفْوَتُكَ أَبُونَا آدَمُ عَلَيْهِ السَّلَامُ وَ هُوَ مُسِي‏ءٌ ظَالِمٌ حِينَ أَصَابَ الْخَطِيئَةَ فَغَفَرْتَ لَهُ خَطِيئَتَهُ وَ تُبْتَ عَلَيْهِ وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دَعْوَتَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَغْفِرَ لِي خَطِيئَتِي وَ تَرْضَى عَنِّي فَإِنْ لَمْ تَرْضَ عَنِّي فَاعْفُ عَنِّي فَإِنِّي مُسِي‏ءٌ ظَالِمٌ خَاطِئٌ عَاصٍ وَ قَدْ يَعْفُو السَّيِّدُ عَنْ عَبْدِهِ وَ لَيْسَ بِرَاضٍ عَنْهُ وَ أَنْ تُرْضِيَ عَنِّي خَلْقَكَ وَ تُمِيطَ عَنِّي حَقَّكَ

خداوندا! تو را به نامی می خوانم و به اسمی قسم می دهم که برگزیده ات، پدر ما آدم(ع)،‌ تو را به آن خواند و تو او را اجابت کرده و توبه اش را پذیرفتی و در حالی که او گناه کرده و بر خودش ستم روا داشته بود، تو او را بخشیدی و دعایش را مستجاب فرمودی و او را به خود نزدیک ساختی. ای کسی که از من به من نزدیکتری! از پیشگاه مقدّست استدعا می کنم که بر محمد و آل محمد درود فرستی و از گناهان من بگذری و از من خشنود گردی و اگر از من خشنود نمی شوی، پس مرا عفو فرما که من گناهکار و ستمگرم و لغزشم زیاد است. آری، چه بسا مولایی که ازبنده خود درمی گذرد در حالی که از او راضی نیست. تقاضای دیگرم این است که بندگانت را از من راضی نمایی و حق خودت را درباره من نادیده محسوب فرمایی.

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ إِدْرِيسُ عَلَيْهِ السَّلَامُ فَجَعَلْتَهُ صِدِّيقاً نَبِيّاً وَ رَفَعْتَهُ مَكاناً عَلِيًّا وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنَتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ- وَ أَنْ تَجْعَلَ مَآبِي إِلَى جَنَّتِكَ وَ مَحَلِّي فِي رَحْمَتِكَ وَ تُسْكِنَنِي فِيهَا بِعَفْوِكَ وَ تُزَوِّجَنِي مِنْ حُورِهَا بِقُدْرَتِكَ يَا قَدِيرُ

بارالها! من تو را به نامی می خوانم که ادریس(ع) تو را بدان خواند و تو او را به مقام راستگویان و درست کرداران و به پیامبری رساندی و مقامی بس بلند به او ارزانی فرمودی؛ دعایش را مستجاب کردی و او را به خود نزدیک ساختی. اکنون ای نزدیکتر از من به خودم! از درگاه با عظمت تو استدعا می کنم که بر محمد و آل محمد درود فرستی و پایان کار مرا بهشت برین قرار دهی و مرا در دریای رحمت خود غوطه ور سازی و با آمرزش گناهان، مرا در بهشت جای دهی و حوریان بهشتی را با من همسر فرمایی، به توانایی بی نهایت تو ای قادر متعال!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ نُوحٌ إِذْ نَادَى رَبَّهُ أَنِّي مَغْلُوبٌ فَانْتَصِرْ. فَفَتَحْنا أَبْوابَ السَّماءِ بِماءٍ مُنْهَمِرٍ. وَ فَجَّرْنَا الْأَرْضَ عُيُوناً فَالْتَقَى الْماءُ عَلى‏ أَمْرٍ قَدْ قُدِرَ- وَ نَجَّيْتَهُ عَلى‏ ذاتِ أَلْواحٍ وَ دُسُرٍ فَاسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّي‏ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُنْجِيَنِي مِنْ ظُلْمِ مَنْ يُرِيدُ ظُلْمِي وَ تَكُفَّ عَنِّي بَأْسَ مَنْ يُرِيدُ هَضْمِي وَ تَكْفِيَنِي شَرَّ كُلِّ سُلْطَانٍ جَائِرٍ وَ عَدُوٍّ قَاهِرٍ وَ مُسْتَخِفٍّ قَادِرٍ وَ جَبَّارٍ عَنِيدٍ وَ كُلِّ شَيْطَانٍ مَرِيدٍ وَ إِنْسِيٍّ شَدِيدٍ وَ كَيْدِ كُلِّ مَكِيدٍ يَا حَلِيمُ يَا وَدُودُ

خداوندا! تو را به نامی می خوانم که نوح(ع) در سایه آن به درگاهت بار یافت و عرضه داشت: «خداوندا! من مغلوب و مقهور گشته ام، پس مرا یاری کن. و [در قرآن فرمودی که] درهای آسمان را گشودیم و بارانی کوبنده و ویرانگر فرو فرستادیم و از زمین چشمه های پر آب به جوشش درآوردیم! و آبها از زمین و آسمان به هم پیوستند و آنچه مقدّر بود، انجام شد و نوح از آن دریای خروشان نجات یافت و بر کشتی ساخته شده از چوب و میخ سوار شد.» [پروردگارا!] تو نیاز و احتیاج او را تأمین نمودی و او را به خود نزدیک ساختی. اکنون ای نزدیکترین افراد به من! از درگاهت استدعا می کنم که درود خودت را بر محمد و آل محمد فرو فرستاده، مرا از ستم هر ظالمی که اندیشه ستمی درباره من دارد رهایی بخشی و شرّ هر زمامدار جفا کار و دشمن توانا و هر صاحب قدرت خوارکننده و زور گوی کینه توز و شیطان رانده شده و انسان بدرفتاری را از من دور فرمایی و مرا از نقشه و کید فریب دهندگان در امان داری، ای بردبار و حلیم و ای خدای مهربان!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ صَالِحٌ عَلَيْهِ السَّلَامُ فَنَجَّيْتَهُ مِنَ الْخَسْفِ وَ أَعْلَيْتَهُ عَلَى عَدُوِّهِ وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُخَلِّصَنِي مِنْ شَرِّ مَا يُرِيدُنِي أَعْدَائِي بِهِ وَ سَعَى بِي حُسَّادِي وَ تُكْفِنِيهِمْ بِكِفَايَتِكَ وَ تَتَوَلَّانِي بِوَلَايَتِكَ وَ تَهْدِيَ قَلْبِي بِهُدَاكَ وَ تُؤَيِّدَنِي بِتَقْوَاكَ وَ تُبَصِّرَنِي [تَنْصُرَنِي‏] بِمَا فِيهِ رِضَاكَ وَ تُغْنِيَنِي بِغِنَاكَ يَا حَلِيمُ

خداوندا! تو را به نامی که بنده و پیامبرت صالح(ع) تو را به آن خواند و دعا کرد، می خوانم. تو دعایش را مستجاب نمودی و او را از فرو رفتن در زمین حفظ فرمودی و بر دشمنانش او را برتری بخشیدی و در مقام قرب، منزلش دادی. ای خداوند نزدیک! صلوات و درود مرا برحبیب خود محمد و آْل او فرو فرست و مرا از شرّ دشمنانم، ایمن دار و از بدیهای حسودان حفظم کن و خودت امور مرا کفایت نما و در زیر لوای ولایت خود مرا هدایت کن و قلب مرا به خود متوجه فرما و به وسیله تقوی و بصیرت و توفیق تحصیل رضای خود را به من عنایت کن و با بی نیازی و ثروتهای مادی و معنوی خود مرا بی نیاز فرما، ای خداوند حلیم و بردبار!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ وَ خَلِيلُكَ إِبْرَاهِيمُ عَلَيْهِ السَّلَامُ حِينَ أَرَادَ نُمْرُودُ إِلْقَاءَهُ فِي النَّارِ فَجَعَلْتَ لَهُ النَّارَ بَرْداً وَ سَلَاماً وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُبَرِّدَ عَنِّي حَرَّ نَارِكَ وَ تُطْفِئَ عَنِّي لَهِيبَهَا وَ تَكْفِيَنِي حَرَّهَا وَ تَجْعَلَ نَائِرَةَ أَعْدَائِي فِي شِعَارِهِمْ وَ دِثَارِهِمْ- وَ تَرُدَّ كَيْدَهُمْ فِي نُحُورِهِمْ وَ تُبَارِكَ لِي فِيمَا أَعْطَيْتَنِيهِ كَمَا بَارَكْتَ عَلَيْهِ وَ عَلَى آلِهِ إِنَّكَ أَنْتَ الْوَهَّابُ الْحَمِيدُ الْمَجِيدُ

بارخدایا! تو را به همان نامی که بنده صالح و پیامبر بزرگت ابراهیم(ع) خواند و تو او را از آتش نمرود نجات دادی، می خوانم که بر محمّد و آل او درود فرستی و آتشی را که دشمنان برای من افروخته اند به جان خودشان برگردانی. آنچه را که به من عنایت فرمودی بدان گونه که بر آن حضرت (ابراهیم(ع)) و خاندان عزیزش مبارک نمودی، بر من نیز مبارک گردان، ای آن که ذات پاکت، بخشنده و ستوده و بزرگوار است!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ إِسْمَاعِيلُ عَلَيْهِ السَّلَامُ فَجَعَلْتَهُ نَبِيّاً وَ رَسُولًا وَ جَعَلْتَ لَهُ حَرَمَكَ مَنْسَكاً وَ مَسْكَناً وَ مَأْوًي وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ نَجَّيْتَهُ مِنَ الذَّبْحِ وَ قَرَّبْتَهُ رَحْمَةً مِنْكَ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَفْسَحَ لِي فِي قَبْرِي وَ تَحُطَّ عَنِّي وِزْرِي وَ تَشُدَّ لِي أَزْرِي وَ تَغْفِرَ لِي ذَنْبِي وَ تَرْزُقَنِي التَّوْبَةَ بِحَطِّ السَّيِّئَاتِ وَ تَضَاعُفِ الْحَسَنَاتِ وَ كَشْفِ الْبَلِيَّاتِ وَ رِبْحِ التِّجَارَاتِ وَ دَفْعِ مَعَرَّةِ السِّعَايَاتِ إِنَّكَ مُجِيبُ الدَّعَوَاتِ وَ مُنْزِلَ الْبَرَكَاتِ وَ قَاضِي الْحَاجَاتِ وَ مُعْطِي الْخَيْرَاتِ وَ جَبَّارِ السَّمَاوَاتِ

خداوندا! به اسمی که اسماعیل(ع) تو را بدان خواند و در سایه آن نام، او را به پیامبری رساندی و خانه خودت را منزل و پناهگاه او قرار دادی و دعایش را مستجاب نمودی و از قربانی شدن نجاتش دادی و از بهشت برایش گوسفند قربانی (فِدا) فرستادی و او را به خویش نزدیک ساختی. ای از همه نزدیکتر به من! از پیشگاه مقدّست استدعا می کنم که بر پیامبر عزیزت حضرت محمد بن عبدالله و خاندان گرامی اش درود خود را نازل فرمایی. خانه قبر مرا وسیع کن و بار سنگینی گناه را از دوشم بردار و توانمندی و پایمردی نصیبم فرما. گناهانم را بیامرز و با پاک نمودن گناهانم، مرا به مقام توبه نایل فرما. خوبیهایم را دو چندان ساز و گره از مشکلاتم بگشا و در تجارت بهره مندم ساز و آزار بدگوییها را از من دور گردان، ای آن که ذات پاکت اجابت کننده دعاها، عطاکننده همه خوبیها، فرو فرستنده تمام برکات و فرمانروای مطلق آسمانها است!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِمَا سَأَلَكَ بِهِ ابْنُ خَلِيلِكَ إِسْمَاعِيلُ عَلَيْهِ السَّلَامُ الَّذِي نَجَّيْتَهُ مِنَ الذَّبْحِ وَ فَدَيْتَهُ بِذِبْحٍ عَظِيمٍ وَ قَلَبْتَ‏ لَهُ الْمِشْقَصَ حَتَّى نَاجَاكَ مُوقِناً بِذَبْحِهِ رَاضِياً بِأَمْرِ وَالِدِهِ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُنْجِيَنِي مِنْ كُلِّ سُوءٍ وَ بَلِيَّةٍ وَ تَصْرِفَ عَنِّي كُلَّ ظُلْمَةٍ وَخِيمَةٍ وَ تَكْفِيَنِي مَا أَهَمَّنِي مِنْ أُمُورِ دُنْيَايَ وَ آخِرَتِي وَ مَا أُحَاذِرُهُ وَ أَخْشَاهُ وَ مِنْ شَرِّ خَلْقِكَ أَجْمَعِينَ بِحَقِّ آلِ يس

خداوندا! از تو درخواست می کنم به چیزی که اسماعیل(ع) فرزند خلیل تو را بدان خواندت و تو او را از کشته شدن نجات دادی و قربانی بزرگ برایش فرستادی و جلوی تیزی کارد را گرفتی و به آن اجازه بریدن ندادی و در حالی که او خود را برای ذبح شدن آماده نموده و امر پدر را اطاعت کرده و راضی بدین امر بود، دعایش را مستجاب نمودی و او را به مقام قرب نایل کردی ای خدایی که از همه به من نزدیکتری! از پیشگاه مقدّست استدعا می کنم که درود خود را بر محمّد و آل محمّد فرو فرستی و مرا از هر بدی و سختی برهانی و ظلم ستمگران را از من دور نمایی و در امور دنیوی و اخری که بر آنها بیمناک هستم، مرا کفایت کنی و از شرّ همه مخلوقات در امان خودت نگاهم داری، به حقّ آل یس.(2)

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ لُوطٌ عَلَيْهِ السَّلَامُ فَنَجَّيْتَهُ وَ أَهْلَهُ مِنَ الْخَسْفِ وَ الْهَدْمِ وَ الْمَثُلَاتِ وَ الشِدَّةِ وَ الْجُهْدِ وَ أَخْرَجْتَهُ وَ أَهْلَهُ مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَأْذَنَ لِي بِجَمِيعِ [بِجَمْعِ مَا شُتِّتَ مِنْ شَمْلِي وَ تُقِرَّ عَيْنِي بِوَلَدِي وَ أَهْلِي وَ مَالِي وَ تُصْلِحَ لِي أُمُورِي وَ تُبَارِكَ لِي فِي جَمِيعِ أَحْوَالِي وَ تُبَلِّغَنِي فِي نَفْسِي آمَالِي- وَ أَنْ تُجِيرَنِي مِنَ النَّارِ وَ تَكْفِيَنِي شَرَّ الْأَشْرَارِ بِالْمُصْطَفَيْنَ الْأَخْيَارِ الْأَئِمَّةِ الْأَبْرَارِ وَ نُورِ الْأَنْوَارِ مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ الْأَخْيَارِ الْأَئِمَّةِ الْمَهْدِيِّينَ وَ الصَّفْوَةِ الْمُنْتَجَبِينَ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ أَجْمَعِينَ وَ تَرْزُقَنِي مُجَالَسَتَهُمْ وَ تَمُنَّ عَلَيَّ بِمُرَافَقَتِهِمْ وَ تُوَفِّقَ لِي صُحْبَتَهُمْ مَعَ أَنْبِيَائِكَ الْمُرْسَلِينَ وَ مَلَائِكَتِكَ الْمُقَرَّبِينَ وَ عِبَادِكَ الصَّالِحِينَ وَ أَهْلِ طَاعَتِكَ أَجْمَعِينَ وَ حَمَلَةِ عَرْشِكَ وَ الْكَرُوبِيِّينَ

خداوندا! به نامی که لوط تو را بدان خواند و تو او و فرزندانش را از فرو رفتن در زمین ونابود شدن و شکنجه دیدن، نجات دادی و آنان را از گرداب نیستی، به سلامت بیرون بردی، تو را به همان نام می خوانم و از تو که ازمن به من نزدیکتری تقاضا می کنم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و از آتش سوزان جهنّم مرا در پناه لطف خود نگاه داشته، اجازه فرمایی که نابسامانی هایم سامان گیرد و چشمم به خاندان و فرزندانم روشن گردد و تمام کارهای مرا بر من مبارک فرمایی و مرا به آرزوهای خودم برسانی. [خدایا!] شرّ بدخواهان را از من دور کن و مرا در آتش غضب خود نسوزان. به وسیله برگزیدگانت محمّد و آل محمّد که همگی مشعلهای فروزان جهان وجود و هدایت کننده بندگان تو اند بر من منّت گذاشته، افتخار مصاحبت و همنشینی با این ذوات مقدّسه را به من عنایت فرما و نیز افتخار معاشرت و مصاحبت و مجالست با همه بندگان صالح خود مانند انبیا و اوصیا و ملائکه مقرّب و حاملان عرش و ساکنان آستان با عظمتت را نصیبم فرما.

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي سَأَلَكَ بِهِ يَعْقُوبُ وَ قَدْ كُفَّ بَصَرُهُ وَ شُتِّتَ شَمْلُهُ [جَمْعُهُ‏] وَ فُقِدَ قُرَّةُ عَيْنِهِ ابْنُهُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ جَمَعْتَ شَمْلَهُ وَ أَقْرَرْتَ عَيْنَهُ وَ كَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَأْذَنَ لِي بِجَمِيعِ مَا تَبَدَّدَ مِنْ أَمْرِي وَ تُقِرَّ عَيْنِي بِوَلَدِي وَ أَهْلِي وَ مَالِي وَ تُصْلِحَ شَأْنِي كُلَّهُ وَ تُبَارِكَ لِي فِي جَمِيعِ أَحْوَالِي وَ تُبَلِّغَنِي فِي نَفْسِي وَ آمَالِي وَ تُصْلِحَ لِي أَفْعَالِي وَ تَمُنَّ عَلَيَّ يَا كَرِيمُ يَا ذَا الْمَعَالِي بِرَحْمَتِكَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ

بارخدایا! در نتیجه هجران یوسف،‌ یعقوب پیامبر بینایی خود را از دست داده و افراد خاندانش متلاشی و جمعشان پراکنده شده بود و او مایه روشنایی دیده اش، یوسف را نمی یافت تا اینکه با توّسل به یکی از اسماء مقدّسه ات تو را خواند و درنتیجه اجابتش فرمودی و یوسف را به او بازگرداندی و جمع پریشانش را به هم پیوند زدی و چشمان نابینایش را روشن ساختی و دردهای او را درمان کردی و او را به خود نزدیک نمودی. اینک ای خداوندی که به [همه بندگانت] نزدیکی! من تو را به همان نام می خوانم و از درگاه با عظمتت می خواهم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستاده، به من اجازه فرمایی که به خاندانم بپیوندم و پریشانی هایم سامان گیرد و خاندان و فرزندانم مایه روشنایی دیده ام شوند و تمام امور برایم آسان گردد و به خواسته ها و آرزوهایم برسم و بر من منّت گذار، که شأن تو کَرَم است. [آری، تو کریمی]. ای خداوندی که از نظر مقام و مرتبت بر همه برتری داری و ای کسی که رحمت بی نهایتت همه ی موجودات را فراگرفته است و همگان در دنیا از آن بهره مندند! مرا از این رحمت (رحمانیّت) و نیز رحیمیّت خود در دو جهان بهره مند فرما.

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ يُوسُفُ عَلَيْهِ السَّلَامُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ وَ نَجَّيْتَهُ مِنْ غَيَابَتِ الْجُبِّ وَ كَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ كَفَيْتَهُ كَيْدَ إِخْوَتِهِ وَ جَعَلْتَهُ بَعْد الْعُبُودِيَّةِ مَلِكاً وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَدْفَعَ عَنِّي كَيْدَ كُلِّ كَائِدٍ وَ شَرِّ كُلِّ حَاسِدٍ- إِنَّكَ عَلى‏ كُلِّ شَيْ‏ءٍ قَدِيرٌ

خداوندا! تو را به نامی می خوانم که بنده و پیامبرت یوسف(ع) تو را بدان خواند و دعایش را مستجاب فرمودی و او را از قعر چاه، نجات دادی و مهمّاتش را کفایت کردی و او را از کید و مکر برادرانش رهایی بخشیدی و پس از اینکه او را به عنوان یک بنده و برده فروختند، به پادشاهی مصرش رساندی و دعایش را اجابت فرمودی و وی را به مقام قرب نایل ساختی. ای خدای نزدیک به همه! از تو می خواهم که بر محمّد و آل او درود فرستی و کید و مکر هر مکار و حیله گر را از من دور فرموده و از حسد حسودان، مرا در پناه خود محفوظ داری. البته ذات پاک تو بر هر چیزی قادر و تواناست.

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ مُوسَى بْنُ عِمْرَانَ إِذْ قُلْتَ تَبَارَكْتَ وَ تَعَالَيْتَ وَ نادَيْناهُ مِنْ جانِبِ الطُّورِ الْأَيْمَنِ وَ قَرَّبْناهُ نَجِيًّا وَ ضَرَبْتَ لَهُ طَرِيقاً فِي الْبَحْرِ يَبَساً وَ نَجَّيْتَهُ وَ مَنْ مَعَهُ [تَبِعَهُ‏] مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ وَ أَغْرَقْتَ فِرْعَوْنَ وَ هَامَانَ وَ جُنُودَهُمَا وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُعِيذَنِي مِنْ شَرِّ خَلْقِكَ وَ تُقَرِّبَنِي مِنْ عَفْوِكَ وَ تَنْشُرَ عَلَيَّ مِنْ فَضْلِكَ مَا تُغْنِيَنِي بِهِ عَنْ جَمِيعِ خَلْقِكَ وَ يَكُونُ لِي بَلَاغاً أَنَالُ بِهِ مَغْفِرَتَكَ وَ رِضْوَانَكَ يَا وَلِيِّي وَ وَلِيَّ الْمُؤْمِنِينَ

خداوندا! تو را به نامی می خوانم که بنده و پیامبرت موسی بن عمران(ع) ذات پاک تو را بدان خواند، چه آنکه در قرآنت فرموده ای: «موسی را از وادی مقدّس طور ایمن خواندیم و برای مناجات با خود او را به خود نزدیک کردیم.» [خداوندا!] دریا را برای او خشک کردی و او و همراهانش را نجات دادی و فرعون و هامان و یارانش را غرق نمودی و دعای موسی را اجابت فرموده، او را به خود نزدیک ساختی. اینک، ای خدایی که نزدیکی! تو را به همان نام می خوانم و از تو می خواهم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و مرا از شرّ مخلوقاتت محفوظ بداری و از بخشندگی خود مرا بهره مند سازی و فضل و لطف خود را به من ارزانی داری، آن چنان فضلی که مرا از همه آفریدگانت بی نیاز فرمایی تا به آمرزش و رضوان تو دست پیدا کنم، از ولیّ و صاحب اختیار همه بندگان و مؤمنان!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ دَاوُدُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ سَخَّرْتَ لَهُ الْجِبَالَ يُسَبِّحْنَ مَعَهُ بِالْعَشِيِّ وَ الْإِبْكَارِ- وَ الطَّيْرَ مَحْشُورَةً كُلٌّ لَهُ أَوَّابٌ وَ شَدَدْتَ مُلْكَهُ وَ آتَيْتَهُ الْحِكْمَةَ وَ فَصْلَ الْخِطابِ وَ أَلَنْتَ لَهُ الْحَدِيدَ وَ عَلَّمْتَهُ صَنْعَةَ لَبُوسٍ لَهُمْ وَ غَفَرْتَ ذَنْبَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُسَخِّرَ لِي جَمِيعَ أُمُورِي وَ تُسَهِّلَ لِي تَقْدِيرِي وَ تَرْزُقَنِي مَغْفِرَتَكَ وَ عِبَادَتَكَ وَ تَدْفَعَ عَنِّي ظُلْمَ الظَّالِمِينَ وَ كَيْدَ الْكَائِدِينَ وَ مَكْرَ الْمَاكِرِينَ وَ سَطَوَاتِ الْفَرَاعِنَةِ الْجَبَّارِينَ وَ حَسَدَ الْحَاسِدِينَ يَا أَمَانَ الْخَائِفِينَ وَ جَارَ الْمُسْتَجِيرِينَ وَ ثِقَةَ الْوَاثِقِينَ وَ ذَرِيعَةَ الْمُؤْمِنِينَ وَ رَجَاءَ الْمُتَوَكِّلِينَ وَ مُعْتَمَدَ الصَّالِحِينَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ

پروردگارا! تو را به نامی می خوانم که داود [علیه السلام]، بنده و پیامبرت تو را بدان خواند. دعایش را مستجاب کردی و کوهها را برای او مسخّر نمودی و طوری که صبح و شام با او همصدا شده، با تو مناجات می کردند؛ پرندگان را گرد او جمع کردی که همه به سوی او بیایند و با وی هم آواز شوند؛ سلطنتش را قوی و پهناور ساختی و او را زیور حکمت و شناخت حقّ از باطل، مفتخر ساختی؛ آهن را در دستش نرم کردی و ساختن زره را به او آموختی؛ از گناهانش صرف نظر نمودی و به خود نزدیکش ساختی. اکنون، ای خداوند از همه به من نزدیکتر! بر محمّد و آل محمّد درود فرست و همه کارها و مشکلاتم را مسخّر من قرار ده؛ مقدّرات مرا آسان ساز؛ گناهانم را بیامرز و مرا به عبادت خود موفق گردان و ظلم ظالمان،‌ نیرنگ نیرنگبازان، قدرت فرعونیان و حسد حسودان را از من دور فرما، ای امان دهنده ترسیدگان و پناه دهنده پناه خواهان و تکیه گاه اطمینان دارندگان و امید متوکّلان و امید دهنده به نیکوکاران! ای مهربانترین مهربانان!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ بِالاسْمِ الَّذِي سَأَلَكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ عَلَيْهِمَا السَّلَامُ إِذْ قَالَ رَبِّ اغْفِرْ لِي وَ هَبْ لِي مُلْكاً لا يَنْبَغِي لِأَحَدٍ مِنْ بَعْدِي إِنَّكَ أَنْتَ الْوَهَّابُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ أَطَعْتَ لَهُ الْخَلْقَ وَ حَمَلْتَهُ عَلَى الرِّيحِ وَ عَلَّمْتَهُ مَنْطِقَ الطَّيْرِ وَ سَخَّرْتَ لَهُ الشَّيَاطِينَ مِنْ كُلِّ بَنَّاءٍ وَ غَوَّاصٍ. وَ آخَرِينَ مُقَرَّنِينَ‏ فِي الْأَصْفادِ هَذَا عَطَاؤُكَ لَا عَطَاءُ غَيْرِكَ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَهْدِيَ لِي قَلْبِي وَ تَجْمَعَ لِي لُبِّي وَ تَكْفِيَنِي هَمِّي وَ تُؤْمِنَ خَوْفِي وَ تَفُكَّ أَسْرِي وَ تَشُدَّ أَزْرِي وَ تُمْهِلَنِي وَ تُنَفِّسَنِي وَ تَسْتَجِيبَ دُعَائِي وَ تَسْمَعَ نِدَائِي وَ لَا تَجْعَلَ فِي النَّارِ مَأْوَايَ وَ لَا الدُّنْيَا أَكْبَرَ هَمِّي وَ أَنْ تُوَسِّعَ عَلَيَّ رِزْقِي وَ تُحَسِّنَ خُلُقِي وَ تُعْتِقَ رَقَبَتِي مِنَ النَّارِ فَإِنَّكَ سَيِّدِي وَ مَوْلَايَ وَ مُؤَمَّلِي

خداوندا! تو را به نامی می خوانم که بنده و پیامبرت سلیمان بن داود(ع) در زیر سایه آن نام با تو مناجات کرد و «گفت: پروردگارا! مرا بیامرز و سلطنتی به من عطا فرما که پس از من به کسی اعطاء نکنی» و تو خواسته او را اجابت فرمودی و خلایق را مسخّر او قرار دادی، باد را تحت فرمان وی گذاشتی، زبان پرندگان [بلکه همه موجودات] را به او آموختی و شیاطین را مطیع او قرار دادی که وی برخی از آنان را به ساختن کاخهای مرتفع و باغها مأمور کرد و گروهی را در دریاها به غواصی واداشت و جمعی را که موجب گمراهی خلق بودند، در غل و زنجیر به بند کشید. خداوندا! این همه بخشندگی مختصّ ذات پاک تو است و دیگری را چنین بخشایشی نیست. تو او را به خود نزدیک ساختی. ای نزدیک به من! از تو می خواهم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و عقل و خِرَدم را بارور سازی، مشکلاتم را جوابگو باشی، ترس و هراس را از دلم بیرون کنی، از قید و بند نجاتم دهی، پایمردی و توانایی ام عطا کنی، مهلتم دهی و پریشانی ام رارفع و دعایم را اجابت فرمایی، ناله ام را بشنوی و جایگاه مرا در دوزخ قرار ندهی، دنیا را خواسته بزرگ من نسازی،‌ روزی مرا زیاد فرمایی، حُسن و خوبی رفتار به من عنایت کنی و مرا از آتش خلاص فرمایی. تو سرور و مولای منی و به لطف تو امید و آرزو بسته ام.

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ أَيُّوبُ لَمَّا حَلَّ بِهِ الْبَلَاءُ بَعْدَ الصِّحَّةِ وَ نَزَلَ السَّقَمُ مِنْهُ مَنْزِلَ الْعَافِيَةِ وَ الضَّيقُ بَعْدَ السَّعَةِ وَ الْقُدْرَةِ فَكَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ رَدَدْتَ عَلَيْهِ أَهْلَهُ وَ مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ حِينَ نَادَاكَ دَاعِياً لَكَ رَاغِباً إِلَيْكَ رَاجِياً لِفَضْلِكَ شَاكِياً إِلَيْكَ رَبِّ إِنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَكْشِفَ ضُرِّي- وَ تُعَافِيَنِي فِي نَفْسِي وَ أَهْلِي وَ مَالِي وَ وُلْدِي وَ إِخْوَانِي فِيكَ عَافِيَةً بَاقِيَةً شَافِيَةً كَافِيَةً وَافِرَةً هَادِئَةً نَامِيَةً مُسْتَغْنِيَةً عَنِ الْأَطِبَّاءِ وَ الْأَدْوِيَةِ وَ تَجْعَلَهَا شِعَارِي وَ دِثَارِي وَ تُمَتِّعَنِي بِسَمْعِي وَ بَصَرِي وَ تَجْعَلَهُمَا الْوَارِثَيْنِ مِنِّي- إِنَّكَ عَلى‏ كُلِّ شَيْ‏ءٍ قَدِيرٌ

بارخدایا! تو را به نامی می خوانم که ایّوب(ع) تو را بدان خواند، آنگاه که بلا بر او نازل شد و بیماری جای سلامتی را گرفت و تنگی معیشت جای نعمت های فراوان را پر کرد. او تو را خواند و تو مشکلاتش را حل نمودی و خاندانش را به او بازگرداندی و شمار آنان را دو چندان قرار دادی. ایّوب به درگاه تو دست نیاز برداشته، با امید به فضل و کَرَمت شکایت خویش را چنین عرضه داشت «خداوندا! بیچارگی به من روی آورده و همانا گذشت تو از همه بالاتر است.» در آن زمان دعایش را اجابت فرمودی و گرفتاری اش را مرتفع ساختی و وی را به خود نزدیک گرداندی. ای خدای از همه نزدیکتر! تو را می خوانم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و گرفتاریهایم را برطرف نمایی و عافیت همه جانبه در مورد خود و خاندان و فرزندان و برادران به من لطف فرمایی که برای همیشه برای من و خانواده ام باقی بماند، آن چنان عافیتی که مرا از طبیب بی نیاز سازد، و مرا از اعضا و جوارحم بهره مند فرما به طوری که تا آخرین لحظه زندگی من، سالم و همراهم باشند. آری، تو بر همه چیز قادر و توانایی.

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ يُونُسُ بْنُ مَتَّى فِي بَطْنِ الْحُوتِ حِينَ نَادَاكَ فِي ظُلُمَاتٍ ثَلَاثٍ- أَنْ لا إِلهَ إِلَّا أَنْتَ سُبْحانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظَّالِمِينَ وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ أَنْبَتَّ عَلَيْهِ شَجَرَةً مِنْ يَقْطِينٍ وَ أَرْسَلْتَهُ إِلى‏ مِائَةِ أَلْفٍ أَوْ يَزِيدُونَ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَسْتَجِيبَ دُعَائِي وَ تُدَارِكَنِي بِعَفْوِكَ فَقَدْ غَرِقْتُ فِي بَحْرِ الظُّلْمِ لِنَفْسِي وَ رَكِبَتْنِي مَظَالِمُ كَثِيرَةٌ لِخَلْقِكَ عَلَيَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ اسْتُرْنِي مِنْهُمْ وَ أَعْتِقْنِي مِنَ النَّارِ وَ اجْعَلْنِي مِنْ عُتَقَائِكَ وَ طُلَقَائِكَ مِنَ النَّارِ فِي مَقَامِي هَذَا بِمَنِّكَ يَا مَنَّانُ.

بار خدایا! تو را به نامی می خوانم که یونس بن متّی در شکم ماهی تو را به آن خواند. آنگاه که در تاریکیهای سه گانه بانگ برآورد که «خدایی جز ذات پاک تو نیست و من از ستمکارانم [که به نفس خود ظلم کردم]» اما تو از همه رحم کننده تری. پس دعای او را اجابت نمودی و او به خواسته اش رسید و برای وی درخت کدویی رویاندی و او را سوی صد هزار نفر یا بیشتر فرستادی و به خودت نزدیکش ساختی. اینک ای نزدیکتر از من به من! از پیشگاه مقدّست استدعا می کنم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و دعایم را مستجاب فرمایی و عفو و بخشش خود را شامل حالم نمایی، زیرا من خود را در دریای ظلم به نفس غرق نموده و درباره بندگان تو ستم کرده ام. [خداوندا!] بر محمّد و آل محمّد درود فرست و مرا در زیر سایه ولایت آنها نگاهداری فرما و از آتش دوزخ آزاد ساز. در همین لحظه مرا از آزادشدگان از آتش قرار ده و بر من منّت گذار، ای خداوند کریم!

إِلَهِي وأَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ عَلَيْهِمَا السَّلَامُ إِذْ أَيَّدْتَهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ وَ أَنْطَقْتَهُ فِي الْمَهْدِ فَأَحْيَا بِهِ الْمَوْتَى وَ أَبْرَأَ بِهِ الْأَكْمَهَ وَ الْأَبْرَصَ بِإِذْنِكَ وَ خَلَقَ مِنَ الطِّينِ كَهَيْئَةِ الطَّيْرِ فَصَارَ طَائِراً بِإِذْنِكَ- وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُفَرِّغَنِي لِمَا خُلِقْتُ لَهُ وَ لَا تَشْغَلَنِي بِمَا قَدْ تَكَلَّفْتَهُ لِي وَ تَجْعَلَنِي مِنْ عِبَادِكَ وَ زُهَّادِكَ فِي الدُّنْيَا وَ مِمَّنْ خَلَقْتَهُ لِلْعَافِيَةِ وَ هَنَّأْتَهُ بِهَا مَعَ كَرَامَتِكَ يَا كَرِيمُ يَا عَلِيُّ يَا عَظِيمُ

خداوندا! تو را به نامی می خوانم که بنده و پیامبرت عیسی بن مریم(ع) تو را به آن خواند، هنگامی که او را به وسیله روح القدس تأیید فرمودی و قدرت سخن گفتن در گهواره به او لطف کردی و مردگان را به وسیله او زنده ساختی و بیماریهای سخت و لاعلاج مانند پیسی و خوره را به دست او شفا مرحمت نمودی. او مجسّمه پرندگان را از خاک می ساخت بر آن می دمید و به فرمان تو روح در آن کالبد پیدا می شد. تو او را به خود نزدیک ساختی. ای از همه نزدیکتر به من! از تو می خواهم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و به من آرامش فکر و خیال عنایت فرمایی تا آنچه را که به خاطرش آفریده شده ام، خوب انجام دهم و مرا بدانچه خود عهده دار آن شده ای [مانند روزی و غیره] تکلیف مفرما. مرا بنده خویش و به دنیا بی علاقه قرار ده تا از کسانی باشم که به عافیت کامل دست پیدا کرده اند و مرا مورد الطاف خودت قرار داده باشی، ای خدای کریم و ای بلند مقام و ای آفریدگار بزرگ!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ آصَفُ بْنُ بَرْخِيَا عَلَى عَرْشِ مَلِكَةِ سَبَإٍ فَكَانَ أَقَلَّ مِنْ لَحْظَةِ الطَّرْفِ حَتَّى كَانَ مُصَوَّراً بَيْنَ يَدَيْهِ فَلَمَّا رَأَتْهُ قِيلَ أَ هكَذا عَرْشُكِ قالَتْ كَأَنَّهُ هُوَ فَاسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ تُكَفِّرَ عَنِّي سَيِّئَاتِي وَ تَقْبَلَ مِنِّي حَسَنَاتِي وَ تَقْبَلَ تَوْبَتِي وَ تَتُوبَ عَلَيَّ وَ تُغْنِيَ فَقْرِي وَ تَجْبُرَ كَسْرِي وَ تُحْيِيَ فُؤَادِي بِذِكْرِكَ وَ تُحْيِيَنِي فِي عَافِيَةٍ وَ تُمِيتَنِي فِي عَافِيَةٍ

خداوندا! تو را به نامی که آصف بن برخیا برای انتقال تخت پادشاهی ملکه سبا به وسیله آن نام به پیشگاه مقدّست روی آورد و در زمانی کوتاه تر از یک چشم بر هم زدن، تخت در برابرشان قرار گرفت به طوری که ملکه سبا چون آن را بدید گفت «گویا همان است». [خداوندا!] احتیاج او را برآوردی و او را به خود نزدیک ساختی. اینک ای نزدیکترین کس به من! از تو می خواهم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و از بدیهایم چشم پوشی فرمایی. [خدایا!] کارهای خوبم را بپذیر،‌ توبه ام را قبول فرما و رحمتت را شامل حالم گردان، احتیاجاتم را خود کفایت فرما، کمبودهایم را جبران کن، دلم را به یاد خودت زنده نگاه دار و زندگی و مرگم را همراه با عافیت قرار ده.

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ زَكَرِيَّا عَلَيْهِ السَّلَامُ حِينَ سَأَلَكَ دَاعِياً لَكَ رَاغِباً إِلَيْكَ رَاجِياً لِفَضْلِكَ فَقَامَ فِي الْمِحْرَابِ يُنَادِي نِداءً خَفِيًّا فَقَالَ رَبِّ هَبْ لِي مِنْ لَدُنْكَ وَلِيًّا. يَرِثُنِي وَ يَرِثُ مِنْ آلِ يَعْقُوبَ وَ اجْعَلْهُ رَبِّ رَضِيًّا فَوَهَبْتَ لَهُ يَحْيَى وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُبْقِىَ لِي أَوْلَادِي وَ أَنْ تُمَتِّعَنِي بِهِمْ وَ تَجْعَلَنِي وَ إِيَّاهُمْ مُؤْمِنِينَ لَكَ رَاغِبِينَ فِي ثَوَابِكَ خَائِفِينَ مِنْ عِقَابِكَ رَاجِينَ لِمَا عِنْدَكَ آيِسِينَ مِمَّا عِنْدَ غَيْرِكَ حَتَّى تُحْيِيَنَا حَيَاةً طَيِّبَةً وَ تُمِيتَنَا مَيْتَةً طَيِّبَةً إِنَّكَ فَعَّالٌ لِمَا تُرِيدُ

پروردگارا! تو را به نامی می خوانم که بنده و پیامبرت زکریا(ع) ذات پاک تو را به آن خواند و دست نیاز به سویت بلند نمود و در محراب عبادت با ندایی آرام تو را خواند و عرضه داشت: «خداوندا! به من فرزندی عطا فرما که وارث من و وارث آل یعقوب باشد و او را راضی قرار بده.» [خداوندا!] تو یحیی را به او لطف فرمودی و دعایش را مستجاب کردی و او را به خود نزدیک ساختی. ای نزدیک به من! تو را به همان نام می خوانم و تقاضایم این است که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و فرزندانم را برای من نگاه داری و مرا از آنان بهره مند سازی و من و فرزندانم را به زیور بندگی مزیّن فرمایی و خلاصه اینکه بنده تو باشم. [خدایا!] ما را به نعمتهای اخروی علاقه مند فرما و از عذابهای آن در هراس دار؛ امید ما به تو باشد و از غیر تو منقطع باشیم تا اینکه به زندگی واقعی برسیم. آری، زندگی ما پاکیزه و مرگ ما هم پاکیزه باشد؛ همانا ذات پاکت آنچه اراده فرماید، انجام می دهد.

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي سَأَلَتْكَ بِهِ امْرَأَةُ فِرْعَوْنَ إِذْ قالَتْ رَبِّ ابْنِ لِي عِنْدَكَ بَيْتاً فِي الْجَنَّةِ وَ نَجِّنِي مِنْ فِرْعَوْنَ وَ عَمَلِهِ وَ نَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ فَاسْتَجَبْتَ لَهَا دُعَاءَهَا وَ كُنْتَ مِنْهَا قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُقِرَّ عَيْنِي بِالنَّظَرِ إِلَى جَنَّتِكَ وَ وَجْهِكَ الْكَرِيمِ وَ أَوْلِيَائِكَ وَ تُفَرِّجَنِي بِمُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ تُؤْنِسَنِي بِهِ وَ بِآلِهِ وَ بِمُصَاحَبَتِهِمْ وَ مُرَافَقَتِهِمْ وَ تُمَكِّنَ لِي فِيهَا وَ تُنْجِيَنِي مِنَ النَّارِ وَ مَا أُعِدَّ لِأَهْلِهَا مِنَ السَّلَاسِلِ وَ الْأَغْلَالِ وَ الشَّدَائِدِ وَ الْأَنْكَالِ وَ أَنْوَاعِ الْعَذَابِ بِعَفْوِكَ يَا كَرِيمُ

خداوندا! به نامی می خوانمت که همسر فرعون تو را به آن خواند، هنگامی که عرض کرد: «خداوندا! برای من در بهشت کاخی بنا کن و مرا از چنگال فرعون نجات ده و مرا از شرّ این قوم جفاکار رهایی بخش». تو خواسته اش را برآوردی و او را به خویش نزدیک ساختی. اینک ای خدای نزدیک به من! از تو می خواهم که بر محمّد و آل او درود فرستی و دیدگان مرا به دیدن بهشت روشنی بخشی؛ زیارت چهره کریمانه اولیای خود را نصیبم فرمایی؛ مرا همدم و همنشین محمّد و آل محمّد قرار دهی؛ در پناه این خاندان مسرورم نمایی؛ مرا در بهشت منزل دهی و از آنچه برای دوزخیان چون زنجیرهای گران، آهنهای گداخته، سختیهای فراوان و خواری ابدی و دیگر عذابها آماده فرموده ای مرا دور قرار دهی؛ البتّه با بخشایش و بزرگواری تو، ای کریم!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَتْكَ بِهِ عَبْدَتُكَ وَ صِدِّيقَتُكَ مَرْيَمُ الْبَتُولُ وَ أُمُّ الْمَسِيحِ الرَّسُولِ عَلَيْهِمَا السَّلَامُ إِذْ قُلْتَ وَ مَرْيَمَ ابْنَتَ عِمْرانَ الَّتِي أَحْصَنَتْ فَرْجَها فَنَفَخْنا فِيهِ مِنْ رُوحِنا- وَ صَدَّقَتْ بِكَلِماتِ رَبِّها وَ كُتُبِهِ وَ كانَتْ مِنَ الْقانِتِينَ فَاسْتَجَبْتَ لَهَا دُعَاءَهَا وَ كُنْتَ مِنْهَا قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُحْصِنَنِي بِحِصْنِكَ الْحَصِينِ وَ تَحْجُبَنِي بِحِجَابِكَ الْمَنِيعِ وَ تُحْرِزَنِي بِحِرْزِكَ الْوَثِيقِ وَ تَكْفِيَنِي بِكِفَايَتِكَ الْكَافِيَةِ مِنْ شَرِّ كُلِّ طَاغٍ وَ ظُلْمِ كُلِّ بَاغٍ وَ مَكْرِ كُلِّ مَاكِرٍ وَ غَدْرِ كُلِّ غَادِرٍ وَ سِحْرِ كُلِّ سَاحِرٍ وَ جَوْرِ كُلِّ سُلْطَانٍ جَائِرٍ بِمَنْعِكَ يَا مَنِيعُ

خداوندا! به نامی که مریم بتول، بنده ی راستگو درست کردارت، تو را بدان خواند که در قرآن فرموده ای: «مریم دختر عمران بانویی که خود را پاک نگاه داشت و ما از روح خود در او دمیدیم. او کلمات و کتب پروردگارش را باور داشت و از فرمانبرداران بود». پس دعایش را مستجاب نمودی و او را به خود نزدیک ساختی،‌ اکنون،‌ ای خدای نزدیک به من! به همان نام تو را می خوانم و از تو می خواهم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و مرا در قلعه محکم خود نگاهداری فرمایی و در پرده های شکوه و جلال مرا محفوظم داری و در پناهگاه خلل ناپذیر خود جایم دهی و از شرّ هر طغیانگر و ستم پیشه در امانم داری. نیرنگ نیرنگبازان و فریب فریبکاران را از من دور گردانی و در برابر سحر جادوگران و فرمانروایان گنه پیشه مرا کفایت فرمایی،‌ به رفعت شأن تو ای والا مقام!

إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ وَ صَفِيُّكَ وَ خِيَرَتُكَ مِنْ خَلْقِكَ وَ أَمِينُكَ عَلَى وَحْيِكَ وَ بَعِيثُكَ إِلَى بَرِيَّتِكَ وَ رَسُولُكَ إِلَى خَلْقِكَ مُحَمَّدٌ خَاصَّتُكَ وَ خَالِصَتُكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ فَاسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ أَيَّدْتَهُ بِجُنُودٍ لَمْ يَرَوْهَا وَ جَعَلْتَ كَلِمَتَكَ الْعُلْيَا وَ كَلِمَةَ الَّذِينَ كَفَرُوا السُّفْلى‏ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ صَلَاةً زَاكِيَةً طَيِّبَةً نَامِيَةً بَاقِيَةً مُبَارَكَةً كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى أَبِيهِمْ إِبْرَاهِيمَ وَ آلِ إِبْرَاهِيمَ وَ بَارِكْ عَلَيْهِمْ كَمَا بَارَكْتَ عَلَيْهِمْ وَ سَلِّمْ عَلَيْهِمْ كَمَا سَلَّمْتَ عَلَيْهِمْ وَ زِدْهُمْ فَوْقَ ذَلِكَ كُلِّهِ زِيَادَةً مِنْ عِنْدِكَ وَ اخْلُطْنِي بِهِمْ وَ اجْعَلْنِي مِنْهُمْ وَ احْشُرْنِي مَعَهُمْ وَ فِي زُمْرَتِهِمْ حَتَّى تَسْقِيَنِي مِنْ حَوْضِهِمْ وَ تُدْخِلَنِي فِي جُمْلَتِهِمْ وَ تَجْمَعَنِي وَ إِيَّاهُمْ وَ تُقِرَّ عَيْنِي بِهِمْ وَ تُعْطِيَنِي سُؤْلِي وَ تُبَلِّغَنِي آمَالِي فِي دِينِي وَ دُنْيَايَ وَ آخِرَتِي- وَ مَحْيَايَ وَ مَمَاتِي وَ تُبَلِّغَهُمْ سَلَامِي وَ تَرُدَّ عَلَيَّ مِنْهُمُ السَّلَامَ وَ عَلَيْهِمُ السَّلَامُ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَ بَرَكَاتُهُ

خداوندا! تو را به نامی می خوانم که بنده پاکیزه و برگزیده ات و بهترین شخصیّت میان بندگان و مخلوقاتت و آنکه او را امین وحی خود قرار دادی و بر عموم مردم به رسالت مبعوث فرمودی،‌ آن محمّدی که (صلّی الله علیه و آله و سلّم) او را خالص و برگزیده برای خویش قرار دادی، پس دعای او را مستجاب فرمودی و به وسیله نیروهای نامرئی، وی را مدد رساندی و دین مقدّس اسلام را یاری کردی و آیین کفر را سرنگون و او را به خود نزدیک ساختی، اکنون، ای پروردگار از همه چیز به من نزدیکتر [حتی از خودم به خودم]! از پیشگاه مقدّست تقاضا می کنم که بر محمّد و آل او درود فرستی و درودی که پاکیزه و در حال رشد و تکامل باشد و همان طوری که بر پدرشان ابراهیم و آل ابراهیم درود فرستادی، و برکات خود را بر آن حضرت و آل او ارزانی فرما همچنان که بر ابراهیم و فرزندان او نازل فرمودی. [خداوندا!] مرا نیز از این الطاف بهره مند ساز و از جمله آنان محسوبم فرما و در زمره آنان محشورم کن تا اینکه از حوض کوثر سیراب شودم. [بار خدایا!] مرا در میان خاندان محمّد و آل محمّد قرار ده و با آن عزیزان همراهم فرما و چشمانم را به زیارت این دودمان پاک روشن کن. [خداوندا!] خواسته هایم را برآور و مرا به آرزوهایم در دو جهان نایل فرما. حیات و مرگ مرا آن گونه که می خواهی قرار ده [تا با ایمان زندگی کنم و با ایمان از دنیا بروم]. سلام مرا به خاندان عزیز نبوّت برسان و پاسخ سلام مرا به من بازگردان. سلام و رحمت بی نهایت الهی بر این خاندان باد.

إِلَهِي وَ أَنْتَ الَّذِي تُنَادِي فِي إِنْصَافِ كُلِّ لَيْلَةٍ هَلْ مِنْ سَائِلٍ فَأُعْطِيَهُ أَمْ هَلْ مِنْ دَاعٍ فَأُجِيبَهُ أَمْ هَلْ مِنْ مُسْتَغْفِرٍ فَأَغْفِرَ لَهُ أَمْ هَلْ مِنْ رَاجٍ فَأُبَلِّغَهُ رَجَاهُ أَمْ هَلْ مِنْ مُؤَمِّلٍ فَأُبَلِّغَهُ أَمَلَهُ هَا أَنَا سَائِلُكَ بِفِنَائِكَ وَ مِسْكِينُكَ بِبَابِكَ وَ ضَعِيفُكَ بِبَابِكَ وَ فَقِيرُكَ بِبَابِكَ وَ مُؤَمِّلُكَ بِفِنَائِكَ أَسْأَلُكَ نَائِلَكَ وَ أَرْجُو رَحْمَتَكَ وَ أُؤَمِّلُ عَفْوَكَ وَ أَلْتَمِسُ غُفْرَانَكَ فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَعْطِنِي سُؤْلِي وَ بَلِّغْنِي أَمَلِي وَ اجْبُرْ فَقْرِي وَ ارْحَمْ عِصْيَانِي وَ اعْفُ عَنْ ذُنُوبِي وَ فُكَّ رَقَبَتِي مِنَ الْمَظَالِمِ لِعِبَادِكَ رَكِبَتْنِي وَ قَوِّ ضَعْفِي وَ أَعِزَّ مَسْكَنَتِي وَ ثَبِّتْ وَطْأَتِي وَ اغْفِرْ جُرْمِي وَ أَنْعِمْ بِآلِي وَ أَكْثِرْ مِنَ الْحَلَالِ مَالِي وَ خِرْ لِي فِي جَمِيعِ أُمُورِي وَ أَفْعَالِي وَ رَضِّنِي بِهَا وَ ارْحَمْنِي وَ وَالِدَيَّ وَ مَا وَلَدَا مِنَ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ وَ الْمُسْلِمِينَ وَ الْمُسْلِمَاتِ الْأَحْيَاءِ مِنْهُمْ وَ الْأَمْوَاتِ إِنَّكَ سَمِيعُ الدَّعَوَاتِ وَ أَلْهِمْنِي مِنْ بِرِّهِمَا مَا أَسْتَحِقُّ بِهِ ثَوَابَكَ وَ الْجَنَّةَ وَ تَقَبَّلْ حَسَنَاتِهِمَا وَ اغْفِرْ سَيِّئَاتِهِمَا وَ اجْزِهِمَا بِأَحْسَنِ مَا فَعَلَا بِي ثَوَابَكَ وَ الْجَنَّةَ-

خداوندا! منادی در نیمه های شب از جانب تو ندا می کند: آیا سؤال کننده ای هست تا خواهش او را برآورده کنم؟ آیا دعا کننده ای هست تا دعای او را اجابت کنم؟ آیا گنهکاری هست تا در سایه توبه، ‌گناهان او را ببخشم؟ آیا امیدواری هست تا او را به امیدش برسانم؟ اینک، ای خداوند بزرگ! من دست نیاز و گدایی به در خانه تو آوردم و مسکینی هستم که در خانه تو را می کوبم؛ درمانده ای هستم که بر در خانه ات ایستاده ام، مستمندی هستم که به در خانه ات روی آورده ام؛ آرزومندی هستم که به امید رسیدن به آرزوی خود به درگاهت رو کرده ام. به رحمتت امیدوار و به آمرزشت نیازمندم. پس بر محمّد و آل محمّد درود بفرست و خواسته ام را برآور و مرا به آرزویم برسان. فقر و تهیدستی مرا جبران فرما، بر سرکشی من رحم کن و از گناهانم درگذر؛ از [عقاب] ستمهایی که بر بندگانت روا داشتم نجاتم ده؛ ناتوانی ام را به قدرت و بیچارگی ام را به عزّت مبدّل ساز؛‌ مرا ثابت قدم بدار و لغزشهایم را ببخش؛ کارم را اصلاح فرما؛ ثروت فراوان و حلال نصیبم کن؛ در هر کاری برایم اراده خیر فرما و مرا از آن خشنود ساز. [خداوندا!] من و پدر و مادرم و فرزندان آنان را از مردان و زنان مؤمن و مردان و زنان مسلمان، اعمّ از زنده و مرده، همگی را از رحمت بی نهایت خود بهره مند فرما؛ همانا تو با ذات پاک خود، دعا را می شنوی و اجابت می فرمایی. [خدایا!] راه خدمت و نیکوکاری نسبت به پدر و مادر را به من بنما تا شایسته قرب تو و بهشت برین گردم. اعمال خوب پدر و مادرم را بپذیر و گناهان آنان را بیامرز و پاداش آندو را بالاتر از آنچه کردند، ثواب و بهشت خودت قرار ده.

إِلَهِي وَ قَدْ عَلِمْتُ يَقِيناً أَنَّكَ لَا تَأْمُرُ بِالظُّلْمِ وَ لَا تَرْضَاهُ وَ لَا تَمِيلُ إِلَيْهِ وَ لَا تَهْوَاهُ وَ لَا تُحِبُّهُ وَ لَا تَغْشَاهُ وَ تَعْلَمُ مَا فِيهِ هَؤُلَاءِ الْقَوْمُ مِنْ ظُلْمِ عِبَادِكَ وَ بَغْيِهِمْ عَلَيْنَا وَ تَعَدِّيهِمْ بِغَيْرِ حَقٍّ وَ لَا مَعْرُوفٍ بَلْ ظُلْماً وَ عُدْوَاناً وَ زُوراً وَ بُهْتَاناً فَإِنْ كُنْتَ جَعَلْتَ لَهُمْ مُدَّةً لَا بُدَّ مِنْ بُلُوغِهَا أَوْ كَتَبْتَ لَهُمْ آجَالًا يَنَالُونَهَا فَقَدْ قُلْتَ وَ قَوْلُكَ الْحَقُّ وَ وَعْدُكَ الصِّدْقُ- يَمْحُوا اللَّهُ ما يَشاءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِنْدَهُ أُمُّ الْكِتابِ

خداوندا! یقین دارم که امر به ظلم و ستم نمی کنی و بدان راضی و خشنود نیستی؛ به ظلم گرایش نداری و بیداد گری را دوست نمی داری؛ کسی را گرفتار تاریکی نمی کنی و می دانی که گروه ستمگران تا چه اندازه ای بر بندگانت ستم روا داشته اند (بدانان جفا کرده و بدون هیچ حقّی به آنها تعدّی نموده اند) این نابکاران، تنها پایگاهشان ظلم و کینه توزی و کلمات ناپسند و بُهتان است. حال اگر برای این دسته، زمانی را مقرّر فرموده ای که باید به پایان برسد یا اجل آنان را معین کرده ای که باید بدان دست یابند، از آن طرف خود در قرآن سخن گفته ای که حقّ است و وعده فرموده ای که حتماً باید انجام شود و آن قابل تکرار نیست: «خداوند آنچه را که بخواهد محو می کند و آنچه را که اراده فرماید ثابت می دارد و نزد اوست امُّ الکتاب»،

فَأَنَا أَسْأَلُكَ بِكُلِّ مَا سَأَلَكَ بِهِ أَنْبِيَاؤُكَ الْمُرْسَلُونَ وَ رُسُلُكَ وَ أَسْأَلُكَ بِمَا سَأَلَكَ بِهِ عِبَادُكَ الصَّالِحُونَ وَ مَلَائِكَتُكَ الْمُقَرَّبُونَ أَنْ تَمْحُوَ مِنْ أُمِّ الْكِتَابِ ذَلِكَ وَ تَكْتُبَ لَهُمُ الِاضْمِحْلَالَ وَ الْمَحْقَ- حَتَّى تُقَرِّبَ آجَالَهُمْ وَ تَقْضِيَ مُدَّتَهُمْ- وَ تُذْهِبَ أَيَّامَهُمْ وَ تَبْتُرَ أَعْمَارَهُمْ وَ تُهْلِكَ فُجَّارَهُمْ وَ تُسَلِّطَ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ حَتَّى لَا تُبْقِيَ مِنْهُمْ أَحَداً وَ لَا تُنَجِّيَ مِنْهُمْ أَحَداً وَ تُفَرِّقَ جُمُوعَهُمْ وَ تَكِلَّ سِلَاحَهُمْ وَ تُبَدِّدَ شَمْلَهُمْ وَ تُقَطِّعَ آجَالَهُمْ وَ تُقَصِّرَ أَعْمَارَهُمْ وَ تُزَلْزِلَ أَقْدَامَهُمْ وَ تُطَهِّرَ بِلَادَكَ مِنْهُمْ وَ تُظْهِرَ عِبَادَكَ عَلَيْهِمْ فَقَدْ غَيَّرُوا سُنَّتَكَ وَ نَقَضُوا عَهْدَكَ وَ هَتَكُوا حَرِيمَكَ وَ أَتَوْا عَلَى مَا نَهَيْتَهُمْ عَنْهُ وَ عَتَوْا عُتُوّاً كَبِيراً كَبِيراً وَ ضَلُّوا ضَلَالًا بَعِيداً

اینک تو را به چیزی می خوانم که همه انبیاء و فرستادگان و بندگان صالح و ملائکه مقرّب، تو را بدان خواندند، که این مهلت را برای این دسته از امّ الکتاب محو فرمائی و به جای آن نابودی آنان را مقرّر نمایی تا این که مدت زندگی آنان خاتمه یافته، مرگشان فرا رسد، بدکاران آنها را هلاک فرمایی و بعضی از آنها را بر برخی دیگر مسلط سازی تا اینکه احدی از آنان باقی نماند و هیچ یک از آنان را از این سختیها نجات ندهی. [خدایا!] جمعیت آنان را از هم بپاش و اسلحه آنها را از کار بینداز، وحدتشان را به تفرقه مبدّل کن و مرگشان را برسان؛ عمرشان را کوتاه کن؛ گامها و قدمهایشان را بلغزان، شهرهای خود را از لوث وجودشان پاک کن و بندگانت را بر آنان پیروز گردان. آری، اینها سنّتهای تو را دگرگون ساختند، پیمان تو را شکستند، هتک احترام تو نمودند، آنچه را نهی فرموده بودی به جای آوردند و به سرکشی و گردن فرازی پرداختند و در گمراهی آشکار غوطه ور شدند.

فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ- وَ أْذَنْ لِجَمْعِهِمْ بِالشَّتَاتِ وَ لِحَيِّهِمْ بِالْمَمَاتِ وَ لِأَزْوَاجِهِمْ بِالنَّهَبَاتِ وَ خَلِّصْ عِبَادَكَ مِنْ ظُلْمِهِمْ وَ اقْبِضْ أَيْدِيَهُمْ عَنْ هَضْمِهِمْ وَ طَهِّرْ أَرْضَكَ مِنْهُمْ وَ أْذَنْ بِحَصْدِ نَبَاتِهِمْ وَ اسْتِيصَالِ شَافَتِهِمْ وَ شَتَاتِ شَمْلِهِمْ وَ هَدْمِ بُنْيَانِهِمْ يَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِكْرَامِ

[خداوندا!] بر محمّد و آل محمّد درود فرست و جمع این کافران و بیدادگران را پریشان ساز و مرگ را بر زندگان آنان، مسلّط فرما، همسران آنها را بدنام کن، بندگانت را از جفای آنان نجات ده؛ دست ایشان را از چپاول و غارت اموال مردم کوتاه نما؛ زمین را از لوث وجودشان پاک فرما؛ زراعتشان را نابود ساز؛ بنیادشان را از ریشه برکن؛ پیوندشان را مبدّل به جدایی فرما و پیکرشان را در هم شکن، ای پرورگار صاحب جلال و کَرَم!

وَ أَسْأَلُكَ يَا إِلَهِي وَ إِلَهَ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ رَبِّي وَ رَبِّ كُلِّ شَيْ‏ءٍ وَ أَدْعُوكَ بِمَا دَعَاكَ بِهِ عَبْدَاكَ وَ رَسُولَاكَ وَ نَبِيَّاكَ وَ صَفِيَّاكَ مُوسَى وَ هَارُونَ عَلَيْهِمَا السَّلَامُ حِينَ قَالا دَاعِيَيْنِ لَكَ رَاجِيَيْنِ لِفَضْلِكَ- رَبَّنا إِنَّكَ آتَيْتَ فِرْعَوْنَ وَ مَلَأَهُ زِينَةً وَ أَمْوالًا فِي الْحَياةِ الدُّنْيا رَبَّنا لِيُضِلُّوا عَنْ سَبِيلِكَ رَبَّنَا اطْمِسْ عَلى‏ أَمْوالِهِمْ وَ اشْدُدْ عَلى‏ قُلُوبِهِمْ فَلا يُؤْمِنُوا حَتَّى يَرَوُا الْعَذابَ الْأَلِيمَ فَمَنَنْتَ وَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمَا بِالْإِجَابَةِ لَهُمَا إِلَى أَنْ قَرَعْتَ سَمْعَهُمَا بِأَمْرِكَ فَقُلْتَ اللَّهُمَّ رَبِّ قَدْ أُجِيبَتْ دَعْوَتُكُما فَاسْتَقِيما وَ لا تَتَّبِعانِّ سَبِيلَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَطْمِسَ عَلَى أَمْوَالِ هَؤُلَاءِ الظَّلَمَةِ وَ أَنْ تُشَدِّدَ عَلَى قُلُوبِهِمْ وَ أَنْ تَخْسِفَ بِهِمْ بِرَّكَ وَ أَنْ تُغْرِقَهُمْ فِي بَحْرِكَ فَإِنَّ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضَ وَ مَا فِيهِمَا لَكَ وَ أَرِ الْخَلْقَ قُدْرَتَكَ فِيهِمْ وَ بَطْشَتَكَ عَلَيْهِمْ فَافْعَلْ ذَلِكَ بِهِمْ وَ عَجِّلْ لَهُمْ ذَلِكَ يَا خَيْرَ مَنْ سُئِلَ وَ خَيْرَ مَنْ دُعِيَ وَ خَيْرَ مَنْ تَذَلَّلَتْ لَهُ الْوُجُوهُ وَ رُفِعَتْ إِلَيْهِ‏ الْأَيْدِي وَ دُعِيَ بِالْأَلْسُنِ وَ شَخَصَتْ إِلَيْهِ الْأَبْصَارُ وَ أَمَّتْ إِلَيْهِ الْقُلُوبُ وَ نُقِلَتْ إِلَيْهِ الْأَقْدَامُ وَ تُحُوكِمَ إِلَيْهِ فِي الْأَعْمَالِ

ای معبود من و همه مخلوقات، و ای پروردگار من و همه موجودات! به درگاهت دست نیاز دراز می کنم و از تو می خواهم که آنچه را که به دو بنده و پیامبر و برگزیده ات، موسی و هارون که البتّه با دلی پر از امید تو را خواندند، عطا فرمودی و در دعایشان چنین عرضه داشتند: «ای پروردگار ما! تو فرعون و عمّالش را از زینتها و ثروت دنیا برخوردار فرموده ای که بدین وسیله بندگان تو را از راه منحرف کنند. خداوندا! دارایی آنها را نابود فرما و دلهایشان را سخت بر بند که اینان ایمان نیاورند تا هنگامی که عذاب دردناک را مشاهده کنند». پس تو ای خدا! بر آندو (موسی و هارون(ع)) منّت گذاشته،‌ دعایشان را مستجاب فرمودی و به گوش جان شنیدند که: «دعایتان اجابت شد،‌ استقامت کنید و راه نادانان را نپویید.» [آری، به همان نام تو را می خوانم] که بر محمّد و آل او درود فرستاده، اموال این ستمکاران را نابود کن و دلهایشان را سخت بربند. آنان را در دل خشکی فرو بر و برکاتت را از آنها بگیر و آنها را در دریاها غرق کن؛ زیرا آسمان و زمین و هرچه در آن هست ملک توست. [خداوندا!‌] قدرت زوال ناپذیر و سیطره عظیم خود را به مخلوقاتت بنما و این تقاضا را درباره آنان عملی فرما و هرچه زودتر عذاب ستمگران را برسان، ای بهتر از همه سؤال شوندگان، و ای از همه بهتر و بالاتر در اجابت دعا، و ای بهترین کسی که همه موجودات در مقابل عظمت او سر تعظیم فرود می آورند و دست نیاز به سوی او دراز می کنند و با زبان خود او را می خوانند و همه چشمها به سوی او دوخته شده و دلها به سوی او متوجّه است و حرکتها به سوی او منتهی می شود و قضاوت در اعمال را به سوی او می برند!

إِلَهِي وَ أَنَا عَبْدُكَ أَسْأَلُكَ مِنْ أَسْمَائِكَ بِأَبْهَاهَا وَ كُلُّ أَسْمَائِكَ بَهِيٌّ بَلْ أَسْأَلُكَ بِأَسْمَائِكَ كُلِّهَا أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُرْكِسَهُمْ عَلَى أُمِّ رُءُوسِهِمْ فِي زُبْيَتِهِمْ وَ تُرْدِيَهُمْ فِي مَهْوَى حُفْرَتِهِمْ وَ ارْمِهِمْ بِحَجَرِهِمْ وَ ذَكِّهِمْ بِمَشَاقِصِهِمْ وَ اكْبُبْهُمْ عَلَى مَنَاخِرِهِمْ وَ اخْنُقْهُمْ بِوَتَرِهِمْ وَ ارْدُدْ كَيْدَهُمْ فِي نُحُورِهِمْ وَ أَوْبِقْهُمْ بِنَدَامَتِهِمْ حَتَّى يَسْتَخْذِلُوا وَ يَتَضَاءَلُوا بَعْدَ نِخْوَتِهِمْ وَ يَنْقَمِعُوا بَعْدَ اسْتِطَالَتِهِمْ أَذِلَّاءَ مَأْسُورِينَ فِي رِبْقِ حَبَائِلِهِمُ الَّتِي كَانُوا يُؤَمِّلُونَ أَنْ يَرَوْنَا فِيهَا وَ تُرِيَنَا قُدْرَتَكَ فِيهِمْ وَ سُلْطَانَكَ عَلَيْهِمْ- وَ تَأْخُذَهُمْ أَخْذَ الْقُرى‏ وَ هِيَ ظالِمَةٌ إِنَّ أَخْذَكَ الْأَلِيمُ الشَّدِيدُ وَ تَأْخُذَهُمْ يَا رَبِّ أَخْذَ عَزِيزٍ مُقْتَدِرٍ فَإِنَّكَ عَزِيزٌ مُقْتَدِرٌ شَدِيدُ الْعِقَابِ شَدِيدُ الْمِحَالِ

خداوندا! من بنده تو هستم و تو را با نام گرانقدرت می خوانم و می دانم که همه نامهای تو ارزنده و حیاتبخش اند. پس تو را به همه نامهایت می خوانم و عرضه می دارم که بر محمّد و آل محمّد درود بفرست و این فرومایگان را در دامهایی که [برای مردم] گسترده اند، گرفتار فرما و آنان را در گودالهایی که [برای مردم] کنده اند سرنگون ساز. با تیرهای خودشان آنان را از پای درآور؛ با کاردهایی که خود آماده نموده اند، جانشان را بگیر؛ دماغ پر از غرورشان را به خاک مذلّت بمال؛ گلویشان را بفشار؛ نیرنگشان را به خودشان بازگردان و ندامتشان را سبب هلاکشان قرار ده، ‌تا پس از گردنکشی ها خوار و ضعیف شوند و پس از مهلتی که به آنها داده شده،‌ ذلیل و زبون گردند و در نهایت پستی اسیر همان بندهایی شوند که آرزو داشتند ما را در آن بندها ببینند. [خداوندا!] برای همیشه حکومت زوال ناپذیرت را درباره آنان به ما بنما و چنان که قبل از آنها نیروی ستمگران را در هم شکستی، این گروه را نیز به آنها ملحق فرما و تمام قدرت وجودی را از آنان بگیر. آری، عذاب و کیفر تو دردناک و کشنده است، زیرا نیرو و قدرتت بی نهایت است.

اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ عَجِّلْ إِيرَادَهُمْ عَذَابَكَ الَّذِي أَعْدَدْتَهُ لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَمْثَالِهِمْ وَ الطَّاغِينَ مِنْ نُظَرَائِهِمْ وَ ارْفَعْ حِلْمَكَ عَنْهُمْ وَ احْلُلْ عَلَيْهِمْ غَضَبَكَ الَّذِي لَا يَقُومُ لَهُ شَيْ‏ءٌ وَ أْمُرْ فِي تَعْجِيلِ ذَلِكَ عَلَيْهِمْ بِأَمْرِكَ الَّذِي لَا يُرَدُّ وَ لَا يُؤَخَّرُ فَإِنَّكَ شَاهِدُ كُلِّ نَجْوَى وَ عَالِمُ كُلِّ فَحْوَى وَ لَا تَخْفَى عَلَيْكَ مِنْ أَعْمَالِهِمْ خَافِيَةٌ وَ لَا تَذْهَبُ عَنْكَ مِنْ أَعْمَالِهِمْ خَائِنَةٌ وَ أَنْتَ عَلَّامُ الْغُيُوبِ عَالِمٌ بِمَا فِي الضَّمَائِرِ وَ الْقُلُوبِ

خداوندا! بر محمّد و آل محمّد درود فرست و عذابی را که برای ستمگران و گردن کشان و امثال آنان فراهم نموده ای هرچه زودتر بر این دسته از ظالمان نازل کن. حلم و بردباری خود را از آنان بردار و خشم و غضب خود را که هیچ قدرتی توان تحمّل آن را ندارد بر آنان مسلّط فرما و فرمان ده که این عذاب با شتاب بیشتر آنان را در کام خود فرو برد؛ فرمانی که هرگز کسی آن را نادیده نخواهد گرفت و هرگز تأخیری در آن روی نخواهد داد. همانا ذات پاکت گواه بر هر گفتار نهانی است و تو به آنچه در دلها می گذرد آگاهی و هیچ یک از کارهای بندگان بر تو پوشیده نمی ماند و اعمال خیانت بار آنان از تو پنهان نخواهد بود، زیرا تو بر عالم غیب و آنچه در قلب و جان آفریده شدگان می گذرد، آگاهی.

وَ أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ وَ أُنَادِيكَ بِمَا نَادَاكَ بِهِ سَيِّدِي وَ سَأَلَكَ بِهِ نُوحٌ إِذْ قُلْتَ تَبَارَكْتَ وَ تَعَالَيْتَ- وَ لَقَدْ نادانا نُوحٌ فَلَنِعْمَ الْمُجِيبُونَ أَجَلِ اللَّهُمَّ يَا رَبِّ أَنْتَ نِعْمَ الْمُجِيبُ وَ نِعْمَ الْمَدْعُوُّ وَ نِعْمَ الْمَسْئُولُ وَ نِعْمَ الْمُعْطِي أَنْتَ الَّذِي لَا تُخَيِّبُ سَائِلَكَ وَ لَا تَرُدُّ رَاجِيَكَ وَ لَا تَطْرُدُ الْمُلِحَّ عَنْ بَابِكَ وَ لَا تَرُدُّ دُعَاءَ سَائِلِكَ وَ لَا تَمُلُّ دُعَاءَ مَنْ أَمَّلَكَ وَ لَا تَتَبَرَّمُ بِكَثْرَةِ حَوَائِجِهِمْ إِلَيْكَ وَ لَا بِقَضَائِهَا لَهُمْ فَإِنَّ قَضَاءَ حَوَائِجِ جَمِيع‏ خَلْقِكَ إِلَيْكَ فِي أَسْرَعِ لَحْظٍ مِنْ لَمْحِ الطَّرْفِ وَ أَخَفُّ عَلَيْكَ وَ أَهْوَنُ عِنْدَكَ مِنْ جَنَاحِ بَعُوضَةٍ وَ حَاجَتِي يَا سَيِّدِي وَ مَوْلَايَ وَ مُعْتَمَدِي وَ رَجَائِي أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَغْفِرَ لِي ذَنْبِي فَقَدْ جِئْتُكَ ثَقِيلَ الظَّهْرِ بِعَظِيمِ مَا بَارَزْتُكَ بِهِ مِنْ سَيِّئَاتِي- وَ رَكِبَنِي مِنْ مَظَالِمِ عِبَادِكَ مَا لَا يَكْفِينِي وَ لَا يُخَلِّصُنِي مِنْهَا غَيْرُكَ وَ لَا يَقْدِرُ عَلَيْهِ وَ لَا يَمْلِكُهُ سِوَاكَ فَامْحُ يَا سَيِّدِي كَثْرَةَ سَيِّئَاتِي بِيَسِيرِ عَبَرَاتِي بَلْ بِقَسَاوَةِ قَلْبِي وَ جُمُودِ عَيْنِي لَا بَلْ بِرَحْمَتِكَ الَّتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْ‏ءٍ وَ أَنَا شَيْ‏ءٌ فَلْتَسَعْنِي رَحْمَتُكَ يَا رَحْمَانُ يَا رَحِيمُ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ

خداوندا! از پیشگاه مقدّست می خواهم و تو را به نامی قسم می دهم که آقا و مولای من نوح پیامبر تو را خواند و در قرآنت از زبان نوح چنین فرموده ای: «به تحقیق،‌ نوح ما را خواند و نیکو جوابش دادیم». آری، ای خداوند یکتا و ای آفریدگار من! تو پاسخگویی نیکو و بهترین کسی هستی که به درگاهت دست نیاز می آوردند و تو را می خوانند و به آنها عطا می کنی. تو هرگز گدای در خانه ات را ناامید نمی کنی و دعای آرزومندان بارگاه با عظمتت را مستجاب می فرمایی. کسی که در حاجتش اصرار ورزد او را نمی رانی و کسی که به درگاهت دست نیاز آورد، ‌او را ردّ نمی کنی. فزونی نیاز حاجت مندان تو را آزرده نمی کند و برآوردن خواسته ها بر تو سنگین نمی آید. برآوردن حوایج تمام نیازمندان برای تو از یک چشم بر هم زدن آسانتر و از [حمل] یک بال مگس سهلتر خواهد بود. اینک حاجت من، ای سیّد و مولای بزرگوارم! این است که بر محمّد و آل محمّد درود فرستاده، گناهانم را بیامرزی. من با بار سنگین گناه به سوی تو آمده ام،‌ آن هم با گناهان آشکار،‌ و درباره ی بندگانت مظالمی مرتکب شده ام که غیر از ذات پاک تو دیگری توان جبران آن را ندارد و نیز قدرتمندی غیر از تو قادر بر انجام آن (رد واقعی مظالم نسبت به بندگان) نیست و جز تو کسی توان نجات مرا ندارد و ذات پاک تو ست که همه چیز را در اختیار دارد. اینک، ای مولای من! گناهان سنگین مرا در برابر ریختن چند قطره اشک در مقابل آستان کبریایی ات محو و نابود کن. چه کنم که قلبم تیره و چشمانم خشکیده است؛ بلکه از باب رحمت واسعه ی تو که همه چیز را فراگرفته است و من هم یکی از چیزها (اشیاء) هستم رحمت بی نهایتت شامل حالم گردد،‌ ای مهربانترین مهربانان!

لَا تَمْتَحِنِّي فِي هَذِهِ الدُّنْيَا بِشَيْ‏ءٍ مِنَ الْمِحَنِ وَ لَا تُسَلِّطْ عَلَيَّ مَنْ لَا يَرْحَمُنِي وَ لَا تُهْلِكْنِي بِذُنُوبِي وَ عَجِّلْ خَلَاصِي مِنْ كُلِّ مَكْرُوهٍ وَ ادْفَعْ عَنِّي كُلَّ ظُلْمٍ وَ لَا تَهْتِكْ سِتْرِي وَ لَا تَفْضَحْنِي يَوْمَ جَمْعِكَ الْخَلَائِقَ لِلْحِسَابِ يَا جَزِيلَ الْعَطَاءِ وَ الثَّوَابِ أَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُحْيِيَنِي حَيَاةَ السُّعَدَاءِ وَ تُمِيتَنِي مِيتَةَ الشُّهَدَاءِ وَ تَقْبَلَنِي قَبُولَ الْأَوِدَّاءِ وَ تَحْفَظَنِي فِي هَذِهِ الدُّنْيَا الدَّنِيَّةِ مِنْ شَرِّ سَلَاطِينِهَا وَ فُجَّارِهَا وَ شِرَارِهَا وَ مُحِبِّيهَا وَ الْعَامِلِينَ لَهَا وَ مَا فِيهَا وَ قِنِي شَرَّ طُغَاتِهَا وَ حُسَّادِهَا وَ بَاغِيَ الشِّرْكِ فِيهَا حَتَّى تَكْفِيَنِي مَكْرَ الْمَكَرَةِ وَ تَفْقَأَ عَنِّي أَعْيُنَ الْكَفَرَةِ وَ تُفْحِمَ عَنِّي أَلْسُنَ الْفَجَرَةِ وَ تَقْبِضَ لِي عَلَى أَيْدِي الظَّلَمَةِ وَ تُوهِنَ عَنِّي كَيْدَهُمْ وَ تُمِيتَهُمْ بِغَيْظِهِمْ وَ تَشْغَلَهُمْ بِأَسْمَاعِهِمْ وَ أَبْصَارِهِمْ وَ أَفْئِدَتِهِمْ وَ تَجْعَلَنِي مِنْ ذَلِكَ كُلِّهِ فِي أَمْنِكَ وَ أَمَانِكَ وَ حِرْزِكَ وَ سُلْطَانِكَ وَ حِجَابِكَ وَ كَنَفِكَ وَ عِيَاذِكَ وَ جَارِكَ وَ مِنْ جَارِ السَّوْءِ وَ جَلِيسِ السَّوْءِ إِنَّكَ عَلى‏ كُلِّ شَيْ‏ءٍ قَدِيرٌ- إِنَّ وَلِيِّيَ اللَّهُ الَّذِي نَزَّلَ الْكِتابَ وَ هُوَ يَتَوَلَّى الصَّالِحِينَ-

مرا در این دنیا آزمایش مکن. آن کس را که رحم ندارد بر من مسلّط مفرما. به خاطر گناهانم مرا هلاک نکن. مرا از همه بدیها نجات بده. همه ستمها را از من دور کن. پرده از روی بدیهایم عقب مزن و در روز حساب در میان مردم رسوایم نکن. ای کسی که بخشش و عطای تو قطعی است! از تو تمنّا دارم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و مرا مانند نیکبختان زنده کنی و مانند شهیدان بمیرانی. آنچنان که دوستان خودت را می پذیرد مرا نیز بپذیر و در این دنیای بی ارزش مرا از شرّ پادشاهان و فسادورزان و دیوسیرتان و دنیاطلبان و کارگزاران آن در امان خودت بدار و از شرّ گردن فرازان و حسودان و مشرکان بدرفتار نگهبانم باش تا در برابر نیرنگ فریبکاران مرا کفایت کنی. چشم کافران را درآور و از دیدن من آنان را محروم فرما. زبان نابکاران را در مورد من، گنگ ساز. دست ستم پیشگان را از دراز شدن به طرف من کوتاه گردان و مرا از مکرشان در امان بدار. آنها را با همان خشم و کینه ای که دارند بمیران. گوشها و چشمها و دلهایشان را به خودشان مشغول کن و مرا از میان همه این سختیها و رنجها در پناه و امنیت و آرامش و حفاظت و قدرت و نگهبانی و سرپرستی و بنده نوازی خودت قرار ده و نیز مرا از همسایه و همنشین بد حفظ فرما، که تو بر هر چیز توانایی. همانا ولیّ و سرپرست من خداوندی است که کتاب را نازل فرموده و از بندگان صالحش نگاهداری می کند.

اللَّهُمَّ بِكَ أَعُوذُ وَ بِكَ أَلُوذُ وَ لَكَ أَعْبُدُ وَ إِيَّاكَ أَرْجُو وَ بِكَ أَسْتَعِينُ وَ بِكَ أَسْتَكْفِي وَ بِكَ أَسْتَغِيثُ وَ بِكَ أَسْتَنْقِذُ وَ مِنْكَ أَسْأَلُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ لَا تَرُدَّنِي إِلَّا بِذَنْبٍ مَغْفُورٍ وَ سَعْيٍ مَشْكُورٍ وَ تِجَارَةٍ لَنْ تَبُورَ وَ أَنْ تَفْعَلَ بِي مَا أَنْتَ أَهْلُهُ وَ لَا تَفْعَلْ بِي مَا أَنَا أَهْلُهُ فَإِنَّكَ أَهْلُ التَّقْوى‏ وَ أَهْلُ الْمَغْفِرَةِ وَ أَهْلُ الْفَضْلِ وَ الرَّحْمَةِ

خداوندا! به تو پناه می برم و به حمایت تو دل بسته ام؛ تو را می پرستم و به لطف تو امیدوارم؛ از تو کمک می خواهم و خودم را به تو می سپارم؛ از تو امان می طلبم و از آستان عزّت تو استمداد می جویم،‌ و از درگاه با عظمت تو می خواهم که بر محمّد و آل محمّد درود فرستی و مرا از درگاه باشکوه خود، جز با گناهان آمرزیده شده و کوشش به ثمر رسیده و تجارتی سودبخش و بدون زیان،‌ باز نگردانی و آنچه شایسته مقام کبریایی تو است درباره من رفتار کنی نه آن گونه که من سزاوارم. همانا تو شایسته تقوی و آمرزش و لطف و بخششی.

إِلَهِي وَ قَدْ أَطَلْتُ دُعَائِي وَ أَكْثَرْتُ خِطَابِي وَ ضِيقُ‏ صَدْرِي. حَدَانِي عَلَى ذَلِكَ كُلِّهِ وَ حَمَلَنِي عَلَيْهِ عِلْماً مِنِّي بِأَنَّهُ يُجْزِيكَ مِنْهُ قَدْرَ الْمِلْحِ فِي الْعَجِينِ بَلْ يَكْفِيكَ عَزْمُ إِرَادَةٍ وَ أَنْ يَقُولَ الْعَبْدُ بِنِيَّةٍ صَادِقَةٍ وَ لِسَانٍ صَادِقٍ يَا رَبِّ فَتَكُونُ عِنْدَ ظَنِّ عَبْدِكَ بِكَ وَ قَدْ نَاجَاكَ بِعَزْمِ الْإِرَادَةِ قَلْبِي فَأَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تُقْرِنَ دُعَائِي بِالْإِجَابَةِ مِنْكَ وَ تُبَلِّغَنِي مَا أَمَّلْتُهُ فِيكَ مِنَّةً مِنْكَ وَ طَوْلًا وَ قُوَّةً وَ حَوْلًا لَا تُقِيمُنِي مِنْ مَقَامِي هَذَا إِلَّا بِقَضَاءِ جَمِيعِ مَا سَأَلْتُكَ فَإِنَّهُ عَلَيْكَ يَسِيرٌ وَ خَطَرُهُ عِنْدِي جَلِيلٌ كَثِيرٌ وَ أَنْتَ عَلَيْهِ قَدِيرٌ يَا سَمِيعُ يَا بَصِيرُ

خداوندا! دعاهایم را طولانی کردم و خواسته هایم را برشمردم. تنگی سینه مرا بر آن داشت، زیرا می دانم یک اشاره و یک «یا الله» گفتن کافی است و از همه نیازهای من مطّلعی و احتیاج به تفصیل ندارد. آری، به شرط اینکه من راست بگویم و نیّت من خالص باشد، همان توجّه کفایت می کند. [خداوندا!] قلب من با اراده تو را خواند. اینک از پیشگاه مقدّس تو استدعا می کنم که بر محمّد و آل او درود فرستی و دعای مرا به اجابت مقرون فرمایی و مرا به آروزهایم برسانی،‌ چون همه قدرتها از آن تو است، و من از جای خوم برنخیزم مگر با حوایج برآورده شده؛ چه آنکه انجام خواسته های من برای تو بسیار ناچیز و برای من سخت مهمّ است. تو قادر بر انجام آن هستی،‌ ای خداوند بینا و شنوا!

إِلَهِي وَ هَذَا مَقَامُ الْعَائِذِ بِكَ مِنَ النَّارِ وَ الْهَارِبِ مِنْكَ إِلَيْكَ مِنْ ذُنُوبٍ تَهَجَّمَتْهُ وَ عُيُوبٍ فَضَحَتْهُ فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ انْظُرْ إِلَيَّ نَظْرَةً رَحِيمَةً أَفُوزُ بِهَا إِلَى جَنَّتِكَ وَ اعْطِفْ عَلَيَّ عَطْفَةً أَنْجُو بِهَا مِنْ عِقَابِكَ فَإِنَّ الْجَنَّةَ وَ النَّارَ لَكَ وَ بِيَدِكَ وَ مَفَاتِيحَهُمَا وَ مَغَالِيقَهُمَا إِلَيْكَ وَ أَنْتَ عَلَى ذَلِكَ قَادِرٌ وَ هُوَ عَلَيْكَ هَيِّنٌ يَسِيرٌ فَافْعَلْ بِي مَا سَأَلْتُكَ يَا قَدِيرُ وَ لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ الْعَلِيِّ الْعَظِيمِ وَ حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ نِعْمَ الْمَوْلى‏ وَ نِعْمَ النَّصِيرُ- وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ وَ صَلَّى اللَّهُ عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطَّاهِرِينَ‏

 

بارالها! در جایگاه کسی قرار گرفته ام که از ترس آتش به تو پناه آورده و از عذاب تو به سوی تو گریخته است؛ گناهان بر او یورش برده و کارهای زشت او آبرویش را ریخته است. پس بر محمّد و آل محمّد درود فرست و با دیده رحمت بر من بنگر تا در پرتو آن رستگار شوم و در بهشت جایگزین گردم، و مهر و لطف خود را شامل حالم فرما تا از عذاب عالم آخرت در امان باشم. [خداوندا!] بهشت و دوزخ از آن تو و در دست توانای توست و کلید گشودن و بستن آن در دست تو. پس آنچه استدعا کردم برای من مقرّر فرما، ای خداوند توانا! همه تواناییها و قدرتها در سایه عنایت خداوندی است؛‌ بنابراین خدا ما را کفایت می کند و او بهترین یاوران، آن هم نیکو یاوری است. حمد و سپاس مختصّ ذات پاک خداوند جهانیان است و درود خداوند و تحیّات او بر محمّد و آل محمّد باد.

  منبع:موسسه فرهنگی و هنری نور راسخون وابسته به سازمان اوقاف و امور خیریه

دعای علوی مصری

دعایی است مشهور به دعای علوی مصری برای هر سختی و محنتی. محمّد بن علىّ علوى حسينى مصرى گويد: به من اندوه شديدى رسيد و بر من گرفتارى سختى از جانب مردى از اهالى شهر من از حكّام آن ولايت رخ نمود. از او مى ترسيدم چنان ترسى كه خلاصى از آن را اميد نداشتم. پس به سوى مزار مولاى خود و پدران خويش صلوات الله عليهم ـ به حرم حضرت امام حسين(عليه السلام) ـ متوجّه شدم كه به ايشان پناه برده و به قرب ايشان پناه گيرم و از شدّت قهر و خشم كسى كه از او مى ترسيدم، امان يابم. چون به آن جا رسيدم، در حرم پانزده روز اقامت كردم و دائماً در شب و روز مشغول خواندن دعا و زارى بودم تا آن كه حضرت صاحب الزّمان و خليفة الرّحمن عليه و على آبائه افضل التحيّة والسلام ظاهر شد. پس حضرت در شبى بين خواب و بيدارى آمد و فرمود: اى فرزند، از فلان شخص ترسيده اى؟ در جواب گفتم: بلى، قصد دارد كه نسبت به من چنين و چنين به جاى آورد. به شما آقايان خود متوسّل گشتم از جهت آن كه شكوه نمايم، تا مرا از اين بليّه نجات دهيد. حضرت فرمود: چرا خدا و پروردگار خود و پروردگار پدران خود را به دعايى نمى خوانى كه به آن دعا پيغمبران و اجداد من، در وقتى كه در شدّت و سختى بودند خداوند را خوانده اند. پس خدا از ايشان گرفتارى را برطرف كرد؟! گفتم: دعايى كه ايشان خواندند چيست تا من نيز بخوانم؟ حضرت فرمود: شب جمعه غسل كن و نماز به جاى آور، هرگاه از سجده شكر فارغ شوى، اين دعا را بخوان، در حالى كه دو زانو، زارى كنان نشسته باشى. راوى گويد: حضرت مرا در پنج شب پى در پى مى آمد و دعا را مكرّر نمود تا آن كه دعا را ياد گرفتم. چون شب جمعه شد حضرت نيامدند. برخاستم و غسل كردم و جامه خود را تغيير دادم و بوى خوش استعمال نمودم و نماز شب را به جاى آوردم و بر دو زانو نشسته، خدا را به اين دعا خواندم. چون شب شنبه شد، حضرت صاحب الأمر(عليه السلام) آمد، به همان نحوى كه در شب ها بين خواب و بيدارى مى آمد. به من فرمود: دعاى تو اى محمّد مستجاب شد و دشمن تو كشته شد. وقتى از خواندن دعا فارغ شدى، خدا او را هلاك نمود. محمّد مى گويد: چون صبح شد، قصدم آن بود كه سروران خود را وداع نمايم و به شهرى كه از آن گريخته بودم، برگردم. چون بيرون رفتم و به اثناى راه رسيدم، قاصدى را ديدم كه از جانب اولاد من نامه اى داشت، مضمون آن اين چنين بود: مردى كه از او گريخته بودى، جماعتى را جمع كرد و براى ايشان غذايى را تهيّه نمود، پس خوردند و آشاميدند و بعد از آن متفرّق شدند و آن شخص و غلامان او خوابيدند. چون صبح شد، ديدند كه آن شخص حركتى نمى كند، چون پرده اى را كه روى او بود، برداشتند، ديدند كه كشته شده و سرش از قفا از بدن جدا گرديده و خون به راه افتاده و اين در شب جمعه بود و معلوم نشد كدام شخص اين كار را كرده است. فرزندان من خواسته بودند كه در رفتن به شهر تعجيل نمايم. چون به شهر رسيدم و از اين حكايت سؤال نمودم و آن كه در چه وقت كشته شده، معلوم شد كه در وقت فارغ شدن من از خواندن دعا بوده، دعاى علوى مصرى اين است:

 

رَبِّ مَنْ ذَا الَّذِي دَعَاكَ فَلَمْ تُجِبْهُ وَ مَنْ ذَا الَّذِي سَأَلَكَ فَلَمْ تُعْطِهِ وَ مَنْ ذَا الَّذِي نَاجَاكَ فَخَيَّبْتَهُ أَوْ تَقَرَّبَ إِلَيْكَ فَأَبْعَدْتَهُ رَبِّ هَذَا فِرْعَوْنُ ذُو الاَْوْتَادِ مَعَ عِنَادِهِ وَ كُفْرِهِ وَ عُتُوِّهِ وَ ادِّعَائِهِ الرُّبُوبِيَّةَ لِنَفْسِهِ وَ عِلْمِكَ بِأَنَّهُ لاَ يَتُوبُ وَ لاَ يَرْجِعُ وَ لاَ يَئُوبُ وَ لاَ يُؤْمِنُ وَ لاَ يَخْشَعُ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ أَعْطَيْتَهُ سُؤْلَهُ كَرَماً مِنْكَ وَ جُوداً وَ قِلَّةَ مِقْدَار لِمَا سَأَلَكَ عِنْدَكَ مَعَ عِظَمِهِ عِنْدَهُ أَخْذاً بِحُجَّتِكَ عَلَيْهِ وَ تَأْكِيداً لَهَا حِينَ فَجَرَ وَ كَفَرَ وَ اسْتَطَالَ عَلَى قَوْمِهِ وَ تَجَبَّرَ وَ بِكُفْرِهِ عَلَيْهِمُ افْتَخَرَ وَ بِظُلْمِهِ لِنَفْسِهِ تَكَبَّرَ. وَ بِحِلْمِكَ عَنْهُ اسْتَكْبَرَ فَكَتَبَ وَ حَكَمَ عَلَى نَفْسِهِ جُرْأَةً مِنْهُ أَنَّ جَزَاءَ مِثْلِهِ أَنْ يُغْرَقَ فِي الْبَحْرِ فَجَزَيْتَهُ بِمَا حَكَمَ بِهِ عَلَى نَفْسِهِ. إِلَهِي وَ أَنَا عَبْدُكَ ابْنُ عَبْدِكَ وَ ابْنُ أَمَتِكَ مُعْتَرِفٌ لَكَ بِالْعُبُودِيَّةِ مُقِرٌّ بِأَنَّكَ أَنْتَ اللهُ خَالِقِي لاَ إِلَهَ لِي غَيْرُكَ وَ لاَ رَبَّ لِي سِوَاكَ مُقِرٌّ بِأَنَّكَ رَبِّي وَ إِلَيْكَ إِيَابِي عَالِمٌ بِأَنَّكَ عَلَى كُلِّ شَيْء قَدِيرٌ تَفْعَلُ مَا تَشَاءُ وَ تَحْكُمُ مَا تُرِيدُ لاَ مُعَقِّبَ لِحُكْمِكَ وَ لاَ رَادَّ لِقَضَائِكَ، وَ أَنَّكَ الاَْوَّلُ وَ الاْخِرُ وَ الظَّاهِرُ وَ الْباطِنُ لَمْ تَكُنْ مِنْ شَيْء وَ لَمْ تَبِنْ عَنْ شَيْء كُنْتَ قَبْلَ كُلِّ شَيْء وَ أَنْتَ الْكَائِنُ بَعْدَ كُلِّ شَيْء وَ الْمُكَوِّنُ لِكُلِّ شَيْء خَلَقْتَ كُلَّ شَيْء بِتَقْدِير وَ أَنْتَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ كَذَلِكَ كُنْتَ وَ تَكُونُ وَ أَنْتَ حَيٌّ قَيُّومٌ لاَ تَأْخُذُكَ سِنَةٌ وَ لاَ نَوْمٌ وَ لاَ تُوصَفُ بِالاَْوْهَامِ وَ لاَ تُدْرَكُ بِالْحَوَاسِّ وَ لاَ تُقَاسُ بِالْمِقْيَاسِ وَ لاَ تُشْبِهُ بِالنَّاسِ. وَ إِنَّ الْخَلْقَ كُلَّهُمْ عَبِيدُكَ وَ إِمَاؤُكَ وَ أَنْتَ الرَّبُّ وَ نَحْنُ الْمَرْبُوبُونَ وَ أَنْتَ الْخَالِقُ وَ نَحْنُ الْمَخْلُوقُونَ وَ أَنْتَ الرَّازِقُ وَ نَحْنُ الْمَرْزُوقُونَ. فَلَكَ الْحَمْدُ يَا إِلَهِي إِذْ خَلَقْتَنِي بَشَراً سَوِيّاً وَ جَعَلْتَنِي غَنِيّاً مَكْفِيّاً بَعْدَ مَا كُنْتُ طِفْلاً صَبِيّاً تُقَوِّتُنِي مِنَ الثَّدْيِ لَبَناً مَرِيئاً وَ غَذَّيْتَنِي غِذَاءً طَيِّباً هَنِيئاً وَ جَعَلْتَنِي ذَكَراً مِثَالاً سَوِيّاً. فَلَكَ الْحَمْدُ حَمْداً إِنْ عُدَّ لَمْ يُحْصَ وَ إِنْ وُضِعَ لَمْ يَتَّسِعْ لَهُ شَيْءٌ حَمْداً يَفُوقُ عَلَى جَمِيعِ حَمْدِ الْحَامِدِينَ وَ يَعْلُو عَلَى حَمْدِ كُلِّ شَيْء وَ يُفَخِّمُ وَ يُعَظِّمُ عَلَى ذَلِكَ كُلِّهِ وَ كُلَّمَا حَمِدَ اللهَ شَيْءٌ وَ الْحَمْدُ للهِِ كَمَا يُحِبُّ اللهُ أَنْ يُحْمَدَ وَ الْحَمْدُ للهِِ عَدَدَ مَا خَلَقَ وَ زِنَةَ مَا خَلَقَ وَ زِنَةَ أَجَلِّ مَا خَلَقَ وَ بوزنة ]بِوَزْنِ [أَخَفِّ مَا خَلَقَ وَ بِعَدَدِ أَصْغَرِ مَا خَلَقَ وَ الْحَمْدُ للهِِ حَتَّى يَرْضَى رَبُّنَا وَ بَعْدَ الرِّضَا وَ أَسْأَلُهُ أَنْ يُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ يَغْفِرَ لِي رَبِّي وَ أَنْ يَحْمَدَ لِي أَمْرِي وَ يَتُوبَ عَلَيَّ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ. إِلَهِي وَ إِنِّي أَنَا أَدْعُوكَ وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ صَفْوَتُكَ أَبُونَا آدَمُ(عليه السلام)وَ هُوَ مُسِيءٌ ظَالِمٌ حِينَ أَصَابَ الْخَطِيئَةَ فَغَفَرْتَ لَهُ خَطِيئَتَهُ وَ تُبْتَ عَلَيْهِ وَ اسْتَجَبْتَ دَعْوَتَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَغْفِرَ لِي خَطِيئَتِي وَ تَرْضَى عَنِّي فَإِنْ لَمْ تَرْضَ عَنِّي فَاعْفُ عَنِّي فَإِنِّي مُسِيءٌ ظَالِمٌ خَاطِئٌ عَاص وَ قَدْ يَعْفُو السَّيِّدُ عَنْ عَبْدِهِ وَ لَيْسَ بِرَاض عَنْهُ وَ أَنْ تُرْضِيَ عَنِّي خَلْقَكَ وَ تُمِيطَ عَنِّي حَقَّكَ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ إِدْرِيسُ فَجَعَلْتَهُ صِدِّيقاً نَبِيّاً وَ رَفَعْتَهُ مَكَاناً عَلِيّاً وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَجْعَلَ مَآبِي إِلَى جَنَّتِكَ وَ مَحَلِّي فِي رَحْمَتِكَ وَ تُسْكِنَنِي فِيهَا بِعَفْوِكَ وَ تُزَوِّجَنِي مِنْ حُورِهَا بِقُدْرَتِكَ يَا قَدِيرُ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ نُوحٌ إِذْ نَادَى رَبَّهُ وَ هُوَ أَنِّي مَغْلُوبٌ فَانْتَصِرْ فَفَتَحْنا أَبْوابَ السَّماءِ بِماء مُنْهَمِر وَ فَجَّرْنَا الاَْرْضَ عُيُوناً فَالْتَقَى الْماءُ عَلى أَمْر قَدْ قُدِرَ وَ حَمَلْناهُ ]وَ نَجَّيْنَاهُ[ عَلى ذاتِ أَلْواح وَ دُسُرفَاسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُنْجِيَنِي مِنْ ظُلْمِ مَنْ يُرِيدُ ظُلْمِي وَ تَكُفَّ عَنِّي شَرَّ كُلِّ سُلْطَان جَائِر وَ عَدُوّ قَاهِر وَ مُسْتَخِفّ قَادِر وَ جَبَّار عَنِيد وَ كُلِّ شَيْطَان مَرِيد وَ إِنْسِيّ شَدِيد وَ كَيْدِ كُلِّ مَكِيد يَا حَلِيمُ يَا وَدُودُ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ صَالِحٌ(عليه السلام)فَنَجَّيْتَهُ مِنَ الْخَسْفِ وَ أَعْلَيْتَهُ عَلَى عَدُوِّهِ وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُخَلِّصَنِي مِنْ شَرِّ مَا يُرِيدُ بِي أَعْدَائِي بِهِ وَ يَبْغِي لِي حُسَّادِي وَ تَكْفِيَنِيهِمْ بِكِفَايَتِكَ وَ تَتَوَلاَّنِي بِوَلاَيَتِكَ وَ تَهْدِيَ قَلْبِي بِهُدَاكَ وَ تُؤَيِّدَنِي بِتَقْوَاكَ وَ تُبَصِّرَنِي بِمَا فِيهِ رِضَاكَ وَ تُغْنِيَنِي بِغِنَاكَ يَا حَلِيمُ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ وَ خَلِيلُكَ إِبْرَاهِيمُ(عليه السلام)حِينَ أَرَادَ نُمْرُودُ إِلْقَاءَهُ فِي النَّارِ فَجَعَلْتَ النَّارَ عَلَيْهِ بَرْداً وَ سَلاَماً وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُبَرِّدَ عَنِّي حَرَّ نَارِكَ وَ تُطْفِئَ عَنِّي لَهِيبَهَا وَ تَكْفِيَنِي حَرَّهَا وَ تَجْعَلَ نَائِرَةَ أَعْدَائِي فِي شِعَارِهِمْ وَ دِثَارِهِمْ وَ تَرُدَّ كَيْدَهُمْ فِي نَحْرِهِمْ وَ تُبَارِكَ لِي فِيمَا أَعْطَيْتَنِيهِ كَمَا بَارَكْتَ عَلَيْهِ وَ عَلَى آلِهِ إِنَّكَ أَنْتَ الْوَهَّابُ الْحَمِيدُ الْمَجِيدُ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ إِسْمَاعِيلُ(عليه السلام) فَجَعَلْتَهُ نَبِيّاً وَ رَسُولاً وَ جَعَلْتَ لَهُ حَرَمَكَ مَنْسَكاً وَ مَسْكَناً وَ مَأْوًى وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ رَحْمَةً مِنْكَ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَفْسَحَ لِي فِي قَبْرِي وَ تَحُطَّ عَنِّي وِزْرِي وَ تَشُدَّ لِي أَزْرِي وَ تَغْفِرَ لِي ذَنْبِي وَ تَرْزُقَنِي التَّوْبَةَ بِحَطِّ السَّيِّئَاتِ وَ تَضَاعُفِ الْحَسَنَاتِ وَ كَشْفِ الْبَلِيَّاتِ وَ رِبْحِ التِّجَارَاتِ وَ دَفْعِ مَعَرَّةِ السِّعَايَاتِ إِنَّكَ مُجِيبُ الدَّعَوَاتِ وَ مُنْزِلُ الْبَرَكَاتِ وَ قَاضِي الْحَاجَاتِ وَ مُعْطِي الْخَيْرَاتِ وَ جَبَّارُ السَّمَاوَاتِ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِمَا سَأَلَكَ بِهِ ابْنُ خَلِيلِكَ الَّذِي نَجَّيْتَهُ مِنَ الذَّبْحِ وَ فَدَيْتَهُ بِذِبْح عَظِيم وَ قَلَبْتَ لَهُ الْمِشْقَصَ حَتَّى نَاجَاكَ مُوقِناً بِذَبْحِهِ رَاضِياً بِأَمْرِ وَالِدِهِ وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُنْجِيَنِي مِنْ كُلِّ سُوء وَ بَلِيَّة وَ تَصْرِفَ عَنِّي كُلَّ ظُلْمَة وَخِيمَة وَ تَكْفِيَنِي مَا أَهَمَّنِي مِنْ أُمُورِ دُنْيَايَ وَ آخِرَتِي وَ مَا أُحَاذِرُهُ وَ أَخْشَاهُ وَ مِنْ شَرِّ خَلْقِكَ أَجْمَعِينَ بِحَقِّ آلِ يس. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ لُوطٌ فَنَجَّيْتَهُ وَ أَهْلَهُ مِنَ الْخَسْفِ وَ الْهَدْمِ وَ الْمَثُلِ وَ الشِدَّةِ وَ الْجَهْدِ وَ أَخْرَجْتَهُ وَ أَهْلَهُ مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَأَنْ تَأْذَنَ بِجَمْعِ مَا شُتِّتَ مِنْ شَمْلِي وَ تُقِرَّ عَيْنَيَّ بِوَلَدِي وَ أَهْلِي وَ مَالِي وَ تُصْلِحَ لِي أُمُورِي وَ تُبَارِكَ لِي فِي جَمِيعِ أَحْوَالِي وَ تُبَلِّغَنِي فِي نَفْسِي آمَالِي وَ تُجِيرَنِي مِنَ النَّارِ وَ تَكْفِيَنِي شَرَّ الاَْشْرَارِ بِالْمُصْطَفَيْنَ الاَْخْيَارِ الاَْئِمَّةِ الاَْبْرَارِ وَ نُورِ الاَْنْوَارِ مُحَمَّد وَ آلِهِ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ الاَْخْيَارِ الاَْئِمَّةِ الْمَهْدِيِّينَ وَ الصَّفْوَةِ الْمُنْتَجَبِينَ صَلَوَاتُ اللهِ عَلَيْهِمْ أَجْمَعِينَ وَ تَرْزُقَنِي مُجَالَسَتَهُمْ وَ تَمُنَّ عَلَيَّ بِمُرَافَقَتِهِمْ وَ تُوَفِّقَ لِي صُحْبَتَهُمْ مَعَ أَنْبِيَائِكَ الْمُرْسَلِينَ وَ مَلاَئِكَتِكَ الْمُقَرَّبِينَ وَ عِبَادِكَ الصَّالِحِينَ وَ أَهْلِ طَاعَتِكَ أَجْمَعِينَ وَ حَمَلَةِ عَرْشِكَ وَ الْكَرُوبِيِّينَ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي سَأَلَكَ بِهِ يَعْقُوبُ وَ قَدْ كُفَّ بَصَرُهُ وَ شُتِّتَ جَمْعُهُ وَ فَقَدَ قُرَّةَ عَيْنِهِ ابْنَهُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ جَمَعْتَ شَمْلَهُ وَ أَقْرَرْتَ عَيْنَهُ وَ كَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَأْذَنَ لِي بِجَمْعِ مَا تَبَدَّدَ مِنْ أَمْرِي وَ تُقِرَّ عَيْنِي بِوَلَدِي وَ أَهْلِي وَ مَالِي وَ تُصْلِحَ لِي شَأْنِي كُلَّهُ وَ تُبَارِكَ لِي فِي جَمِيعِ أَحْوَالِي وَ تُبَلِّغَنِي فِي نَفْسِي آمَالِي وَ تُصْلِحَ لِي أَفْعَالِي وَ تَمُنَّ عَلَيَّ يَا كَرِيمُ يَا ذَا الْمَعَالِي بِرَحْمَتِكَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ يُوسُفُ(عليه السلام)فَنَجَّيْتَهُ مِنْ غَيَابَتِ الْجُبِّ وَ كَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ كَفَيْتَهُ كَيْدَ إِخْوَتِهِ وَ جَعَلْتَهُ بَعْدَ الْعُبُودِيَّةِ مَلِكاً وَ اسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَدْفَعَ عَنِّي كَيْدَ كُلِّ كَائِد وَ شَرَّ كُلِّ حَاسِد إِنَّكَ عَلى كُلِّ شَيْء قَدِيرٌ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ مُوسَى بْنُ عِمْرَانَ إِذْ قُلْتَ تَبَارَكْتَ وَ تَعَالَيْتَ: (وَ نادَيْناهُ مِنْ جانِبِ الطُّورِ الاَْيْمَنِ وَ قَرَّبْناهُ نَجِيًّا)(1) وَ ضَرَبْتَ لَهُ طَرِيقاً فِي الْبَحْرِ يَبَساً وَ نَجَّيْتَهُ وَ مَنْ تَبِعَهُ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ وَ أَغْرَقْتَ فِرْعَوْنَ وَ هامانَ وَ جُنُودَهُما وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُعِيذَنِي مِنْ شَرِّ خَلْقِكَ وَ تُقَرِّبَنِي مِنْ عَفْوِكَ وَ تَنْشُرَ عَلَيَّ مِنْ فَضْلِكَ مَا تُغْنِينِي بِهِ عَنْ جَمِيعِ خَلْقِكَ وَ يَكُونُ لِي بَلاَغاً أَنَالُ بِهِ مَغْفِرَتَكَ وَ رِضْوَانَكَ يَا وَلِيِّي وَ وَلِيَّ الْمُؤْمِنِينَ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ دَاوُدُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ سَخَّرْتَ لَهُ الْجِبَالَ يُسَبِّحْنَ مَعَهُ بِالْعَشِيِّ وَ الاِْبْكَارِ وَ الطَّيْرَ مَحْشُورَةً كُلٌّ لَهُ أَوَّابٌ وَ شَدَّدْتَ مُلْكَهُ وَ آتَيْتَهُ الْحِكْمَةَ وَ فَصْلَ الْخِطَابِ وَ أَلَنْتَ لَهُ الْحَدِيدَ وَ عَلَّمْتَهُ صَنْعَةَ لَبُوس لَهُمْ وَ غَفَرْتَ ذَنْبَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُسَخِّرَ لِي جَمِيعَ أُمُورِي وَ تُسَهِّلَ لِي تَقْدِيرِي وَ تَرْزُقَنِي مَغْفِرَتَكَ وَ عِبَادَتَكَ وَ تَدْفَعَ عَنِّي ظُلْمَ الظَّالِمِينَ وَ كَيْدَ الْمُعَانِدِينَ وَ مَكْرَ الْمَاكِرِينَ وَ سَطَوَاتِ الْفَرَاعِنَةِ الْجَبَّارِينَ وَ حَسَدَ الْحَاسِدِينَ يَا أَمَانَ الْخَائِفِينَ وَ جَارَ الْمُسْتَجِيرِينَ وَ ثِقَةَ الْوَاثِقِينَ وَ ذَرِيعَةَ الْمُؤْمِنِينَ وَ رَجَاءَ الْمُتَوَكِّلِينَ وَ مُعْتَمَدَ الصَّالِحِينَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ بِالاسْمِ الَّذِي سَأَلَكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ(عليه السلام)إِذْ قَالَ: رَبِّ هَبْ لِي مُلْكاً لا يَنْبَغِي لاَِحَد مِنْ بَعْدِي إِنَّكَ أَنْتَ الْوَهَّابُ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ أَطَعْتَ لَهُ الْخَلْقَ وَ حَمَلْتَهُ عَلَى الرِّيحِ وَ عَلَّمْتَهُ مَنْطِقَ الطَّيْرِ وَ سَخَّرْتَ لَهُ الشَّيَاطِينَ مِنْ كُلِّ بَنَّاء وَ غَوَّاص وَ آخَرِينَ مُقَرَّنِينَ فِي الاَْصْفادِ هَذَا عَطَاؤُكَ لاَ عَطَاءُ غَيْرِكَ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَهْدِيَ لِي قَلْبِي وَ تَجْمَعَ لِي لُبِّي وَ تَكْفِيَنِي هَمِّي وَ تُؤْمِنَ خَوْفِي وَ تَفُكَّ أَسْرِي وَ تَشُدَّ أَزْرِي وَ تُمْهِلَنِي وَ تُنَفِّسَنِي وَ تَسْتَجِيبَ دُعَائِي وَ تَسْمَعَ نِدَائِي وَ لاَ تَجْعَلَ فِي النَّارِ مَأْوَايَ وَ لاَ الدُّنْيَا أَكْبَرَ هَمِّي وَ أَنْ تُوَسِّعَ عَلَيَّ رِزْقِي وَ تُحَسِّنَ خَلْقِي وَ تُعْتِقَ رَقَبَتِي فَإِنَّكَ سَيِّدِي وَ مَوْلاَيَ وَ مُؤَمَّلِي. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ أَيُّوبُ(عليه السلام) لَمَّا حَلَّ بِهِ الْبَلاَءُ بَعْدَ الصِّحَّةِ وَ نَزَلَ السُّقْمُ مِنْهُ مَنْزِلَ الْعَافِيَةِ وَ الضِّيقُ بَعْدَ السَّعَةِ فَكَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ رَدَدْتَ عَلَيْهِ أَهْلَهُ وَ مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ حِينَ نَادَاكَ دَاعِياً لَكَ رَاغِباً إِلَيْكَ رَاجِياً لِفَضْلِكَ شَاكِياً إِلَيْكَ. رَبِّ إِنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كَشَفْتَ ضُرَّهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَكْشِفَ ضُرِّي وَ تُعَافِيَنِي فِي نَفْسِي وَ أَهْلِي وَ مَالِي وَ وُلْدِي وَ إِخْوَانِي فِيكَ عَافِيَةً بَاقِيَةً  شَافِيَةً كَافِيَةً وَافِرَةً هَادِيَةً نَامِيَةً مُسْتَغْنِيَةً عَنِ الاَْطِبَّاءِ وَ الاَْدْوِيَةِ وَ تَجْعَلَهَا شِعَارِي وَ دِثَارِي وَ تُمَتِّعَنِي بِسَمْعِي وَ بَصَرِي وَ تَجْعَلَهُمَا الْوَارِثَيْنِ مِنِّي إِنَّكَ عَلى كُلِّ شَيْء قَدِيرٌ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ يُونُسُ بْنُ مَتَّى فِي بَطْنِ الْحُوتِ حِينَ نَادَاكَ فِي ظُلُمَات ثَلاَث أَنْ لا إِلهَ إِلاَّ أَنْتَ سُبْحانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظَّالِمِينَ وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ فَاسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ أَنْبَتَّ عَلَيْهِ شَجَرَةً مِنْ يَقْطِين وَ أَرْسَلْتَهُ إِلى مِائَةِ أَلْف أَوْ يَزِيدُونَ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَسْتَجِيبَ دُعَائِي وَ تُدَارِكَنِي بِعَفْوِكَ فَقَدْ غَرِقْتُ فِي بَحْرِ الظُّلْمِ لِنَفْسِي وَ رَكِبَتْنِي مَظَالِمُ كَثِيرَةٌ لِخَلْقِكَ عَلَيَّ وَ صَلِّ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ اسْتُرْنِي مِنْهُمْ وَ أَعْتِقْنِي مِنَ النَّارِ وَ اجْعَلْنِي مِنْ عُتَقَائِكَ وَ طُلَقَائِكَ مِنَ النَّارِ فِي مَقَامِي هَذَا بِمَنِّكَ يَا مَنَّانُ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ إِذْ أَيَّدْتَهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ وَ أَنْطَقْتَهُ فِي الْمَهْدِ فَأَحْيَا بِهِ الْمَوْتَى وَ أَبْرَأَ بِهِ الاَْكْمَهَ وَ الاَْبْرَصَ بِإِذْنِكَ وَ خَلَقَ مِنَ الطِّينِ كَهَيْئَةِ الطَّيْرِ فَصَارَ طَائِراً بِإِذْنِكَ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُفْرِغَنِي لِمَا خَلَقْتَ لَهُ وَ لاَ تَشْغَلَنِي بِمَا تَكَفَّلْتَهُ لِي وَ تَجْعَلَنِي مِنْ عُبَّادِكَ وَ زُهَّادِكَ فِي الدُّنْيَا وَ مِمَّنْ خَلَقْتَهُ لِلْعَافِيَةِ وَ هَنَّأْتَهُ بِهَا مَعَ كَرَامَتِكَ يَا كَرِيمُ يَا عَلِيُّ يَا عَظِيمُ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ آصَفُ بْنُ بَرْخِيَا عَلَى عَرْشِ مَلِكَةِ سَبَإ فَكَانَ أَقَلَّ مِنْ لَحْظَةِ الطَّرْفِ حَتَّى كَانَ مُصَوَّراً بَيْنَ يَدَيْهِ فَلَمَّا رَأَتْهُ قِيلَ أَ هَكَذَا عَرْشُكَ قَالَتْ كَأَنَّهُ هُوَ فَاسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُكَفِّرَ عَنِّي سَيِّئَاتِي وَ تَقَبَّلَ مِنِّي حَسَنَاتِي وَ تَقَبَّلَ تَوْبَتِي وَ تَتُوبَ عَلَيَّ وَ تُغْنِيَ فَقْرِي وَ تَجْبُرَ كَسْرِي وَ تُحْيِيَ فُؤَادِي بِذِكْرِكَ وَ تُحْيِيَنِي فِي عَافِيَة وَ تُمِيتَنِي فِي عَافِيَة. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ زَكَرِيَّا حِينَ سَأَلَكَ دَاعِياً رَاجِياً لِفَضْلِكَ فَقَامَ فِي الْمِحْرَابِ يُنَادِي نِدَاءً خَفِيّاً فَقَالَ: رَبِّ هَبْ لِي مِنْ لَدُنْكَ وَلِيًّا يَرِثُنِي وَ يَرِثُ مِنْ آلِ يَعْقُوبَ وَ اجْعَلْهُ رَبِّ رَضِيًّا فَوَهَبْتَ لَهُ يَحْيَى وَ اسْتَجَبْتَ لَهُ دُعَاءَهُ وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُبْقِيَ لِي أَوْلاَدِي وَ أَنْ تُمَتِّعَنِي بِهِمْ وَ تَجْعَلَنِي وَإِيَّاهُمْ مُؤْمِنِينَ لَكَ رَاغِبِينَ فِي ثَوَابِكَ خَائِفِينَ مِنْ عِقَابِكَ رَاجِينَ لِمَا عِنْدَكَ آيِسِينَ مِمَّا عِنْدَ غَيْرِكَ حَتَّى تُحْيِيَنَا حَيَاةً طَيِّبَةً وَ تُمِيتَنَا مَيِّتَةً طَيِّبَةً إِنَّكَ فَعَّالٌ لِمَا تُرِيدُ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي سَأَلَتْكَ بِهِ امْرَأَةُ فِرْعَوْنَ إِذْ قالَتْ رَبِّ ابْنِ لِي عِنْدَكَ بَيْتاً فِي الْجَنَّةِ وَ نَجِّنِي مِنْ فِرْعَوْنَ وَ عَمَلِهِ وَ نَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ فَاسْتَجَبْتَ لَهَا دُعَاءَهَا وَ كُنْتَ مِنْهَا قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُقِرَّ عَيْنِي بِالنَّظَرِ إِلَى جَنَّتِكَ وَ أَوْلِيَائِكَ وَ تُفَرِّحَنِي بِمُحَمَّد وَ آلِهِ وَ تُؤْنِسَنِي بِهِ وَ بِآلِهِ وَ بِمُصَاحَبَتِهِمْ وَ مُرَافَقَتِهِمْ وَ تُمَكِّنَ لِي فِيهَا وَ تُنْجِيَنِي مِنَ النَّارِ وَ مَا أُعِدَّ لاَِهْلِهَا مِنَ السَّلاَسِلِ وَ الاَْغْلاَلِ وَ الشَّدَائِدِ وَ الاَْنْكَالِ وَ أَنْوَاعِ الْعَذَابِ بِعَفْوِكَ يَا كَرِيمُ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِاسْمِكَ الَّذِي دَعَتْكَ عَبْدَتُكَ وَ صِدِّيقَتُكَ مَرْيَمُ الْبَتُولُ وَ أُمُّ الْمَسِيحِ الرَّسُولِ(عليهما السلام) إِذْ قُلْتَ: (وَ مَرْيَمَ ابْنَتَ عِمْرانَ الَّتِي أَحْصَنَتْ فَرْجَها فَنَفَخْنا فِيهِ مِنْ رُوحِنا وَ صَدَّقَتْ بِكَلِماتِ رَبِّها وَ كُتُبِهِ وَ كانَتْ مِنَ الْقانِتِينَ)(2) فَاسْتَجَبْتَ دُعَاءَهَا وَ كُنْتَ مِنْهَا قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُحْصِنَنِي بِحِصْنِكَ الْحَصِينِ وَ تَحْجُبَنِي بِحِجَابِكَ الْمَنِيعِ وَ تُحْرِزَنِي بِحِرْزِكَ الْوَثِيقِ وَ تَكْفِيَنِي بِكِفَايَتِكَ الْكَافِيَةِ مِنْ شَرِّ كُلِّ طَاغ وَ ظُلْمِ كُلِّ بَاغ وَ مَكْرِ كُلِّ مَاكِر وَ غَدْرِ كُلِّ غَادِر وَ سِحْرِ كُلِّ سَاحِر وَ جَوْرِ كُلِّ سُلْطَان فَاجِر بِمَنْعِكَ يَا مَنِيعُ. إِلَهِي وَ أَسْأَلُكَ بِالاسْمِ الَّذِي دَعَاكَ بِهِ عَبْدُكَ وَ نَبِيُّكَ وَ صَفِيُّكَ وَ خِيَرَتُكَ مِنْ خَلْقِكَ وَ أَمِينِكَ عَلَى وَحْيِكَ وَ بَعِيثُكَ إِلَى بَرِيَّتِكَ وَ رَسُولُكَ إِلَى خَلْقِكَ مُحَمَّدٌ خَاصَّتُكَ وَ خَالِصَتُكَ(صلى الله عليه وآله)فَاسْتَجَبْتَ دُعَاءَهُ وَ أَيَّدْتَهُ بِجُنُود لَمْ يَرَوْهَا وَ جَعَلْتَ كَلِمَتَكَ الْعُلْيَا وَ كَلِمَةَ الَّذِينَ كَفَرُوا السُّفْلى وَ كُنْتَ مِنْهُ قَرِيباً يَا قَرِيبُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد صَلاَةً زَاكِيَةً طَيِّبَةً نَامِيَةً بَاقِيَةً مُبَارَكَةً كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى أَبِيهِمْ إِبْرَاهِيمَ وَ آلِ إِبْرَاهِيمَ وَ بَارِكْ عَلَيْهِمْ كَمَا بَارَكْتَ عَلَيْهِمْ وَ سَلِّمْ عَلَيْهِمْ كَمَا سَلَّمْتَ عَلَيْهِمْ وَ زِدْهُمْ فَوْقَ ذَلِكَ كُلِّهِ زِيَادَةً مِنْ عِنْدِكَ وَ اخْلُطْنِي بِهِمْ وَ اجْعَلْنِي مِنْهُمْ وَ احْشُرْنِي مَعَهُمْ وَ فِي زُمْرَتِهِمْ حَتَّى تَسْقِيَنِي مِنْ حَوْضِهِمْ وَ تُدْخِلَنِي فِي جُمْلَتِهِمْ وَ تَجْمَعَنِي وَ إِيَّاهُمْ وَ تَقَرَّ عَيْنِي بِهِمْ وَ تُعْطِيَنِي سُؤْلِي وَ تُبَلِّغَنِي آمَالِي فِي دِينِي وَ دُنْيَايَ وَ آخِرَتِي وَ مَحْيَايَ وَ مَمَاتِي وَ تُبْلِغَهُمْ سَلاَمِي وَ تَرُدَّ عَلَيَّ مِنْهُمُ السَّلاَمَ وَ عَلَيْهِمُ السَّلاَمُ وَ رَحْمَةُ اللهِ وَ بَرَكَاتُهُ. إِلَهِي أَنْتَ الَّذِي تُنَادِي فِي أَنْصَافِ كُلِّ لَيْلَة هَلْ مِنْ سَائِل فَأُعْطِيَهُ؟ أَمْ هَلْ مِنْ دَاع فَأُجِيبَهُ أَمْ هَلْ مِنْ مُسْتَغْفِر فَأَغْفِرَ لَهُ أَمْ هَلْ مِنْ رَاج فَأُبْلِغَهُ رَجَاءَهُ؟ أَمْ هَلْ مِنْ مُؤَمِّل فَأُبْلِغَهُ أَمَلَهُ؟ هَا أَنَا سَائِلُكَ بِفِنَائِكَ وَ مِسْكِينُكَ بِبَابِكَ وَ ضَعِيفُكَ بِبَابِكَ وَ فَقِيرُكَ بِبَابِكَ وَ مُؤَمِّلُكَ بِفِنَائِكَ أَسْأَلُكَ نَائِلَكَ وَ أَرْجُو رَحْمَتَكَ وَ أُؤَمِّلُ عَفْوَكَ وَ أَلْتَمِسُ غُفْرَانَكَ فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَعْطِنِي سُؤْلِي وَ بَلِّغْنِي أَمَلِي وَ اجْبُرْ فَقْرِي وَ ارْحَمْ عِصْيَانِي وَ اعْفُ عَنْ ذُنُوبِي وَ فُكَّ رَقَبَتِي مِنْ مَظَالِمَ لِعِبَادِكَ رَكِبَتْنِي وَ قَوِّ ضَعْفِي وَ أَعِزَّ مَسْكَنَتِي وَ ثَبِّتْ وَطْأَتِي وَ اغْفِرْ جُرْمِي وَ أَنْعِمْ بَالِي وَ أَكْثِرْ مِنَ الْحَلاَلِ مَالِي وَ خِرْ لِي فِي جَمِيعِ أُمُورِي وَ أَفْعَالِي وَ رَضِّنِي بِهَا وَ ارْحَمْنِي وَ وَالِدَيَّ وَ مَا وَلَدَا مِنَ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ وَ الْمُسْلِمِينَ وَ الْمُسْلِمَاتِ الاَْحْيَاءِ مِنْهُمْ وَ الاَْمْوَاتِ إِنَّكَ سَمِيعُ الدَّعَوَاتِ وَ أَلْهِمْنِي مِنْ بِرِّهِمَا مَا أَسْتَحِقُّ بِهِ ثَوَابَكَ وَ الْجَنَّةَ وَ تَقَبَّلْ حَسَنَاتِهِمَا وَ اغْفِرْ سَيِّئَاتِهِمَا وَ اجْزِهِمَا بِأَحْسَنِ مَا فَعَلاَ بِي ثَوَابَكَ وَ الْجَنَّةَ. إِلَهِي وَ قَدْ عَلِمْتُ يَقِيناً أَنَّكَ لاَ تَأْمُرُ بِالظُّلْمِ وَ لاَ تَرْضَاهُ وَ لاَ تَمِيلُ إِلَيْهِ وَ لاَ تَهْوَاهُ وَ لاَ تُحِبُّهُ وَ لاَ تَغْشَاهُ وَ تَعْلَمُ مَا فِيهِ هَؤُلاَءِ الْقَوْمُ مِنْ ظُلْمِ عِبَادِكَ وَ بَغْيِهِمْ عَلَيْنَا وَ تَعَدِّيهِمْ بِغَيْرِ حَقّ وَ لاَ مَعْرُوف بَلْ ظُلْماً وَ عُدْوَاناً وَ زُوراً وَ بُهْتَاناً فَإِنْ كُنْتَ جَعَلْتَ لَهُمْ مُدَّةً لاَ بُدَّ مِنْ بُلُوغِهَا أَوْ كَتَبْتَ لَهُمْ آجَالاً يَنَالُونَهَا فَقَدْ قُلْتَ وَ قَوْلُكَ الْحَقُّ وَ وَعْدُكَ الصِّدْقُ: (يَمْحُوا اللهُ ما يَشاءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِنْدَهُ أُمُّ الْكِتابِ)(3). فَأَنَا أَسْأَلُكَ بِكُلِّ مَا سَأَلَكَ بِهِ أَنْبِيَاؤُكَ وَ رُسُلُكَ وَ أَسْأَلُكَ بِمَا سَأَلَكَ بِهِ عِبَادُكَ الصَّالِحُونَ وَ مَلاَئِكَتُكَ الْمُقَرَّبُونَ أَنْ تَمْحُوَ مِنْ أُمِّ الْكِتَابِ ذَلِكَ وَ تَكْتُبَ لَهُمُ الاِضْمِحْلاَلَ وَ الْمَحْقَ حَتَّى تُقَرِّبَ آجَالَهُمْ وَ تَقْضِيَ مُدَّتَهُمْ وَ تُذْهِبَ أَيَّامَهُمْ وَ تَبْتُرَ أَعْمَارَهُمْ وَ تُهْلِكَ فُجَّارَهُمْ وَ تُسَلِّطَ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْض حَتَّى لاَ تُبْقِيَ مِنْهُمْ أَحَداً وَ لاَ تُنْجِيَ مِنْهُمْ أَحَداً وَ تُفَرِّقَ جُمُوعَهُمْ وَ تُكِلَّ سِلاَحَهُمْ وَ تُبَدِّدَ شَمْلَهُمْ وَ تَقْطَعَ آجَالَهُمْ وَ تُقْصِرَ أَعْمَارَهُمْ وَ تُزَلْزِلَ أَقْدَامَهُمْ وَ تُطَهِّرَ بِلاَدَكَ مِنْهُمْ وَ تُظْهِرَ عِبَادَكَ عَلَيْهِمْ فَقَدْ غَيَّرُوا سُنَّتَكَ وَ نَقَضُوا عَهْدَكَ وَ هَتَكُوا حَرِيمَكَ وَ أَتَوْا مَا نَهَيْتَهُمْ عَنْهُ وَ عَتَوْا عُتُوًّا كَبِيراً وَ ضَلُّوا ضَلالاً بَعِيداً. فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ آذِنْ لِجَمْعِهِمْ بِالشَّتَاتِ وَ لِحَيِّهِمْ بِالْمَمَاتِ وَ لاَِزْوَاجِهِمْ بِالنَّهَبَاتِ وَ خَلِّصْ عِبَادَكَ مِنْ ظُلْمِهِمْ وَ اقْبِضْ أَيْدِيَهُمْ عَنْ هَضْمِهِمْ وَ طَهِّرْ أَرْضَكَ مِنْهُمْ وَ آذِنْ بِحَصْدِ نَبَاتِهِمْ وَ اسْتِئْصَالِ شَأْفَتِهِمْ وَ شَتَاتِ شَمْلِهِمْ وَ هَدْمِ بُنْيَانِهِمْ يَا ذَا الْجَلاَلِ وَ الاِْكْرَامِ. وَ أَسْأَلُكَ يَا إِلَهِي وَ إِلَهَ كُلِّ شَيْء وَ رَبِّي وَ رَبَّ كُلِّ شَيْء وَ أَدْعُوكَ بِمَا دَعَاكَ بِهِ عَبْدَاكَ وَ رَسُولاَكَ وَ نَبِيَّاكَ وَ صَفِيَّاكَ مُوسَى وَ هَارُونُ(عليهما السلام)حِينَ قَالا دَاعِيَيْنِ لَكَ رَاجِيَيْنِ لِفَضْلِكَ: رَبَّنا إِنَّكَ آتَيْتَ فِرْعَوْنَ وَ مَلاََهُ زِينَةً وَ أَمْوالاً فِي الْحَياةِ الدُّنْيا رَبَّنا لِيُضِلُّوا عَنْ سَبِيلِكَ رَبَّنَا اطْمِسْ عَلى أَمْوالِهِمْ وَ اشْدُدْ عَلى قُلُوبِهِمْ فَلا يُؤْمِنُوا حَتَّى يَرَوُا الْعَذابَ الاَْلِيمَ فَمَنَنْتَ وَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمَا بِالاِْجَابَةِ لَهُمَا إِلَى أَنْ قَرَعْتَ سَمْعَهُمَا بِأَمْرِكَ. اللَّهُمَّ رَبِّ قَدْ أُجِيبَتْ دَعْوَتُكُما فَاسْتَقِيما وَ لا تَتَّبِعانِّ سَبِيلَ الَّذِينَ لاَ يَعْلَمُونَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَطْمِسَ عَلَى أَمْوَالِ هَؤُلاَءِ الظَّلَمَةِ وَ أَنْ تُشَدِّدَ عَلَى قُلُوبِهِمْ وَ أَنْ تَخْسِفَ بِهِمْ بَرَّكَ وَ أَنْ تُغْرِقَهُمْ فِي بَحْرِكَ فَإِنَّ السَّمَاوَاتِ وَ الاَْرْضَ وَ مَا فِيهِمَا لَكَ وَ أَرِ الْخَلْقَ قُدْرَتَكَ فِيهِمْ وَ بَطْشَكَ عَلَيْهِمْ فَافْعَلْ ذَلِكَ بِهِمْ وَ عَجِّلْ ذَلِكَ لَهُمْ يَا خَيْرَ مَنْ سُئِلَ وَ خَيْرَ مَنْ دُعِيَ وَ خَيْرَ مَنْ تَذَلَّلَتْ لَهُ الْوُجُوهُ وَ رُفِعَتْ إِلَيْهِ الاَْيْدِي وَ دُعِيَ بِالاَْلْسُنِ وَ شَخَصَتْ إِلَيْهِ الاَْبْصَارُ وَ أَمَّتْ إِلَيْهِ الْقُلُوبُ وَ نُقِلَتْ إِلَيْهِ الاَْقْدَامُ وَ تُحُوكِمَ إِلَيْهِ فِي الاَْعْمَالِ. إِلَهِي وَ أَنَا عَبْدُكَ أَسْأَلُكَ مِنْ أَسْمَائِكَ بِأَبْهَاهَا وَ كُلُّ أَسْمَائِكَ بَهِيٌّ بَلْ أَسْأَلُكَ بِأَسْمَائِكَ كُلِّهَا أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُرْكِسَهُمْ عَلَى أُمِّ رُءُوسِهِمْ فِي زُبْيَتِهِمْ وَ تُرْدِيَهُمْ فِي مَهْوَى حُفْرَتِهِمْ وَ ارْمِهِمْ بِحَجَرِهِمْ وَ ذَكِّهِمْ بِمَشَاقِصِهِمْ وَ اكْبُبْهُمْ عَلَى مَنَاخِرِهِمْ وَ اخْنُقْهُمْ بِوَتَرِهِمْ وَ ارْدُدْ كَيْدَهُمْ فِي نُحُورِهِمْ وَ أَوْبِقْهُمْ بِنَدَامَتِهِمْ حَتَّى يُسْتَخْذَلُوا وَ يَتَضَاءَلُوا بَعْدَ نَخْوَتِهِمْ وَ يَنْقَمِعُوا وَ يَخْشَعُوا بَعْدَ اسْتِطَالَتِهِمْ أَذِلاَّءَ مَأْسُورِينَ فِي رِبْقِ حَبَائِلِهِمُ الَّتِي كَانُوا يُؤَمِّلُونَ أَنْ يَرَوْنَا فِيهَا وَ تُرِينَا قُدْرَتَكَ فِيهِمْ وَ سُلْطَانَكَ عَلَيْهِمْ وَ تَأْخُذَهُمْ أَخْذَ الْقِرَى وَ هِيَ ظالِمَةٌ إِنَّ أَخْذَكَ الاَْلِيمُ الشَّدِيدُ أَخْذَ عَزِيز مُقْتَدِر فَإِنَّكَ عَزِيزٌ مُقْتَدِرٌ شَدِيدُ الْعِقابِ شَدِيدُ الْمِحالِ. اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ عَجِّلْ إِيرَادَهُمْ عَذَابَكَ الَّذِي أَعْدَدْتَهُ لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَمْثَالِهِمْ وَ الطَّاغِينَ مِنْ نُظَرَائِهِمْ وَ ارْفَعْ حِلْمَكَ عَنْهُمْ وَ احْلُلْ عَلَيْهِمْ غَضَبَكَ الَّذِي لاَ يَقُومُ لَهُ شَيْءٌ وَ أْمُرْ فِي تَعْجِيلِ ذَلِكَ ] عليهم[ بِأَمْرِكَ الَّذِي لاَ يُرَدُّ وَ لاَ يُؤَخَّرُ فَإِنَّكَ شَاهِدُ كُلِّ نَجْوَى وَ عَالِمُ كُلِّ فَحْوَى وَ لاَ تَخْفَى عَلَيْكَ مِنْ أَعْمَالِهِمْ خَافِيَةٌ وَ لاَ يَذْهَبُ عَنْكَ مِنْ أَعْمَالِهِمْ خَائِنَةٌ وَ أَنْتَ عَلاَّمُ الْغُيُوبِ عَالِمُ مَا فِي الضَّمَائِرِ وَ الْقُلُوبِ. اللَّهُمَّ وَ أَسْأَلُكَ وَ أُنَادِيكَ بِمَا نَادَاكَ بِهِ سَيِّدِي وَ سَأَلَكَ بِهِ نُوحٌ إِذْ قُلْتَ تَبَارَكْتَ وَ تَعَالَيْتَ: (وَ لَقَدْ نَادَانَا نُوحٌ فَلَنِعْمَ الْمُجِيبُونَ)(4) أَجَلْ اللَّهُمَّ يَا رَبِّ أَنْتَ نِعْمَ الْمُجِيبُ وَ نِعْمَ الْمَدْعُوُّ وَ نِعْمَ الْمَسْئُولُ وَ نِعْمَ الْمُعْطِي أَنْتَ الَّذِي لاَ تُخَيِّبُ سَائِلَكَ وَ لاَ تُمِلُّ دُعَاءَ مَنْ أَمَّلَكَ وَ لاَ تَتَبَرَّمُ بِكَثْرَةِ حَوَائِجِهِمْ إِلَيْكَ وَ لاَ بِقَضَائِهَا لَهُمْ فَإِنَّ قَضَاءَ حَوَائِجِ جَمِيعِ خَلْقِكَ إِلَيْكَ فِي أَسْرَعِ لَحْظ  مِنْ لَمْحِ الطَّرْفِ وَ أَخَفُّ عَلَيْكَ وَ أَهْوَنُ ] عِنْدِكَ[ مِنْ جَنَاحِ بَعُوضَة وَ حَاجَتِي يَا سَيِّدِي وَ مَوْلاَيَ وَ مُعْتَمَدِي وَ رَجَائِي  أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تَغْفِرَ لِي ذَنْبِي فَقَدْ جِئْتُكَ ثَقِيلَ الظَّهْرِ بِعَظِيمِ مَا بَارَزْتُكَ بِهِ مِنْ سَيِّئَاتِي وَ رَكِبَنِي مِنْ مَظَالِمِ عِبَادِكَ مَا لاَ يَكْفِينِي وَ لاَ يُخَلِّصُنِي مِنْهُ غَيْرُكَ وَ لاَ يَقْدِرُ عَلَيْهِ وَ لاَ يَمْلِكُهُ سِوَاكَ فَامْحُ يَا سَيِّدِي كَثْرَةَ سَيِّئَاتِي بِيَسِيرِ عَبَرَاتِي بَلْ بِقَسَاوَةِ قَلْبِي وَ جُمُودِ عَيْنِي لاَ بَلْ بِرَحْمَتِكَ الَّتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْء وَ أَنَا شَيْءٌ فَلْتَسَعْنِي رَحْمَتُكَ يَا رَحْمَانُ يَا رَحِيمُ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ لاَ تَمْتَحِنِّي فِي هَذِهِ الدُّنْيَا بِشَيْء مِنَ الْمِحَنِ وَ لاَ تُسَلِّطْ عَلَيَّ مَنْ لاَ يَرْحَمُنِي وَ لاَ تُهْلِكْنِي بِذُنُوبِي وَ عَجِّلْ خَلاَصِي مِنْ كُلِّ مَكْرُوه وَ ادْفَعْ عَنِّي كُلَّ ظُلْم وَ لاَ تَهْتِكْ سِتْرِي وَ لاَ تَفْضَحْنِي يَوْمَ جَمْعِكَ الْخَلاَئِقَ لِلْحِسَابِ يَا جَزِيلَ الْعَطَاءِ وَ الثَّوَابِ أَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُحْيِيَنِي حَيَاةَ السُّعَدَاءِ وَ تُمِيتَنِي مِيتَةَ الشُّهَدَاءِ وَ تَقْبَلَنِي قَبُولَ الاَْوِدَّاءِ وَ تَحْفَظَنِي فِي هَذِهِ الدُّنْيَا الدَّنِيَّةِ مِنْ شَرِّ سَلاَطِينِهَا وَ فُجَّارِهَا وَ شِرَارِهَا وَ مُحِبِّيهَا وَ الْعَامِلِينَ لَهَا فِيهَا وَ قِنِي شَرَّ طُغَاتِهَا وَ حُسَّادِهَا وَ بَاغِي الشِّرْكِ فِيهَا حَتَّى تَكْفِيَنِي مَكْرَ الْمَكَرَةِ وَ تَفْقَأَ عَنِّي أَعْيُنَ الْكَفَرَةِ وَ تُفْحِمَ عَنِّي أَلْسُنَ الْفَجَرَةِ وَ تَقْبِضَ لِي عَلَى أَيْدِي الظَّلَمَةِ وَ تُؤْمِنَ لِي كَيْدَهُمْ وَ تُمِيتَهُمْ بِغَيْظِهِمْ وَ تَشْغَلَهُمْ بِأَسْمَاعِهِمْ وَ أَبْصَارِهِمْ وَ أَفْئِدَتِهِمْ وَ تَجْعَلَنِي مِنْ ذَلِكَ كُلِّهِ فِي أَمْنِكَ وَ أَمَانِكَ وَ حِرْزِكَ وَ سُلْطَانِكَ وَ حِجَابِكَ وَ كَنَفِكَ وَ عِيَاذِكَ وَ جَارِكَ. إِنَّ وَلِيِّيَ اللهُ الَّذِي نَزَّلَ الْكِتابَ وَ هُوَ يَتَوَلَّى الصَّالِحِينَ . اللَّهُمَّ بِكَ أَعُوذُ وَ بِكَ أَلُوذُ وَ لَكَ أَعْبُدُ وَ إِيَّاكَ أَرْجُو وَ بِكَ أَسْتَعِينُ وَ بِكَ أَسْتَكْفِي وَ بِكَ أَسْتَغِيثُ وَ بِكَ أَسْتَقْدِرُ وَ مِنْكَ أَسْأَلُ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ لاَ تَرُدَّنِي إِلاَّ بِذَنْب مَغْفُور وَ سَعْي مَشْكُور وَ تِجَارَة لَنْ تَبُورَ وَ أَنْ تَفْعَلَ بِي مَا أَنْتَ أَهْلُهُ وَ لاَ تَفْعَلَ بِي مَا أَنَا أَهْلُهُ فَإِنَّكَ أَهْلُ التَّقْوى وَ أَهْلُ الْمَغْفِرَةِ وَ أَهْلُ الْفَضْلِ وَ الرَّحْمَةِ. إِلَهِي وَ قَدْ أَطَلْتُ دُعَائِي وَ أَكْثَرْتُ خِطَابِي وَ ضِيقُ صَدْرِي حَدَانِي عَلَى ذَلِكَ كُلِّهِ وَ حَمَلَنِي عَلَيْهِ عِلْماً مِنِّي بِأَنَّهُ يُجْزِيكَ مِنْهُ قَدْرُ الْمِلْحِ فِي الْعَجِينِ بَلْ يَكْفِيكَ عَزْمُ إِرَادَة وَ أَنْ يَقُولَ الْعَبْدُ بِنِيَّة صَادِقَة وَ لِسَان صَادِق يَا رَبِّ فَتَكُونُ عِنْدَ ظَنِّ عَبْدِكَ بِكَ وَ قَدْ نَاجَاكَ بِعَزْمِ الاِْرَادَةِ قَلْبِي فَأَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ أَنْ تُقْرِنَ دُعَائِي بِالاِْجَابَةِ مِنْكَ وَ تُبْلِغَنِي مَا أَمَّلْتُهُ فِيكَ مِنَّةً مِنْكَ وَ طَوْلاً وَ قُوَّةً وَ حَوْلاً وَ لاَ تُقِيمَنِي مِنْ مَقَامِي هَذَا إِلاَّ بِقَضَائِكَ جَمِيعَ مَا سَأَلْتُكَ فَإِنَّهُ عَلَيْكَ يَسِيرٌ وَ خَطَرُهُ عِنْدِي جَلِيلٌ كَثِيرٌ وَ أَنْتَ عَلَيْهِ قَدِيرٌ يَا سَمِيعُ يَا بَصِيرُ. إِلَهِي وَ هَذَا مَقَامُ الْعَائِذِ بِكَ مِنَ النَّارِ وَ الْهَارِبِ مِنْكَ إِلَيْكَ مِنْ ذُنُوب تَهَجَّمَتْهُ وَ عُيُوب فَضَحَتْهُ فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ انْظُرْ إِلَيَّ نَظْرَةَ رَحْمَة أَفُوزُ بِهَا إِلَى جَنَّتِكَ وَ اعْطِفْ عَلَيَّ عَطْفَةً أَنْجُو بِهَا مِنْ عِقَابِكَ فَإِنَّ الْجَنَّةَ وَ النَّارَ لَكَ وَ بِيَدِكَ وَ مَفَاتِيحَهُمَا وَ مَغَالِيقَهُمَا إِلَيْكَ وَ أَنْتَ عَلَى ذَلِكَ قَادِرٌ وَ هُوَ عَلَيْكَ هَيِّنٌ يَسِيرٌ وَ افْعَلْ بِي مَا سَأَلْتُكَ يَا قَدِيرُ وَ لاَ حَوْلَ وَ لاَ قُوَّةَ إِلاَّ بِاللهِ الْعَلِيِّ الْعَظِيمِ وَ حَسْبُنَا اللهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ(5) نِعْمَ الْمَوْلى وَ نِعْمَ النَّصيرُ وَالْحَمْدُلِلّهِ رَبِّ الْعَالَمينَ وَ صَلَّى اللّهُ عَلى سَيَّدِنَا مُحَمَّد وَآلِهِ الطَّاهِرينَ.(6)
اى پروردگار من، كيست كه تو را خوانده باشد، پس حاجت او را برنياورده باشى؟ كيست كه از تو درخواست كرده باشد، پس تو درخواست او را نداده باشى؟ كيست كه از تو اميدوار باشد، اما او را نااميد كرده باشى؟ كيست كه به سوى تو نزديكى جسته باشد، اما او را دور كرده باشى؟ اى پروردگار! فرعون كه صاحب قوّت بود، با وجود دشمنى او و كفر و سركشى و ادّعاى خدايى و با وجود دانستن اينكه توبه نمى كند و بر نمى گردد و ايمان نمى آورد و فروتنى نمى كند، دعاى او را اجابت نمودى و آرزوى او را از روى كرم و بخشش خود بخشيدى، چون آنچه درخواست كرده بود، نزد تو كم ارزش بود، با وجود آن كه در نظر او بزرگ بود. مى خواستى حجت و دليل خود را بر او تمام كنى، نيز جهت محكم نمودن حجّت خود بر او هنگامى كه ظلم نمود و كافر شد، و بر قوم خود گردن فرازى نمود و بزرگى كرد، نيز به سبب كفر بر قوم خود سرافرازى نمود، چنان كه به سبب ستم كردن بر نفس خود گردن كشى كرد اما به سبب بردبارى تو حكومت و پادشاهى نمود، پس بر ضد خود (از روى گستاخى) عمل كرد. جزاى او اين بود كه در دريا غرق شود، پس او را طبق آنچه گفته بود جزا دادى، اى خدا ! من بنده تو و پسر بنده توام، و پسر آفريده توام، براى تو به بندگى اعتراف كننده ام، اقرار دارم به آن كه تويى خدا، كه نيست خدايى مگر تو، آفريننده منى، معبودى غير از تو نيست، پروردگارى جز تو نيست، اقرار دارم به آن كه پروردگار من تويى و بازگشت من به سوى توست، دانايم به آن كه بر همه چيز توانايى. آنچه را كه مى خواهى، مى كنى. آنچه را كه اراده نمايى، ثابت مى كنى. تأخير در اجراى امر تو نيست، برگرداننده و مانعى براى حكم تو نيست، دانايم به آن كه اوّل همه چيزها و آخر همه اشيايى، آشكار و پنهانى، از چيزى موجود نشدى، از چيزى جدا نگشتى، پيش از هر چيز بوده اى، تويى كه پس از هر چيز هستى، وجود دهنده به هر چيز تويى، هر چيزى را به اندازه آفريده اى، شنوا و بينا تويى، گواهى مى دهم به آن كه چنين بوده اى و خواهى بود. هميشه خواهى بود، زنده پاينده تويى. تو را چرت و خواب فرا نمى گيرد، طبق پندارها تعريف نمى شوى، به حواس درك نمى شوى، به اندازه محدود نمى شوى، تشبيه نمى شوى و مانند آدميان نيستى، گواهى مى دهم به آن كه خلايق همه بندگان تواند، تويى پروردگار و مائيم پرورده شدگان، تويى آفريدگار و مائيم آفريده شدگان، تويى روزى دهنده و مائيم روزى داده شدگان، ستايش براى توست اى خداوند، چون مرا آدمى تندرست و به اعتدال آفريده اى و مرا بى نياز گردانيده اى، بعد از آن كه طفل و كودك بودم، پس مرا از شير گواراى كامل توان دادى، بعد از اين غذايى نيكو و گوارا مرا دادى، مرا مردى سالم و تندرست گرداندى، ستايش براى توست، ستايشى كه اگر شمرده شود، در شمار نيايد، و اگر در جايى گذارده شود، گنجايش آن را چيزى نداشته باشد، ستايشى كه بر همه ستايش ستايش كنندگان غالب آيد. ثنايى كه بر ثناى هر چيزى بلند گردد و زيادتى كند و بر اينها همه بزرگى نمايد، و هر وقتى كه خدا را چيزى ثنا گفته باشد و همه ستايش براى خداست، چنان كه خدا دوست مى دارد آن كه ثنا گفته شود، همه حمد براى خداست به شمار آنچه آفريده و به قدر آنچه آفريده و به سنگينى بزرگ ترين آنچه آفريده و به وزن سبك ترين آنچه آفريده و به شمار كوچك ترين آنچه آفريده و به شمار و مقدار بزرگ ترين آنچه آفريد، همه ستايش براى خداست تا آن كه پروردگار ما راضى شود و بالاتر از خشنودى او نيست. درخواست مى كنم از خدا كه بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرستد ] و آن كه گناه مرا بيامرزد [و كار مرا پسنديده كند، توبه مرا پذيرد و قبول نمايد كه خدا قبول كننده توبه و مهربان است، اى خداوند! تو را مى خوانم و درخواست مى كنم به حق نامت كه تو را، پدر ما (كه حضرت آدم است) به آن نام برگزيده تو خوانده است. بر او درود باد و حال آن كه گناهكار(7) و بر خود ستم كرده بود، در هنگامى كه گناه كرد، پس گناه او را آمرزيدى، توبه او را قبول كردى، حاجت او را برآوردى، به او نزديك بودى، اى نزديك به همه كس، رحمت فرست بر محمّد و بر آل محمّد و گناه مرا بيامرز و از من خشنود گرد. اگر خشنود نگردى، از گناه من درگذر كه بدكننده ام و ستم نماينده و گناهكار و نافرمان بردارم، و آقا از بنده خود در مى گذرد حتى اگر خشنود از او نيست، نيز از من آفريدگان خود را خشنود گردان، از من حقّ خود را ساقط كن، اى خدا ! درخواست مى كنم تو را به حقّ نام تو كه ادريس (بر او سلام باد) خوانده است، پس او را راستگو و پيغمبر گردانيدى، مقام او را در مكانى بلند گردانيدى، دعاى او را مستجاب كرده اى، به او نزديك بودى، اى نزديك به همه كس، رحمت فرست بر محمّد و بر آل محمّد و عاقبت مرا به سوى بهشت بگردان، مرا در رحمت خود جاى بده، مرا در بهشت به سبب بخششت ساكن گردان، مرا با حور بهشت به قدرت خود جفت گردان، اى بسيار توانا، اى خدا ! درخواست مى كنم به نامت كه تو را به آن نوح (كه بر او سلام باد) خوانده است، در هنگامى كه گفت: پروردگار، مغلوب شدم، و مرا يارى كن، پس درهاى آسمان را به آب روان گشودى و چشمه هاى زمين را شكافتى، پس آب فراهم آمد، طبق فرمانى تقدير شده و او را بر كشتى داراى تخته ها و ميخ ها سوار كردى، پس حاجت او را برآوردى و به او نزديك بودى، اى نزديك به همه كس، بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرست و مرا از ستم كسى كه قصد ستم كردن به من بكند، خلاصى ده. از من بدى و شرّ كسى كه شكست مرا خواهد، بازدار. مرا از شرّ هر حاكم ظالم و دشمن غلبه كننده ] آشكار و پنهان[ و خفّت رساننده و توانا و متكبّر و گردنكش نگاهدار. و از شرّ هر شيطان رانده شده و آدم سخت دل و از مكر هر مكركننده، اى بردبار، اى دوست، اى خداى من، درخواست مى كنم تو را به نامت كه به آن نام بنده و پيغمبر تو صالح ] بر او درود باد [خوانده است، پس او را از بليّه نجات دادى و او را بر دشمنش چيره گردانيدى و حاجت او را برآوردى، به او نزديك

را برآوردى، به او نزديك بودى،
اى نزديك به همه مردمان بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرست و مرا از شرّ آنچه دشمنم قصد مى كند، رها نما و آنچه حسودان و رشك برندگان بر ضدم مى خواهند. مرا از شرّ ايشان به مراقبت نگاهدار. دوست دار مرا به دوست داشتن خود. دل مرا به راه نمودن خود راهنمايى كن. مرا به پرهيزكارى از جانب خود توفيق ده. بينا گردان و مرا يارى ده به آنچه در آن خوشنودى تو است. به سبب آن بى نياز گردان به توانگرى خودت،
اى بردبار، اى خدا ! درخواست مى كنم به نامت كه تو را به آن نام خوانده است بنده و پيغمبر و دوست تو ابراهيم (كه بر او سلام باد) در وقتى كه نمرود انداختن او را در آتش اراده نمود، پس آتش را بر او سرد و به سلامت گردانيدى، دعاى او را اجابت كردى، به او نزديك بودى،
اى نزديك به همه كس، رحمت فرست بر محمّد و بر آل محمّد، بر من گرمى آتش جهنم را سرد كن، از من زبانه آن را فرونشان، مرا از گرمى آن نگاهدار، آتش دشمنى دشمنان را به ايشان برگردان، مكر ايشان را به ايشان برگردان، آنچه بخشيده اى با بركت گردان، همچنان كه بر ابراهيم و بر آل او مبارك گردانيدى، تويى بخشنده ستايش شده بزرگ،
اى خدا ! درخواست مى كنم به نامت كه به آن نام اسماعيل (كه بر او سلام باد) خوانده است، پس او را پيغمبر و رسول گردانيدى، براى او حرم خود را محلّ عبادت و جاى سكنى و محلّ و مستقر قرار گردانيدى، دعاى او را اجابت كردى، او را از كشته شدن خلاصى دادى، او را به رحمت خود نزديك گردانيدى، به او نزديك بودى،
اى نزديك به همه كس، رحمت بفرست بر محمّد و آل محمّد و براى من در قبر گشادگى ده، گناه مرا محو كن، توان مرا محكم گردان، گناه مرا بيامرز، به من توبه را روزى گردان، به برطرف كردن بدى ها و زياد كردن نيكويى ها و دور كردن بلاها و سودمند كردن تجارت ها و دفع بليّه ها و كارهاى ناخوشايند، تو اجابت كننده دعاهايى، فرود آورنده بركت هايى، برآورنده حاجت هايى بخشنده خوبى هايى، صاحب بزرگى در آسمان هايى،
اى خداوند، درخواست مى كنم به حق آن نامى كه اسماعيل (دوست تو) به آن درخواست كرده است كه او را از كشتن خلاص كردى و به او ذبح بزرگ عوض دادى، و كارد تيز و پاره پاره كننده را كُند كردى، در هنگامى كه تو را ندا كرد، در حالى كه به ذبح خود يقين داشت و به امر پدرش خشنود بود و دعاهاى او را برآورده و به او نزديك بودى،
اى نزديك به همه كس، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد و مرا از هر بدى و بلا نجات ده، از من هر تاريكى را بگردان، نگاه دار از آنچه مرا به اندوه آورد (از امر دنيا و آخرت و از آنچه اجتناب مى كنم و مى ترسم، يعنى شر آفريدگان تو) به حق آل پيغمبر، اى خدا ! درخواست مى كنم به نامت كه لوط تو را به آن نام خوانده است (بر او سلام باد) پس او و خانواده او را از بليّه و عقوبت ها و از سختى و مشقّت خلاصى دادى، وى و خانواده او را از اندوه بزرگ رها كردى، حاجت وى را برآوردى و به او نزديك بودى،
اى نزديك به همه مردمان، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد، مرا به جمع كردن فاميل و اطرافيانم كه پراكنده اند آرامش بده. چشم مرا به فرزند و خانواده و مالم روشن ساز. كارهاى مرا نيكو ساز، بابركت گردان براى من در همه حال، آرزوهاى مرا برآور، مرا از آتش امان ده، مرا از شرّ بدكاران نگاه دار، به حقّ برگزيده شدگان و نيكوكاران و پيشوايان نيكوكار و روشنى همه روشنى ها كه محمّد و آل اويند كه پاكان و پاكيزگان و نيكوكاران و امامان و راه يافته شدگان و برگزيدگان و بزرگانند، رحمت هاى خدا باد بر ايشان، به من همنشينى ايشان را روزى كن، بر من مصاحبت ايشان را منّت گذار، به من هم صحبتى ايشان را توفيق ده، با مصاحبت پيغمبران كه فرستاده شدگانند، با فرشتگان كه نزديكانند، با بندگان تو كه صالحان و نيكوكارانند، با فرمانبرداران تو همگى، با حاملان عرش تو و ملائكه سركردگان،
اى خدا ! درخواست مى كنم به نامت كه به آن ] بنده و پيغمبر تو [يعقوب درخواست كرده است (كه بر او سلام باد) در حالى كه بينايى او برطرف شده بود و جمعيت خاطر او متفرّق شده و روشنى چشم او (يوسف) پنهان گشته بود، پس دعاى او را اجابت كردى، پراكندگى او را جمع نمودى، چشم او را روشن ساختى، ناراحتى او را برطرف كردى، به او نزديك بودى،
اى نزديك به همه كس، رحمت بفرست بر محمّد و آل محمّد و مرا به جمع و جور كردن كارم كه پراكنده شده، توفيق بده، چشم مرا به فرزند و عيال و مالم روشن ساز، حال مرا نيكوگردان، براى من در همه حال بركت ده، اميدهاى مرا برآور، كردارهاى مرا به رحمت خود اى رحم كننده ترين رحم كنندگان نيكوگردان، بر من اى بخشنده و اى صاحب والايى ] اى رحم كننده ترين رحم كنندگان[ بخشش نماى،
اى خدا ! درخواست مى كنم به نامت كه تو را به آن بنده و پيغمبر تو يوسف (كه بر او سلام باد) خوانده است، پس او را از ته چاه نجات دادى، ناراحتى او را برطرف كردى، او را از مكر برادران حفظ كردى، او را بعد از بندگى، پادشاه گردانيدى، دعاى او را اجابت گردانيدى، به او نزديك بودى، اى نزديك به همه مردمان، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد، از من دشمنى هر دشمنى را دور گردان، شرّ و بدى هر حسود را دور كن، بسيار توانايى، اى خداى من، و به نامت درخواست مى كنم كه به آن نام بنده و پيغمبر تو موسى پسر عمران(عليه السلام)تو را خوانده است، در هنگامى كه گفتى (بزرگ و والايى تو) كه: موسى را از جانب كوه طور ندا كرديم، طرف راست آن و او را نزديك ساختيم،
و براى او راهى را در دريا تغيير نمودى، كه خشك بود. او و بنى اسرائيل را كه از وى پيروى كرده بودند نجات دادى. فرعون و هامان وزير و سپاه ايشان را غرق كردى. حاجت او را برآوردى و به او نزديك بودى، اى نزديك به همه كس، رحمت فرست بر محمّد و بر آل محمّد، مرا از شرّ آفريدگان خود پناه ده، مرا به عفو و بخشش ات نزديك گردان، بر من بخشش خود را بريز كه مرا از جميع آفريدگان بى نياز گرداند، و به آمرزش و خشنودى تو برسم، اى دوستدار مؤمنان،
اى خداى من ! درخواست مى كنم به نامت، كه به آن بنده و پيغمبر تو داوود (كه بر او سلام باد) خوانده است، پس دعاى او را اجابت كردى و براى او كوه ها را مسخّر كردى كه با او در شب و صبح تسبيح گويند، پرندگان را به سوى او برگرداندى. پادشاهى او را محكم كردى، به او دانايى دادى، حق را از باطل جدا ساختى، براى او آهن را نرم كردى، به او كسب زره سازى را تعليم كردى، گناه او را آمرزيدى، به او نزديك بودى،
اى نزديك به همه مردمان، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد، براى من همه كارهاى مرا ميسّر گردان، آسان كن براى من آنچه را كه مقدّر كرده اى، به من شناخت و آمرزش و فرمانبردارى خود را روزى گردان. از من ستم ستم كنندگان و دشمنى دشمنان و حيله حيله كنندگان و قهرهاى ظالمان و حسادت رشك برندگان را دور گردان،
اى امان دهنده ترسندگان، اى پناه پناه آورندگان و اعتماد مؤمنان و اميد اعتماد كنندگان و اعتماد نيكوكاران، اى رحم كننده ترين رحم كنندگان، اى خداى من، درخواست مى كنم به نام تو كه به آن نام بنده و پيغمبر تو سليمان پسر داوود (كه بر ايشان سلام باد) درخواست كرده است، در هنگامى كه گفت: اى پروردگار ! مرا بيامرز و به من پادشاهى را ببخش كه براى احدى بعد از من نباشد،
تويى بسيار بخشنده، پس دعاى او را مستجاب كردى و براى او همه آفريدگان را فرمانبردار كردى و او را بر باد حاكم ساختى و او را زبان پرندگان آموختى و براى او شيطان ها را مسخّر كردى كه هر يك از آنها بنا نهنده و به آب فرو رونده بودند. جن ها و ديوان به يك ديگر در غل هايى آهنين بسته شده بودند.
اينها بخشش توست، نه بخشش غير تو و به او نزديك بودى، اى نزديك به همه كس، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد، دل مرا راهنمايى كن، عقل مرا تقويّت كن، مرا از اندوه نگاه دار، ترس مرا ايمن گردان، بند مرا رها كن، پشت مرا قوى گردان، مرا مهلت ده، مرا آرامش ده، حاجت مرا برآور، آواز مرا بشنو، در آتش جايگاه مرا نگردان، دنيا را بزرگ ترين مقصود من نگردان، روزى مرا فراخ كن، خلق مرا نيكو گردان، مرا از آتش آزاد كن، تو ستوده و آقا و اميد منى، اى خداى من، درخواست مى كنم به نامت كه تو را به آن نام ايّوب(عليه السلام)خوانده است، در وقتى كه بعد از تندرستى، به آزار و بلا گرفتار شد،
بيمارى به او به جاى سلامتى فرود آمد و تنگى بعد از فراخى ] وقدرت[ پس ناراحتى او را برطرف كردى، خانواده او و ديگران را برگرداندى، در هنگامى كه ندا كرد و خواننده تو و رغبت كننده به سوى تو بود، احسان تو را اميد داشت، به سوى تو شكوه كننده بود و گفت: اى پروردگار ! به من آزار و بلا رسيده است و تو رحم كننده ترين رحم كنندگانى، پس دعاى او را اجابت كردى و آزار و بلاى او را برطرف كردى، و به او نزديك بودى،
اى نزديك به همه مردمان، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد و آزار و بلاى مرا برطرف كن، من و خانواده و مال و فرزندان و برادران مرا سلامتى بده. سلامتى پاينده، فراگير، شفادهنده، كفايت كننده و زياد شونده كه از طبيبان و دواها بى نياز باشد و آن كه سلامتى را در تمام وجودم بگردان. مرا به گوش و چشمم موجب درك و فهم بهره ده كه بر هرچيز بسيار توانايى، اى خداى من، درخواست مى كنم به نامت كه خوانده است تو را به آن نام ] بنده تو [يونس پسر متى(عليه السلام)در شكم ماهى، در هنگامى كه تو را در تاريكى هاى سه گانه ندا كرد:
نيست خدايى مگر تو، منزّهى تو، من از جمله ستم كنندگان بودم و هستم و تو رحم كننده ترين رحم كنندگانى،
پس حاجت او را برآوردى و براى او درختى از كدو رويانيدى. او را به سوى صد هزار نفر يا زياده فرستادى و به او نزديك بودى، اى نزديك به مردمان، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد و دعاى مرا اجابت كن و به من گذشت از گناهم را برسان كه در درياى ستم بر نفس خود غرق شده ام، مرا مظلمه ها بسيار در حق آفريدگان تو غلبه كرده است، رحمت فرست بر محمّد و بر آل محمّد و مرا از ايشان آزاد كن و مرا از آتش جهنّم آزاد گردان و مرا از آزاد شده ها و رها شده هاى خود از آتش بگردان، در اين جايگاه كه ايستاده ام به اميد بخشش تو، اى منّت گذارنده، اى خداى من،
و درخواست مى كنم به نامت كه تو را به آن نام بنده و پيغمبر تو عيسى پسر مريم(عليه السلام)خوانده است، در وقتى كه او را به روح پاك قوى گردانيدى و او را در گهواره گويا ساختى، پس به بركت آن مرده را زنده گردانيدى، به سبب آن كور مادر زاد و پيس را به اذن تو درمان كرد. از گل پرنده ساخت، پس به اذن تو زنده گرديد و به او نزديك بودى،
اى نزديك به همه چيز، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد و مرا براى آنچه آفريده شده ام مشغول ساز، مرا به تحصيل معاش كه آن را ضامن شدى، مشغول مگردان، مرا از عبادت كنندگان و پارسايان در دنيا و از جمله كسانى بگردان كه سلامتى بخشيدى و براى آنها زندگانى دنيا را با وجود بخشش ات گوارا ساخته اى، اى بخشنده، اى بلند مرتبه، اى بزرگ، اى خداى من، درخواست مى كنم به نامت كه تو را به آن نام عاصف پسر برخيا بر تخت پادشاهزاده شهر سبا (بلقيس) خواند، پس كمتر از چشم بر هم زدنى، آن تخت پيش روى او بود، پس چون، به بلقيس گفته شد: آيا تخت تو چنين است، گفت: گويا همان است، پس دعاى او را اجابت كردى و به او نزديك بودى، اى نزديك به همه مردمان، بر محمّد و آل محمّد رحمت فرست و گناهان مرا بپوشان، از من نيكويى هايم را قبول كن، توبه مرا بپذير. به سبب گناهان بر من ايراد مگير، مرا بى نياز گردان، شكستگى مرا درست كن، دل مرا به يادآورى خودت زنده گردان. مرا در سلامتى از عذاب زنده كن، مرا در سلامتى از عقوبت بميران،
اى خداى من ! درخواست مى كنم به نامت كه تو را به آن نام بنده و پيغمبر تو زكريا(عليه السلام)خوانده است، در هنگامى كه به اميد احسان تو دعا كرد، پس در محراب ايستاد و به صداى پنهان گفت: اى پروردگار، ببخش به من فرزندى كه از من و از آل يعقوب ميراث بَرَد، او را فردى پسنديده بگردان كه از او خشنود باشى،
پس به او يحيى را بخشيدى و دعاى او را اجابت كردى و به او نزديك بودى، اى نزديك به همه كس، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد و فرزندان مرا باقى و پاينده دار، از ايمان بهره مند گردان، و مرا اميدوار به ثواب، ترسنده از عذاب، اميدوار به آنچه نزد توست بگردان، مأيوس و نا اميد از آنچه نزد غير توست، تا زنده مى دارى و ما را زندگانى نيكو مى دهى، بميران ما را، مردنى نيكو كه تو نيكو كننده اى، هر آنچه را كه خواهى، انجام مى دهى،
اى خداى من ! درخواست مى كنم به آن نام كه تو را به آن نام زن فرعون خواند، وقتى كه گفت:
اى پروردگار ! براى من نزد خود خانه اى در بهشت بنا كن، مرا از فرعون و كردار او خلاصى ده، مرا از گروه ستمكاران نجات بده،
پس دعاى او را اجابت كردى و به او نزديك بودى، اى نزديك به همه مردمان، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد و چشم مرا روشن ساز، به نگاه كردن به سوى بهشت و به سوى دوستداران تو، به ملاحظه كردن ذات تو كه بخشنده است، مرا به ديدن محمّد و آل او خوشحال ساز، مرا با آن حضرت و با آل او همنشين گردان. به هم صحبت بودن و به رفيق بودن با ايشان، مرا در بهشت جاى ده، مرا از آتش و عذابى كه مهيّا گشته است، رهايى ده (از زنجيرها و غل ها و سختى ها و عيب هاى رسوا كننده و اقسام عقوبت ها) با بخشش گناهان من، اى بخشنده، اى خداى من ! درخواست مى كنم به نامت كه به آن نام مريم راستگو و بتول و مادر عيسى پيغمبر (كه بر ايشان سلام باد) خوانده است، در هنگامى كه فرمودى: «مَثَل مريم دختر عمران را بيان كرديم كه عورت خود را پاك داشت، پس در دهن او از روحى دميدم كه آفريده بوديم. سخنان پروردگار خود و كتاب او را قبول نمود و مريم از جمله فرمانبرداران و دعا كنندگان بود».
پس دعاى او را اجابت كردى و به او نزديك بودى، اى نزديك به مردمان، رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد و مرا در حصار و قلعه خود نگاه دار كه محكم است، مرا به حفظ خود پنهان دار كه منع كننده شيطان است، مرا به چشم خود محافظت كن كه معتمد است، مرا به كارگذارى خود كفايت كن كه سودمند است، از شرّ هر سركشى و ستم هر ستم كننده اى و دشمنى هر سركشى و حيله هر مكركننده اى و فريب هر فريب دهنده اى و سحر هر سحركننده اى و ظلم هر ظالمى به توفيق حفظت نگه دار،
اى خداى من ! درخواست مى كنم به نامت كه تو را به آن نام بنده و پيغمبر و برگزيده و انتخاب شده تو از ميان آفريدگان و امين تو بر وحى و فرستاده تو به سوى آفريدگان و برانگيخته تو به سوى مخلوقات، يعنى محمّد كه مخصوص و خالص براى تو است (رحمت خدا بر او و بر آل او باد) پس دعاى او را اجابت كردى، او را به سپاهى از فرشتگان قوى گردانيدى كه آنها را مردم نمى ديدند، سخن خود را برتر و سخن جماعتى را كه كافر شده بودند، پست گردانيدى، به آن حضرت نزديك بودى، اى نزديك، رحمت فرست بر محمّد و بر آل محمّد، رحمتى پاكيزه، پاك كه باقى و با بركت باشد،
همچنان كه رحمت فرستاده اى بر پدر ايشان حضرت ابراهيم و بر آل ابراهيم، به ايشان بركت بده همچنان كه بر ابراهيم بركت داده اى و درود فرست بر ايشان همچنان كه بر ابراهيم درود فرستاده اى. به ايشان بالاتر از اينها و زياده بده، زيادتى كه از تو باشد، مرا از ايشان بگردان، مرا در حشر با ايشان و در سلك ايشان زنده گردان، تا آن كه مرا از حوض كوثر آب دهى و مرا در جرگه ايشان داخل كنى و مرا و ايشان را با يكديگر جمع كنى،
چشم مرا به سبب ديدن ايشان روشن گردان، به من به سبب بركت ايشان آرزويم را ببخش، آرزوهاى دينى و دنيايى و آخرتى من و زندگانى و هنگام مردن مرا برآور. به ايشان سلام مرا برسانى و به من از جانب ايشان سلام برسانى و بر ايشان سلام و رحمت و بركت هاى خدا باد،
اى خداى من ! تويى آن كه در نصف هاى هر شب ندا مى كنى: «آيا درخواست كننده اى هست تا او را بخشايش نمايم؟ آيا دعاكننده اى هست تا دعاى او را اجابت كنم، آيا طلب آمرزش كننده اى هست تا او را بيامرزم، آيا اميدوارى هست تا او را به اميد و آرزويش برسانم، آيا آرزوكننده اى هست تا او را به آرزوى خود برسانم!» اينك من به در سراى تو آمده ام. فقير و طلب كننده از ساحت فضل تو هستم. بر در خانه تو ناتوان ايستاده ام. به سراى تو محتاج و متوسّلم. به رحمت تو اميدوارم،
بخشش تو را درخواست مى كنم. رحمت و گذشت تو را از گناهانم اميد دارم. آمرزش تو را التماس مى كنم، پس بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرست. درخواست مرا ببخش. اميد مرا برسان. به توانگرى فقر مرا بدل كن، و از گناهان من درگذر، رها گردان مرا از مظلمه هاى بندگان كه بدان گرفتارم، سستى مرا قوى گردان. به توانگرى و به عزّت، ندارى مرا بدل كن. قدم مرا ثابت گردان، گناه مرا بيامرز، مرا نعمت ده. از حلال، مال مرا زياده گردان. به من در همه كارها و كردارهاى من خوبى ده. خشنودگردان مرا به آنها، به من و بر پدر و مادر من و بر آنچه زائيده اند رحم كن. بر مردان مؤمن و زنان مؤمنه و مردان مسلمان و زنان مسلمه، زندگان و مردگان رحم كن كه تو شنونده دعاهايى،
به دل من بينداز نيكويى كردن با والدين را كه به سبب آن ثواب و بهشت تو را سزاوار گردم. نيكويى هاى ايشان را قبول كن، گناهان ايشان را بيامرز، به ايشان بهتر از آنچه براى من كرده اند، ثواب و بهشت را عوض ده.
اى خداى من، مى دانم به ظلم امر نمى كنى و به آن راضى نيستى. به ستم، گرايش ندارى، آن را دوست نمى دارى و مى دانى برخى به بندگان ستم و بر ما ظلم مى كنند. به ناحقّ و غير شرعى از روى ظلم و دشمنى و دروغ و تهمت عمل مى كنند.
اگر براى ايشان مدّتى را مقرر كرده اى كه از به سر رسيدن آن چاره اى نيست يا موعدى را مقرر كرده اى كه به آن موعد برسند، و فرمودى (و گفتار تو درست و وعده تو راست است) كه «خدا محو مى كند آنچه را كه مى خواهد و آنچه را كه مى خواهد ثابت مى گرداند و اصل كتاب نزد اوست.» از تو به حقّ هر چه پيغمبران و رسولان تو طلب نموده اند كه فرستاده شدگانند، درخواست دارم.
درخواست مى كنم آنچه را بندگان نيكوكار و فرشتگان تو خواسته اند كه از لوح محفوظ محو كنى و ستمگران را نابود كنى. اجل هاى ايشان را نزديك سازى و مهلت ايشان را به سر آورى. فرصت ايشان را برطرف كنى و عمرهاى ايشان را قطع كنى، و فاسقان را هلاك گردانى و بعضى را بر بعضى غالب گردانى تا آنكه از ايشان احدى را باقى نگذارى.
از ايشان كسى را خلاصى ندهى، از ايشان يكى را رها نكنى، جمعيت ايشان را پراكنده سازى، يراق جنگ ايشان را كُند كنى، ايشان را متفرق سازى، عمر ايشان را تمام كنى، عمرهاى ايشان را كوتاه گردانى، قدم هايشان را بلرزانى، شهرها را از ايشان پاك سازى، بندگان خود را بر آنان غالب گردانى، چون رويّه و طريقه تو را تغيير دادند، پيمان تو را شكستند، پرده حرمت تو را دريدند، آنچه را كه منع كردى، به جا آوردند. بسيار سرپيچى كردند و گمراه شدند، پس رحمت فرست بر محمّد و بر آل محمّد و جمعيت ستمگران را به پراكندگى محكوم كن.
زندگانى ايشان را به مردن، زنان شان را به غارت و اسيرى، بندگان خود را از ستم ايشان نجات ده. دست ايشان را از سر بندگان بگير و كوتاه كن، زمين خود را از ايشان پاك كن. با كندن درخت عمر ايشان و از بيخ بركندن اصل زندگانى شان و پراكندگى جمعيتشان و خراب كردن بناهاى زندگانى شان، اى صاحب بزرگى و بخشش،
درخواست مى كنم اى خداوند من و خداى هر چيز، پروردگار من و پروردگار هر چيز، تو را مى خوانم طبق آنچه بندگان و رسولان و پيغمبران و برگزيدگان تو موسى و هارون (كه بر ايشان سلام باد) خوانده اند، در وقتى كه دعا گفتند و احسان تو را اميد داشتند ] و به حكم تو خشنود بودند[.
اى پروردگار ما، به فرعون و گروه او زينت و مال بسيار را در زندگانى دنيا دادى، اى پروردگار ما، مردمان را از راه تو گمراه نمودند، اى پروردگار ما، مال هاى ايشان را نابود كردى، بر دل هاى ايشان بند گذاردى، پس ايمان نياوردند تا آن كه عقوبت دردناك تو را ديدند.
بر موسى و هارون به اجابت كردن دعاى ايشان منّت گذاردى تا آن كه بر گوش ايشان امر و فرمان خود را كوفتى،
پس اى پروردگار گفتى: حاجت شما برآورده شد، پس راستى گيريد و راه جماعتى كه حق را نمى دانند پيروى نكنيد، بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرما و مال هاى ستمكاران را ناچيز گردان، بر دل هاى ايشان بند محكم بگذار، ايشان را در بيابان فرو ببر، در دريا غرق كن، آسمان ها و زمين و آنچه در آنهاست براى توست. به خلايق، قدرت و توانايى خود را با هلاك ايشان و شدّت قهر خود نشان بده، اين كار را بكن و در هلاك ايشان شتاب نما، اى بهترين كسى كه از او درخواست شده،
اى بهترين كسى كه خوانده شده، اى بهترين كسى كه بندگان براى او فروتنى و كرنش نموده اند، و به سوى او دست ها برداشته شده و به زبان ها خوانده شده به سوى او چشم ها حيران مانده به سوى او دل ها قصد كرده و به سوى او قدم ها حركت داده شده، نزد او كردارها محاكمه و حساب مى شود، اى خداى من، بنده توام و از نيكوترين نام هاى تو درخواست مى كنم و همه نام هاى تو نيكو است، بلكه تو را به نام هاى تو صدا مى كنم، بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرست و دشمنان را در گودال هاى عذاب خود سرنگون ساز و ايشان را در ته گودى كه كنده اند بينداز، ايشان را به سنگ خود بزن، ايشان را به پيكان هاى تير خود ذبح كن و بكش، ايشان را بر بينى به روى انداز،
ايشان را به زه كمان خود خفه كن، دشمنى ايشان را در گودى سينه شان برگردان، ايشان را به پشيمانى هلاك گردان تا آن كه بى يار و مددكار باقى بمانند و بعد از تكبّر حقير گردند. بعد از گردنكشى پست گردند در حالى كه خوار و ذليل و اسير در ريسمان و حلقه دام هاى خود باشند كه اميد دارند ما را در آن دام ها ببينند،
و درخواست مى كنم كه به ما توانايى خود را با هلاك ايشان و شدّت قهر خود بنمايى، مثل عذاب اهل شهرها كه ستم كننده بودند. عذاب و گرفتن تو دردآور و سخت است، ايشان را اى پروردگار من، مثل عذاب شخص غلبه كننده، بسيار توانا، بگير كه تو غلبه كننده و بسيار قادرى، عقوبت و حيله تو سخت است،
خداوندا ! بر محمّد و آل محمّد رحمت فرست. در عقوبت دشمنان شتاب كن كه عذاب را براى ستم كنندگان و ياغيان مهيّا كرده اى، حلم خود را از ايشان بردار، بر ايشان خشم خود را فرود آور كه در برابر آن چيزى ايستادگى نمى كند، براى شتاب در عقوبت (كه برنمى گردد و پس افكنده نمى شود) فرمان ده، كه تو آگاه هر راز پنهانى و داناى هر سرّى، بر تو كردارهاى ايشان پنهان نيست، از تو كارهاى ايشان پنهان و غايب نمى شود. داناى امور پنهانى. به آنچه در خاطرها و دل هاست دانايى، خداوندا، از تو درخواست مى كنم و تو را طبق آنچه مولاى من نوح خوانده است مى خوانم، همچنان كه فرموده اى (كه بزرگ و والايى تو) و ما را نوح دعوت كرده است، پس اجابت كنندگان نيكويند.
خداوندا، تويى نيكو اجابت، نيكو خوانده شده، نيكو درخواست شده، نيكو بخشنده، تويى آن كه درخواست كننده خود را نا اميد نمى سازى، اميدوار را برنمى گردانى، آرزومند را از درگاه خود منع نمى كنى، دعاى طلب كننده را برنمى گردانى، از دعاى كسى كه از تو اميد داشته باشد غمگين نمى شوى.
به سبب زيادتى حاجت هاى ايشان و به سبب برآوردن حاجت ها دلگير نمى گردى. برآوردن حاجت هاى همه آفريدگان نزد تو از نگاه به گوشه چشم زودتر است. نزد تو از پر پشه اى سبك تر و آسان تر است، حاجت من (اى آقا و مولا و اعتماد و اميد من) آن است كه بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرستى و گناه مرا بيامرزى، به درگاه تو در حالى آمده ام كه پشت من به سبب بزرگى گناهانى كه ظاهر ساخته ام سنگين است. مرا مظلمه هاى بندگان تو چيره شده، آن قدر كه مرا نگاه مى دارد و از آن غير تو رها نمى كند، توان آن را جز تو قدرت ندارد و مالك نيست، پس اى مولاى من، گناهان مرا نه به لطف اشك چشم من، يا سختى دل، و خشكى چشم من، زايل كن، بلكه به سبب آن كه رحمت تو هر چيزى را فراگرفته است، پس بايد مرا رحمت تو فرا گيرد، اى بخشنده، اى مهربان، اى رحم كننده ترين رحم كنندگان،
مرا به بلاها در دنيا آزمايش مكن. بر من كسى را كه بر من رحم نكند چيره مكن. مرا به سبب گناهان هلاك مكن. در نجات من از هر ناخوشى شتاب نما، از من هر ستمى را دور كن،
پرده پوشاننده گناهان مرا پاره مكن. مرا در روز جمع كردن مخلوقات براى حساب رسوا نكن، اى كسى كه بخشش و ثواب تو بزرگ است، درخواست مى كنم آن كه بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرستى و مرا مانند نيكبختان زنده دار. مرا مانند شهيدان بميران. مرا مانند دوستان قبول كن، مرا در دنياى پست از شر حاكمان ظالم و از فاسقان و از بدان و از دوستداران دنيا و از كاركنندگان براى دنيا نگاه دار،
مرا از بدى ياغيان در دنيا و حسودان و مشركان، نگاه دار. مرا از حيله مكّاران نگاه دار، از ديدن من چشم هاى كافران را كور كن. از من زبان هاى فاسقان را ساكت و گنگ گردان. براى من دست هاى ستمكاران را ببند. دشمنى ايشان را خوار كن. ايشان را به خشم خود بميران. ايشان را به گوش ها و چشم ها و دل هاى خود مشغول گردان. مرا در سلامتى از جانب خود و امان خود و در پادشاهى خود و در حمايت خود بگردان، نيز در پرده خويش و در پناه خويش و در همسايگى خويش و از شرّ همسايه بد و همنشين بد حفظ كن كه بر هر چيز توانايى. دوست من خدايى است كه قرآن را فرو فرستاده، صالحان را دوست مى دارد.
خداوندا ! به تو پناه و التجا مى برم و براى تو عبادت و بندگى مى كنم و از تو اميدوارم و از تو طلب يارى مى نمايم و از تو طلب كارگزارى مى كنم، و از تو فرياد رسى مى نمايم،
از تو درخواست مى كنم، پس رحمت فرست بر محمّد و بر آل محمّد و مرا به سوى آخرت مبر مگر گناه آمرزيده، با عمل مقبول و تجارتى كه زيان نكند و آن كه با من رفتارى كنى كه سزاوار آنى،
با من رفتارى نكنى كه لايق آنم، سزاوارى كه براى تو مردمان پرهيزكارى نمايند. به آمرزش و احسان و بخشش سزاوارى، اى خداى من، دعاى خود را دراز كرده ام و مناجات و كلام خود را بسيار كرده ام،
تنگى سينه من باعث درازى شده امّا مى دانم دعا به قدر نمك در خمير كافى است بلكه تو را قصد و اراده كافى است و اينكه بنده به نيّت درست و زبانى راست بگويد كه: اى پروردگار من، حاضر و دانا طبق گمان بنده خود هستى، و به قصد اراده خود، دل من راز گفته است، پس درخواست مى كنم بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرست، حاجت مرا برآور، به من آنچه را كه اميد دارم از روى منّت و احسان و توانايى و قدرت بده. مرا برنخيزان مگر به برآوردن همه آنچه درخواست نموده ام كه اين بر تو آسان است امّا نزد من بسيار و بزرگ است و تو بر آن توانايى،
اى شنوا، اى بينا، اى خداى من، اين حال و جايگاه من، حال پناه برنده به تو از آتش گريزنده و توبه كننده به سوى تو از گناهانى كه هجوم آورده اند، از عيب هايى كه او را رسوا كرده، بر محمّد و بر آل محمّد رحمت فرست و به سوى من نگاهى از روى مهربانى كن كه به سبب آن به بهشت تو برسم، بر من مهربانى كن كه به سبب آن از عقوبت تو رها گردم كه بهشت و دوزخ براى تو و به دست قدرت توست. كليدها و قفل هاى آنها در دست توست و تو توانايى و اجابت دعايم بر تو سهل و آسان است، پس حاجتم را برآور كه از تو درخواست كردم، اى توانا، حركت و توانايى نيست مگر براى خداى بلند مرتبه بزرگ، ما را خدا كافى است و نيكو وكيلى است و بهترين آقا و بهترين ياورى، ستايش از آن پروردگار جهانيان است و رحمت فرستد خدا بر مهتر و سَرْور ما، بر محمّد و بر آل او كه پاكانند.

1 . سوره مريم: 52.
2 . سوره تحريم: 12.
3 . سوره رعد: 39.
4 . سوره صافات: 75.
5 . سوره آل عمران: 173.
6 . مهج الدّعوات: 280، بحار الأنوار: 92/266.
7 . حضرت آدم ترك اولى كرد، نه گناه. تعبير به گناه، تسامحى و مجازگونه است.

بقره

 
الم ﴿١﴾ ذَٰلِكَ الْكِتَابُ لَا رَ‌یْبَ ۛ فِیهِ ۛ هُدًى لِّلْمُتَّقِینَ ﴿٢﴾ الَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِالْغَیْبِ وَیُقِیمُونَ الصَّلَاةَ وَمِمَّا رَ‌زَقْنَاهُمْ یُنفِقُونَ ﴿٣﴾ وَالَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِمَا أُنزِلَ إِلَیْكَ وَمَا أُنزِلَ مِن قَبْلِكَ وَبِالْآخِرَ‌ةِ هُمْ یُوقِنُونَ ﴿٤﴾ أُولَـٰئِكَ عَلَىٰ هُدًى مِّن رَّ‌بِّهِمْ ۖ وَأُولَـٰئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ﴿٥﴾ یَا أَیُّهَا النَّاسُ اعْبُدُوا رَ‌بَّكُمُ الَّذِی خَلَقَكُمْ وَالَّذِینَ مِن قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ وَإِن كُنتُمْ فِی رَ‌یْبٍ مِّمَّا نَزَّلْنَا عَلَىٰ عَبْدِنَا فَأْتُوا بِسُورَ‌ةٍ مِّن مِّثْلِهِ وَادْعُوا شُهَدَاءَكُم مِّن دُونِ اللَّـهِ إِن كُنتُمْ صَادِقِینَ ﴿٢٣﴾ فَإِن لَّمْ تَفْعَلُوا وَلَن تَفْعَلُوا فَاتَّقُوا النَّارَ‌ الَّتِی وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَ‌ةُ ۖ أُعِدَّتْ لِلْكَافِرِ‌ینَ ﴿٢٤﴾وَبَشِّرِ‌ الَّذِینَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ أَنَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِ‌ی مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ‌ ۖ كُلَّمَا رُ‌زِقُوا مِنْهَا مِن ثَمَرَ‌ةٍ رِّ‌زْقًا ۙ قَالُوا هَـٰذَا الَّذِی رُ‌زِقْنَا مِن قَبْلُ ۖ وَأُتُوا بِهِ مُتَشَابِهًا ۖ وَلَهُمْ فِیهَا أَزْوَاجٌ مُّطَهَّرَ‌ةٌ ۖ وَهُمْ فِیهَا خَالِدُونَ الَّذِینَ یَنقُضُونَ عَهْدَ اللَّـهِ مِن بَعْدِ مِیثَاقِهِ وَیَقْطَعُونَ مَا أَمَرَ‌ اللَّـهُ بِهِ أَن یُوصَلَ وَیُفْسِدُونَ فِی الْأَرْ‌ضِ ۚ أُولَـٰئِكَ هُمُ الْخَاسِرُ‌ونَ ﴿٢٧﴾ كَیْفَ تَكْفُرُ‌ونَ بِاللَّـهِ وَكُنتُمْ أَمْوَاتًا فَأَحْیَاكُمْ ۖ ثُمَّ یُمِیتُكُمْ ثُمَّ یُحْیِیكُمْ ثُمَّ إِلَیْهِ تُرْ‌جَعُونَ ﴿٢٨﴾ هُوَ الَّذِی خَلَقَ لَكُم مَّا فِی الْأَرْ‌ضِ جَمِیعًاوَإِذْ قَالَ رَ‌بُّكَ لِلْمَلَائِكَةِ إِنِّی جَاعِلٌ فِی الْأَرْ‌ضِ خَلِیفَةً ۖ.... فَتَلَقَّىٰ آدَمُ مِن رَّ‌بِّهِ كَلِمَاتٍ فَتَابَ عَلَیْهِ ۚ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّ‌حِیمُ أَتَأْمُرُ‌ونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ‌ وَتَنسَوْنَ أَنفُسَكُمْ وَأَنتُمْ تَتْلُونَ الْكِتَابَ ۚ أَفَلَا تَعْقِلُونَ ﴿٤٤﴾ وَاسْتَعِینُوا بِالصَّبْرِ‌ وَالصَّلَاةِ ۚ وَإِنَّهَا لَكَبِیرَ‌ةٌ إِلَّا عَلَى الْخَاشِعِینَ ﴿٤٥﴾ الَّذِینَ یَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَاقُو رَ‌بِّهِمْ وَإِذْ وَاعَدْنَا مُوسَىٰ أَرْ‌بَعِینَ لَیْلَةً ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِن بَعْدِهِ... وَإِذْ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوْمِهِ یَا قَوْمِ إِنَّكُمْ ظَلَمْتُمْ أَنفُسَكُم بِاتِّخَاذِكُمُ الْعِجْلَ فَتُوبُوا إِلَىٰ بَارِ‌ئِكُمْ فَاقْتُلُوا أَنفُسَكُمْ ذَٰلِكُمْ خَیْرٌ‌ لَّكُمْ عِندَ بَارِ‌ئِكُمْ فَتَابَ عَلَیْكُمْ ۚ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّ‌حِیمُ ﴿٥٤﴾ وَإِذْ قُلْتُمْ یَا مُوسَىٰ لَن نُّؤْمِنَ لَكَ حَتَّىٰ نَرَ‌ى اللَّـهَ جَهْرَ‌ةً...ثُمَّ عَفَوْنَا عَنكُم مِّن بَعْدِ ذَٰلِكَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُ‌ونَ وَظَلَّلْنَا عَلَیْكُمُ الْغَمَامَ وَأَنزَلْنَا عَلَیْكُمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوَىٰ ۖإِنَّ الَّذِینَ آمَنُوا وَالَّذِینَ هَادُوا وَالنَّصَارَ‌ىٰ وَالصَّابِئِینَ مَنْ آمَنَ بِاللَّـهِ وَالْیَوْمِ الْآخِرِ‌ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَهُمْ أَجْرُ‌هُمْ عِندَ رَ‌بِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلَا هُمْ یَحْزَنُونَ... وَإِذْ أَخَذْنَا مِیثَاقَ بَنِی إِسْرَ‌ائِیلَ لَا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّـهَ وَبِالْوَالِدَیْنِ إِحْسَانًا وَذِی الْقُرْ‌بَىٰ وَالْیَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِینِ وَقُولُوا لِلنَّاسِ حُسْنًا وَأَقِیمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ ثُمَّ تَوَلَّیْتُمْ إِلَّا قَلِیلًا مِّنكُمْ وَأَنتُم مُّعْرِ‌ضُونَ وَلَقَدْ أَنزَلْنَا إِلَیْكَ آیَاتٍ بَیِّنَاتٍ ۖ وَمَا یَكْفُرُ‌ بِهَا إِلَّا الْفَاسِقُونَ وَاللَّـهُ یَخْتَصُّ بِرَ‌حْمَتِهِ مَن یَشَاءُ ۚ وَاللَّـهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِیمِأَلَمْ تَعْلَمْ أَنَّ اللَّـهَ لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْ‌ضِ ۗ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ اللَّـهِ مِن وَلِیٍّ وَلَا نَصِیرٍ‌ وَأَقِیمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ ۚ وَمَا تُقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُم مِّنْ خَیْرٍ‌ تَجِدُوهُ عِندَ اللَّـهِ ۗ إِنَّ اللَّـهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ‌ وَلِلَّـهِ الْمَشْرِ‌قُ وَالْمَغْرِ‌بُ ۚ فَأَیْنَمَا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّـهِ ۚ إِنَّ اللَّـهَ وَاسِعٌ عَلِیمٌ ﴿١١٥﴾ وَقَالُوا اتَّخَذَ اللَّـهُ وَلَدًا ۗ سُبْحَانَهُ ۖ بَل لَّهُ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْ‌ضِ ۖ كُلٌّ لَّهُ قَانِتُونَ ﴿١١٦﴾ بَدِیعُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْ‌ضِ ۖ وَإِذَا قَضَىٰ أَمْرً‌ا فَإِنَّمَا یَقُولُ لَهُ كُن فَیَكُونُوَلَن تَرْ‌ضَىٰ عَنكَ الْیَهُودُ وَلَا النَّصَارَ‌ىٰ حَتَّىٰ تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ ۗ قُلْ إِنَّ هُدَى اللَّـهِ هُوَ الْهُدَىٰوَإِذْ جَعَلْنَا الْبَیْتَ مَثَابَةً لِّلنَّاسِ وَأَمْنًا وَاتَّخِذُوا مِن مَّقَامِ إِبْرَ‌اهِیمَ مُصَلًّى ۖ وَعَهِدْنَا إِلَىٰ إِبْرَ‌اهِیمَ وَإِسْمَاعِیلَ أَن طَهِّرَ‌ا بَیْتِیَ لِلطَّائِفِینَ وَالْعَاكِفِینَ وَالرُّ‌كَّعِ السُّجُودِ ﴿١٢٥﴾ وَإِذْ قَالَ إِبْرَ‌اهِیمُ رَ‌بِّ اجْعَلْ هَـٰذَا بَلَدًا آمِنًا وَارْ‌زُقْ أَهْلَهُ مِنَ الثَّمَرَ‌اتِ مَنْ آمَنَ مِنْهُم بِاللَّـهِ وَالْیَوْمِ الْآخِرِ‌ ۖ قَالَ وَمَن كَفَرَ‌ فَأُمَتِّعُهُ قَلِیلًا ثُمَّ أَضْطَرُّ‌هُ إِلَىٰ عَذَابِ النَّارِ‌ ۖوَإِذْ یَرْ‌فَعُ إِبْرَ‌اهِیمُ الْقَوَاعِدَ مِنَ الْبَیْتِ وَإِسْمَاعِیلُ رَ‌بَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا ۖ إِنَّكَ أَنتَ السَّمِیعُ الْعَلِیمُ ﴿١٢٧﴾ رَ‌بَّنَا وَاجْعَلْنَا مُسْلِمَیْنِ لَكَ وَمِن ذُرِّ‌یَّتِنَا أُمَّةً مُّسْلِمَةً لَّكَ وَأَرِ‌نَا مَنَاسِكَنَا وَتُبْ عَلَیْنَا ۖ إِنَّكَ أَنتَ التَّوَّابُ الرَّ‌حِیمُ ﴿١٢٨﴾ رَ‌بَّنَا وَابْعَثْ فِیهِمْ رَ‌سُولًا مِّنْهُمْ یَتْلُو عَلَیْهِمْ آیَاتِكَ وَیُعَلِّمُهُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَیُزَكِّیهِمْ ۚ إِنَّكَ أَنتَ الْعَزِیزُ الْحَكِیمُوَقَالُوا كُونُوا هُودًا أَوْ نَصَارَ‌ىٰ تَهْتَدُوا ۗ قُلْ بَلْ مِلَّةَ إِبْرَ‌اهِیمَ حَنِیفًا ۖ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِ‌كِینَ... إِذْ قَالَ لَهُ رَ‌بُّهُ أَسْلِمْ ۖ قَالَ أَسْلَمْتُ لِرَ‌بِّ الْعَالَمِینَ ﴿١٣١﴾ وَوَصَّىٰ بِهَا إِبْرَ‌اهِیمُ بَنِیهِ وَیَعْقُوبُ یَا بَنِیَّ إِنَّ اللَّـهَ اصْطَفَىٰ لَكُمُ الدِّینَ فَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنتُم مُّسْلِمُونَ ﴿١٣٢﴾ أَمْ كُنتُمْ شُهَدَاءَ إِذْ حَضَرَ‌ یَعْقُوبَ الْمَوْتُ إِذْ قَالَ لِبَنِیهِ مَا تَعْبُدُونَ مِن بَعْدِی قَالُوا نَعْبُدُ إِلَـٰهَكَ وَإِلَـٰهَ آبَائِكَ إِبْرَ‌اهِیمَ وَإِسْمَاعِیلَ وَإِسْحَاقَ إِلَـٰهًا وَاحِدًا وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ ﴿١٣٣﴾ تِلْكَ أُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۖ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُم مَّا كَسَبْتُمْ ۖ وَلَا تُسْأَلُونَ عَمَّا كَانُوا یَعْمَلُونَوَقَالُوا كُونُوا هُودًا أَوْ نَصَارَ‌ىٰ تَهْتَدُوا ۗ قُلْ بَلْ مِلَّةَ إِبْرَ‌اهِیمَ حَنِیفًا ۖ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِ‌كِینَ ﴿١٣٥﴾ قُولُوا آمَنَّا بِاللَّـهِ وَمَا أُنزِلَ إِلَیْنَا وَمَا أُنزِلَ إِلَىٰ إِبْرَ‌اهِیمَ وَإِسْمَاعِیلَ وَإِسْحَاقَ وَیَعْقُوبَ وَالْأَسْبَاطِ وَمَا أُوتِیَ مُوسَىٰ وَعِیسَىٰ وَمَا أُوتِیَ النَّبِیُّونَ مِن رَّ‌بِّهِمْ لَا نُفَرِّ‌قُ بَیْنَ أَحَدٍ مِّنْهُمْ وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ ﴿١٣٦﴾ فَإِنْ آمَنُوا بِمِثْلِ مَا آمَنتُم بِهِ فَقَدِ اهْتَدَوا ۖ وَّإِن تَوَلَّوْا فَإِنَّمَا هُمْ فِی شِقَاقٍ ۖ فَسَیَكْفِیكَهُمُ اللَّـهُ ۚ وَهُوَ السَّمِیعُ الْعَلِیمُ تِلْكَ أُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۖ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُم مَّا كَسَبْتُمْ ۖ وَلَا تُسْأَلُونَ عَمَّا كَانُوا یَعْمَلُونَ ﴿١٤١صِبْغَةَ اللَّـهِ ۖ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّـهِ صِبْغَةً ۖ وَنَحْنُ لَهُ عَابِدُونَ ﴿١٣٨﴾ قُلْ أَتُحَاجُّونَنَا فِی اللَّـهِ وَهُوَ رَ‌بُّنَا وَرَ‌بُّكُمْ وَلَنَا أَعْمَالُنَا وَلَكُمْ أَعْمَالُكُمْ وَنَحْنُ لَهُ مُخْلِصُونَقَدْ نَرَ‌ىٰ تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِی السَّمَاءِ ۖ فَلَنُوَلِّیَنَّكَ قِبْلَةً تَرْ‌ضَاهَا ۚ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ‌ الْمَسْجِدِ الْحَرَ‌امِ ۚ وَحَیْثُ مَا كُنتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَ‌هُ ۗقُل لِّلَّـهِ الْمَشْرِ‌قُ وَالْمَغْرِ‌بُ ۚ یَهْدِی مَن یَشَاءُ إِلَىٰ صِرَ‌اطٍ مُّسْتَقِیمٍ ﴿١٤٢﴾ وَكَذَٰلِكَ جَعَلْنَاكُمْ أُمَّةً وَسَطًا لِّتَكُونُوا شُهَدَاءَ عَلَى النَّاسِ وَیَكُونَ الرَّ‌سُولُ عَلَیْكُمْ شَهِیدًا ۗ إِنَّ اللَّـهَ بِالنَّاسِ لَرَ‌ءُوفٌ رَّ‌حِیمٌ الْحَقُّ مِن رَّ‌بِّكَ ۖ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِ‌ینَ ﴿١٤٧﴾ وَلِكُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّیهَا ۖ فَاسْتَبِقُوا الْخَیْرَ‌اتِ ۚ أَیْنَ مَا تَكُونُوا یَأْتِ بِكُمُ اللَّـهُ جَمِیعًا ۚ إِنَّ اللَّـهَ عَلَىٰ كُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ‌ فَلَا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِی وَلِأُتِمَّ نِعْمَتِی عَلَیْكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ﴿١٥٠﴾ كَمَا أَرْ‌سَلْنَا فِیكُمْ رَ‌سُولًا مِّنكُمْ یَتْلُو عَلَیْكُمْ آیَاتِنَا وَیُزَكِّیكُمْ وَیُعَلِّمُكُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَیُعَلِّمُكُم مَّا لَمْ تَكُونُوا تَعْلَمُونَ ﴿١٥١﴾ فَاذْكُرُ‌ونِی أَذْكُرْ‌كُمْ وَاشْكُرُ‌وا لِی وَلَا تَكْفُرُ‌ونِ ﴿١٥٢﴾ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اسْتَعِینُوا بِالصَّبْرِ‌ وَالصَّلَاةِ ۚ إِنَّ اللَّـهَ مَعَ الصَّابِرِ‌ینَ ﴿١٥٣﴾وَلَا تَقُولُوا لِمَن یُقْتَلُ فِی سَبِیلِ اللَّـهِ أَمْوَاتٌ ۚ بَلْ أَحْیَاءٌ وَلَـٰكِن لَّا تَشْعُرُ‌ونَ ﴿١٥٤﴾ وَلَنَبْلُوَنَّكُم بِشَیْءٍ مِّنَ الْخَوْفِ وَالْجُوعِ وَنَقْصٍ مِّنَ الْأَمْوَالِ وَالْأَنفُسِ وَالثَّمَرَ‌اتِ ۗ وَبَشِّرِ‌ الصَّابِرِ‌ینَ ﴿١٥٥﴾ الَّذِینَ إِذَا أَصَابَتْهُم مُّصِیبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّـهِ وَإِنَّا إِلَیْهِ رَ‌اجِعُونَ ﴿١٥٦﴾ أُولَـٰئِكَ عَلَیْهِمْ صَلَوَاتٌ مِّن رَّ‌بِّهِمْ وَرَ‌حْمَةٌ ۖ وَأُولَـٰئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ ﴿١٥٧﴾ إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْ‌وَةَ مِن شَعَائِرِ‌ اللَّـهِ ۖ فَمَنْ حَجَّ الْبَیْتَ أَوِ اعْتَمَرَ‌ فَلَا جُنَاحَ عَلَیْهِ أَن یَطَّوَّفَ بِهِمَا...إِنَّ الَّذِینَ كَفَرُ‌وا وَمَاتُوا وَهُمْ كُفَّارٌ‌ أُولَـٰئِكَ عَلَیْهِمْ لَعْنَةُ اللَّـهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِینَ وَإِلَـٰهُكُمْ إِلَـٰهٌ وَاحِدٌ ۖ لَّا إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ الرَّ‌حْمَـٰنُ الرَّ‌حِیمُ ﴿١٦٣﴾ وَمِنَ النَّاسِ مَن یَتَّخِذُ مِن دُونِ اللَّـهِ أَندَادًا یُحِبُّونَهُمْ كَحُبِّ اللَّـهِ ۖ وَالَّذِینَ آمَنُوا أَشَدُّ حُبًّا لِّلَّـهِ ۗ وَلَوْ یَرَ‌ى الَّذِینَ ظَلَمُوا إِذْ یَرَ‌وْنَ الْعَذَابَ أَنَّ الْقُوَّةَ لِلَّـهِ جَمِیعًا وَأَنَّ اللَّـهَ شَدِیدُ الْعَذَابِ یَا أَیُّهَا النَّاسُ كُلُوا مِمَّا فِی الْأَرْ‌ضِ حَلَالًا طَیِّبًا وَلَا تَتَّبِعُوا خُطُوَاتِ الشَّیْطَانِ ۚ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِینٌ ﴿١٦٨﴾ إِنَّمَا یَأْمُرُ‌كُم بِالسُّوءِ وَالْفَحْشَاءِ وَأَن تَقُولُوا عَلَى اللَّـهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ ﴿١٦٩﴾یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا كُلُوا مِن طَیِّبَاتِ مَا رَ‌زَقْنَاكُمْ وَاشْكُرُ‌وا لِلَّـهِ إِن كُنتُمْ إِیَّاهُ تَعْبُدُونَ ﴿١٧٢﴾ إِنَّمَا حَرَّ‌مَ عَلَیْكُمُ الْمَیْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنزِیرِ‌ وَمَا أُهِلَّ بِهِ لِغَیْرِ‌ اللَّـهِ ۖ فَمَنِ اضْطُرَّ‌ غَیْرَ‌ بَاغٍ وَلَا عَادٍ فَلَا إِثْمَ عَلَیْهِ ۚ إِنَّ اللَّـهَ غَفُورٌ‌ رَّ‌حِیمٌ   إِنَّ الَّذِینَ یَكْتُمُونَ مَا أَنزَلَ اللَّـهُ مِنَ الْكِتَابِ وَیَشْتَرُ‌ونَ بِهِ ثَمَنًا قَلِیلًا...وَلَا یُكَلِّمُهُمُ اللَّـهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ وَلَا یُزَكِّیهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِیمٌ ﴿١٧٤﴾ أُولَـٰئِكَ الَّذِینَ اشْتَرَ‌وُا الضَّلَالَةَ بِالْهُدَىٰ وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَ‌ةِ ۚ فَمَا أَصْبَرَ‌هُمْ عَلَى النَّارِ‌ ﴿١٧٥﴾ ذَٰلِكَ بِأَنَّ اللَّـهَ نَزَّلَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّلَّیْسَ الْبِرَّ‌ أَن تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِ‌قِ وَالْمَغْرِ‌بِ وَلَـٰكِنَّ الْبِرَّ‌ مَنْ آمَنَ بِاللَّـهِ وَالْیَوْمِ الْآخِرِ‌ وَالْمَلَائِكَةِ وَالْكِتَابِ وَالنَّبِیِّینَ وَآتَى الْمَالَ عَلَىٰ حُبِّهِ ذَوِی الْقُرْ‌بَىٰ وَالْیَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِینَ وَابْنَ السَّبِیلِ وَالسَّائِلِینَ وَفِی الرِّ‌قَابِ وَأَقَامَ الصَّلَاةَ وَآتَى الزَّكَاةَ وَالْمُوفُونَ بِعَهْدِهِمْ إِذَا عَاهَدُوا ۖ وَالصَّابِرِ‌ینَ فِی الْبَأْسَاءِ وَالضَّرَّ‌اءِ وَحِینَ الْبَأْسِ ۗ أُولَـٰئِكَ الَّذِینَ صَدَقُوا ۖ وَأُولَـٰئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَیْكُمُ الْقِصَاصُ فِی الْقَتْلَى ۖ الْحُرُّ‌ بِالْحُرِّ‌ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالْأُنثَىٰ بِالْأُنثَىٰ ۚ... وَلَكُمْ فِی الْقِصَاصِ حَیَاةٌ یَا أُولِی الْأَلْبَابِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ﴿١٧٩﴾ كُتِبَ عَلَیْكُمْ إِذَا حَضَرَ‌ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ إِن تَرَ‌كَ خَیْرً‌ا الْوَصِیَّةُ لِلْوَالِدَیْنِ وَالْأَقْرَ‌بِینَ بِالْمَعْرُ‌وفِ ۖ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِینَ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَیْكُمُ الصِّیَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِینَ مِن قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ﴿١٨٣﴾ أَیَّامًا مَّعْدُودَاتٍ ۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِ‌یضًا أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ‌ فَعِدَّةٌ مِّنْ أَیَّامٍ أُخَرَ‌..وَأَن تَصُومُوا خَیْرٌ‌ لَّكُمْ ۖ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ شَهْرُ‌ رَ‌مَضَانَ الَّذِی أُنزِلَ فِیهِ الْقُرْ‌آنُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَبَیِّنَاتٍ مِّنَ الْهُدَىٰ وَالْفُرْ‌قَانِ ۚ فَمَن شَهِدَ مِنكُمُ الشَّهْرَ‌ فَلْیَصُمْهُ ۖ وَمَن كَانَ مَرِ‌یضًا أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ‌ فَعِدَّةٌ مِّنْ أَیَّامٍ أُخَرَ‌ ۗ یُرِ‌یدُ اللَّـهُ بِكُمُ الْیُسْرَ‌ وَلَا یُرِ‌یدُ بِكُمُ الْعُسْرَ‌ وَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُ‌وا اللَّـهَ عَلَىٰ مَا هَدَاكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُ‌ونَ وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِی عَنِّی فَإِنِّی قَرِ‌یبٌ ۖ أُجِیبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ ۖ فَلْیَسْتَجِیبُوا لِی وَلْیُؤْمِنُوا بِی لَعَلَّهُمْ یَرْ‌شُدُونَ ﴿١٨٦﴾وَقَاتِلُوا فِی سَبِیلِ اللَّـهِ الَّذِینَ یُقَاتِلُونَكُمْ وَلَا تَعْتَدُوا ۚ إِنَّ اللَّـهَ لَا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ ﴿١٩٠﴾وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّىٰ لَا تَكُونَ فِتْنَةٌ...فَمَنِ اعْتَدَىٰ عَلَیْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَیْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَىٰ عَلَیْكُمْ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ مَعَ الْمُتَّقِینَ ﴿١٩٤﴾ وَأَنفِقُوا فِی سَبِیلِ اللَّـهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَیْدِیكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَأَحْسِنُوا ۛ إِنَّ اللَّـهَ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ ﴿١٩٥﴾ وَأَتِمُّوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَ‌ةَ لِلَّـهِ ۚ فَإِنْ أُحْصِرْ‌تُمْ فَمَا اسْتَیْسَرَ‌ مِنَ الْهَدْیِ ۖ وَلَا تَحْلِقُوا رُ‌ءُوسَكُمْ حَتَّىٰ یَبْلُغَ الْهَدْیُ مَحِلَّهُ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِ‌یضًا أَوْ بِهِ أَذًى مِّن رَّ‌أْسِهِ فَفِدْیَةٌ مِّن صِیَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ ۚ فَإِذَا أَمِنتُمْ فَمَن تَمَتَّعَ بِالْعُمْرَ‌ةِ إِلَى الْحَجِّ فَمَا اسْتَیْسَرَ‌ مِنَ الْهَدْیِ ۚ فَمَن لَّمْ یَجِدْ فَصِیَامُ ثَلَاثَةِ أَیَّامٍ فِی الْحَجِّ وَسَبْعَةٍ إِذَا رَ‌جَعْتُمْ ۗ تِلْكَ عَشَرَ‌ةٌ كَامِلَةٌ ۗ ذَٰلِكَ لِمَن لَّمْ یَكُنْ أَهْلُهُ حَاضِرِ‌ی الْمَسْجِدِ الْحَرَ‌امِ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ شَدِیدُ الْعِقَابِ ﴿١٩٦﴾الْحَجُّ أَشْهُرٌ‌ مَّعْلُومَاتٌ ۚ فَمَن فَرَ‌ضَ فِیهِنَّ الْحَجَّ فَلَا رَ‌فَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِی الْحَجِّ ۗ وَمَا تَفْعَلُوا مِنْ خَیْرٍ‌ یَعْلَمْهُ اللَّـهُ ۗ وَتَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَیْرَ‌ الزَّادِ التَّقْوَىٰ ۚ وَاتَّقُونِ یَا أُولِی الْأَلْبَابِ ﴿فَإِذَا أَفَضْتُم مِّنْ عَرَ‌فَاتٍ فَاذْكُرُ‌وا اللَّـهَ عِندَ الْمَشْعَرِ‌ الْحَرَ‌امِ ۖ فَإِذَا قَضَیْتُم مَّنَاسِكَكُمْ فَاذْكُرُ‌وا اللَّـهَ كَذِكْرِ‌كُمْ آبَاءَكُمْ أَوْ أَشَدَّ ذِكْرً‌اوَمِنْهُم مَّن یَقُولُ رَ‌بَّنَا آتِنَا فِی الدُّنْیَا حَسَنَةً وَفِی الْآخِرَ‌ةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ‌ وَاذْكُرُ‌وا اللَّـهَ فِی أَیَّامٍ مَّعْدُودَاتٍ وَاللَّـهُ لَا یُحِبُّ الْفَسَادَوالله یَقولُ الحَقَ وهُوَیَهدیَ السَبیل حَسبُناَالله ونِعمَ الوَکیل
 
یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا ادْخُلُوا فِی السِّلْمِ كَافَّةً وَلَا تَتَّبِعُوا خُطُوَاتِ الشَّیْطَانِ ۚ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِینٌ  وَإِلَى اللَّـهِ تُرْجَعُ الْأُمُورُ زُیِّنَ لِلَّذِینَ كَفَرُوا الْحَیَاةُ الدُّنْیَا وَیَسْخَرُونَ مِنَ الَّذِینَ آمَنُوا ۘ وَالَّذِینَ اتَّقَوْا فَوْقَهُمْ یَوْمَ الْقِیَامَةِ ۗ وَاللَّـهُ یَرْزُقُ مَن یَشَاءُ بِغَیْرِ حِسَابٍوَاللَّـهُ یَهْدِی مَن یَشَاءُ إِلَىٰ صِرَاطٍ مُّسْتَقِیمٍ أَمْ حَسِبْتُمْ أَن تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا یَأْتِكُم مَّثَلُ الَّذِینَ خَلَوْا مِن قَبْلِكُم ۖ مَّسَّتْهُمُ الْبَأْسَاءُ وَالضَّرَّاءُ وَزُلْزِلُوا حَتَّىٰ یَقُولَ الرَّسُولُ وَالَّذِینَ آمَنُوا مَعَهُ مَتَىٰ نَصْرُ اللَّـهِ  یَسْأَلُونَكَ مَاذَا یُنفِقُونَ ۖ قُلْ مَا أَنفَقْتُم مِّنْ خَیْرٍ فَلِلْوَالِدَیْنِ وَالْأَقْرَبِینَ وَالْیَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِینِ وَابْنِ السَّبِیلِ ۗ وَمَا تَفْعَلُوا مِنْ خَیْرٍ فَإِنَّ اللَّـهَ بِهِ عَلِیمٌ ﴿٢١٥﴾ كُتِبَ عَلَیْكُمُ الْقِتَالُ وَهُوَ كُرْهٌ لَّكُمْ ۖ وَعَسَىٰ أَن تَكْرَهُوا شَیْئًا وَهُوَ خَیْرٌ لَّكُمْ ۖ وَعَسَىٰ أَن تُحِبُّوا شَیْئًا وَهُوَ شَرٌّ لَّكُمْ ۗ وَاللَّـهُ یَعْلَمُ وَأَنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ یَسْأَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَیْسِرِ ۖ قُلْ فِیهِمَا إِثْمٌ كَبِیرٌ وَمَنَافِعُ لِلنَّاسِ وَإِثْمُهُمَا أَكْبَرُ مِن نَّفْعِهِمَا ۗ وَیَسْأَلُونَكَ مَاذَا یُنفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ ۗ كَذَٰلِكَ یُبَیِّنُ اللَّـهُ لَكُمُ الْآیَاتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ  وَلَا تَنكِحُوا الْمُشْرِكَاتِ حَتَّىٰ یُؤْمِنَّ ۚ وَلَا تُنكِحُوا الْمُشْرِكِینَ حَتَّىٰ یُؤْمِنُوا ۚ وَلَعَبْدٌ مُّؤْمِنٌ خَیْرٌ مِّن مُّشْرِكٍ وَلَوْ أَعْجَبَكُمْ ۗ أُولَـٰئِكَ یَدْعُونَ إِلَى النَّارِ ۖ وَاللَّـهُ یَدْعُو إِلَى الْجَنَّةِ وَالْمَغْفِرَةِ بِإِذْنِهِ ۖ وَیُبَیِّنُ آیَاتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ یَتَذَكَّرُونَ وَیَسْأَلُونَكَ عَنِ الْمَحِیضِ ۖ قُلْ هُوَ أَذًى فَاعْتَزِلُوا النِّسَاءَ فِی الْمَحِیضِ ۖ وَلَا تَقْرَ‌بُوهُنَّ حَتَّىٰ یَطْهُرْ‌نَ ۖ فَإِذَا تَطَهَّرْ‌نَ فَأْتُوهُنَّ مِنْ حَیْثُ أَمَرَ‌كُمُ اللَّـهُ ۚ إِنَّ اللَّـهَ یُحِبُّ التَّوَّابِینَ وَیُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِ‌ینَ..وَقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُمْ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّكُم مُّلَاقُوهُ ۗ وَبَشِّرِ‌ الْمُؤْمِنِینَ ﴿٢٢٣﴾ وَلَا تَجْعَلُوا اللَّـهَ عُرْ‌ضَةً لِّأَیْمَانِكُمْلَّا یُؤَاخِذُكُمُ اللَّـهُ بِاللَّغْوِ فِی أَیْمَانِكُمْ وَلَـٰكِن یُؤَاخِذُكُم بِمَا كَسَبَتْ قُلُوبُكُمْ ۗ وَاللَّـهُ غَفُورٌ‌ حَلِیمٌ وَالْمُطَلَّقَاتُ یَتَرَ‌بَّصْنَ بِأَنفُسِهِنَّ ثَلَاثَةَ قُرُ‌وءٍ ۚ...الطَّلَاقُ مَرَّ‌تَانِ ۖ...فَإِن طَلَّقَهَا فَلَا تَحِلُّ لَهُ مِن بَعْدُ حَتَّىٰ تَنكِحَ زَوْجًا غَیْرَ‌هُتِلْكَ حُدُودُ اللَّـهِ فَلَا تَعْتَدُوهَا ۚ وَمَن یَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّـهِ فَأُولَـٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ ﴿٢٢٩﴾لَا تَتَّخِذُوا آیَاتِ اللَّـهِ هُزُوًا ۚ وَاذْكُرُ‌وا نِعْمَتَ اللَّـهِ عَلَیْكُمْ وَمَا أَنزَلَ عَلَیْكُم مِّنَ الْكِتَابِ وَالْحِكْمَةِ یَعِظُكُم بِهِ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ بِكُلِّ شَیْءٍ عَلِیمٌ وَلَا تَتَّخِذُوا آیَاتِ اللَّـهِ هُزُوًا ۚ وَاذْكُرُ‌وا نِعْمَتَ اللَّـهِ عَلَیْكُمْ وَمَا أَنزَلَ عَلَیْكُم مِّنَ الْكِتَابِ وَالْحِكْمَةِ یَعِظُكُم بِهِ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ بِكُلِّ شَیْءٍ عَلِیمٌ ذَٰلِكَ یُوعَظُ بِهِ مَن كَانَ مِنكُمْ یُؤْمِنُ بِاللَّـهِ وَالْیَوْمِ الْآخِرِ‌ ۗ ذَٰلِكُمْ أَزْكَىٰ لَكُمْ وَأَطْهَرُ‌ ۗ وَاللَّـهُ یَعْلَمُ وَأَنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ ﴿٢٣٢﴾ وَالْوَالِدَاتُ یُرْ‌ضِعْنَ أَوْلَادَهُنَّ حَوْلَیْنِ كَامِلَیْنِ ۖلَا تُكَلَّفُ نَفْسٌ إِلَّا وُسْعَهَا وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ‌ ﴿٢٣٣﴾وَالَّذِینَ یُتَوَفَّوْنَ مِنكُمْ وَیَذَرُ‌ونَ أَزْوَاجًا یَتَرَ‌بَّصْنَ بِأَنفُسِهِنَّ أَرْ‌بَعَةَ أَشْهُرٍ‌ وَعَشْرً‌ا ۖوَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ یَعْلَمُ مَا فِی أَنفُسِكُمْ فَاحْذَرُ‌وهُ ۚ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ غَفُورٌ‌ حَلِیمٌحَافِظُوا عَلَى الصَّلَوَاتِ وَالصَّلَاةِ الْوُسْطَىٰ وَقُومُوا لِلَّـهِ قَانِتِینَ كَذَٰلِكَ یُبَیِّنُ اللَّـهُ لَكُمْ آیَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ نَّ اللَّـهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلَـٰكِنَّ أَكْثَرَ‌ النَّاسِ لَا یَشْكُرُ‌ونَ ﴿٢٤٣﴾ وَقَاتِلُوا فِی سَبِیلِ اللَّـهِ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ سَمِیعٌ عَلِیمٌ ﴿٢٤٤﴾ مَّن ذَا الَّذِی یُقْرِ‌ضُ اللَّـهَ قَرْ‌ضًا حَسَنًا فَیُضَاعِفَهُ لَهُ أَضْعَافًا كَثِیرَ‌ةً ۚ وَاللَّـهُ یَقْبِضُ وَیَبْسُطُ وَإِلَیْهِ تُرْ‌جَعُونَ أَلَمْ تَرَ‌ إِلَى الْمَلَإِ مِن بَنِی إِسْرَ‌ائِیلَ مِن بَعْدِ مُوسَىٰ إِذْ قَالُوا لِنَبِیٍّ لَّهُمُ ابْعَثْ لَنَا مَلِكًا نُّقَاتِلْ فِی سَبِیلِ اللَّـهِ ۖ وَقَالَ لَهُمْ نَبِیُّهُمْ إِنَّ اللَّـهَ قَدْ بَعَثَ لَكُمْ طَالُوتَ مَلِكًا ۚقَالَ إِنَّ اللَّـهَ اصْطَفَاهُ عَلَیْكُمْ وَزَادَهُ بَسْطَةً فِی الْعِلْمِ وَالْجِسْمِ ۖ وَاللَّـهُ یُؤْتِی مُلْكَهُ مَن یَشَاءُ ۚ وَاللَّـهُ وَاسِعٌ عَلِیمٌ ..طَالُوتُ بِالْجُنُودِ..
 
وَالَّذِینَ آمَنُوا مَعَهُ قَالُوا لَا طَاقَةَ لَنَا الْیَوْمَ بِجَالُوتَ وَجُنُودِهِ ۚ قَالَ الَّذِینَ یَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَاقُو اللَّـهِ كَم مِّن فِئَةٍ قَلِیلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِیرَةً بِإِذْنِ اللَّـهِ ۗ وَاللَّـهُ مَعَ الصَّابِرِینَ  وَلَمَّا بَرَزُوا لِجَالُوتَ وَجُنُودِهِ قَالُوا رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَیْنَا صَبْرًا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِینَ  ٠ فَهَزَمُوهُم بِإِذْنِ اللَّـهِ وَقَتَلَ دَاوُودُ جَالُوتَ وَآتَاهُ اللَّـهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَهُ مِمَّا یَشَاءُ ۗ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّـهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْأَرْضُ وَلَـٰكِنَّ اللَّـهَ ذُو فَضْلٍ عَلَى الْعَالَمِینَ   تِلْكَ آیَاتُ اللَّـهِ نَتْلُوهَا عَلَیْكَ بِالْحَقِّ ۚ وَإِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِینَ تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ ۘ مِّنْهُم مَّن كَلَّمَ اللَّـهُ ۖ وَرَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجَاتٍ ۚ وَآتَیْنَا عِیسَى ابْنَ مَرْیَمَ الْبَیِّنَاتِ وَأَیَّدْنَاهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ وَلَـٰكِنَّ اللَّـهَ یَفْعَلُ مَا یُرِیدُ ﴿٢٥٣﴾ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَنفِقُوا مِمَّا رَزَقْنَاكُم مِّن قَبْلِ أَن یَأْتِیَ یَوْمٌ لَّا بَیْعٌ فِیهِ وَلَا خُلَّةٌ وَلَا شَفَاعَةٌ 
 
اللَّـهُ لَا إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ ۚ لَا تَأْخُذُهُ سِنَةٌ وَلَا نَوْمٌ ۚ لَّهُ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الْأَرْضِ ۗ مَن ذَا الَّذِی یَشْفَعُ عِندَهُ إِلَّا بِإِذْنِهِ ۚ یَعْلَمُ مَا بَیْنَ أَیْدِیهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ ۖ وَلَا یُحِیطُونَ بِشَیْءٍ مِّنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ ۚ وَسِعَ كُرْسِیُّهُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ ۖ وَلَا یَئُودُهُ حِفْظُهُمَا ۚ وَهُوَ الْعَلِیُّ الْعَظِیمُ ﴿٢٥٥﴾ لَا إِكْرَاهَ فِی الدِّینِ ۖ قَد تَّبَیَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَیِّ ۚ فَمَن یَكْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَیُؤْمِن بِاللَّـهِ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَىٰ لَا انفِصَامَ لَهَا ۗ وَاللَّـهُ سَمِیعٌ عَلِیمٌ اللَّـهُ وَلِیُّ الَّذِینَ آمَنُوا یُخْرِجُهُم مِّنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ ۖ وَالَّذِینَ كَفَرُوا أَوْلِیَاؤُهُمُ الطَّاغُوتُ یُخْرِجُونَهُم مِّنَ النُّورِ إِلَى الظُّلُمَاتِ ۗ أُولَـٰئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ ۖ هُمْ فِیهَا خَالِدُون
 
مَّثَلُ الَّذِینَ یُنفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِی سَبِیلِ اللَّـهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِی كُلِّ سُنبُلَةٍ مِّائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللَّـهُ یُضَاعِفُ لِمَن یَشَاءُ ۗ وَاللَّـهُ وَاسِعٌ عَلِیمٌ الَّذِینَ یُنفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِی سَبِیلِ اللَّـهِ ثُمَّ لَا یُتْبِعُونَ مَا أَنفَقُوا مَنًّا وَلَا أَذًى ۙ لَّهُمْ أَجْرُهُمْ عِندَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلَا هُمْ یَحْزَنُونَ  قَوْلٌ مَّعْرُوفٌ وَمَغْفِرَةٌ خَیْرٌ مِّن صَدَقَةٍ یَتْبَعُهَا أَذًى ۗ وَاللَّـهُ غَنِیٌّ حَلِیمٌ  یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا تُبْطِلُوا صَدَقَاتِكُم بِالْمَنِّ وَالْأَذَىٰ كَذَٰلِكَ یُبَیِّنُ اللَّـهُ لَكُمُ الْآیَاتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ  یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَنفِقُوا مِن طَیِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ الشَّیْطَانُ یَعِدُكُمُ الْفَقْرَ وَیَأْمُرُكُم بِالْفَحْشَاءِ ۖ وَاللَّـهُ یَعِدُكُم مَّغْفِرَةً مِّنْهُ وَفَضْلًا ۗ وَاللَّـهُ وَاسِعٌ عَلِیمٌ یُؤْتِی الْحِكْمَةَ مَن یَشَاءُ ۚ وَمَن یُؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ أُوتِیَ خَیْرًا كَثِیرًا ۗ وَمَا یَذَّكَّرُ إِلَّا أُولُو الْأَلْبَابِ إِن تُبْدُوا الصَّدَقَاتِ فَنِعِمَّا هِیَ ۖ وَإِن تُخْفُوهَا وَتُؤْتُوهَا الْفُقَرَاءَ فَهُوَ خَیْرٌ لَّكُمْ ۚ وَیُكَفِّرُ عَنكُم مِّن سَیِّئَاتِكُمْ ۗ وَاللَّـهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِیرٌلَّیْسَ عَلَیْكَ هُدَاهُمْ وَلَـٰكِنَّ اللَّـهَ یَهْدِی مَن یَشَاءُ ۗ وَمَا تُنفِقُوا مِنْ خَیْرٍ فَلِأَنفُسِكُمْ ۚ وَمَا تُنفِقُونَ إِلَّا ابْتِغَاءَ وَجْهِ اللَّـهِ ۚ وَمَا تُنفِقُوا مِنْ خَیْرٍ یُوَفَّ إِلَیْكُمْوَمَا تُنفِقُوا مِنْ خَیْرٍ فَإِنَّ اللَّـهَ بِهِ عَلِیمٌ الَّذِینَ یُنفِقُونَ أَمْوَالَهُم بِاللَّیْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَعَلَانِیَةً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِندَ رَبِّهِمْ
 
الَّذِینَ یَأْكُلُونَ الرِّبَا لَا یَقُومُونَ إِلَّا كَمَا یَقُومُ الَّذِی یَتَخَبَّطُهُ الشَّیْطَانُ مِنَ الْمَسِّ ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَالُوا إِنَّمَا الْبَیْعُ مِثْلُ الرِّبَا ۗ وَأَحَلَّ اللَّـهُ الْبَیْعَ وَحَرَّمَ الرِّبَا ۚ یَمْحَقُ اللَّـهُ الرِّبَا وَیُرْبِی الصَّدَقَاتِ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّـهَ وَذَرُوا مَا بَقِیَ مِنَ الرِّبَا إِن كُنتُم مُّؤْمِنِینَ ﴿٢٧٨﴾ فَإِن لَّمْ تَفْعَلُوا فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ مِّنَ اللَّـهِ وَرَسُولِهِ  وَإِن كَانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَىٰ مَیْسَرَةٍ ۚ وَأَن تَصَدَّقُوا خَیْرٌ لَّكُمْ ۖ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ ٠وَاتَّقُوا یَوْمًا تُرْجَعُونَ فِیهِ إِلَى اللَّـهِ ۖ ثُمَّ تُوَفَّىٰ كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا یُظْلَمُونَ
 
یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِذَا تَدَایَنتُم بِدَیْنٍ إِلَىٰ أَجَلٍ مُّسَمًّى فَاكْتُبُوهُ وَاسْتَشْهِدُوا شَهِیدَیْنِ مِن رِّجَالِكُمْ ۖ فَإِن لَّمْ یَكُونَا رَجُلَیْنِ فَرَجُلٌ وَامْرَأَتَانِ وَاتَّقُوا اللَّـهَ ۖ وَیُعَلِّمُكُمُ اللَّـهُ ۗ وَاللَّـهُ بِكُلِّ شَیْءٍ عَلِیمٌ ﴿٢٨٢﴾ وَإِن كُنتُمْ عَلَىٰ سَفَرٍ وَلَمْ تَجِدُوا كَاتِبًا فَرِهَانٌ مَّقْبُوضَةٌ لِّلَّـهِ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الْأَرْضِ ۗ وَإِن تُبْدُوا مَا فِی أَنفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ یُحَاسِبْكُم بِهِ اللَّـهُ ۖ فَیَغْفِرُ لِمَن یَشَاءُ وَیُعَذِّبُ مَن یَشَاءُ ۗ وَاللَّـهُ عَلَىٰ كُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ
 
آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنزِلَ إِلَیْهِ مِن رَّبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ ۚ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّـهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لَا نُفَرِّقُ بَیْنَ أَحَدٍ مِّن رُّسُلِهِ ۚ وَقَالُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا ۖ غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَیْكَ الْمَصِیرُ  لَا یُكَلِّفُ اللَّـهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا ۚ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَیْهَا مَا اكْتَسَبَتْ ۗ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِن نَّسِینَا أَوْ أَخْطَأْنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَیْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِینَ مِن قَبْلِنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ ۖ وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا ۚ أَنتَ مَوْلَانَا فَانصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِینَ
 
 
 
والله یَقولُ الحَقَ وهُوَیَهدیَ السَبیل حَسبُناَالله ونِعمَ الوَکیل
 
 
 

 

ال عمران

 

بِسْمِ اللَّـهِ الرَّ‌حْمَـٰنِ الرَّ‌حِیمِ الم ﴿١﴾ اللَّـهُ لَا إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ ﴿٢﴾ نَزَّلَ عَلَیْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَیْنَ یَدَیْهِ وَأَنزَلَ التَّوْرَ‌اةَ وَالْإِنجِیلَ ﴿٣﴾ مِن قَبْلُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَأَنزَلَ الْفُرْ‌قَانَ ۗ إِنَّ الَّذِینَ كَفَرُ‌وا بِآیَاتِ اللَّـهِ لَهُمْ عَذَابٌ شَدِیدٌ ۗ وَاللَّـهُ عَزِیزٌ ذُو انتِقَامٍ هُوَ الَّذِی یُصَوِّرُ‌كُمْ فِی الْأَرْ‌حَامِ كَیْفَ یَشَاءُ ۚ لَا إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ الْعَزِیزُ الْحَكِیمُ ﴿٦﴾ هُوَ الَّذِی أَنزَلَ عَلَیْكَ الْكِتَابَ مِنْهُ آیَاتٌ مُّحْكَمَاتٌ هُنَّ أُمُّ الْكِتَابِ وَأُخَرُ‌ مُتَشَابِهَاتٌ ۖ فَأَمَّا الَّذِینَ فِی قُلُوبِهِمْ زَیْغٌ فَیَتَّبِعُونَ مَا تَشَابَهَ مِنْهُ ابْتِغَاءَ الْفِتْنَةِوَمَا یَذَّكَّرُ‌ إِلَّا أُولُو الْأَلْبَابِ ﴿٧﴾ رَ‌بَّنَا لَا تُزِغْ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَیْتَنَا وَهَبْ لَنَا مِن لَّدُنكَ رَ‌حْمَةً ۚ إِنَّكَ أَنتَ الْوَهَّابُ ﴿٨﴾ رَ‌بَّنَا إِنَّكَ جَامِعُ النَّاسِ لِیَوْمٍ لَّا رَ‌یْبَ فِیهِ ۚ إِنَّ اللَّـهَ لَا یُخْلِفُ الْمِیعَادَ ﴿٩﴾إِنَّ الَّذِینَ كَفَرُ‌وا لَن تُغْنِیَ عَنْهُمْ أَمْوَالُهُمْ وَلَا أَوْلَادُهُم مِّنَ اللَّـهِ شَیْئًا ۖ وَأُولَـٰئِكَ هُمْ وَقُودُ النَّارِ‌ ﴿١٠﴾ كَدَأْبِ آلِ فِرْ‌عَوْنَ وَالَّذِینَ مِن قَبْلِهِمْ ۚ كَذَّبُوا بِآیَاتِنَا فَأَخَذَهُمُ اللَّـهُ بِذُنُوبِهِمْ ۗ وَاللَّـهُ شَدِیدُ الْعِقَابِ إِنَّ فِی ذَٰلِكَ لَعِبْرَ‌ةً لِّأُولِی الْأَبْصَارِ‌ ﴿١٣﴾زُیِّنَ لِلنَّاسِ حُبُّ الشَّهَوَاتِ مِنَ النِّسَاءِ وَالْبَنِینَ وَالْقَنَاطِیرِ‌ الْمُقَنطَرَ‌ةِ مِنَ الذَّهَبِ وَالْفِضَّةِ وَالْخَیْلِ الْمُسَوَّمَةِ وَالْأَنْعَامِ وَالْحَرْ‌ثِ ۗ ذَٰلِكَ مَتَاعُ الْحَیَاةِ الدُّنْیَا ۖ وَاللَّـهُ عِندَهُ حُسْنُ الْمَآبِ ﴿١٤﴾ قُلْ أَؤُنَبِّئُكُم بِخَیْرٍ‌ مِّن ذَٰلِكُمْ ۚ لِلَّذِینَ اتَّقَوْا عِندَ رَ‌بِّهِمْ جَنَّاتٌ تَجْرِ‌ی مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ‌ خَالِدِینَ فِیهَا وَأَزْوَاجٌ مُّطَهَّرَ‌ةٌ وَرِ‌ضْوَانٌ مِّنَ اللَّـهِ ۗ وَاللَّـهُ بَصِیرٌ‌ بِالْعِبَادِ ﴿الَّذِینَ یَقُولُونَ رَ‌بَّنَا إِنَّنَا آمَنَّا فَاغْفِرْ‌ لَنَا ذُنُوبَنَا وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ‌ ﴿١٦﴾ الصَّابِرِ‌ینَ وَالصَّادِقِینَ وَالْقَانِتِینَ وَالْمُنفِقِینَ وَالْمُسْتَغْفِرِ‌ینَ بِالْأَسْحَارِ‌ ﴿١٧﴾ شَهِدَ اللَّـهُ أَنَّهُ لَا إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ وَالْمَلَائِكَةُ وَأُولُو الْعِلْمِ قَائِمًا بِالْقِسْطِ ۚ لَا إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ الْعَزِیزُ الْحَكِیمُ ﴿١٨﴾ إِنَّ الدِّینَ عِندَ اللَّـهِ الْإِسْلَامُ ۗ وَمَا اخْتَلَفَ الَّذِینَ أُوتُوا الْكِتَابَ إِلَّا مِن بَعْدِ مَا جَاءَهُمُ الْعِلْمُ بَغْیًا بَیْنَهُمْ ۗ وَمَن یَكْفُرْ‌ بِآیَاتِ اللَّـهِ فَإِنَّ اللَّـهَ سَرِ‌یعُ الْحِسَابِ ﴿١٩﴾ فَإِنْ حَاجُّوكَ فَقُلْ أَسْلَمْتُ وَجْهِیَ لِلَّـهِفَإِنْ أَسْلَمُوا فَقَدِ اهْتَدَوا ۖ وَّإِن تَوَلَّوْا فَإِنَّمَا عَلَیْكَ الْبَلَاغُ ۗ وَاللَّـهُ بَصِیرٌ‌ بِالْعِبَادِ
  قُلِ اللَّـهُمَّ مَالِكَ الْمُلْكِ تُؤْتِی الْمُلْكَ مَن تَشَاءُ وَتَنزِعُ الْمُلْكَ مِمَّن تَشَاءُ وَتُعِزُّ مَن تَشَاءُ وَتُذِلُّ مَن تَشَاءُ ۖ بِیَدِكَ الْخَیْرُ‌ ۖ إِنَّكَ عَلَىٰ كُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ‌ ﴿٢٦﴾ تُولِجُ اللَّیْلَ فِی النَّهَارِ‌ وَتُولِجُ النَّهَارَ‌ فِی اللَّیْلِ ۖ وَتُخْرِ‌جُ الْحَیَّ مِنَ الْمَیِّتِ وَتُخْرِ‌جُ الْمَیِّتَ مِنَ الْحَیِّ ۖ وَتَرْ‌زُقُ مَن تَشَاءُ بِغَیْرِ‌ حِسَابٍ قُلْ إِن تُخْفُوا مَا فِی صُدُورِ‌كُمْ أَوْ تُبْدُوهُ یَعْلَمْهُ اللَّـهُ ۗ وَیَعْلَمُ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الْأَرْ‌ضِ ۗ وَاللَّـهُ عَلَىٰ كُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ‌ ﴿٢٩﴾یَوْمَ تَجِدُ كُلُّ نَفْسٍ مَّا عَمِلَتْ مِنْ خَیْرٍ‌ مُّحْضَرً‌ا وَمَا عَمِلَتْ مِن سُوءٍ تَوَدُّ لَوْ أَنَّ بَیْنَهَا وَبَیْنَهُ أَمَدًا بَعِیدًا ۗ وَیُحَذِّرُ‌كُمُ اللَّـهُ نَفْسَهُ ۗ وَاللَّـهُ رَ‌ءُوفٌ بِالْعِبَادِ ﴿قُلْ أَطِیعُوا اللَّـهَ وَالرَّ‌سُولَ ۖ فَإِن تَوَلَّوْا فَإِنَّ اللَّـهَ لَا یُحِبُّ الْكَافِرِ‌ینَ
دَعَا زَكَرِ‌یَّا رَ‌بَّهُ ۖ قَالَ رَ‌بِّ هَبْ لِی مِن لَّدُنكَ ذُرِّ‌یَّةً طَیِّبَةً ۖ إِنَّكَ سَمِیعُ الدُّعَاءِ ﴿٣٨﴾ فَنَادَتْهُ الْمَلَائِكَةُ وَهُوَ قَائِمٌ یُصَلِّی فِی الْمِحْرَ‌ابِ أَنَّ اللَّـهَ یُبَشِّرُ‌كَ بِیَحْیَىٰ مُصَدِّقًا بِكَلِمَةٍ مِّنَ اللَّـهِ وَسَیِّدًا وَحَصُورً‌ا وَنَبِیًّا مِّنَ الصَّالِحِینَ وَإِذْ قَالَتِ الْمَلَائِكَةُ یَا مَرْ‌یَمُ إِنَّ اللَّـهَ اصْطَفَاكِ وَطَهَّرَ‌كِ وَاصْطَفَاكِ عَلَىٰ نِسَاءِ الْعَالَمِینَ ﴿ یَا مَرْ‌یَمُ اقْنُتِی لِرَ‌بِّكِ وَاسْجُدِی وَارْ‌كَعِی مَعَ الرَّ‌اكِعِینَ إِذْ قَالَتِ الْمَلَائِكَةُ یَا مَرْ‌یَمُ إِنَّ اللَّـهَ یُبَشِّرُ‌كِ بِكَلِمَةٍ مِّنْهُ اسْمُهُ الْمَسِیحُ عِیسَى ابْنُ مَرْ‌یَمَ وَجِیهًا فِی الدُّنْیَا وَالْآخِرَ‌ةِ وَمِنَ الْمُقَرَّ‌بِینَ قَالَتْ رَ‌بِّ أَنَّىٰ یَكُونُ لِی وَلَدٌ وَلَمْ یَمْسَسْنِی بَشَرٌ‌ ۖ قَالَ كَذَٰلِكِ اللَّـهُ یَخْلُقُ مَا یَشَاءُ ۚ إِذَا قَضَىٰ أَمْرً‌ا فَإِنَّمَا یَقُولُ لَهُ كُن فَیَكُونُ ﴿٤٧﴾ وَیُعَلِّمُهُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَالتَّوْرَ‌اةَ وَالْإِنجِیلَ فَاتَّقُوا اللَّـهَ وَأَطِیعُونِ ﴿٥٠﴾ إِنَّ اللَّـهَ رَ‌بِّی وَرَ‌بُّكُمْ فَاعْبُدُوهُ ۗ هَـٰذَا صِرَ‌اطٌ مُّسْتَقِیمٌ رَ‌بَّنَا آمَنَّا بِمَا أَنزَلْتَ وَاتَّبَعْنَا الرَّ‌سُولَ فَاكْتُبْنَا مَعَ الشَّاهِدِینَ فَأَمَّا الَّذِینَ كَفَرُ‌وا فَأُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِیدًا فِی الدُّنْیَا
ذَٰلِكَ نَتْلُوهُ عَلَیْكَ مِنَ الْآیَاتِ وَالذِّكْرِ‌ الْحَكِیمِ ﴿٥٨﴾ إِنَّ مَثَلَ عِیسَىٰ عِندَ اللَّـهِ كَمَثَلِ آدَمَ ۖ خَلَقَهُ مِن تُرَ‌ابٍ ثُمَّ قَالَ لَهُ كُن فَیَكُونُ ﴿٥٩﴾ الْحَقُّ مِن رَّ‌بِّكَ فَلَا تَكُن مِّنَ الْمُمْتَرِ‌ینَ ﴿٦٠﴾ فَمَنْ حَاجَّكَ فِیهِ مِن بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنفُسَنَا وَأَنفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَل لَّعْنَتَ اللَّـهِ عَلَى الْكَاذِبِینَ قُلْ یَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَىٰ كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَیْنَنَا وَبَیْنَكُمْ أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا اللَّـهَ وَلَا نُشْرِ‌كَ بِهِ شَیْئًا فَإِن تَوَلَّوْا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ یَا أَهْلَ الْكِتَابِ لِمَ تُحَاجُّونَ فِی إِبْرَ‌اهِیمَ وَمَا أُنزِلَتِ التَّوْرَ‌اةُ وَالْإِنجِیلُ إِلَّا مِن بَعْدِهِ ۚ أَفَلَا تَعْقِلُونَ مَا كَانَ إِبْرَ‌اهِیمُ یَهُودِیًّا وَلَا نَصْرَ‌انِیًّا وَلَـٰكِن كَانَ حَنِیفًا مُّسْلِمًا وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِ‌كِینَ وَلَا تُؤْمِنُوا إِلَّا لِمَن تَبِعَ دِینَكُمْ قُلْ إِنَّ الْهُدَىٰ هُدَى اللَّـهِ قُلْ إِنَّ الْفَضْلَ بِیَدِ اللَّـهِ یُؤْتِیهِ مَن یَشَاءُ ۗ وَاللَّـهُ وَاسِعٌ عَلِیمٌ ﴿٧٣﴾ یَخْتَصُّ بِرَ‌حْمَتِهِ مَن یَشَاءُ ۗ وَاللَّـهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِیمِ فَمَن تَوَلَّىٰ بَعْدَ ذَٰلِكَ فَأُولَـٰئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ ﴿٨٢﴾ أَفَغَیْرَ‌ دِینِ اللَّـهِ یَبْغُونَ وَلَهُ أَسْلَمَ مَن فِی السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْ‌ضِ طَوْعًا وَكَرْ‌هًا وَإِلَیْهِ یُرْ‌جَعُونَ قُلْ آمَنَّا بِاللَّـهِ وَمَا أُنزِلَ عَلَیْنَا وَمَا أُنزِلَ عَلَىٰ إِبْرَ‌اهِیمَ وَإِسْمَاعِیلَ وَإِسْحَاقَ وَیَعْقُوبَ وَالْأَسْبَاطِ وَمَا أُوتِیَ مُوسَىٰ وَعِیسَىٰ وَالنَّبِیُّونَ مِن رَّ‌بِّهِمْ لَا نُفَرِّ‌قُ بَیْنَ أَحَدٍ مِّنْهُمْ وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ ﴿٨٤﴾ وَمَن یَبْتَغِ غَیْرَ‌ الْإِسْلَامِ دِینًا فَلَن یُقْبَلَ مِنْهُ وَهُوَ فِی الْآخِرَ‌ةِ مِنَ الْخَاسِرِ‌ینَ إِنَّ الَّذِینَ كَفَرُ‌وا وَمَاتُوا وَهُمْ كُفَّارٌ‌ فَلَن یُقْبَلَ مِنْ أَحَدِهِم مِّلْءُ الْأَرْ‌ضِ ذَهَبًا وَلَوِ افْتَدَىٰ بِهِ ۗ أُولَـٰئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ أَلِیمٌ لَن تَنَالُوا الْبِرَّ‌ حَتَّىٰ تُنفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ ۚ وَمَا تُنفِقُوا مِن شَیْءٍ فَإِنَّ اللَّـهَ بِهِ عَلِیمٌ قُلْ صَدَقَ اللَّـهُ ۗ فَاتَّبِعُوا مِلَّةَ إِبْرَ‌اهِیمَ حَنِیفًا وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِ‌كِینَ ﴿٩٥﴾ إِنَّ أَوَّلَ بَیْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِی بِبَكَّةَ مُبَارَ‌كًا وَهُدًى لِّلْعَالَمِینَ ﴿٩٦﴾ فِیهِ آیَاتٌ بَیِّنَاتٌ مَّقَامُ إِبْرَ‌اهِیمَ ۖ وَمَن دَخَلَهُ كَانَ آمِنًا ۗ وَلِلَّـهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَیْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ إِلَیْهِ سَبِیلًا ۚ وَمَن كَفَرَ‌ فَإِنَّ اللَّـهَ غَنِیٌّ عَنِ الْعَالَمِینَ وَمَن یَعْتَصِم بِاللَّـهِ فَقَدْ هُدِیَ إِلَىٰ صِرَ‌اطٍ مُّسْتَقِیمٍ ﴿١٠١﴾ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّـهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنتُم مُّسْلِمُونَ ﴿١٠٢﴾ وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّـهِ جَمِیعًا وَلَا تَفَرَّ‌قُوا ۚ یَوْمَ تَبْیَضُّ وُجُوهٌ وَتَسْوَدُّ وُجُوهٌ ۚ فَأَمَّا الَّذِینَ اسْوَدَّتْ وُجُوهُهُمْ أَكَفَرْ‌تُم بَعْدَ إِیمَانِكُمْ وَأَمَّا الَّذِینَ ابْیَضَّتْ وُجُوهُهُمْ فَفِی رَ‌حْمَةِ اللَّـهِ هُمْ فِیهَا خَالِدُونَ ﴿١٠٧﴾ تِلْكَ آیَاتُ اللَّـهِ نَتْلُوهَا عَلَیْكَ بِالْحَقِّ ۗ وَمَا اللَّـهُ یُرِ‌یدُ ظُلْمًا لِّلْعَالَمِینَ ﴿١٠٨﴾وَلِلَّـهِ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الْأَرْ‌ضِ ۚ وَإِلَى اللَّـهِ تُرْ‌جَعُ الْأُمُورُ‌ إِنَّ الَّذِینَ كَفَرُ‌وا لَن تُغْنِیَ عَنْهُمْ أَمْوَالُهُمْ وَلَا أَوْلَادُهُم مِّنَ اللَّـهِ شَیْئًا ۖ وَأُولَـٰئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ‌ ۚ هُمْ فِیهَا خَالِدُونَ  إِن تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْ وَإِن تُصِبْكُمْ سَیِّئَةٌ یَفْرَ‌حُوا بِهَا ۖ وَإِن تَصْبِرُ‌وا وَتَتَّقُوا لَا یَضُرُّ‌كُمْ كَیْدُهُمْ شَیْئًا ۗ إِنَّ اللَّـهَ بِمَا یَعْمَلُونَ مُحِیطٌ  وَلَقَدْ نَصَرَ‌كُمُ اللَّـهُ بِبَدْرٍ‌ وَأَنتُمْ أَذِلَّةٌ ۖ فَاتَّقُوا اللَّـهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُ‌ونَأَن یُمِدَّكُمْ رَ‌بُّكُم بِثَلَاثَةِ آلَافٍ مِّنَ الْمَلَائِكَةِ مُنزَلِینَ ﴿١٢٤﴾ بَلَىٰ ۚ إِن تَصْبِرُ‌وا وَتَتَّقُوا وَیَأْتُوكُم مِّن فَوْرِ‌هِمْ هَـٰذَا یُمْدِدْكُمْ رَ‌بُّكُم بِخَمْسَةِ آلَافٍ مِّنَ الْمَلَائِكَةِ مُسَوِّمِینَ وَلِلَّـهِ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الْأَرْ‌ضِ ۚ یَغْفِرُ‌ لِمَن یَشَاءُ وَیُعَذِّبُ مَن یَشَاءُ ۚ وَاللَّـهُ غَفُورٌ‌ رَّ‌حِیمٌ ﴿١٢٩﴾ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا تَأْكُلُوا الرِّ‌بَا أَضْعَافًا مُّضَاعَفَةً ۖ وَاتَّقُوا اللَّـهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿١٣٠﴾ وَاتَّقُوا النَّارَ‌ الَّتِی أُعِدَّتْ لِلْكَافِرِ‌ینَ ﴿١٣١﴾ وَأَطِیعُوا اللَّـهَ وَالرَّ‌سُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْ‌حَمُونَ ﴿ وَسَارِ‌عُوا إِلَىٰ مَغْفِرَ‌ةٍ مِّن رَّ‌بِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْ‌ضُهَا السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْ‌ضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِینَ ﴿١٣٣﴾ الَّذِینَ یُنفِقُونَ فِی السَّرَّ‌اءِ وَالضَّرَّ‌اءِ وَالْكَاظِمِینَ الْغَیْظَ وَالْعَافِینَ عَنِ النَّاسِ ۗ وَاللَّـهُ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ ﴿١٣٤﴾ وَالَّذِینَ إِذَا فَعَلُوا فَاحِشَةً أَوْ ظَلَمُوا أَنفُسَهُمْ ذَكَرُ‌وا اللَّـهَ فَاسْتَغْفَرُ‌وا لِذُنُوبِهِمْ وَمَن یَغْفِرُ‌ الذُّنُوبَ إِلَّا اللَّـهُ وَلَمْ یُصِرُّ‌وا عَلَىٰ مَا فَعَلُوا وَهُمْ یَعْلَمُونَ ﴿١٣٥﴾ أُولَـٰئِكَ جَزَاؤُهُم مَّغْفِرَ‌ةٌ مِّن رَّ‌بِّهِمْ وَجَنَّاتٌ تَجْرِ‌ی مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ‌ خَالِدِینَ فِیهَا ۚ وَنِعْمَ أَجْرُ‌ الْعَامِلِینَ هَـٰذَا بَیَانٌ لِّلنَّاسِ وَهُدًى وَمَوْعِظَةٌ لِّلْمُتَّقِینَ ﴿١٣٨﴾ وَلَا تَهِنُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَنتُمُ الْأَعْلَوْنَ وَاللَّـهُ لَا یُحِبُّ الظَّالِمِینَ ﴿١٤٠﴾ أَمْ حَسِبْتُمْ أَن تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا یَعْلَمِ اللَّـهُ الَّذِینَ جَاهَدُوا مِنكُمْ وَیَعْلَمَ الصَّابِرِ‌ینَ رَ‌بَّنَا اغْفِرْ‌ لَنَا ذُنُوبَنَا وَإِسْرَ‌افَنَا فِی أَمْرِ‌نَا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانصُرْ‌نَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِ‌ینَ  یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا تَكُونُوا كَالَّذِینَ كَفَرُ‌وا وَقَالُوا لِإِخْوَانِهِمْ إِذَا ضَرَ‌بُوا فِی الْأَرْ‌ضِ أَوْ كَانُوا غُزًّى لَّوْ كَانُوا عِندَنَا مَا مَاتُوا وَمَا قُتِلُواإِنَّ اللَّـهَ یُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِینَ
لَقَدْ مَنَّ اللَّـهُ عَلَى الْمُؤْمِنِینَ إِذْ بَعَثَ فِیهِمْ رَ‌سُولًا مِّنْ أَنفُسِهِمْ یَتْلُو عَلَیْهِمْ آیَاتِهِ وَیُزَكِّیهِمْ وَیُعَلِّمُهُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَإِن كَانُوا مِن قَبْلُ لَفِی ضَلَالٍ مُّبِینٍ وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِینَ قُتِلُوا فِی سَبِیلِ اللَّـهِ أَمْوَاتًا ۚ بَلْ أَحْیَاءٌ عِندَ رَ‌بِّهِمْ یُرْ‌زَقُونَ ﴿١٦٩﴾ فَرِ‌حِینَ بِمَا آتَاهُمُ اللَّـهُ مِن فَضْلِهِوَقَالُوا حَسْبُنَا اللَّـهُ وَنِعْمَ الْوَكِیلُ فَانقَلَبُوا بِنِعْمَةٍ مِّنَ اللَّـهِ وَفَضْلٍ لَّمْ یَمْسَسْهُمْ سُوءٌ وَلَا یَحْسَبَنَّ الَّذِینَ كَفَرُ‌وا أَنَّمَا نُمْلِی لَهُمْ خَیْرٌ‌ لِّأَنفُسِهِمْ ۚ إِنَّمَا نُمْلِی لَهُمْ لِیَزْدَادُوا إِثْمًا ۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ مُّهِینٌ وَلَا یَحْسَبَنَّ الَّذِینَ یَبْخَلُونَ بِمَا آتَاهُمُ اللَّـهُ مِن فَضْلِهِ هُوَ خَیْرً‌ا لَّهُم ۖ بَلْ هُوَ شَرٌّ‌ لَّهُمْ ۖ سَیُطَوَّقُونَ مَا بَخِلُوا بِهِ یَوْمَ الْقِیَامَةِ ۗلَّقَدْ سَمِعَ اللَّـهُ قَوْلَ الَّذِینَ قَالُوا إِنَّ اللَّـهَ فَقِیرٌ‌ وَنَحْنُ أَغْنِیَاءُ ۘ سَنَكْتُبُ مَا قَالُوا..وَأَنَّ اللَّـهَ لَیْسَ بِظَلَّامٍ لِّلْعَبِیدِ كُلُّ نَفْسٍ ذَائِقَةُ الْمَوْتِ ۗ وَإِنَّمَا تُوَفَّوْنَ أُجُورَ‌كُمْ یَوْمَ الْقِیَامَةِ ۖ فَمَن زُحْزِحَ عَنِ النَّارِ‌ وَأُدْخِلَ الْجَنَّةَ فَقَدْ فَازَ ۗ وَمَا الْحَیَاةُ الدُّنْیَا إِلَّا مَتَاعُ الْغُرُ‌ورِ‌ ﴿١٨٥﴾ لَتُبْلَوُنَّ فِی أَمْوَالِكُمْ وَأَنفُسِكُمْ وَإِن تَصْبِرُ‌وا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ ذَٰلِكَ مِنْ عَزْمِ الْأُمُورِ‌ ﴿١٨٦﴾
اِنَّ فِی خَلْقِ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْ‌ضِ وَاخْتِلَافِ اللَّیْلِ وَالنَّهَارِ‌ لَآیَاتٍ لِّأُولِی الْأَلْبَابِ ﴿١٩٠﴾الَّذِینَ یَذْكُرُ‌ونَ اللَّـهَ قِیَامًا وَقُعُودًا وَعَلَىٰ جُنُوبِهِمْ وَیَتَفَكَّرُ‌ونَ فِی خَلْقِ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْ‌ضِ رَ‌بَّنَا مَا خَلَقْتَ هَـٰذَا بَاطِلًا سُبْحَانَكَ فَقِنَا عَذَابَ النَّارِ‌ بَّنَا فَاغْفِرْ‌ لَنَا ذُنُوبَنَا وَكَفِّرْ‌ عَنَّا سَیِّئَاتِنَا وَتَوَفَّنَا مَعَ الْأَبْرَ‌ارِ‌ ﴿١٩٣﴾رَ‌بَّنَا وَآتِنَا مَا وَعَدتَّنَا عَلَىٰ رُ‌سُلِكَ وَلَا تُخْزِنَا یَوْمَ الْقِیَامَةِ ۗ إِنَّكَ لَا تُخْلِفُ الْمِیعَادَ فَاسْتَجَابَ لَهُمْ رَ‌بُّهُمْ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اصْبِرُ‌وا وَصَابِرُ‌وا وَرَ‌ابِطُوا وَاتَّقُوا اللَّـهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿٢٠٠﴾

عکس

کرمانشاه1394

کیمیا ابشار اب سفید الیگودرز1385
 

بفره

 

 

الم ﴿١﴾ ذَٰلِكَ الْكِتَابُ لَا رَ‌یْبَ ۛ فِیهِ ۛ هُدًى لِّلْمُتَّقِینَ ﴿٢﴾ الَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِالْغَیْبِ وَیُقِیمُونَ الصَّلَاةَ وَمِمَّا رَ‌زَقْنَاهُمْ یُنفِقُونَ ﴿٣﴾ وَالَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِمَا أُنزِلَ إِلَیْكَ وَمَا أُنزِلَ مِن قَبْلِكَ وَبِالْآخِرَ‌ةِ هُمْ یُوقِنُونَ ﴿٤﴾ أُولَـٰئِكَ عَلَىٰ هُدًى مِّن رَّ‌بِّهِمْ ۖ وَأُولَـٰئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ﴿٥﴾ یَا أَیُّهَا النَّاسُ اعْبُدُوا رَ‌بَّكُمُ الَّذِی خَلَقَكُمْ وَالَّذِینَ مِن قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ وَإِن كُنتُمْ فِی رَ‌یْبٍ مِّمَّا نَزَّلْنَا عَلَىٰ عَبْدِنَا فَأْتُوا  بِسُورَ‌ةٍ مِّن مِّثْلِهِ وَادْعُوا شُهَدَاءَكُم مِّن دُونِ اللَّـهِ إِن كُنتُمْ صَادِقِینَ ﴿٢٣﴾ فَإِن لَّمْ تَفْعَلُوا وَلَن تَفْعَلُوا فَاتَّقُوا النَّارَ‌ الَّتِی وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَ‌ةُ ۖ أُعِدَّتْ لِلْكَافِرِ‌ینَ ﴿٢٤﴾وَبَشِّرِ‌ الَّذِینَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ أَنَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِ‌ی مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ‌ ۖ كُلَّمَا رُ‌زِقُوا مِنْهَا مِن ثَمَرَ‌ةٍ رِّ‌زْقًا ۙ قَالُوا هَـٰذَا الَّذِی رُ‌زِقْنَا مِن قَبْلُ ۖ وَأُتُوا بِهِ مُتَشَابِهًا ۖ وَلَهُمْ فِیهَا أَزْوَاجٌ مُّطَهَّرَ‌ةٌ ۖ وَهُمْ فِیهَا خَالِدُونَ الَّذِینَ یَنقُضُونَ عَهْدَ اللَّـهِ مِن بَعْدِ مِیثَاقِهِ وَیَقْطَعُونَ مَا  أَمَرَ‌ اللَّـهُ بِهِ أَن یُوصَلَ وَیُفْسِدُونَ فِی الْأَرْ‌ضِ ۚ أُولَـٰئِكَ هُمُ الْخَاسِرُ‌ونَ ﴿٢٧﴾ كَیْفَ تَكْفُرُ‌ونَ بِاللَّـهِ وَكُنتُمْ أَمْوَاتًا فَأَحْیَاكُمْ ۖ ثُمَّ یُمِیتُكُمْ ثُمَّ یُحْیِیكُمْ ثُمَّ إِلَیْهِ تُرْ‌جَعُونَ ﴿٢٨﴾ هُوَ الَّذِی خَلَقَ لَكُم مَّا فِی الْأَرْ‌ضِ جَمِیعًا
وَإِذْ قَالَ رَ‌بُّكَ لِلْمَلَائِكَةِ إِنِّی جَاعِلٌ فِی الْأَرْ‌ضِ خَلِیفَةً ۖ.... فَتَلَقَّىٰ آدَمُ مِن رَّ‌بِّهِ كَلِمَاتٍ فَتَابَ عَلَیْهِ ۚ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّ‌حِیمُ ﴿٣٧﴾
أَتَأْمُرُ‌ونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ‌ وَتَنسَوْنَ أَنفُسَكُمْ وَأَنتُمْ تَتْلُونَ الْكِتَابَ ۚ أَفَلَا تَعْقِلُونَ ﴿٤٤﴾ وَاسْتَعِینُوا بِالصَّبْرِ‌ وَالصَّلَاةِ ۚ وَإِنَّهَا لَكَبِیرَ‌ةٌ إِلَّا عَلَى الْخَاشِعِینَ ﴿٤٥﴾ الَّذِینَ یَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَاقُو رَ‌بِّهِمْ
وَإِذْ وَاعَدْنَا مُوسَىٰ أَرْ‌بَعِینَ لَیْلَةً ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِن بَعْدِهِ... وَإِذْ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوْمِهِ یَا قَوْمِ إِنَّكُمْ ظَلَمْتُمْ أَنفُسَكُم  بِاتِّخَاذِكُمُ الْعِجْلَ فَتُوبُوا إِلَىٰ بَارِ‌ئِكُمْ فَاقْتُلُوا  أَنفُسَكُمْ ذَٰلِكُمْ خَیْرٌ‌ لَّكُمْ عِندَ بَارِ‌ئِكُمْ فَتَابَ  عَلَیْكُمْ ۚ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّ‌حِیمُ ﴿٥٤﴾ وَإِذْ قُلْتُمْ یَا مُوسَىٰ لَن نُّؤْمِنَ لَكَ حَتَّىٰ نَرَ‌ى اللَّـهَ جَهْرَ‌ةً...ثُمَّ عَفَوْنَا عَنكُم مِّن بَعْدِ ذَٰلِكَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُ‌ونَ
وَظَلَّلْنَا عَلَیْكُمُ الْغَمَامَ وَأَنزَلْنَا عَلَیْكُمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوَىٰ ۖإِنَّ الَّذِینَ آمَنُوا وَالَّذِینَ هَادُوا وَالنَّصَارَ‌ىٰ وَالصَّابِئِینَ  مَنْ آمَنَ بِاللَّـهِ وَالْیَوْمِ الْآخِرِ‌ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَهُمْ  أَجْرُ‌هُمْ عِندَ رَ‌بِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلَا هُمْ  یَحْزَنُونَ... وَإِذْ أَخَذْنَا مِیثَاقَ بَنِی إِسْرَ‌ائِیلَ لَا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّـهَ  وَبِالْوَالِدَیْنِ إِحْسَانًا وَذِی الْقُرْ‌بَىٰ وَالْیَتَامَىٰ  وَالْمَسَاكِینِ وَقُولُوا لِلنَّاسِ حُسْنًا وَأَقِیمُوا الصَّلَاةَ  وَآتُوا الزَّكَاةَ ثُمَّ تَوَلَّیْتُمْ إِلَّا قَلِیلًا مِّنكُمْ وَأَنتُم مُّعْرِ‌ضُونَ وَلَقَدْ أَنزَلْنَا إِلَیْكَ آیَاتٍ بَیِّنَاتٍ ۖ وَمَا یَكْفُرُ‌ بِهَا إِلَّا الْفَاسِقُونَ وَاللَّـهُ یَخْتَصُّ بِرَ‌حْمَتِهِ مَن یَشَاءُ ۚ وَاللَّـهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِیمِ
أَلَمْ تَعْلَمْ أَنَّ اللَّـهَ لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْ‌ضِ ۗ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ اللَّـهِ مِن وَلِیٍّ وَلَا نَصِیرٍ‌ وَأَقِیمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ ۚ وَمَا تُقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُم مِّنْ خَیْرٍ‌ تَجِدُوهُ عِندَ اللَّـهِ ۗ إِنَّ اللَّـهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ‌ وَلِلَّـهِ الْمَشْرِ‌قُ وَالْمَغْرِ‌بُ ۚ فَأَیْنَمَا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّـهِ ۚ إِنَّ اللَّـهَ وَاسِعٌ عَلِیمٌ ﴿١١٥﴾ وَقَالُوا اتَّخَذَ اللَّـهُ وَلَدًا ۗ سُبْحَانَهُ ۖ بَل لَّهُ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْ‌ضِ ۖ كُلٌّ لَّهُ قَانِتُونَ ﴿١١٦﴾ بَدِیعُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْ‌ضِ ۖ وَإِذَا قَضَىٰ أَمْرً‌ا فَإِنَّمَا یَقُولُ لَهُ كُن فَیَكُونُ
وَلَن تَرْ‌ضَىٰ عَنكَ الْیَهُودُ وَلَا النَّصَارَ‌ىٰ حَتَّىٰ تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ ۗ قُلْ إِنَّ هُدَى اللَّـهِ هُوَ الْهُدَىٰ
وَإِذْ جَعَلْنَا الْبَیْتَ مَثَابَةً لِّلنَّاسِ وَأَمْنًا وَاتَّخِذُوا مِن مَّقَامِ إِبْرَ‌اهِیمَ مُصَلًّى ۖ وَعَهِدْنَا إِلَىٰ إِبْرَ‌اهِیمَ وَإِسْمَاعِیلَ أَن طَهِّرَ‌ا بَیْتِیَ لِلطَّائِفِینَ وَالْعَاكِفِینَ وَالرُّ‌كَّعِ السُّجُودِ ﴿١٢٥﴾ وَإِذْ قَالَ إِبْرَ‌اهِیمُ رَ‌بِّ اجْعَلْ هَـٰذَا بَلَدًا آمِنًا وَارْ‌زُقْ  أَهْلَهُ مِنَ الثَّمَرَ‌اتِ مَنْ آمَنَ مِنْهُم بِاللَّـهِ وَالْیَوْمِ  الْآخِرِ‌ ۖ قَالَ وَمَن كَفَرَ‌ فَأُمَتِّعُهُ قَلِیلًا ثُمَّ أَضْطَرُّ‌هُ إِلَىٰ عَذَابِ النَّارِ‌ ۖوَإِذْ یَرْ‌فَعُ إِبْرَ‌اهِیمُ الْقَوَاعِدَ مِنَ الْبَیْتِ وَإِسْمَاعِیلُ رَ‌بَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا ۖ إِنَّكَ أَنتَ السَّمِیعُ الْعَلِیمُ ﴿١٢٧﴾ رَ‌بَّنَا وَاجْعَلْنَا مُسْلِمَیْنِ لَكَ وَمِن ذُرِّ‌یَّتِنَا أُمَّةً مُّسْلِمَةً لَّكَ وَأَرِ‌نَا مَنَاسِكَنَا وَتُبْ عَلَیْنَا ۖ إِنَّكَ أَنتَ التَّوَّابُ الرَّ‌حِیمُ ﴿١٢٨﴾ رَ‌بَّنَا وَابْعَثْ فِیهِمْ رَ‌سُولًا مِّنْهُمْ یَتْلُو عَلَیْهِمْ آیَاتِكَ  وَیُعَلِّمُهُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَیُزَكِّیهِمْ ۚ إِنَّكَ أَنتَ الْعَزِیزُ الْحَكِیمُ
وَقَالُوا كُونُوا هُودًا أَوْ نَصَارَ‌ىٰ تَهْتَدُوا ۗ قُلْ بَلْ مِلَّةَ إِبْرَ‌اهِیمَ حَنِیفًا ۖ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِ‌كِینَ... إِذْ قَالَ لَهُ رَ‌بُّهُ أَسْلِمْ ۖ قَالَ أَسْلَمْتُ لِرَ‌بِّ الْعَالَمِینَ ﴿١٣١﴾ وَوَصَّىٰ بِهَا إِبْرَ‌اهِیمُ بَنِیهِ وَیَعْقُوبُ یَا بَنِیَّ إِنَّ اللَّـهَ  اصْطَفَىٰ لَكُمُ الدِّینَ فَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنتُم مُّسْلِمُونَ ﴿١٣٢﴾ أَمْ كُنتُمْ شُهَدَاءَ إِذْ حَضَرَ‌ یَعْقُوبَ الْمَوْتُ إِذْ قَالَ لِبَنِیهِ مَا تَعْبُدُونَ مِن بَعْدِی قَالُوا نَعْبُدُ إِلَـٰهَكَ وَإِلَـٰهَ  آبَائِكَ إِبْرَ‌اهِیمَ وَإِسْمَاعِیلَ وَإِسْحَاقَ إِلَـٰهًا وَاحِدًا  وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ ﴿١٣٣﴾ تِلْكَ أُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۖ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُم مَّا كَسَبْتُمْ ۖ وَلَا تُسْأَلُونَ عَمَّا كَانُوا یَعْمَلُونَ
وَقَالُوا كُونُوا هُودًا أَوْ نَصَارَ‌ىٰ تَهْتَدُوا ۗ قُلْ بَلْ مِلَّةَ إِبْرَ‌اهِیمَ حَنِیفًا ۖ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِ‌كِینَ ﴿١٣٥﴾ قُولُوا آمَنَّا بِاللَّـهِ وَمَا أُنزِلَ إِلَیْنَا وَمَا أُنزِلَ إِلَىٰ  إِبْرَ‌اهِیمَ وَإِسْمَاعِیلَ وَإِسْحَاقَ وَیَعْقُوبَ وَالْأَسْبَاطِ وَمَا أُوتِیَ مُوسَىٰ وَعِیسَىٰ وَمَا أُوتِیَ النَّبِیُّونَ مِن رَّ‌بِّهِمْ لَا نُفَرِّ‌قُ بَیْنَ أَحَدٍ مِّنْهُمْ وَنَحْنُ لَهُ  مُسْلِمُونَ ﴿١٣٦﴾ فَإِنْ آمَنُوا بِمِثْلِ مَا آمَنتُم بِهِ فَقَدِ اهْتَدَوا ۖ وَّإِن تَوَلَّوْا فَإِنَّمَا هُمْ فِی شِقَاقٍ ۖ فَسَیَكْفِیكَهُمُ اللَّـهُ ۚ وَهُوَ السَّمِیعُ الْعَلِیمُ تِلْكَ أُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۖ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُم مَّا كَسَبْتُمْ ۖ وَلَا تُسْأَلُونَ عَمَّا كَانُوا یَعْمَلُونَ ﴿١٤١ صِبْغَةَ اللَّـهِ ۖ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّـهِ صِبْغَةً ۖ وَنَحْنُ لَهُ عَابِدُونَ ﴿١٣٨﴾ قُلْ أَتُحَاجُّونَنَا فِی اللَّـهِ وَهُوَ رَ‌بُّنَا وَرَ‌بُّكُمْ وَلَنَا  أَعْمَالُنَا وَلَكُمْ أَعْمَالُكُمْ وَنَحْنُ لَهُ مُخْلِصُونَ قَدْ نَرَ‌ىٰ تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِی السَّمَاءِ ۖ فَلَنُوَلِّیَنَّكَ قِبْلَةً تَرْ‌ضَاهَا ۚ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ‌ الْمَسْجِدِ الْحَرَ‌امِ ۚ وَحَیْثُ مَا كُنتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَ‌هُ ۗقُل لِّلَّـهِ الْمَشْرِ‌قُ وَالْمَغْرِ‌بُ ۚ یَهْدِی مَن یَشَاءُ إِلَىٰ صِرَ‌اطٍ مُّسْتَقِیمٍ ﴿١٤٢﴾ وَكَذَٰلِكَ جَعَلْنَاكُمْ أُمَّةً وَسَطًا لِّتَكُونُوا شُهَدَاءَ عَلَى النَّاسِ وَیَكُونَ الرَّ‌سُولُ عَلَیْكُمْ شَهِیدًا ۗ إِنَّ اللَّـهَ بِالنَّاسِ لَرَ‌ءُوفٌ رَّ‌حِیمٌ
الْحَقُّ مِن رَّ‌بِّكَ ۖ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِ‌ینَ ﴿١٤٧﴾ وَلِكُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّیهَا ۖ فَاسْتَبِقُوا الْخَیْرَ‌اتِ ۚ أَیْنَ مَا تَكُونُوا یَأْتِ بِكُمُ اللَّـهُ جَمِیعًا ۚ إِنَّ اللَّـهَ عَلَىٰ كُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ‌
فَلَا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِی وَلِأُتِمَّ نِعْمَتِی عَلَیْكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ﴿١٥٠﴾ كَمَا أَرْ‌سَلْنَا فِیكُمْ رَ‌سُولًا مِّنكُمْ یَتْلُو عَلَیْكُمْ آیَاتِنَا  وَیُزَكِّیكُمْ وَیُعَلِّمُكُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَیُعَلِّمُكُم  مَّا لَمْ تَكُونُوا تَعْلَمُونَ ﴿١٥١﴾ فَاذْكُرُ‌ونِی أَذْكُرْ‌كُمْ وَاشْكُرُ‌وا لِی وَلَا تَكْفُرُ‌ونِ ﴿١٥٢﴾ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اسْتَعِینُوا بِالصَّبْرِ‌ وَالصَّلَاةِ ۚ إِنَّ اللَّـهَ مَعَ الصَّابِرِ‌ینَ ﴿١٥٣﴾ وَلَا تَقُولُوا لِمَن یُقْتَلُ فِی سَبِیلِ اللَّـهِ أَمْوَاتٌ ۚ بَلْ أَحْیَاءٌ وَلَـٰكِن لَّا تَشْعُرُ‌ونَ ﴿١٥٤﴾ وَلَنَبْلُوَنَّكُم بِشَیْءٍ مِّنَ الْخَوْفِ وَالْجُوعِ وَنَقْصٍ مِّنَ الْأَمْوَالِ وَالْأَنفُسِ وَالثَّمَرَ‌اتِ ۗ وَبَشِّرِ‌ الصَّابِرِ‌ینَ ﴿١٥٥﴾ الَّذِینَ إِذَا أَصَابَتْهُم مُّصِیبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّـهِ وَإِنَّا إِلَیْهِ رَ‌اجِعُونَ ﴿١٥٦﴾ أُولَـٰئِكَ عَلَیْهِمْ صَلَوَاتٌ مِّن رَّ‌بِّهِمْ وَرَ‌حْمَةٌ ۖ وَأُولَـٰئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ ﴿١٥٧﴾ إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْ‌وَةَ مِن شَعَائِرِ‌ اللَّـهِ ۖ فَمَنْ حَجَّ الْبَیْتَ أَوِ اعْتَمَرَ‌ فَلَا جُنَاحَ عَلَیْهِ أَن یَطَّوَّفَ بِهِمَا... إِنَّ الَّذِینَ كَفَرُ‌وا وَمَاتُوا وَهُمْ كُفَّارٌ‌ أُولَـٰئِكَ عَلَیْهِمْ  لَعْنَةُ اللَّـهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِینَ وَإِلَـٰهُكُمْ إِلَـٰهٌ وَاحِدٌ ۖ لَّا إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ الرَّ‌حْمَـٰنُ الرَّ‌حِیمُ ﴿١٦٣﴾ وَمِنَ النَّاسِ مَن یَتَّخِذُ مِن دُونِ اللَّـهِ أَندَادًا یُحِبُّونَهُمْ كَحُبِّ اللَّـهِ ۖ وَالَّذِینَ آمَنُوا أَشَدُّ حُبًّا لِّلَّـهِ ۗ وَلَوْ یَرَ‌ى الَّذِینَ ظَلَمُوا إِذْ یَرَ‌وْنَ الْعَذَابَ أَنَّ الْقُوَّةَ لِلَّـهِ جَمِیعًا وَأَنَّ اللَّـهَ شَدِیدُ الْعَذَابِ یَا أَیُّهَا النَّاسُ كُلُوا مِمَّا فِی الْأَرْ‌ضِ حَلَالًا طَیِّبًا وَلَا تَتَّبِعُوا خُطُوَاتِ الشَّیْطَانِ ۚ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِینٌ ﴿١٦٨﴾ إِنَّمَا یَأْمُرُ‌كُم بِالسُّوءِ وَالْفَحْشَاءِ وَأَن تَقُولُوا عَلَى اللَّـهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ ﴿١٦٩﴾ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا كُلُوا مِن طَیِّبَاتِ مَا رَ‌زَقْنَاكُمْ وَاشْكُرُ‌وا لِلَّـهِ إِن كُنتُمْ إِیَّاهُ تَعْبُدُونَ ﴿١٧٢﴾ إِنَّمَا حَرَّ‌مَ عَلَیْكُمُ الْمَیْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنزِیرِ‌ وَمَا أُهِلَّ بِهِ لِغَیْرِ‌ اللَّـهِ ۖ فَمَنِ اضْطُرَّ‌ غَیْرَ‌ بَاغٍ وَلَا عَادٍ فَلَا إِثْمَ عَلَیْهِ ۚ إِنَّ اللَّـهَ غَفُورٌ‌ رَّ‌حِیمٌ   إِنَّ الَّذِینَ یَكْتُمُونَ مَا أَنزَلَ اللَّـهُ مِنَ الْكِتَابِ وَیَشْتَرُ‌ونَ بِهِ ثَمَنًا قَلِیلًا...وَلَا یُكَلِّمُهُمُ اللَّـهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ وَلَا یُزَكِّیهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِیمٌ ﴿١٧٤﴾ أُولَـٰئِكَ الَّذِینَ اشْتَرَ‌وُا الضَّلَالَةَ بِالْهُدَىٰ وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَ‌ةِ ۚ فَمَا أَصْبَرَ‌هُمْ عَلَى النَّارِ‌ ﴿١٧٥﴾ ذَٰلِكَ بِأَنَّ اللَّـهَ نَزَّلَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّلَّیْسَ الْبِرَّ‌ أَن تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِ‌قِ وَالْمَغْرِ‌بِ  وَلَـٰكِنَّ الْبِرَّ‌ مَنْ آمَنَ بِاللَّـهِ وَالْیَوْمِ الْآخِرِ‌  وَالْمَلَائِكَةِ وَالْكِتَابِ وَالنَّبِیِّینَ وَآتَى الْمَالَ عَلَىٰ  حُبِّهِ ذَوِی الْقُرْ‌بَىٰ وَالْیَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِینَ وَابْنَ  السَّبِیلِ وَالسَّائِلِینَ وَفِی الرِّ‌قَابِ وَأَقَامَ الصَّلَاةَ وَآتَى الزَّكَاةَ وَالْمُوفُونَ بِعَهْدِهِمْ إِذَا عَاهَدُوا ۖ وَالصَّابِرِ‌ینَ فِی الْبَأْسَاءِ وَالضَّرَّ‌اءِ وَحِینَ الْبَأْسِ ۗ أُولَـٰئِكَ الَّذِینَ صَدَقُوا ۖ وَأُولَـٰئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ
یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَیْكُمُ الْقِصَاصُ فِی الْقَتْلَى ۖ الْحُرُّ‌ بِالْحُرِّ‌ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالْأُنثَىٰ بِالْأُنثَىٰ ۚ... وَلَكُمْ فِی الْقِصَاصِ حَیَاةٌ یَا أُولِی الْأَلْبَابِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ﴿١٧٩﴾ كُتِبَ عَلَیْكُمْ إِذَا حَضَرَ‌ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ إِن تَرَ‌كَ خَیْرً‌ا الْوَصِیَّةُ لِلْوَالِدَیْنِ وَالْأَقْرَ‌بِینَ بِالْمَعْرُ‌وفِ ۖ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِینَ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَیْكُمُ الصِّیَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِینَ مِن قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ﴿١٨٣﴾ أَیَّامًا مَّعْدُودَاتٍ ۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِ‌یضًا أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ‌ فَعِدَّةٌ مِّنْ أَیَّامٍ أُخَرَ‌..وَأَن تَصُومُوا خَیْرٌ‌ لَّكُمْ ۖ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ شَهْرُ‌ رَ‌مَضَانَ الَّذِی أُنزِلَ فِیهِ الْقُرْ‌آنُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَبَیِّنَاتٍ مِّنَ الْهُدَىٰ وَالْفُرْ‌قَانِ ۚ فَمَن شَهِدَ مِنكُمُ الشَّهْرَ‌ فَلْیَصُمْهُ ۖ وَمَن كَانَ مَرِ‌یضًا أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ‌ فَعِدَّةٌ مِّنْ أَیَّامٍ أُخَرَ‌ ۗ یُرِ‌یدُ اللَّـهُ بِكُمُ الْیُسْرَ‌ وَلَا یُرِ‌یدُ بِكُمُ الْعُسْرَ‌  وَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُ‌وا اللَّـهَ عَلَىٰ مَا هَدَاكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُ‌ونَ وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِی عَنِّی فَإِنِّی قَرِ‌یبٌ ۖ أُجِیبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ ۖ فَلْیَسْتَجِیبُوا لِی وَلْیُؤْمِنُوا بِی لَعَلَّهُمْ یَرْ‌شُدُونَ ﴿١٨٦﴾ وَقَاتِلُوا فِی سَبِیلِ اللَّـهِ الَّذِینَ یُقَاتِلُونَكُمْ وَلَا تَعْتَدُوا ۚ إِنَّ اللَّـهَ لَا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ ﴿١٩٠﴾وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّىٰ لَا تَكُونَ فِتْنَةٌ...فَمَنِ اعْتَدَىٰ عَلَیْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَیْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَىٰ عَلَیْكُمْ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ مَعَ الْمُتَّقِینَ ﴿١٩٤﴾ وَأَنفِقُوا فِی سَبِیلِ اللَّـهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَیْدِیكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَأَحْسِنُوا ۛ إِنَّ اللَّـهَ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ ﴿١٩٥﴾ وَأَتِمُّوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَ‌ةَ لِلَّـهِ ۚ فَإِنْ أُحْصِرْ‌تُمْ فَمَا اسْتَیْسَرَ‌ مِنَ الْهَدْیِ ۖ وَلَا تَحْلِقُوا رُ‌ءُوسَكُمْ حَتَّىٰ یَبْلُغَ الْهَدْیُ مَحِلَّهُ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِ‌یضًا أَوْ بِهِ أَذًى مِّن رَّ‌أْسِهِ فَفِدْیَةٌ مِّن صِیَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ ۚ فَإِذَا أَمِنتُمْ فَمَن تَمَتَّعَ بِالْعُمْرَ‌ةِ إِلَى الْحَجِّ فَمَا اسْتَیْسَرَ‌ مِنَ الْهَدْیِ ۚ فَمَن لَّمْ یَجِدْ فَصِیَامُ ثَلَاثَةِ أَیَّامٍ فِی الْحَجِّ وَسَبْعَةٍ إِذَا رَ‌جَعْتُمْ ۗ تِلْكَ عَشَرَ‌ةٌ كَامِلَةٌ ۗ ذَٰلِكَ لِمَن لَّمْ یَكُنْ أَهْلُهُ حَاضِرِ‌ی الْمَسْجِدِ الْحَرَ‌امِ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ شَدِیدُ الْعِقَابِ ﴿١٩٦﴾ الْحَجُّ أَشْهُرٌ‌ مَّعْلُومَاتٌ ۚ فَمَن فَرَ‌ضَ فِیهِنَّ الْحَجَّ فَلَا رَ‌فَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِی الْحَجِّ ۗ وَمَا تَفْعَلُوا مِنْ خَیْرٍ‌ یَعْلَمْهُ اللَّـهُ ۗ وَتَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَیْرَ‌ الزَّادِ التَّقْوَىٰ ۚ وَاتَّقُونِ یَا أُولِی الْأَلْبَابِ ﴿فَإِذَا أَفَضْتُم مِّنْ عَرَ‌فَاتٍ فَاذْكُرُ‌وا اللَّـهَ عِندَ الْمَشْعَرِ‌ الْحَرَ‌امِ ۖ فَإِذَا قَضَیْتُم مَّنَاسِكَكُمْ فَاذْكُرُ‌وا اللَّـهَ كَذِكْرِ‌كُمْ آبَاءَكُمْ أَوْ أَشَدَّ ذِكْرً‌اوَمِنْهُم مَّن یَقُولُ رَ‌بَّنَا آتِنَا فِی الدُّنْیَا حَسَنَةً وَفِی الْآخِرَ‌ةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ‌ وَاذْكُرُ‌وا اللَّـهَ فِی أَیَّامٍ مَّعْدُودَاتٍ وَاللَّـهُ لَا یُحِبُّ الْفَسَادَیَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا ادْخُلُوا فِی السِّلْمِ كَافَّةً وَلَا تَتَّبِعُوا خُطُوَاتِ الشَّیْطَانِ ۚ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِینٌ  وَإِلَى اللَّـهِ تُرْجَعُ الْأُمُورُ زُیِّنَ لِلَّذِینَ كَفَرُوا الْحَیَاةُ الدُّنْیَا وَیَسْخَرُونَ مِنَ الَّذِینَ آمَنُوا ۘ وَالَّذِینَ اتَّقَوْا فَوْقَهُمْ یَوْمَ الْقِیَامَةِ ۗ وَاللَّـهُ یَرْزُقُ مَن یَشَاءُ بِغَیْرِ حِسَابٍوَاللَّـهُ یَهْدِی مَن یَشَاءُ إِلَىٰ صِرَاطٍ مُّسْتَقِیمٍ أَمْ حَسِبْتُمْ أَن تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا یَأْتِكُم مَّثَلُ الَّذِینَ خَلَوْا مِن قَبْلِكُم ۖ مَّسَّتْهُمُ الْبَأْسَاءُ وَالضَّرَّاءُ وَزُلْزِلُوا حَتَّىٰ یَقُولَ الرَّسُولُ وَالَّذِینَ آمَنُوا مَعَهُ مَتَىٰ نَصْرُ اللَّـهِ  یَسْأَلُونَكَ مَاذَا یُنفِقُونَ ۖ قُلْ مَا أَنفَقْتُم مِّنْ خَیْرٍ فَلِلْوَالِدَیْنِ وَالْأَقْرَبِینَ وَالْیَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِینِ وَابْنِ السَّبِیلِ ۗ وَمَا تَفْعَلُوا مِنْ خَیْرٍ فَإِنَّ اللَّـهَ بِهِ عَلِیمٌ ﴿٢١٥﴾ كُتِبَ عَلَیْكُمُ الْقِتَالُ وَهُوَ كُرْهٌ لَّكُمْ ۖ وَعَسَىٰ أَن تَكْرَهُوا شَیْئًا وَهُوَ خَیْرٌ لَّكُمْ ۖ وَعَسَىٰ أَن تُحِبُّوا شَیْئًا وَهُوَ شَرٌّ لَّكُمْ ۗ وَاللَّـهُ یَعْلَمُ وَأَنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ یَسْأَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَیْسِرِ ۖ قُلْ فِیهِمَا إِثْمٌ كَبِیرٌ وَمَنَافِعُ لِلنَّاسِ وَإِثْمُهُمَا أَكْبَرُ مِن نَّفْعِهِمَا ۗ وَیَسْأَلُونَكَ مَاذَا یُنفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ ۗ كَذَٰلِكَ یُبَیِّنُ اللَّـهُ لَكُمُ الْآیَاتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ  وَلَا تَنكِحُوا الْمُشْرِكَاتِ حَتَّىٰ یُؤْمِنَّ ۚ وَلَا تُنكِحُوا الْمُشْرِكِینَ حَتَّىٰ یُؤْمِنُوا ۚ وَلَعَبْدٌ مُّؤْمِنٌ خَیْرٌ مِّن مُّشْرِكٍ وَلَوْ أَعْجَبَكُمْ ۗ أُولَـٰئِكَ یَدْعُونَ إِلَى النَّارِ ۖ وَاللَّـهُ یَدْعُو إِلَى الْجَنَّةِ وَالْمَغْفِرَةِ بِإِذْنِهِ ۖ وَیُبَیِّنُ آیَاتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ یَتَذَكَّرُونَ
وَیَسْأَلُونَكَ عَنِ الْمَحِیضِ ۖ قُلْ هُوَ أَذًى فَاعْتَزِلُوا النِّسَاءَ فِی الْمَحِیضِ ۖ وَلَا تَقْرَ‌بُوهُنَّ حَتَّىٰ یَطْهُرْ‌نَ ۖ فَإِذَا تَطَهَّرْ‌نَ فَأْتُوهُنَّ مِنْ حَیْثُ أَمَرَ‌كُمُ اللَّـهُ ۚ إِنَّ اللَّـهَ یُحِبُّ التَّوَّابِینَ وَیُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِ‌ینَ..وَقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُمْ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّكُم مُّلَاقُوهُ ۗ وَبَشِّرِ‌ الْمُؤْمِنِینَ ﴿٢٢٣﴾ وَلَا تَجْعَلُوا اللَّـهَ عُرْ‌ضَةً لِّأَیْمَانِكُمْلَّا یُؤَاخِذُكُمُ اللَّـهُ بِاللَّغْوِ فِی أَیْمَانِكُمْ وَلَـٰكِن یُؤَاخِذُكُم بِمَا كَسَبَتْ قُلُوبُكُمْ ۗ وَاللَّـهُ غَفُورٌ‌ حَلِیمٌ
وَالْمُطَلَّقَاتُ یَتَرَ‌بَّصْنَ بِأَنفُسِهِنَّ ثَلَاثَةَ قُرُ‌وءٍ ۚ...الطَّلَاقُ مَرَّ‌تَانِ ۖ...فَإِن طَلَّقَهَا فَلَا تَحِلُّ لَهُ مِن بَعْدُ حَتَّىٰ تَنكِحَ زَوْجًا غَیْرَ‌هُتِلْكَ حُدُودُ اللَّـهِ فَلَا تَعْتَدُوهَا ۚ وَمَن یَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّـهِ فَأُولَـٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ ﴿٢٢٩﴾لَا تَتَّخِذُوا آیَاتِ اللَّـهِ هُزُوًا ۚ وَاذْكُرُ‌وا نِعْمَتَ اللَّـهِ عَلَیْكُمْ وَمَا أَنزَلَ عَلَیْكُم مِّنَ الْكِتَابِ وَالْحِكْمَةِ یَعِظُكُم بِهِ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ بِكُلِّ شَیْءٍ عَلِیمٌ وَلَا تَتَّخِذُوا آیَاتِ اللَّـهِ هُزُوًا ۚ وَاذْكُرُ‌وا نِعْمَتَ اللَّـهِ عَلَیْكُمْ وَمَا أَنزَلَ عَلَیْكُم مِّنَ الْكِتَابِ وَالْحِكْمَةِ یَعِظُكُم بِهِ ۚ وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ بِكُلِّ شَیْءٍ عَلِیمٌ ذَٰلِكَ یُوعَظُ بِهِ مَن كَانَ مِنكُمْ یُؤْمِنُ بِاللَّـهِ وَالْیَوْمِ الْآخِرِ‌ ۗ ذَٰلِكُمْ أَزْكَىٰ لَكُمْ وَأَطْهَرُ‌ ۗ وَاللَّـهُ یَعْلَمُ وَأَنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ ﴿٢٣٢﴾ وَالْوَالِدَاتُ یُرْ‌ضِعْنَ أَوْلَادَهُنَّ حَوْلَیْنِ كَامِلَیْنِ ۖلَا تُكَلَّفُ نَفْسٌ إِلَّا وُسْعَهَا وَاتَّقُوا اللَّـهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ‌ ﴿٢٣٣﴾ وَالَّذِینَ یُتَوَفَّوْنَ مِنكُمْ وَیَذَرُ‌ونَ أَزْوَاجًا یَتَرَ‌بَّصْنَ بِأَنفُسِهِنَّ أَرْ‌بَعَةَ أَشْهُرٍ‌ وَعَشْرً‌ا ۖوَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ یَعْلَمُ مَا فِی أَنفُسِكُمْ فَاحْذَرُ‌وهُ ۚ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ غَفُورٌ‌ حَلِیمٌ
حَافِظُوا عَلَى الصَّلَوَاتِ وَالصَّلَاةِ الْوُسْطَىٰ وَقُومُوا لِلَّـهِ قَانِتِینَ كَذَٰلِكَ یُبَیِّنُ اللَّـهُ لَكُمْ آیَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ نَّ اللَّـهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلَـٰكِنَّ أَكْثَرَ‌ النَّاسِ لَا یَشْكُرُ‌ونَ ﴿٢٤٣﴾ وَقَاتِلُوا فِی سَبِیلِ اللَّـهِ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّـهَ سَمِیعٌ عَلِیمٌ ﴿٢٤٤﴾ مَّن ذَا الَّذِی یُقْرِ‌ضُ اللَّـهَ قَرْ‌ضًا حَسَنًا فَیُضَاعِفَهُ لَهُ أَضْعَافًا كَثِیرَ‌ةً ۚ وَاللَّـهُ یَقْبِضُ وَیَبْسُطُ وَإِلَیْهِ تُرْ‌جَعُونَ ﴿٢٤٥﴾ أَلَمْ تَرَ‌ إِلَى الْمَلَإِ مِن بَنِی إِسْرَ‌ائِیلَ مِن بَعْدِ مُوسَىٰ إِذْ  قَالُوا لِنَبِیٍّ لَّهُمُ ابْعَثْ لَنَا مَلِكًا نُّقَاتِلْ فِی سَبِیلِ  اللَّـهِ ۖ وَقَالَ لَهُمْ نَبِیُّهُمْ إِنَّ اللَّـهَ قَدْ بَعَثَ لَكُمْ طَالُوتَ مَلِكًا ۚقَالَ إِنَّ اللَّـهَ اصْطَفَاهُ عَلَیْكُمْ وَزَادَهُ بَسْطَةً فِی الْعِلْمِ وَالْجِسْمِ ۖ وَاللَّـهُ یُؤْتِی مُلْكَهُ مَن یَشَاءُ ۚ وَاللَّـهُ وَاسِعٌ عَلِیمٌ ..طَالُوتُ بِالْجُنُودِ..

وَالَّذِینَ آمَنُوا مَعَهُ قَالُوا لَا طَاقَةَ لَنَا الْیَوْمَ بِجَالُوتَ وَجُنُودِهِ ۚ قَالَ الَّذِینَ یَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَاقُو اللَّـهِ كَم مِّن فِئَةٍ قَلِیلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِیرَةً بِإِذْنِ اللَّـهِ ۗ وَاللَّـهُ مَعَ الصَّابِرِینَ  وَلَمَّا بَرَزُوا لِجَالُوتَ وَجُنُودِهِ قَالُوا رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَیْنَا صَبْرًا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِینَ  ٠ فَهَزَمُوهُم بِإِذْنِ اللَّـهِ وَقَتَلَ دَاوُودُ جَالُوتَ وَآتَاهُ اللَّـهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَهُ مِمَّا یَشَاءُ ۗ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّـهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْأَرْضُ وَلَـٰكِنَّ اللَّـهَ ذُو فَضْلٍ عَلَى الْعَالَمِینَ   تِلْكَ آیَاتُ اللَّـهِ نَتْلُوهَا عَلَیْكَ بِالْحَقِّ ۚ وَإِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِینَ تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ ۘ مِّنْهُم مَّن كَلَّمَ اللَّـهُ ۖ وَرَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجَاتٍ ۚ وَآتَیْنَا عِیسَى ابْنَ مَرْیَمَ الْبَیِّنَاتِ وَأَیَّدْنَاهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ وَلَـٰكِنَّ اللَّـهَ یَفْعَلُ مَا یُرِیدُ  ﴿٢٥٣﴾ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَنفِقُوا مِمَّا رَزَقْنَاكُم مِّن قَبْلِ أَن یَأْتِیَ یَوْمٌ لَّا بَیْعٌ فِیهِ وَلَا خُلَّةٌ وَلَا شَفَاعَةٌ 

اللَّـهُ لَا إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ ۚ لَا تَأْخُذُهُ سِنَةٌ وَلَا نَوْمٌ ۚ لَّهُ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الْأَرْضِ ۗ مَن ذَا الَّذِی یَشْفَعُ عِندَهُ إِلَّا بِإِذْنِهِ ۚ یَعْلَمُ مَا بَیْنَ أَیْدِیهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ ۖ وَلَا یُحِیطُونَ بِشَیْءٍ مِّنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ ۚ وَسِعَ كُرْسِیُّهُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ ۖ وَلَا یَئُودُهُ حِفْظُهُمَا ۚ وَهُوَ الْعَلِیُّ الْعَظِیمُ ﴿٢٥٥﴾ لَا إِكْرَاهَ فِی الدِّینِ ۖ قَد تَّبَیَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَیِّ ۚ فَمَن یَكْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَیُؤْمِن بِاللَّـهِ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَىٰ لَا انفِصَامَ لَهَا ۗ وَاللَّـهُ سَمِیعٌ عَلِیمٌ اللَّـهُ وَلِیُّ الَّذِینَ آمَنُوا یُخْرِجُهُم مِّنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ ۖ وَالَّذِینَ كَفَرُوا أَوْلِیَاؤُهُمُ الطَّاغُوتُ یُخْرِجُونَهُم مِّنَ النُّورِ إِلَى الظُّلُمَاتِ ۗ أُولَـٰئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ ۖ هُمْ فِیهَا خَالِدُونَ

مَّثَلُ الَّذِینَ یُنفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِی سَبِیلِ اللَّـهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِی كُلِّ سُنبُلَةٍ مِّائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللَّـهُ یُضَاعِفُ لِمَن یَشَاءُ ۗ وَاللَّـهُ وَاسِعٌ عَلِیمٌ الَّذِینَ یُنفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِی سَبِیلِ اللَّـهِ ثُمَّ لَا یُتْبِعُونَ مَا أَنفَقُوا مَنًّا وَلَا أَذًى ۙ لَّهُمْ أَجْرُهُمْ عِندَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلَا هُمْ یَحْزَنُونَ  قَوْلٌ مَّعْرُوفٌ وَمَغْفِرَةٌ خَیْرٌ مِّن صَدَقَةٍ یَتْبَعُهَا أَذًى ۗ وَاللَّـهُ غَنِیٌّ حَلِیمٌ  یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا تُبْطِلُوا صَدَقَاتِكُم بِالْمَنِّ وَالْأَذَىٰ كَذَٰلِكَ یُبَیِّنُ اللَّـهُ لَكُمُ الْآیَاتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ  یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَنفِقُوا مِن طَیِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ الشَّیْطَانُ یَعِدُكُمُ الْفَقْرَ وَیَأْمُرُكُم بِالْفَحْشَاءِ ۖ وَاللَّـهُ یَعِدُكُم مَّغْفِرَةً مِّنْهُ وَفَضْلًا ۗ وَاللَّـهُ وَاسِعٌ عَلِیمٌ یُؤْتِی الْحِكْمَةَ مَن یَشَاءُ ۚ وَمَن یُؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ أُوتِیَ خَیْرًا كَثِیرًا ۗ وَمَا یَذَّكَّرُ إِلَّا أُولُو الْأَلْبَابِ إِن تُبْدُوا الصَّدَقَاتِ فَنِعِمَّا هِیَ ۖ وَإِن تُخْفُوهَا وَتُؤْتُوهَا الْفُقَرَاءَ فَهُوَ خَیْرٌ لَّكُمْ ۚ وَیُكَفِّرُ عَنكُم مِّن سَیِّئَاتِكُمْ ۗ وَاللَّـهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِیرٌلَّیْسَ عَلَیْكَ هُدَاهُمْ وَلَـٰكِنَّ اللَّـهَ یَهْدِی مَن یَشَاءُ ۗ وَمَا تُنفِقُوا مِنْ خَیْرٍ فَلِأَنفُسِكُمْ ۚ وَمَا تُنفِقُونَ إِلَّا ابْتِغَاءَ وَجْهِ اللَّـهِ ۚ وَمَا تُنفِقُوا مِنْ خَیْرٍ یُوَفَّ إِلَیْكُمْوَمَا تُنفِقُوا مِنْ خَیْرٍ فَإِنَّ اللَّـهَ بِهِ عَلِیمٌ الَّذِینَ یُنفِقُونَ أَمْوَالَهُم بِاللَّیْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَعَلَانِیَةً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِندَ رَبِّهِم

الَّذِینَ یَأْكُلُونَ الرِّبَا لَا یَقُومُونَ إِلَّا كَمَا یَقُومُ الَّذِی یَتَخَبَّطُهُ الشَّیْطَانُ مِنَ الْمَسِّ ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَالُوا إِنَّمَا الْبَیْعُ مِثْلُ الرِّبَا ۗ وَأَحَلَّ اللَّـهُ الْبَیْعَ وَحَرَّمَ الرِّبَا ۚ یَمْحَقُ اللَّـهُ الرِّبَا وَیُرْبِی الصَّدَقَاتِ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّـهَ وَذَرُوا مَا بَقِیَ مِنَ الرِّبَا إِن كُنتُم مُّؤْمِنِینَ ﴿٢٧٨﴾ فَإِن لَّمْ تَفْعَلُوا فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ مِّنَ اللَّـهِ وَرَسُولِهِ  وَإِن كَانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَىٰ مَیْسَرَةٍ ۚ وَأَن تَصَدَّقُوا خَیْرٌ لَّكُمْ ۖ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ ٠وَاتَّقُوا یَوْمًا تُرْجَعُونَ فِیهِ إِلَى اللَّـهِ ۖ ثُمَّ تُوَفَّىٰ كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا یُظْلَمُونَ

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِذَا تَدَایَنتُم بِدَیْنٍ إِلَىٰ أَجَلٍ مُّسَمًّى فَاكْتُبُوهُ وَاسْتَشْهِدُوا شَهِیدَیْنِ مِن رِّجَالِكُمْ ۖ فَإِن لَّمْ یَكُونَا رَجُلَیْنِ فَرَجُلٌ وَامْرَأَتَانِ وَاتَّقُوا اللَّـهَ ۖ وَیُعَلِّمُكُمُ اللَّـهُ ۗ وَاللَّـهُ بِكُلِّ شَیْءٍ عَلِیمٌ  ﴿٢٨٢﴾ وَإِن كُنتُمْ عَلَىٰ سَفَرٍ وَلَمْ تَجِدُوا كَاتِبًا فَرِهَانٌ مَّقْبُوضَةٌ لِّلَّـهِ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الْأَرْضِ ۗ وَإِن تُبْدُوا مَا فِی أَنفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ یُحَاسِبْكُم بِهِ اللَّـهُ ۖ فَیَغْفِرُ لِمَن یَشَاءُ وَیُعَذِّبُ مَن یَشَاءُ ۗ وَاللَّـهُ عَلَىٰ كُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ

آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنزِلَ إِلَیْهِ مِن رَّبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ ۚ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّـهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لَا نُفَرِّقُ بَیْنَ أَحَدٍ مِّن رُّسُلِهِ ۚ وَقَالُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا ۖ غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَیْكَ الْمَصِیرُ  لَا یُكَلِّفُ اللَّـهُنَفْسًاإِلَّا وُسْعَهَا ۚ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَیْهَا مَا اكْتَسَبَتْ ۗ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِن نَّسِینَا أَوْ أَخْطَأْنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَیْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِینَ مِن قَبْلِنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ ۖ وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا ۚ أَنتَ مَوْلَانَا فَانصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِینَ

نامه ات خواندم

 

نامه ات خواندم می بایدم افشان کردن    

    قطره ای چند سرشک از مژه غلطان کردن

زده ای طعنه به حالم که چرا صبرت نیست    

هجر راصبر نیارد به دل آسان کردن

گفته ای پیر شدی دل زجوانان بر گیر          

کافر عشق محال است مسلمان کردن

داده ای بیم من از غَمزه که خونت هدر است     

نرخ جان کس نتواند چو من ارزان کردن

داده ای پند که باید زکسان راز نهفت     

غم دل رانتوانم زتو پنهان کردن

گفته ای در ره ما ترک مراد خود کن           

تو وبخشایش  بی حد من   وعصیان کردن

گفته بودی که چه خواهد دلت ای سرگردان

از جگر خون شدن وز مژه طوفان کردن

 گفته ای وصل محا ل است تمنا چه کنی؟

چه کنم               ترک تمنای                تو نتوان کردن

************************************


شرح پریشانی

 

دو فتنه گر به کمین دل رمیده مــــاست

کمند طُره یکی زُلف تابـــــــــــــداریکی

نیم به هجر تو تنها دو همنشین دارم

     دل شکسته یکی  جان بی قرار یکی

نه در دلی و نه در دیده خراب ما

از این دو خانه نیامد ترا بکار یکی

************

از بس که شکستم وببستم توبه

فریاد همی کند زدستم توبه

دیروز به توبه ای شکستم ساغر

امروز به ساغری شکستم توبه

****

به جهان خرم از انم که جهان خرم ازوست

عاشقم بر همه عالم که همه عالم ازوست

***********

فریاد که بی صبر وقرار است دل ما   

 

 هر جا که رود همره یار است دل ما

 

فریاد که بی صبر وقرار است دل ما   

سر گشته تر از باد بهار است دل ما

 

 نگ

***********

 

 

خاطرشده آشفته وگفتار پریشان   

گل رانکند همرهی خار پریشان

 

 

 

 

---

وحشی بافقی

 

 

 

 

دوستان شرح پریشانی من گوش کنید

داستان غم پنهانی من گوش کنید

قصه بی سر و سامانی من گوش کنید

گفت وگوی من و حیرانی من گوش کنید

......................................

اشعاری از داراب افسر بختیاری

 

ای دل خون شده تا غم شده یار من وتو        

  عقل حیران شده یکباره به کار من وتو

 

 

چند پویی به ره آز که صیاد اجل                     

به کمینگاه بنشسته به شکار من وتو

 

 

حذر ای دل که زبن برکندت ریشه وشاخ         

 عشق اگر پا بگذارد به دیار من وتو

 

 

به لب سبزه نشین ودو سه جامی می گیر       

که بسا سبزه بروید زمزار ومن تو

 

خدا دوست دارد

 

 

 

 

 

 

 

 

تناسب و هماهنگی اعداد در قرآن كریم از جنبه های اعجاز این كتاب مقدس است كه هر روز موارد بیشتری از آن مورد كشف و شناسایی قرار می گیرد . از نمونه های این سیستم اعجازی می توان به تساوی و توازن در كلمه (( محبت )) اشاره كرد . نكته عجیب این است كه خداوند حكیم 16 آیه از كتاب خود را به " كسانی كه دوست دارد " و 16 آیه را به " كسانی كه دوست ندارد " اختصاص داده است . به این معنا كه در قرآن مجید عبارت (( الله یحب )) یعنی (( خداوند دوست دارد )) 16 بار وعبارت معكوس  (( الله لا یحب )) یعنی (( خداوند دوست ندارد )) نیز به همان تعداد یعنی 16 بار تكرار گردیده است !! این آیات بر حسب ترتیبشان در قرآن كریم به صورت زیر می باشند :

 

 

 

الف ) عبارت ((الله یحب)) 16 بار در آیات زیر تكرار شده است :

 1- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ) [البقرة: 195].

2- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ التَّوَّابِینَ وَیُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِینَ) [البقرة: 222].

3- (فَإِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُتَّقِینَ) [آل عمران: 76].

4- (وَاللَّهُ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ) [آل عمران: 134].

5- (وَاللَّهُ یُحِبُّ الصَّابِرِینَ) [آل عمران: 146].

6- (وَاللَّهُ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ) [آل عمران: 148].

7- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِینَ) [آل عمران: 159].

8- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ) [المائدة: 13].

 9- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُقْسِطِینَ) [المائدة: 42].

10- (وَاللَّهُ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ) [المائدة: 93].

11- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُتَّقِینَ) [التوبة: 4].

12- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُتَّقِینَ) [التوبة: 7].

13- (وَاللَّهُ یُحِبُّ الْمُطَّهِّرِینَ) [التوبة: 108].

14- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُقْسِطِینَ) [الحجرات: 9].

15- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُقْسِطِینَ) [الممتحنة: 8].

16- (إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الَّذِینَ یُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِهِ صَفًّا كَأَنَّهُمْ بُنْیَانٌ مَرْصُوصٌ) [الصف: 4].

 

 

ب ) عبارت ((الله لا یحب)) نیز 16 باردرآیات زیر تكرار شده است:

1- (إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ) [البقرة: 190].

2- (وَاللَّهُ لَا یُحِبُّ الْفَسَادَ) [البقرة: 205].

3- (وَاللَّهُ لَا یُحِبُّ كُلَّ كَفَّارٍ أَثِیمٍ) [البقرة: 276].

4- (فَإِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْكَافِرِینَ) [آل عمران: 32].

5- (وَاللَّهُ لَا یُحِبُّ الظَّالِمِینَ) [آل عمران: 57].

6- (وَاللَّهُ لَا یُحِبُّ الظَّالِمِینَ) [آل عمران: 140].

7- (إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ مَنْ كَانَ مُخْتَالًا فَخُورًا) [النساء: 36].

8- (إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ مَنْ كَانَ خَوَّانًا أَثِیمًا) [النساء: 107].

 9- (وَاللَّهُ لَا یُحِبُّ الْمُفْسِدِینَ) [المائدة: 64].

10- (إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ) [المائدة: 87].

11- (إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْخَائِنِینَ) [الأنفال: 58].

12- (إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ كُلَّ خَوَّانٍ كَفُورٍ) [الحج: 38].

13- (إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْفَرِحِینَ) [القصص: 76].

14- (إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْمُفْسِدِینَ) [القصص: 77].

15- (إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُورٍ) [لقمان: 18].

16- (وَاللَّهُ لَا یُحِبُّ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُورٍ) [الحدید: 23].

 

 

نماز بهجت...

 

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ

خواب مکاشفه گونه یکی از نمازگزاران در مورد سلام نماز آیت الله بهجت (ره)

  «تهران زندگی می‌کردم، کارم در زمینه کامپیوتر بود، روزی از تلویزیون یکی از نمازهایی را که آیت‌الله بهجت (ره) می‌خواندند را دیدم و لذت بردم.
 تصمیم گرفتم به قم بروم و نماز جماعتم را به امامت آیت‌الله بهجت (ره) بخوانم، همین کار را هم کردم، به قم رفتم، دیدم بله همان نماز باشکوهی که در تلویزیون دیدم در قم اقامه می‌شود، نمازهای پشت آقا بسیار برایم شیرین و لذت بخش بود، برنامه‌ام را طوری تنظیم کردم که هر روز صبح بروم قم و نماز صبحم را به امامت آقای بهجت بخوانم و به تهران برگردم.
یک سال کارم همین شده بود، هر روز صبح می‌رفتم قم نماز می‌خواندم و برمی‌گشتم، در این زمان شیطان هم بیکار ننشسته بود، هر روز مرا وسوسه می‌کرد که چرا از کار و زندگی می‌زنی و به قم می‌روی؟ خوب همین نماز را در تهران بخوان و … .
کم کم نسبت به فریادهای آیت‌الله بهجت (ره) هنگام سلام دادن آخر نماز حساس شده بودم، آخه چرا آقا فریاد می‌کشه؟ چرا داد می‌زنه؟ چرا با درد سلام می‌ده؟ حساسیتم طوری شده بود که خودم قبل از سلام‌های آقا سلام می‌دادم.
 به خودم گفتم من اگر نفهمم چرا آقا موقع سلام آخر نماز فریاد می‌کشه دیگه نمیام قم نماز بخونم، همون تهران می‌خونم، این هفته هفته آخرمه …
 یک روز آومدم و رفتم دم درب منزل آقا، در زدم، گفتم باید بپرسم دلیل این فریادهای بلند چیه، رفتم دیدم آقا میهمان داشتند، گوشه اتاق نشستم و در افکار خودم غوطه‌ور شدم، تو ذهن خودم با آقا حرف می‌زدم، آقا اگر بهم نگی می‌رم هان! آقا دیگه نمیام پشتت نماز بخونم هان! تو همین افکار بودم که آیت‌الله بهجت انگار حرفامو شنیده باشه سر بلند کرد و به من خیره شد، به خودم لرزیدم، یعنی آقا فهمیده من چی می‌گفتم؟ من که تو دلم گفتم، بلند حرفی نزدم، چطور شنید؟
 سرم را پایین انداختم و آرام از مجلس خارج شدم و به تهران برگشتم، در راه دائما با خودم می‌گفتم آقا چطور حرف‌های من را شنید؟ در همین افکار بودم تا اینکه شب شد و خوابیدم، در خواب دیدم پشت آیت‌الله بهجت (ره) ایستادم و در صف اول نماز می‌خوانم، متعجب شدم، در بیداری اصلا نمی‌توانستم به چند صف جلو برسم چه برسد به اینکه برم صف اول!
 خوشحال بودم و پشت آقا نماز می‌خواندم، یک دفعه تعجب کردم، دیدم در جلوی آقا، روبروی محراب یک دربی باز است به یک باغ بزرگ و آباد، آخه این در رو کی باز کردند؟ اصلا قم چنین باغ بزرگی نداره، تعجب کردم، باغ سر سبز و پر از میوه‌ای بود، خدای من این باغ کجا بوده؟ در همین افکار بودم که به سلام آخر نماز رسیدیم، در انتهای نماز و هنگام سلام نماز درب باغ محکم بسته شد، یک لحظه از خواب پریدم.
 یعنی من خواب بودم؟ آقا جواب سئوال من رو در خواب دادند، پس راز این فریاد بلند آقا هنگام سلام نماز درد دل کندن از آن باغ آباد و بازگشت به زمین خاکی بود؟ به دلیل این درد آقا فریاد می‌کشید، من جواب سئوالم رو گرفته بودم و پس از آن سه سال دیگر عاشقانه هر روز صبح برای نماز به قم می‌رفتم و سپس به تهران بازمی‌گشتم تا آقا رحلت کردند.»
 این مطالب خاطرات یکی از نمازگزاران حضرت آیت‌الله العظمی بهجت (ره) بود که توسط پسر این مرجع تقلید فقید در مراسم سالگرد حضرت آیت‌الله بهجت (ره) در مسجد صاحب الزمان (عج) ورامین بازگو شد.

 

به دریا بنگرم دریا توبینم

 

 

 

 

 

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

 

 

 

وَقُلِ الْحَمْدُ لِلَّـهِ سَیُرِیكُمْ آیَاتِهِ فَتَعْرِفُونَهَا ۚ وَمَا رَبُّكَ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ

این یکی از جملات حکیمانه مولایمان خدای تبارک وتعالی در قران کریم است دراین نصیحت حکیمانه خدای تبارک وتعالی میفرماید

حمد سپاس خدایی را که انقدر ایات ونشانه های خود را در عالم به ظهور میرساند تا شما بوسیله این ایات ونشانه ها به معرفت وشناخت پروردگارتان

اگاهی یافته وایمان اورید زیرا خداوند به انچه که انجام میدهید اگاه است واز هیچ عملی از شما غافل نیست

این ایه در 14قرن گذشته بر رسول خدا نازل شد وخدای تعالی فرمود به مردم این پیام را برسان این پیام یک راز دیگر در دل خود نهفته دارد وان این است

که دیگر نیازی به فرستادن پیامبرو رسول از سوی خدا نیست خدای تبارک وتعالی انقدر ایات ونشانه هویدا در عالم به ظهور میرساند که ما معفرت شهودی پیدا میکنییم وبدون نیاز به رسول وپیامبری به خدا وعالم غیب ایمان میاوریم واین ایه یک حقیقت دیگری را اشکار میکند وان این است که بعد از نزول قران دیگر ریشه

بت پرستی کنده شد زیرا انقدر شعور ومعرفت بشریت در اثر علم وایات الهی بالا رفت که اگر کسی در این عصر یک بت سنگی را بپرستد واز ان بت بخواهد که

نیازهای او را براورده کند حتی یک کودک ابتدایی او را مسخره میکند که چگونه از یک جسم جمادی که هیچ شعوری ندارد طلب استعانت میکند

دراین ایه حکیمانه بالا یک راز دیگری که نهفته است درکلمه سَیُریکُم است کلمه سین در اول این کلمه یعنی انچه که در اینده وبزودی اشکار میگردد واز زمان نزول این ایه کلام خدای تبارک وتعالی مصداق خود را بیشتر اشکار کرده است روز به روز ایات ونشانه های الهی وقدرت علم ازلی او بر بشر اشکار شده است طوری که

علمای عصر ما به درجه ای از معرفت الهی رسیده اند که پیامبران بنی اسراییل به ان درجه نرسیده اند با این همه ایات ونشانه های ظهور حضرت حق در عالم شهود دیگری جایی برای انکار او باقی نمانده است طوری که همگان او را تصدیق میکنند حتی کسانی که دین ندارند هنگام گرفتاری بنام خدای تبارک وتعالی قسم میخورند در عبادت وبندگی کوتاهی میکنند مرتکب معاصی میشوند اما منکر خالق خود نیستند او را میشناسند اما قدر ومنزلت او را درک نمیکنند ((وَمَا قَدَرُوا اللَّـهَ حَقَّ قَدْرِهِ ))

واین ظهور ایات ونشانه های الهی تا قیامت ادامه دارد هرچقدر علم بشر پیشرفت کند قدرت لایزال الهی بیشتر خود را جلوه گر میکند هرچه به سوی اینده حرکت کنیم سیریکم های جدیدی اشکار میگردد طوری که ما به چشمان خود موبایل اینترنت کامپیوتر ایت سه اعجوبه علم که هرسه نشانه هایی از ایات الهی هستند که بشر با فراست ودانایی خود انها را در این معمای هستی یافته است چطور فهم وشعور خویش را به رشته تحریر در اورم دنیای ما چون جدولی هست که در هر عصری گروهی از نخبگان ان عصر قسمتی از این جدول را حل میکنند وبه بشریت عرضه میکنند همه چیز از قبل توسط خدایی دانا وحکیم برنامه ریزی شده است وما فقط با زحمت وفهم خود انان را کشف میکنییم واگر این طور نباشد باید این طور بیان کنیم که موبایل وکامپیوتر واینترنت در علم خدای تعالی نبوده وحاصل زحمت بشری است حاصل پیشرفت علم نخبگان است واین از صاحت مقدس خدای تعالی بدور است لذا باید گفت که هرچه داریم از

خدا داریم ((وَمَا بِكُم مِّن نِّعْمَةٍ فَمِنَ اللَّـهِ )) هر اختراعی که درعالم به ظهور میرسد درعلم ازلی خدای تعالی ثبت شده است پیش از انکه به فکر نخبگان برسد

ان در علم ازلی وابدی حضرت حق ثبت شده وتوسط نخبگان به ظهور میرسد لذا هر پدیده علمی که در طبیعت به ظهور برسد اگرباعث شگفتی ما گردد باید الحمدلله گفت

این سپاسگذاری کاملی است که حق است وحق را به حق دار می رساند

به دریا بنگرم دریا تو بینم       به صحرا بنگرم صحرا تو بینم

به هرجا بنگرم کوه ودر ودشت        نشان از روی زیبا تو بینم

به جهان خرم از آنم که جهان خرم ازوست

عاشقم بر همه عالم که همه عالم ازاوست

العبد العاصی الحقیر دکتر یوسف نورایی مطلق رجب المرجب

1437

والله یقول الحق وهویهدی السبیل حسبناالله ونعم الوکیل

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سبحان الله

فَسُبْحَانَ اللَّـهِ حِینَ تُمْسُونَ

 وَحِینَ تُصْبِحُونَ

صبح وشب به تسبیح خداوند

بپردازید

لَبیکَ یا سَیدی لَبیکَ یا مُولایَ...

 

قال تبارک وتعالی جل جلاله

فَسُبْحَانَ اللَّـهِ حِینَ تُمْسُونَ وَحِینَ تُصْبِحُونَ  وَلَهُ الْحَمْدُ فِی السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَعَشِیًّا وَحِینَ تُظْهِرُونَ  یُخْرِجُ الْحَیَّ مِنَ الْمَیِّتِ وَیُخْرِجُ الْمَیِّتَ مِنَ الْحَیِّ وَیُحْیِی الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا ۚ وَكَذَٰلِكَ تُخْرَجُونَ...سُبْحَانَ رَبِّكَ رَبِّ الْعِزَّةِ عَمَّا یَصِفُونَ وَسَلَامٌ عَلَى الْمُرْسَلِینَ  وَالْحَمْدُ لِلَّـهِ رَبِّ الْعَالَمِینَ

 

امام باقر(ع):فرمودند(( هر کس در عرض سال هر روز یک بار این دعا را بخواند نمیرد تا جای خود را در بهشت ببیند.))

سُبْحانَ  الدائِم الْقائِمِ سُبحانَ القائِم  الدائِم  سُبْحانَ الْواحِدِ الاَحَدِ سُبْحانَ الْفَرْدِ الصّمَدِ 

 سُبْحانَ الْحَیَّ الْقَیُّومِ سُبْحانَ الْحَیَّ الَّذی لا یَمُوتُ سُبْحانَ الْمَلِکِ القَدوُس

سُبْحانَ رَبَ الْمَلائِکَهِ الرُّوحِ سُبْحانَ الْعَلِیَّ الاَعْلی سُبحانَهُ وُ تَعالی

 

 

سُبحانَ ذِى الْعِزِّ الشّامِخِ الْمُنیفِ

سُبْحانَ ذِى الْجَلالِ الْباذِخِ الْعَظیمِ

 سُبحانَ ذِى الْمُلْک الفاخِر القَدیم

سُبحانَ مَنْ لَبِسَ الْبَهْجَةَ وَ الْجَمالَ

 

 سُبحانَ مَنْ تَرَدّى بِالنُورِ وَالوَقار

 

 

سُبحانَ مَنْ یَرى اَثَرَ النَّمْلِ فِى الصَّفا

 سُبحانَ مَنْ یَری وَقعَ الطَیرَ فِی الهَواءِ

سُبحانَ مَنْ هُوَ هکَذا وَلا هکَذا غَیرُهُ

 

 

منزه است (خداى ) صاحب عزت بسیار بلند و مرتفع منزه است (خداى ) صاحب جلال والاى بزرگ ، منزه است (خداى ) صاحب فرمانروایى

فاخر قدیم منزه است کسى که در بردارد خرّمى و زیبایى را منزه است آنکه به رداى

نور و وقار خود را آراسته منزه است آنکه جاى پاى مور را در روى سنگ صاف ببیند منزه است آنکه

گذرگاه پرنده را در هوا ببیند منزه است آنکه او این چنین است و دیگرى چنین نیست

سُبْحانَ الاِْلهِ الْجَلیلِ

 سُبْحانَ مَنْ لا ینْبَغِى التَّسْبیحُ اِلاّ  لَهَ

 سُبْحانَ الاَْعَزِّ الاَْکرَمِ

 سُبْحانَ مَنْ لَبِسَ الْعِزَّ وَهُوَ لَهُ اَهْلٌ

منزه است خداى بزرگ منزه است آنکه تنزیه و تسبیح جز براى او شایسته نیست

منزه است خداى برتر و کریمتر منزه است آنکه لباس عزت در بردارد و شایسته آن است

 

 وَإِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ وَلَٰكِنْ لَا تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ ۗ

متحیرم ازاین کلام

 

1

بسم الله الرحمن الرحیم

 

قال تبارک وتعالی

لِلَّـهِ الْأَمْرُ‌ مِن قَبْلُ وَمِن بَعْدُ ۚ
معنای ظاهری این جمله که کلام وحی است واز زبان خدای تبارک وتعالی صادر شده است  بسیار ساده است خداوند تمام امور ومقدرات وحوادث گذشته واینده را میداند امای معنای باطنی ان بسیار عمیق وگیج کننده است ازمعنای این جمله متحیرم از این نظر که این جمله دوبند دارد بند اول اینکه خداوند از تمام انچه که در گذشته اتفاق افتاده است اگاهی دارد واین را بخوبی درک میکنم چون خداوند حی ابدی است حی لایموت است همواره بوده وهست لذا تمام حوادثی را که اتفاق بیفتد را نظاره گر وشاهد است ((وهو علی کل شی شهید)) او بر تمام امور ومقدرات جاری در اسمان وزمین شاهد است چون سمیع وبصیر است اما در بند دوم این جمله وَمِن بَعْدُاین فقره  از ایه  دیگر قابل فهم نیست ازدرک وشعور من قابل درک نیست برای همین کمی بیشتر ان را باز میکنم تابدانیم چگونه قابل درک نیست یک توضیح ساده کسی که یک فیلم سینمایی را دیده است هنگامی که این فیلم را برای یکی از دوستان خود به نمایش میگذارد هنگام پخش فیلم به هر قسمتی که از فیلم میرسید میدانید بعد از ان چه اتفاقی خواهد افتاد حال در نظر بگیرید کارگردانی که فیلم را ساخته است چگونه به ان فیلم وجزئیات ان احاطه دارد کوچکترین حرکت وحادثه فیلم را میداند
حال برمیگردیم به معنای این ایه اگر مثل گروهی که اعتقاد به جبر دارند معنای ان را تفسیر کنیم.یعنی خداوند تمام مقدرات جهان هستی را به خواست واراده خود تنظیم وکارگردانی کرده است وچون قدرت لایزال الهی نهایت ندارد(( ان الله علی کل شی قدیر))حال چون تمام اتفاقات زندگی بر اساس اراده او اتفاق میافتد لذا از تمام امور گذشته واینده اگاهی کامل دارد هر کس چنیین دیدی داشته باشد تمام امورات دنیا واتفاقات ان از سختی وخوشی همه را میپذیرد وقبول دارد وامور دنیابراو سهل است مثل خیام که اعتقاد به جبر داشت ومیفرمود
من می خورم هر که چو من اهل بود             می خوردن من بر او سهل بود
می خوردن من حق زازل میدانست        گر می نخورم علم خدا جهل بود
اما حافظ بر خلاف خیام که به طرز بی ادبانه ای اشاره به جبری بودن عالم داشته وعقیده خود را در این دو بیت شعر بیان کرده است حافظ بر خلاف او به شکل مودبانه ای در ایت تک بیت اعتقاد به جبر داشته است درانجا که میفرماید

گناه اگر چه نبود اختیار ما حافظ

                 تو در طریق ادب باش گو گناه من است

حافظ میگوید ما اگر مرتکب گناه میشویم به اختیار خودمان نیست درمشیت وبرنامی ریزی ان کارگردانبزرگ یعنی خدای تعالی  که فیلم تاریخ را ساخته است به من نقش گناه کردن را داده است اما ادمی باید ادب داشته باشد وگناه خود را به گردن خدای تبارک وتعالی نیندازد وگناه را به خود نسبت دهد اگر چه گناه کردن ما هم در اختیار اوست که تمام شرایط گناه را برای ما فراهم میکند وقدرت وتوانایی گناه را به ما داده است.عارف بزرگ جلال الدین مولوی اعتقاد به اختیار کامل داشته است ودر مثوی این عقیده را در قلب شعر به زیباترین وجه به رشته تحریر در اورده است

این‌که فردا این کنم یا آن کنم
این دلیل اختیار است اى صنم
و آن پشیمانى که خوردى زآن بدى
ز اختیار خویش گشتى مهتــــــدى

البته بزرگانی چون حافظ وخیام حق دارند که چنیین دیدگاهی داشته باشند ودر قران حکایتهایی است که نشان میدهند تمام افعال بندگان به اذن خودشان وبه اختیار خودشان نیست از جمله حضرت خضر ع است که حضرت موسی ع از خدا خواست که مدتی را با یکی از بندگان خاص او به سر برد وخدا دعا او را مستجاب کرد وحضرت موسی ع با یوشع بن نون در یافتن خضر به حستجو پرداختند تا به سرزمینی رسیدند ونشستند که غذا بخورند یک ماهی کباب شده یا ماهی دودی داشتند سفره که باز کردند در نزد چشمه ای

تا غذا بخورند این ماهی کباب شده از سفره لغزید وداخل چشمه شد یوشع بن نون دید که ماهی مرده زندهشد موسی ع فرمود ان مردی

که دنبال او هستیم در این جا یافت میشود وان چشمه چشمه ای است که خضر ع از اب ان نوشیده بود وحیات ابدی یافته است وخضر در تمام اعصار زندگی میکند واکثر عارفان بزرگ وعلی ع او را درک کرده اند واو را ملاقات کرده اند از جمله عارف بزرگ شیخ ابوسعید ابوالخیر که در کتاب اسرار توحید اشاره به ملاقات با خضر ع را داشته است در هر صورت طوری که در قران امده موسی ع خضر را ملاقات کرد وگفت من میخواهم مدتی را در خدمت تو باشم واز علم لدنی تو بهره ها ببرم خضر فرمود من کارها یی میکنم که تو تحمل دیدن ان کارها را نداری موسی ع فرمود منبر انجام کارهای تو بردباری دارم وطاقت وصبر را از دست نخواهم دادموسی ع ووصی او یوشع بن نون مدتی در ان سرزمین که جایگاه خضر ع بود با او به سر بردند تا اینکه خضر فرمود من ماموریتی از جانب خدا دارم ومیخواهم به جایی بروم موسی ع ویوشع همراه او رفتند به ساحل دریا رسیدند واز انجا سوار کشتی شدند که متعلق به دوبرادر بود سوار شدند واز ساحل که دور شدند درقسمتی از کشتی هر سه نفر به دو از دوبرادر نشسته بودند که ناگهان موسی ع دید خضر میخی از کیسه خویش در اوردند وکف کشتی را با ان میخ بلند سوراخ کرد واب از کف کشتی ارام ارام داخل کشتی شد وموسی ع از این کار ناشایسته او متغیر شد واعتراض کرد وفرمود ایا میخواهی این کشتی را با اهل ان غرق کنی خضر ع او را یاداور شد که نگفتم تو نمیتوانی مصاحبت با من را تحمل کنی موسی ع ساکت شداز کشتی پیاده شدند وارد شهری شدند که با مردم غریبه میانه خوبی نداشتند واز انان پذیرایی نکردند وانان را ازشهرخارج کردند گویا انان پول همراه نداشتند وادم جوانمردی پیدا نشد که انان را بپذیرد واما در روایت امده که مهمان وغریبان را بپذیرید که گاهی فرشتتگان را مهمانی کرده اید انان در خارج ان شهر که کویری مانند بود وهیچ باغ وسایه ای نبود در خارج شهر خرابه ای بود موسی ع ویوشع وخضر به کنار ان خرابه رفتند خضر دیواری را دید که مج شده ودر حال فرو ریختن بود مقداری زیادی خاک جمع کرد اب اورد وگل درست کرد ونصف روزی را مشغول درست کردن ان دیوار کج بود که خارج از شهر بود موسی ع باز هم این کار او را تحمل نکرد چون گرسنه وتشنه بود واز این کار بیهوده او به خشم امد وبر سبیل اعتراض فرمود اگر برای اهل این شهر کارگری ومزدوری میکردی لاقل آب ونانی به ما میدادند خضر ع فرمود نگفتم کارهای مرا تحمل نمیکنی موسی ع باز ساکت شد

مست مست مست مستم چه کنم     آنچه او میخواست هستم چه کنم

دست رقصم آستینی بیش نیست       دست یار افشاند دستن چه کنم

خضر می بایت که تعمیرم کند         من همان دیووار پستم چه کنم

مدتی دیگر موسی ع ویوشع وخضر با هم مصاحبت داشتند تا اینکه روزی خضر ع وارد باغی به دور از شهری دران ناحیه شد وخضر ع چوبی به همراه داشت در ان باغ کودکی مشغول بازی کردن بود خضر ع به او نزدیک شد وچنان با چوب دستی خود بر فرق او کوبید که جان به جان افرین تسلیم کرد موسی ع چنان به خشم امد که خضر ع را برزمین زد وروی سینه او نشست وفرمود ایا کودکی بیگناهی را میکشی

که هیج گناهی مرتکب نشده است خضر ع فرمود هذا فراق بینی وبینک چون کارهای مرا تحمل نکردی دیگر بین من وتو فراق وجدایی افتاد وانان از هم جداشدند واما بعد از ان جدا شدند که خضر فرمود من سوراخ کردن کشتی وتعمیر دیوار خراب وکشتن این کودک را به اذن خدای تعای انجان دادم وبه هوا وهوس خود کاری را انجام ندادم خدای تعالی این مثال را در قران زده که نشان داده امورات دنیا به خواست واراده بندگان نیست همه کاره اوست وما تنها فاعل کارها هستم او مسبب الاسباب است وهیچ کاری حتی افتادن برگی از درخت بدون اذن او اتفاق نمیافتد حوادث زندگی مانند ساخت فیلمی است که از قبل توسط خدای تعالی کارگردانی شده است وحال به نمایش گذاشته شده است وهر کس نقش خود را ایفا میکند وبا مرگ در دنیا بازیگری او به امام میرسد

اما اگردر عالم دنیا جبری در کار نباشد انگاه فهم اینکه خداوند چگونه حوادث اینده را میداند برای ما بسیار مشکل است وتوجیه کردن ان بسیار سخت است چون امر وحادثه ای که اختیاری باشد وهنوز هم اتفاق نیفتاده چگونه ممکن است همه انها قابل پیش بینی باشد چون برای انجام دادن هر کاری 50درصد احتمال انجام دارد که رخ بدهد و50در صد احتمال دارد که رخ ندهد حال حدث زدن کاری که در اینده میخواهد انجام بشود بدون اینکه جبری در کار باشد بسیار مشکل واز فهم بشری خارج است واین قدرت لایزال خدای تبارک وتعالی را میرساند واینکه ما قادر به شناخت انچه او توانایی وقدرت ان را دارد  را نداریم (وما قدر الله حق قدره ) بشر قادر به شناخت منزلت وشان پروردگار نیست
خلاصه در دین یهود ومسیح واسلام اعتقاد به جبر واختیار در هر سه مذهب وجود داشته است وگروهی اعتقاد دارند همه کارها به اذن خداست وبندگان هیچ اراده ای ندارند گروهی اعتقاد دارند اختیار کامل در دست انسان است وخداوند هیچ دخالتی ندارد اما مذهی شیعه که علم وعقیده خود را از اهل بیت محمد ع میگیرد بر خلاف این دو عقیده طبق عقیده امام صادق ع که مذهب جعفری هستیم این امام بزرگوار فرمو((لا جبر و لا تفویض بل امر بین امرین)) دردنیاوعالم مادی حالتی بین این دو در جریان است

ملاصدرای شیرازی مثال زیبایی در باب جبر واختیار زده است که بر گرفته از مذهب اهل بیت است او میگوید رابطه بین خداوند وانسان در باب اختیارو جبر مثال اسبی است که صاحب او در دهان او افسار زده است گاهی ریسمان افسار را رها میکند واسب به تاخت میرود وهر جا لازم بدهد دهانه ان را میکشد واو را مهار میکند تا چموش نباشد
العبد العاصی الحقیر دکتر یوسف نورایی مطلق رجب المرجب 1437اردیبهشت 1395
***********************************************************
روایاتى از امامان اهل بیت علیهم السلام در قضا و قدر (جبر واختیار)
روایت اول : 
1 - روایت نخست را از اولین امام از امامان اهل بیت علیهم السلام ، امام على بن ابى طالب - علیه السلام - مى آوریم :
صدوق در کتاب توحید با سند خود تا امام حسن - علیه السلام - و ابن عساکر در تاریخ با سند خود تا ابن عباس روایت کنند که : (عبارت از صدوق است )
دخل رجل من اهل العراق على امیرالمؤ منین - علیه السلام - فقال اخبرنا عن خروجنا الى اهل الشام ابقضاء من الله و قدر؟ فقال له امیرالمؤ منین علیه السلام : اجل یا شیخ ، فوالله ما علوتم تلعه و لا هبطتم بطن واد الا بقضاء من الله و قدر، فقال الشیخ : عند الله احتسب عنائى یا امیرالمؤ منین ! فقال علیه السلام : مهلا یا شیخ ! لعلک تظن قضاء حتما و قدرا لازما! لو کان کذلک البطل الثواب و العقاب و الامر و النهى و الزجر، و لسقط معنى الوعید و الوعد، و لم یکن على مسى ء لائمه و لا لمحسن محمده . و لکان المحسن اولى باللائمه من المدنب ، و المذنب اولى بالاحسان من المحسین ، تلک مقاله عبده الاوثان و خصماء الرحمان و قدریه هذه الامه و مجوسها، یا شیخ ! ان الله عز و جل کلف تخییرا. و نهى تحذیرا، و اعطى على القلیل کثیرا و لم یعض مغلوبا، و لم یطع مکرها، و لم یخلق السموات و الارض و ما بینهما باطلا ذلک ظن الذین کفروا فویل للذین کفروا من النار
مردى عراقى بر امیر مومنان - علیه السلام - وارد شد و گفت : آیا خروج ما بر شامیان به قضا و قدر الهى است ؟ امام به او فرمود: آرى اى شیخ ! به خدا سوگند از هیچ بلندى بالا نرفتید و در هیچ پستى فرود نیامدید مگر به قضا و قدرى از خداوند! آن مرد گفت : امیدوارم رنج من نزد خدا به حساب آید! ^.

امام - علیه السلام - به او فرمود: آهسته برو اى شیخ ! شاید پنداشتى قضاى حتمى و قدر قطعى را مى گویم ! اگر جنین باشد که ثواب و عقاب و امر و نهى و پیشگیرى باطل شده ، و ترساندن و مژده دادن بى معنى است ، نه ملامتى بر گناهکار بجاست و نه ستایشى از نیکوکار رواست ، بلکه نیکوکار به ملامت سزاوارتر از بدکار بوده و گناهکار به نیکى شایسته تر از نیک رفتار است .

 این ، گفتار بت پرستان و دشمنان خداى رحمان و قدرى مسلکان و مجوسان این امت است ! اى شیخ ! خداى عز و جل بندگان را مکلف ساخت تا به اختیار خود عمل کنند و آنان را نهى کرد تا خو باز ایستند، و بر کار اندک پاداش بسیار دهد، شکست خورده نافرمانى نشده ، و ناخواسته اطاعت نگردیده ، او آسمانها و زمین و موجودات میان آن دو را به باطل نیافریده ، این گمان کسانى است که کافر شدند، پس واى بر کسانى که کافر شدند از عذاب آتش .


روایت دوم : 
روایت دوم را از ششمین امام از امامان اهل بیت فف ، امام ابوعبدالله جعفر بن محمد الصادق - علیه السلام - مى آوریم که فرموده :
ان الناس فى القدرعلى ثلاثه اوجه : رجل زعم ان الله عز و جل اجبر الناس على المعاصى فهذا قد ظلم الله فى حکمه فهو کافر، و رجل یزعم ان الامر مفوض الیهم فهذا قد اوهن الله فى سلطانه فهو کافر. و رجل یزعم ان الله کلف العباد ما یطیقون و لم یکلفهم ما لا یطیقون و اذا احسن حمد الله و اذا اساء استغفر الله فهذا مسلم بالغ .
مردم درباره قدر بر سه راه رفته اند:
1 - کسى که عقیده دارد خداى عزوجل مردم را بر گناهان مجبور کرده است ، او درباره فرمان بازدارنده الهى به خدا ستم کرده ، پس او کافر است .
2 - کسى که معتقد است همه کارها به مردم واگذار شده ، او خدا را در قدرت و سلطنت خویش ضعیف و ناتوان پنداشته ، پس او (نیز) کافر است .
3 - کسى که عقیده دارد خداوند بندگان را به آنچه مى توانند مکلف کرده ، و آنچه را در توانشان نیست از آنان نخواسته است ، او هرگاه کار نیکى انجام دهد خدا را سپاس گوید و اگر کار بدى از او سرزند از خدا آمرزش ‍ مى خواهد، این همان مسلمان (به حق ) رسیده است .
روایت سوم : 
روایت سوم از هشتمین امام از ائمه اهل بیت علیهم السلام ، امام على بن موسى الرضا - علیه السلام - است که فرموده :
1 - ان الله عز و جل لم یطع باکراه ، و لم یعص بغلبه و لم یهمل العباد فى ملکه ، هو المالک لما ملکهم و القادر على ما اقدرهم علیه فان انتمر العباد بطاعته لم یکن الله منها صادا، و لا منها مانعا، و ان انتمروا بمعصیه فشاء ان یحول بینهم و بین ذلک فعل و ان لم یحل و فعلوه فلیس هو الذى ادخلهم فیه .
خداى عزوجل از روى اجبار اطاعت نشده ، و از ضعف و شکست نافرمانى نگردیده ، و بندگان را در مملکت خویش بیهوده نگذاشته ، او بر همه آنچه که در اختیارشان نهاده مالک ، و بر همه امورى که توانشان داده توانمند است . اگر بندگان در پى طاعتش باشند خداوند راه آنان را نمى بندد و از اطاعت بازشان نمى دارد، و اگر به دنبال نافرمانى اش باشند و او بخواهد میان آنان و گناه فاصله شود، خواهد کرد، و اگر مانع از گناه نشد و آنان انجامش دادند، او نیست که آنان را در آن راه انداخته است .

روایت چهارم : 
از امام صادق - علیه السلام - روایت است که فرمود:
1 -لا جبر و لا تفویض و لکن امر بین امرین ، قال فلت : و ما امر بین امرین ؟ قال علیه السلام : مثل ذلک رجل رایته على معصیه فنهیته فلم ینته فترکه ففعل تلک المعصیه ، فلیس حیث لم یقبل منک فترکه کنت انت الذى امرته بالمعصیته .
نه جبر است و نه تفویض ، بلکه چیزى میان این دو است . راوى گوید گفتم : چیزى میان این دو یعنى چه ؟ فرمود: مثال آن ، مثال کسى است که در حال گناه است و تو او را نهى مى کنى و او نمى پذیرد. پس از آن رهایش مى کنى و او آن گناه را انجام مى دهد، پس چنان نیست که چون از تو نپذیرفت و تو به حال خود رهایش کردى ، این تو بوده اى که به گناه فرمانش دادى !
2 - ما استصعت ان تلوم العبد علیه فهو منه و ما لم تستطع ان تلوم العبد علیه فهو من فعل الله ، یقول الله للعبد: لم عصیت ؟ لم فسقت ؟ لم شربت الخمر؟ لم زنیت ؟ فهذا فعل العبد، و لا یقول له لم مرضت ؟ لم قصرت ؟ لم ابیضضت ؟ لم اسوددت ؟ لانه من فعل الله تعالى .
هر کارى را که بتوانى بنده را بر آن سرزنش کنى ، از آن اوست ، و هر چه را که نتوانى بنده را بر آن سرزنش نمایى ، از آن خداست . خداوند به بنده اش ‍ مى فرماید: چرا سرکشى کردى ؟ چرا نافرمانى نمودى ؟ چرا شراب خوردى ؟ چرا زنا کردى ؟ اینها کار بنده است . خداوند از بنده اش نمى پرسد: چرا مریض شدى ؟ چرا قدت کوتاه است ؟ چرا سفید رنگى ؟ چرا سیاه رویى ؟ زیرا اینها کار خداوند است .

از قرن دوم هجری در بین مسلمین دو دسته بطور رسمی پیدا شدند.
1- اشاعره = جبر در امور که به صفت توحید در خالقیت وافعال معتقد بودند.
یعنی انسان در انجام عمل مجبور است وهمه عمل او در علم خدا مقدر شده واو نقشی درانجام یا ترک ندارد.
2- معتزله = اختیار در امور که به صفت عدل معتقد بودند.
یعنی پس از خلقت انسان خدا او را به واگزار نموده وهیچ نقشی درانجام عمل انسان ندارد.
منشاء این دو قول علاوه بر تامین نظر حاکمان عباسیان .تفسیر غلط وبرداشت ناصواب از آیات قرآن بود.
دلیل اشاعره دسته ای از آیات بود که نسبت همه امور را به خدا میده. مانند
مَا أَصَابَ مِن مُّصِیبَةٍ فِی الْأَرْضِ وَلَا فِی أَنفُسِكُمْ إِلَّا فِی كِتَابٍ مِّن قَبْلِ أَن نَّبْرَأَهَا إِنَّ ذَلِكَ عَلَى اللَّهِ یَسِیرٌ .(1)
هیچ مصیبتى نه در زمین و نه در نفسهاى شما [= به شما] نرسد مگر آنكه پیش از آنكه آن را پدید آوریم در كتابى است این [كار] بر خدا آسان است .
دلیل معتزله : آیاتی از قبیل آیه ذیل اند که بنظرشان تمام امور را به بنده خدا نسبت میدهد. مانند: وَمَا أَصَابَكُم مِّن مُّصِیبَةٍ فَبِمَا كَسَبَتْ أَیْدِیكُمْ وَیَعْفُو عَن كَثِیرٍو هر [گونه] مصیبتى به شما برسد به سبب دستاورد خود شماست و [خدا] از بسیارى درمى‏گذرد. (2)
وَأَن لَّیْسَ لِلْإِنسَانِ إِلَّا مَا سَعَى و اینكه براى انسان جز حاصل تلاش او نیست . (3)

3- قول امامیه : نه جبر ونه تفویض است: که از امام صادق یاد گرفتند که فرمود: لا جبر ولا تفویض بل امر بین الامرین . (4) نه جبر کامل درکار است ونه تفویض کامل بلکه امر بین ایندوست.

 

 

 

 

 

 

شجاعت

 

 

 

 

 

 

 

 

 

قال رسول الله ص
اِنَ اللهَ یُحِبُّ الشَّجاعَةَ ولَو عَلى قَتلِ حَیَّةٍ .

خداوند شجاعت را دوست دارد هرچند برای کشتن یک مار باشد

 

نمونه قرآنی از شجاعت

---

برای نمونه حضرت ابراهیم علیه‌السّلام به تنهایی مقابل انبوه معاندین و بت پرستان ایستاد و به دنبال تحقیر بت‌ها با صراحت به مشرکان فرمود: «و تالله لا کیدن اصنامکم بعد ان تولوا مدبرین؛ ^[۱] و به خدا سوگند! در غیاب شما نقشه‌ای برای نابودی بت هایتان می‌کشم».

شجاعت اهل بیت

---

امام حسین علیه‌السّلام نیز که میوه‌ای برآمده از خاندان فضلیت و دارای همه فضایل پیامبران الهی و اهل بیت عصمت و طهارت است، با پیروی از پدران خویش از خواری و ذلت خودداری نمود و درس سربلندی، شهامت و دلیری را از کودکی تا لحظه شهادت به پیروانش آموخت.
در زیارتنامه‌های متعدد به صفت شجاعت سیدالشهدا و یاران او اشاره شده است؛ از قبیل «بطل المسلمین»، «فرسان الهیجاء»، «لیوث الغابات» که آنان را با عنوان قهرمان مسلمانان، تک سواران نبرد، شیران بیشه شجاعت و... ستوده‌اند. ^[۲]
امام علی علیه‌السّلام : «السخاء و الشجاعة غرائز شریفة، یضعها الله سبحانه فیمن احبه و امتحنه؛ ^[۳] سخاوت و شجاعت خصلت‌های والایی هستند که خداوند سبحان آن دو را در وجود هرکس که دوستش داشته و او را آزموده باشد، می‌گذارد».
دلیری ز هشیار بودن بود
دلاور سزای ستودن بود ^[۴]

معنای دلیری و شجاعت

---

شجاعت و دلیری در لغت به معنای داشتن قوت قلب در هنگام سختی است؛ ^[۵] ولی در اصطلاح، شجاعت از بزرگ‌ترین کمالات نفسانی است. این حالت حد تعادل قوه غضبیه می‌باشد و حد افراط آن را تهور و بی باکی گویند و حد تفریط آن همان جبن و ترسویی است و آن روی گردانیدن و ترس از چیزهایی است که نباید از آنها ترسید. ^[۶] به گفته سعدی : نه چندان نرمی کن که بر تو دلیر شوند و نه چندان درشتی که از تو سیر گردند.

شجاعت در راه دین خدا

---

«یا ایها الذین آمنوا من یرتد منکم عن دینه فسوف یاتی الله بقوم یحبهم و یحبونه اذله علی المؤمنین اعزه علی الکافرین یجاهدون فی سبیل الله و لا یخافون لومه لائم؛ ^[۷]‌ای گروهی که ایمان آورده‌اید، هر که از شما از دین خود مرتد شود، به زودی خدا قومی را که دوست دارد و آنها نیز خدا را دوست می‌دارند و نسبت به مؤمنان سرافکنده و فروتن و نسبت به کافران سرافراز و مقتدرند، به نصرت اسلام برمی انگیزد که در راه خدا جهاد کنند و در راه دین از نکوهش و ملامت احدی باک ندارند».

---

۱. رفتار مسلمان، نرمش با برادران دینی و سرسختی در برابر دشمن است: «اذلة علی المؤمنین اعزة علی الکافرین؛
۲. کسی که ایمان واقعی دارد، هرگز در برابر کافران احساس حقارت نمی‌کند: «اعزة علی الکافرین». ^[۸]

محبوبیت شجاعت در دفاع از اسلام

---

«ان الله یحب الذین یقاتلون فی سبیله صفا کانهم بنیان مرصوص؛ ^[۹] البته خدا آن مؤمنان را که در صف جهاد مانند سد آهنین همدست و پایدارند، بسیار دوست می‌دارد».

شجاعت صفت مؤمنین[

---

«محمد رسول الله و الذین معه اشداء علی الکفار رحماء بینهم؛ ^[۱۰] محمد، فرستاده خداست و یاران و همراهانش بر کافران بسیار سخت و با یکدیگر بسیار مشفق و مهربانند».

نشانه‌ها و آثار شجاعت و دلیری

---

← حضور در میادین کارزار
امام صادق علیه‌السّلام : «ثلاثة لاتعرف الا فی ثلاث مواطن: لایعرف الحلیم الا عند الغضب ولا الشجاع الا عند الحرب ولا اخ الا عند الحاجة؛ ^[۱۱] سه کس‌اند که جز در سه جا شناخته نمی‌شوند: بردبار جز در هنگام خشم ، شجاع جز در جنگ و برادر جز در هنگام نیازمندی».

← خردورزی
امام علی علیه‌السّلام : «لا اشجع من لبیب؛ شجاع تر از خردمند وجود ندارد». ^[۱۲]

← عزتمندی
امام علی علیه‌السّلام : «الشجاعة عز حاضر، الجبن ذل ظاهر؛ ^[۱۳] شجاعت عزتی است آماده، ترس ذلتی است آشکار».
امام علی علیه‌السّلام : «جبلت الشجاعة علی ثلاث طبائع، لکل واحدة منهن فضیلة لیست للاخری: السخاء بالنفس والنفة من الذل وطلب الذکر... ؛ ^[۱۴] شجاعت بر سه خصلت سرشته شده که هر یک از آنها فضیلتی دارد که دیگری فاقد آن است: از خودگذشتگی، تن ندادن به خواری و ذلت و نامجویی».
امام حسین علیه‌السّلام می‌فرماید: «موت فی عز خیر من حیاه فی ذل؛ ^[۱۵] مردن در سایه عزت ، بهتر است از زندگی با ذلت».

← راستی
امام علی علیه‌السّلام : «ما السیف الصارم فی کف الشجاع باعز له من الصدق؛ ^[۱۶] شمشیر برنده در دست شجاع برای او دشمن شکن تر از راست گویی نیست».

← غیرت
امام علی علیه‌السّلام : «ثمرة الشجاعة الغیرة؛ ^[۱۷] غیرت، میوه شجاعت است».

← برتری بر خشم
رسول اکرم : «الصرعة کل الصرعة الذی یغضب فیشتد غضبه ویحمر وجهه ویقشعر شعره فیصرع غضبه؛ ^[۱۸] کمال دلیری آن است که کسی خشمگین شود و خشمش شدت گیرد و چهره اش سرخ شود و موهایش بلرزد؛ اما بر خشم خود چیره گردد».

← غلبه بر هوای نفس
«اشجع الناس من غلب هواه؛ ^[۱۹] شجاع‌ترین مردم کسی است که بر هوای نفس خود غلبه پیدا کند».

نمونه‌هایی از شجاعت و دلیری مردان خدا

---

← آیت الله مدرس
روزی رضا شاه از روی مزاح و شوخی در مجلس، دست‌ بر جیب مدرس گذاشت و گفت: آقا! جیب شما خیلی بزرگ است. مدرس جواب داد: بزرگ است؛ ولی ته دارد، جیب شماست که ته ندارد.
فرستاده دولت انگلیس به مدرس پیغام داد: اگر دست از رضاخان برداریم، آیا شما نیز دست از مخالفت با سیاست‌های ما برمی دارید؟ مدرس گفت: وقتی شما او را رها کنید، تازه من او را می‌چسبم. (برگرفته از حاضر جوابی‌های شهید مدرس)

← نواب صفوی
روز ملاقات نواب با شاه فرا رسید. محمود جم به نواب گفت: ملاقات اعلی حضرت تشریفاتی دارد. زمانی که به نزد ایشان رفتید، تعظیم کنید و با سربازهایی که به شما سلام نظامی می‌دهند، به گونه‌ای برخورد کنید تا افسرهای ما دلسرد نشوند؛ ساعت ملاقات شما یک ربع است.
نواب به او پاسخ داد: لازم نیست شما بگویید، خودم می‌دانم. رهبر فداییان بی توجه به سخنان وزیر دربار در پاسخ سلام افسران، در حالی که دستش را بالا گرفته بود، گفت: سرباز اسلام باشید و در راه اسلام حرکت کنید. شاه در کنار درخت ایستاده بود؛ نواب جلو رفت. جم گفت: تعظیم کن. نواب خیلی آرام گفت: خفه شو. پس از سلام نواب، شاه به او دست داد و گفت: آقای نواب صفوی ! ما از فعالیت‌های شما در عراق باخبر هستیم. نواب فورا پاسخ داد: برای مسلمان ، همه کشورهای اسلامی یکی است؛ نجف ، ایران ، مصر و مراکش همه جای دنیای اسلام، خاک مسلمانان است. وظیفه مسلمان این است که کارش را انجام دهد. دوباره شاه پرسید: آقای نواب صفوی چه می‌خوانید؟ من شنیده‌ام شما طلبه هستید و درس می‌خوانید. ما آمادگی داریم هزینه تحصیل شما را تامین کنیم. نواب دستش را محکم بر روی میز کوبید و گفت: من درس هستی و سیاه مشق زندگی می‌خوانم و مردم مسلمان ایران این قدر غیرت دارند که این سرباز کوچک امام زمان را خودشان اداره کنند؛ اما من به شما نصیحت می‌کنم:
این دغل دوستان که می‌بینی
مگسانند گرد شیرینی
شما باید از فلسطین حمایت کنید. شما با مردم مظلوم و فقیر باشید.
پس از پایان وقت ملاقات نواب، شاه به وزیر دربار گفت: این سید مثل یک افسر که با سرباز صحبت می‌کند، با من صحبت کرد و اصلا انگار نه انگار شاهی وجود دارد. این چه کسی بود اینجا فرستاده بودی؟» ^[۲۰]

← دکتر مصطفی چمران
وقتی جنگ شروع شد، به فکر افتاد برود جبهه. نه توی مجلس بند می‌شد و نه وزارت‌خانه. رفت پیش امام. گفت: باید نامنظم با دشمن بجنگیم تا هم نیروها خودشان را آماده کنند، هم دشمن نتواند پیش بیاید. برگشت و همه را جمع کرد. گفت: آماده شوید همین روزها راه می‌افتیم. پرسیدیم امام؟ گفت: دعایمان کردند. ^[۲۱]

---

← شجاعت امام حسین علیه‌السّلام در روز عاشورا
شجاعت و دلیری مردان خدا سرچشمه گرفته از حماسه کربلا و مکتب انسان ساز عاشورا است که الهام بخش مردان خدا در طول تاریخ درخشان اسلام بوده و خواهد بود. اسوه‌های شجاعت در روز عاشورا درس مردانگی و عشق و ایثار را به پیروان خود در طول تاریخ آموخته‌اند. در روز عاشورا آن چنان شجاعتی از امام حسین علیه‌السّلام بروز کرد که زبانزد دوست و دشمن شد؛ چنان که عبدالله بن عمار گفته است: من هرگز کسی را ندیدم که مانند حسین علیه‌السّلام ، همه فرزندان، اهل بیت و یارانش کشته شده باشند؛ اما با هیبت و شجاعتی بی نظیر بر سپاه دشمن ـ که بنا به روایتی بالغ بر سی هزار نفر بودند ـ حمله کند و آنها چون فوج ملخ در مقابلش پراکنده شوند. ^[۲۲] حمید بن مسلم می‌گوید: به خدا سوگند! در عمرم هیچ مردی را ندیدم که همه عزیزان و یارانش کشته شده باشند و همانند حسین بن علی علیه‌السّلام با دلاوری تمام با دشمن به مبارزه بپردازد. دشمنان از هر طرف به او حمله می‌کردند؛ اما او بدون ترس با تمام وجود با آنها می‌جنگید و به هر طرف حمله می‌کرد، سپاهیان یزید همچون روباه از برابر او می‌گریختند. حتی نقل شده است عمر سعد از مشاهده نوع جنگ تن به تن آن حضرت شگفت زده و هراسان شده بود؛ در نتیجه به لشکریان خود دستور داد به طور دسته جمعی به امام علیه‌السّلام یورش ببرند؛ چون می‌دانست در جنگ تن به تن کسی را یارای مقاومت برابر آن حضرت نبود. ^[۲۳]

← دلیری و شجاعت حضرت ابالفضل العباس
حضرت ابالفضل العباس علیه‌السّلام در تمام لحظات سرنوشت ساز واقعه کربلا در کنار برادرش امام حسین علیه‌السّلام بود و نیرومندترین، دلیرترین و اندیشمندترین فرمانده سپاه امام حسین علیه‌السّلام به شمار می‌آمد. عصر روز تاسوعا شمربن ذی الجوشن امان نامه‌ای برای حضرت عباس علیه‌السّلام و برادران مادریش جعفر، عثمان و عبدالله علیه‌السّلام آورد و از آنان درخواست کرد سپاه امام حسین علیه‌السّلام را رها کرده و به اردوی عمرسعد بپیوندند و یا طرفین را رها کرده و به وطن خویش برگردند.
حضرت عباس علیه‌السّلام و برادرانش، شمر را از خود راندند و به وی پاسخ منفی دادند. حضرت عباس علیه‌السّلام به او فرمود: بریده باد دست‌های تو و لعنت باد بر امان نامه‌ای که برای ما آورده‌ای. ‌ای دشمن خدا! ما را امر می‌کنی دست از یاری حسین علیه‌السّلام برداریم و سر در طاعت ملعونان و فرزندان آنان درآوریم؟ آیا ما را امان می‌دهی؛ ولی برای پسر پیامبر ، امانی نیست؟ ^[۲۴]
همچنین در شب عاشورا هنگامی که امام حسین علیه‌السّلام از تمامی یاران خویش درخواست کرد تا از تاریکی شب استفاده کرده و اردوی وی را ترک گویند و به خانه و کاشانه خویش برگردند و او را تنها گذارند؛ نخستین کسی که اعلام وفاداری و جان نثاری کرد، ابوالفضل العباس علیه‌السّلام بود. وی عرض کرد: ‌ای امام! برای چه تو را ترک گوییم؟ آیا پس از تو زندگی کنیم؟ خداوند هرگز نگذارد که ما چنین کنیم و تو را در برابر دشمنانت تنها گذاریم. ما با تو می‌مانیم و تا آخرین نفس از تو حمایت می‌کنیم. ^[

 

 

 

 

شعبان

 

دعای امام  حسین علیه السلام

 

 

اَللّهُمَّ اَنْتَ مُتَعالِى الْمَکانِ عَظیمُ الْجَبَرُوتِ شَدیدُ الِمحالِ غَنِىُّ َعنِ

خدایا تویى والامکان و بزرگ جبروت و سخت نیرو و بى نیاز از

الْخَلایقِ عَریضُ الْکبْرِیاَّءِ قادِرٌ عَلى ما تَشاَّءُ قَریبُ الرَّحْمَةِ

خلائق و داراى بزرگى پهناور و تواناى بر هر چه خواهى نزدیک مهر

صادِقُ الْوَعْدِ سابِغُ النِّعْمَةِ حَسَنُ الْبَلاَّءِ قَریبٌ إذا دُعیتَ مُحیطٌ بِما

راست وعده فراوان نعمت نیکو آزمایش نزدیک هرگاه خوانده شوى محیط به هر چه

خَلَقْتَ قابِلُ التَّوبَةِ لِمَنْ تابَ اِلَیک قادِرٌ عَلى ما اَرَدْتَ وَمُدْرِک ما

آفریده اى توبه پذیر براى آن کس که به سویت توبه کند توانا بر هر چه اراده کنى و بدست آرنده آنچه

طَلَبْتَ وَشَکورٌ اِذا شُکِرْتَ وَذَکورٌ اِذا ذُکِرْتَ اَدْعُوکَ مُحْتاجاً

بجویى و سپاس پذیر هرگاه سپاس شوى و یاد کنى هنگامى که یادت کنند مى خوانمت نیازمندانه

وَاَرْغَبُ اِلَیک فَقیراً وَاَفْزَعُ اِلَیک خاَّئِفاً وَاَبْکى اِلَیک مَکرُوباً

و توجه کنم بسویت فقیرانه و پناه آرم بسویت خائفانه و گریه کنم به درگاهت از روى غمزدگى و ملولانه

وَاَسْتَعینُ بِک ضَعیفاً وَاَتوَکلُ عَلَیک کافِیاً اُحْکمْ بَینَنا وَبَینَ قَوْمِنا

کمک جویم بوسیله تو ناتوانانه و توکل کنم بر تو کفایت خواهانه خدایا حکم کن میان ما و میان قوم ما

بِالْحَقِّ فَاجْعَلْ لَنا مِنْ اَمْرِنا فَرَجاً وَمَخْرَجاً بِرَحْمَتِک یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ

و بر وحى خویش امینش ساختى پس در کار ما گشایش و فرجى عطا فرما به رحمتت اى مهربانترین مهربانان

 

***********************

 

 

شب نیمه شعبان

شب بسیار مبارکى است از حضرت امام جعفر صادق علیه السلام روایتست که از حضرت امام محمّد باقرعلیه السلام سؤ ال شد از فضل شب نیمه شعبان فرمود آن شب افضل شبها است بعد از لیلة القدر در آن شب عطا مى فرماید خداوند به بندگان فضل خود را و مى آمرزد ایشان را به مَنّ و کرَم خویش پس سعى و کوشش کنید در تقرّب جستن به سوى خداى تعالى در آن شب پس بدرستى که آن شبى است که خدا قسم یاد فرموده به ذات مقدّس خود که دست خالى برنگرداند سائلى را از درگاه خود مادامى که معصیت را سؤ ال نکند

اوّل : غسل است که باعث تخفیف گناهان مى شود.

دوّم : احیاءاین شب است به نماز و دعاء و استغفار چنانچه امام زین العابدین علیه السلام مى کردند و در روایتست که هر که احیا دارد این شب را نمیرد دل اودر روزى که دلها بمیرند.

سوّم : زیارت حضرت امام حسین علیه السلام است که افضل اعمال این شب و باعث آمرزش ‍ گناهانست
اَقَلِّ زیارت آن حضرت آن است که به بامى برآید و به جانب راست و چپ نظر کند پس سر به جانب آسمان کند پس زیارت کند آن حضرت را به این کلمات ((اَلسَّلامُ عَلَیک یا اَبا عَبْدِاللّهِ اَلسَّلامُ عَلَیک وَ رَحْمَةُاللّهِ وَ بَرَکاتُهُ)) و هرکس در هر کجا باشد در هر وقت که آن حضرت را به این کیفیت زیارت کند امید است که ثواب حجّ وعُمره براى اونوشته شود

روایت کرده از اسماعیل بن فضل هاشمى که گفت تعلیم کرد مرا حضرت صادق علیه السلام این دعا را که بخوانم آنرا در شب نیمه شعبان :

اَللّهُمَّ اَنْتَ الْحَىُّ الْقَیومُ الْعَلِىُّ الْعَظیمُ الْخالِقُ الرّازِقُ الْمُحْیى الْمُمیتُ الْبَدىَّءُ

خدایا تویى زنده پاینده والاى بزرگ آفریننده و روزى دهنده زنده کننده و میراننده آغاز کننده

الْبَدیعُ لَک الْجَلالُ وَلَک الْفَضْلُ وَلَک الْحَمْدُ وَلَک الْمَنُّ وَلَک الْجُودُ

و پدید آرنده ، براى تو است بزرگى و از آن تو است فضیلت و ستایش و از آن تو است نعمت و جود

وَلَک الْکرَمُ وَلَک الاْمْرُ وَلَک الْمَجْدُ وَلَک الْشُّکرُ وَحْدَک لا شَریک

و خاص تو است بزرگوارى و از تو است فرمان و شوکت و خاص تو است سپاسگزارى که یگانه اى و شریکى برایت

لَکَ یا واحِدُ یا اَحَدُ یا صَمَدُ یا مَنْ لَمْ یلِدْ وَلَمْ یولَدْ وَلَمْ یکنْ لَهُ

نیست اى یگانه اى یکتا اى بى نیاز اى که فرزندى ندارد و فرزند کسى نباشد و نیست برایش

کفُواً اَحَدٌ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَاْغفِرْلى وَارْحَمْنى وَاکفِنى

همتایى هیچکس درود فرست بر محمد و آل محمد و بیامرز مرا و به من رحم کن و کفایت کن

ما اَهَمَّنى وَاقْضِ دَینى وَوَسِّعْ عَلَىَّ فى رِزْقى فَاِنَّک فى هذِهِ اللَّیلَةِ

از من آنچه فکر مرا به خود مشغول کرده و قرضم را ادا کن و در روزیم گشایش ده زیرا که تو در این شب

کلَّ اَمْرٍ حَکیمٍ تَفْرُقُ وَمَنْ تَشاَّءُ مِنْ خَلْقِک تَرْزُقُ فَارْزُقْنى وَاَنْتَ

هر کار محکمى را از هم جدا کنى و هر یک از مخلوقات خود را بخواهى روزى دهى پس روزیم ده که تو

خَیرُ الرّازِقینَ فَاِنَّک قُلْتَ وَاَنْتَ خَیرُ الْقاَّئِلینَ النّاطِقینَ وَاسْئَلوُا اللّهَ

بهترین روزى دهندگانى زیرا تو خود گفتى و تو بهترین گویندگان و ناطقان هستى که فرمودى ((از خدا بخواهید

مِنْ فَضْلِهِ فَمِنْ فَضْلِک اَسْئَلُ وَاِیاک قَصَدْتُ وَابْنِ نَبِیک اِعْتَمَدْتُ وَلَک

از فضل او)) پس من از فضل تو مى خواهم و تو را قصد کردم و به فرزند پیمبرت اعتماد کردم و از تو

رَجَوْتُ فَارْحَمْنى یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ

امیدوارم پس به من رحمت کن اى مهربانترین مهربانان

ششم : بخواند این دعا را که حضرت رسول صلى الله علیه و آله دراین شب مى خواندند :

اَللّهُمَّ اقْسِمْ لَنا مِنْ خَشْیتِکَ ما یحُولُ بَینَنا

خدایا بهره ما کن از ترس خود بدان اندازه که حائل شود میان ما

وَبَینَ مَعْصِیتِک وَمِنْ طاعَتِک ما تُبَلِّغُنا بِهِ رِضْوانَک وَمِنَ الْیقینِ ما

و نافرمانیت و از اطاعت خویش بدان مقدار که ما را به خوشنودى و رضوان تو برساند و از یقین بدان

یهُونُ عَلَینا بِهِ مُصیباتُ الدُّنْیا اَللّهُمَّ اَمْتِعْنا بِاَسْماعِنا وَاَبْصارِنا

حد که بوسیله آن ناگواریهاى دنیا بر ما آسان گردد خدایا ما را به گوشهایمان و دیده هامان

وَقُوَّتِنا ما اَحْییتَنا وَاجْعَلْهُ الْوارِثَ مِنّا وَاجْعَلْ ثارَنا عَلى مَنْ ظَلَمَنا

و نیرویمان تا زنده ایم بهره مند ساز و آن را وارث ما گردان و خون ما را به گردن کسى انداز که بر ما ستم کرده

وَانْصُرنا عَلى مَنْ عادانا وَلا تَجْعَلْ مُصیبَتَنا فى دینِنا وَلا تَجْعَلِ

و یارى ده ما را بر کسى که با ما دشمنى کند و مصیبت ما را در دینمام قرار مده و دنیا

الدُّنْیا اَکبَرَ هَمِّنا وَلا مَبْلَغَ عِلْمِنا وَلا تُسَلِّطْ عَلَینا مَنْ لا یرْحَمُنا

را بزرگترین اندوه ما قرار مده و نیز آخرین حد دانش ما قرارش مده و مسلط مکن بر ما کسى را که بر ما رحم نکند

بِرَحْمَتِک یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ

به رحمتت اى مهربانترین مهربانان

و این دعاى جامع کاملى است و خواندن آن در اوقات دیگر نیز غنیمت است و از عوالى اللئالى نقل شده که حضرت رسول صَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَاله همیشه این دعا را مى خواندند.

 

 

ز ابویحیى در ضمن خبرى در فضیلت شب نیمه شعبان که گفت گفتم به مولاى خودم حضرت صادق علیه السلام که بهترین دعاها در این شب کدام است فرمود هر گاه به جا آوردى نماز عشا را پس دو رکعت نمازگذار بخوان در رکعت اوّل حمد و سُوره جحد که قُلْ یا اَیهَا الْکافِروُنَ باشد و بخوان در رکعت دویم حمد و سوره توحید که قُلْ هُوَاللّهُ اَحَدٌ است پس چون سلام دادى بگو سُبْحانَ اللّهِ سى و سه مرتبه و اَلْحَمْدُلِلّهِ سى و سه مرتبه و اللّهُ اَکبَرُ سى و چهار مرتبه پس بگو:

یا مَنْ اِلَیهِ مَلْجَاءُ الْعِبادِ فِى الْمُهِمّاتِ وَاِلَیهِ یفْزَعُ الْخَلْقُ فىِ الْمُلِمّاتِ

اى که به سوى او است پناه بندگان در کارهاى اندوه خیز و به سوى او پناه برند خلایق در پیش آمدهاى ناگوار

یا عالِمَ الْجَهْرِ وَالْخَفِیاتِ وَ یا مَنْ لا یخْفى عَلَیهِ خَواطِرُ الاْوْهامِ

اى داناى آشکار و نهان و اى که بر او پنهان نماند اندیشه هایى که در دلها افتد

وَتَصَرُّفُ الْخَطَراتِ یا رَبَّ الْخَلایقِ وَالْبَرِیاتِ یا مَنْ بِیدِهِ مَلَکوتُ

و تصرف کردن آن خاطرات اى پروردگار خلایق و آفریدگان اى که ملکوت

الاْرَضینَ وَالسَّمواتِ اَنْتَ اللّهُ لا اِلهَ اِلاّ اَنْتَ اَمُتُّ اِلَیک بِلا اِلهَ اِلاّ

زمینها و آسمانها بدست او است تویى خدایى که معبودى جز تو نیست بسویت توسل جویم به کلمه ((لا اله

اَنْتَ فَیا لا اِلهَ اِلاّ اَنْتَ اجْعَلْنى فى هِذِهِ اللَّیلَةِ مِمَّنْ نَظَرْتَ اِلَیهِ

الا انت )) پس اى خدایى که معبودى جز تو نیست بگردان مرا در این شب از کسانى که بسویش نگریسته و مورد

فَرَحِمْتَهُ وَسَمِعْتَ دُعاَّئَهُ فَاَجَبْتَهُ وَعَلِمْتَ اسْتِقالَتَهُ فَاَقَلْتَهُ

رحم خویش قرارش داده و دعایش شنیده و اجابت کرده و پشیمانیش را دانسته پس او را پذیرفته اى

وَتَجاوَزْتَ عَنْ سالِفِ خَطیئَتِهِ وَعَظیمِ جَریرَتِهِ فَقَدِ اسْتَجَرْتُ بِک

و از خطاهاى گذشته اش و گناه بزرگش در گذشته اى پس من از گناهانم به تو پناهنده شده

مِنْ ذُنُوبى وَلَجَاْتُ اِلَیک فى سَتْرِ عُیوبى اَللّهُمَّ فَجُدْ عَلَىَّ بِکرَمِک

و به تو ملتجى گشته ام در اینکه عیوبم را بپوشانى خدایا پس جود کن بر من به کرم خود

وَفَضْلِک وَاحْطُطْ خَطایاىَ بِحِلْمِک وَعَفْوِک وَتَغَمَّدْنى فى هذِهِ

و فضلت و بریز خطاهاى مرا به بردبارى و گذشت خویش و فراگیر مرا در این

اللَّیلَةِ بِسابِغِ کرامَتِک وَاجْعَلْنى فیها مِنْ اَوْلِیاَّئِک الَّذینَ اجْتَبَیتَهُمْ

شب به فراوان کرمت و بگردان مرا در این شب از آن دوستانت که آنان را براى طاعت خویش برگزیده

لِطاعَتِک وَاخْتَرْتَهُمْ لِعِبادَتِک وَجَعَلْتَهُمْ خالِصَتَک وَصِفْوَتَک اَللّهُمَّ

و براى پرستشت انتخاب فرمودى و ایشان را جزء خاصان درگاه و برگزیدگانت قراردادى خدایا

اجْعَلْنى مِمَّنْ سَعَدَ جَدُّهُ وَتَوَفَّرَ مِنَ الْخَیراتِ حَظُّهُ وَاجْعَلْنى مِمَّنْ

بدار مرا از آن کسانى که کوششش به جایى رسیده و از نیکیها بهره فراوان نصیبش گشته و به گردانم از

سَلِمَ فَنَعِمَ وَفازَ فَغَنِمَ وَاکفِنى شَرَّ ما اَسْلَفْتُ وَاعْصِمْنى مِنَ الاِْزدِیادِ

آنانکه تندرست شده و متنعم و رستگار و بهره مند گشته و کفایت کن مرا از شر آنچه کرده ام و نگاهم دار از افزودن

فى مَعْصِیتک وَحَبِّبْ اِلَىَّ طاعَتَک وَما یقَرِّبُنى مِنْک وَیزْلِفُنى عِنْدَک

در نافرمانیت و دوست گردان نزد من فرمانبرداریت را و آنچه مرا به تو نزدیک و مقرب درگاهت گرداند

یا سَیدى اِلَیک یلْجَاءُ الْهارِبُ وَمِنْک یلْتَمِسُ الطّالِبُ وَعَلى کرَمِک

آقاى من به سوى تو پناه آرد شخص گریز پاى و از تو عاجزانه طلب کند جوینده و بر کرم تو

یعَوِّلُ الْمُسْتَقیلُ التّائِبُ اَدَّبْتَ عِبادَک بالتَّکرُّمِ وَاَنْتَ اَکرَمُ الاْکرَمینَ

تکیه کند شخص عذرخواه و توبه کننده ادب کردى بندگانت را به کرم ورزى به آنها و تو کریمترین کریمانى

وَاَمَرْتَ بِالْعَفْوِ عِبادَک وَاَنْتَ الْغَفُورُ الرَّحیمُ اَللّهُمَّ فَلا تَحْرِمْنى ما

و تو خود به بندگانت دستور گذشت دادى و خود آمرزنده و مهربانى خدایا پس مرا از آنچه از

رَجَوْتُ مِنْ کرَمِک وَلا تُؤْیسْنى مِنْ سابِغِ نِعَمِک وَلا تُخَیبْنى مِنْ

کرمت امید دارم محرومم مکن و از نعمت هاى ریزانت ماءیوسم مدار و از بهره هاى فراوانت که در

جَزیلِ قِسَمِک فى هذِهِ اللَّیلَةِ لاِهْلِ طاعَتِک وَاجْعَلْنى فى جُنَّةٍ مِنْ

این شب براى فرمانبردارانت مقرر داشته اى بى بهره ام مساز و مرا در پناهگاه محکمى از آزار مخلوقات

شِرارِ بَرِیتِک رَبِّ اِنْ لَمْ اَکنْ مِنْ اَهْلِ ذلِک فَاَنْتَ اَهْلُ الْکرَمِ وَالْعَفْوِ

شرورت قرار ده پروردگارا اگر من چنین شایستگى ندارم ولى تو شایسته کرم و گذشت و

وَالْمَغْفِرَةِ وَجُدْ عَلَىَّ بِما اَنْتَ اَهْلُهُ لا بِما اَسْتَحِقُّهُ فَقَدْ حَسُنَ ظَنّى

آمرزشى و فرو ریز بر من بدانچه تو شایسته آنى نه بدانچه من سزاوار آنم زیرا براستى گمان من نیک است

بِک وَتَحَقَّقَ رَجاَّئى لَک وَعَلِقَتْ نَفْسى بِکرَمِک فَاَنْتَ اَرْحَمُ

و امیدم درباره تو محکم شده و جانم به سر رشته کرم تو آویخته است پس تویى مهربانترین

الرّاحِمینَ وَاَکرَمُ الاْکرَمینَ اَللّهُمَّ وَاخْصُصْنى مِنْ کرَمِک بِجَزیلِ

مهربانان و کریمترین کریمان خدایا مرا مخصوص بدار از کرم خویش به بهره هاى فراوان

قِسَمِک وَاَعُوذُ بِعَفْوِک مِنْ عُقُوبَتِک وَاغْفِر لِىَ الَّذنْبَ الَّذى یحْبِسُ

و تقسیمهاى شایانت و از کیفر تو به عفوت پناه مى برم و بیامرز برایم آن گناهى را که عادت بد (مانند دروغ ) را بر من حبس

عَلَىَّ الْخُلُقَ وَیضَیقُ عَلىَّ الرِّزْقَ حَتّى اَقُومَ بِصالِحِ رِضاک وَاَنْعَمَ

کند و روزى را بر من تنگ سازد تا من به خوشنودى شایسته تو اقدام کنم و به عطاى فراوانت

بِجَزیلِ عَطاَّئِک وَاَسْعَدَ بِسابِغِ نَعْماَّئِک فَقَدْ لُذْتُ بِحَرَمِک

متنعم گردم و به نعمتهاى بسیارت خوشبخت شوم زیرا من به آستان تو پناه آوردم

وَتَعَرَّضْتُ لِکرَمِک وَاسْتَعَذْتُ بِعَفْوِک مِنْ عُقُوبَتِک وَبِحِلْمِک مِنْ

و به کرم تو آویختم و به گذشت تو پناه جستم از ترس کیفرت و به بردباریت پناه جستم از

غَضَبِک فَجُدْ بِما سَئَلْتُک وَاَنِلْ مَا الْتَمَسْتُ مِنْک اَسْئَلُک بِک لا بِشَىءٍ

خشمت پس به من عطا کن آنچه را از تو خواستم و به من برسان آنچه را از تو خواهش کردم تو را به خودت سوگند دهم چون چیزى

هُوَ اَعْظَمُ مِنْک

از تو بزرگتر نیست

پس به سجده مى روى و مى گوئى یا رَبِّ بیست مرتبه یا اَللّهُ هفت مرتبه لا حَوْلَ وَلا قُوَّةَ اِلاّ بِاللّهِ هفت مرتبه ما شآءَ اللّهُ ده مرتبه لا قُوّةَ اِلاّ بِاللّهِ ده مرتبه پس صلوات مى فرستى بر پیغمبر و آل اوعَلیهمُ السلام و مى خواهى از خدا حاجت خود را پس قسم به خدا که اگر حاجت بخواهى بسبب این عمل به عدد قطرات باران هر آینه به تو خداوند عَزَّوَجَلَّ آن حاجتها را بکرَم عَمیم وفَضْل جَسیمِ خود .اجابت بفرماید

 

 

شیخ از حَمّاد بن عیسى از اَبانِ بنِ تَغْلب روایت کرده که گفت حضرت صادق علیه السلام فرمودند شب نیمه شعبانى داخل شد و بود رسول خداصَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَاله در آن شب نزد عایشه همین که نصف شب شد برخاست رسول خداصَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَاله از رختخواب خود براى عبادت پس چون بیدار شد عایشه یافت که پیغمبرصَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَاله بیرون رفته از رختخواب او و داخل شد بر او آنچه که فرو گیرد زنها را یعنى غیرت و گمان کرد که آن حضرت رفته پیش بعض زنهاى خود پس برخاست و پیچید بر خود شَمْله یعنى چادر خود را و قسم به خدا که شَمْله او از ابریشم و کتان و پنبه نبود ولکن تار آن مو و پُود آن از کرکهاى شتر بود و جستجو مى کرد رسول خداصَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَاله را در حجره هاى زنهاى دیگرش حجره به حجره پس در این بین که در جستجوى آن حضرت بود به ناگاه نظرش افتاد بر رسول خداصَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَ اله که در سجده است مثل جامه اى که چسبیده شده بر روى زمین پس نزدیک آن حضرت شد شنید که مى گوید در سجده خود :

سَجَدَ لَک سَوادى وَخَیالى وَآمَنَ بِک فُؤ ادى..........

 یا عَظیمُ یا عظیمُ یا عظیمُ  اِغْفِرْ لِىَ  الذنب الْعَظیمَ فَاِنَّهُ لایغْفِرُ

الذَّنْبَ الْعَظیمَ اِلا الرَّبُّ الْعَظیمُ

 

پس بلند کرد سر خود را و دوباره برگشت به سجده و شنید عایشه که مى گوید:

الهی ربی سیدی مولای اَعُوذُ بُنُورِ وَجْهِکَ الَّذى اَضائَتْ لَهُ السَّمواتُ

 پناه برم به نور ذات تو که روشن شد بدو آسمانها

وَالاْرَضُونَ وَانْکشَفَتْ لَهُ الظُّلُماتُ وَصَلَحَ عَلْیهِ اَمرُ الاْوَّلینَ

و زمینها و برچیده شد بدو تاریکیها و اصلاح شد بدو کار اولین

وَالاْخِرینَ مِنْ فُجاءَةِ نَقِمَتِک وَمِنْ تَحْویلِ عافِیتِک وَمِنْ زَوالِ

و آخرین از ناگهانى رسیدن عذابت و از پا برجا شدن تندرستى تو و از زائل شدن

نِعْمَتِک اَللّهُمَّ ارْزُقْنى قَلْباً تَقِیاً نَقِیاً وَمِنَ الشِّرْک بَریئاً لا کافِراً ولا شَقِیاً

نعمتت خدایا روزیم گردان دلى پاک و پاکیزه و مبراى از شرک که نه کافر باشد و نه اهل شقاوت

 پس بر خاک نهاد دو طرف روى خود را و گفت :

 عَفَّرْتُ وَجْهى فِى التُّرابِ وَحُقَّ لى اَنْ اَسْجُدَ لَک

مالیدم به خاک رویم را و بر من سزا است که برایت سجده کنم

 پس همین که خواست رسول خداصلى الله علیه و آله برگردد شتافت عایشه به سوى رختخواب خود پس رسول خداصَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَاله آمد به رختخواب او و شنید که نفس ‍ بلند مى زند فرمود چیست این نفس بلند آیا نداسته اى که چه شبى است امشب این شب نیمه شعبان است که در آن قسمت مى شود روزیها و در آن نوشته مى شود اَجَلْها و در آن نوشته مى شود روندگان به حج و بدرستى که خداى تعالى مى آمرزد در این شب از خلق خود بیشتر از عدد موهاى بُزهاى قبیله کلْب وخداى تعالى ملائکه خود را از جانب آسمان به سوى زمین در مکه . مى فرستد

5-

ابویحیى صَنْعانى از حضرت باقر و صادق عَلیهِماالسَّلام و هم روایت کرده اند از آن دو بزرگوار سى نفر از کسانى که وثوق و اعتماد است به ایشان که آن دو بزرگوار فرمودندکه هرگاه شب نیمه شعبان شد پس بجا آور چهار رکعت نماز، بخوان در هر رکعت حمد و قُلْ هُوَ اللّهُ اَحَدٌ صد مرتبه پس چون فارغ شدى بگو :

اَللّهُمَّ اِنّى اِلَیک فَقیرٌ وَمِنْ

خدایا من به درگاهت نیازمندم و از

عَذاِبک خائِفٌ مُسْتَجیرٌ اَللّهُمَّ لا تُبَدِّلْ اِسْمى وَلا تُغَیرْ جِسْمى

عذاب و شکنجه ات ترسان و پناه خواهم خدایا نامم را (از زمره موحدان ) عوض مکن و جسمم را دگرگون مکن

وَلاتَجْهَدْ بَلاَّئى وَلا تُشْمِتْ بى اَعْداَّئى اَعُوذُ بِعَفْوِک مِنْ عِقابِک

و آزمایشم را سخت مکن و دشمن شادم مفرما پناه مى برم به عفوت از کیفرت

وَاَعُوذُ بِرَحْمَتِک مِنْ عَذابِک وَاَعُوذُ بِرِضاک مِنْ سَخَطِک وَاَعُوذُبِک

و پناه مى برم به رحمتت از عذابت و پناه مى برم به خوشنودیت از خشمت و پناه مى برم

مِنْک جَلَّ ثَناَّؤُک اَنْتَ کما اَثْنَیتَ عَلى نَفْسِک وَفَوْقَ ما یقُولُ الْقآئِلُونَ

به خودت از خودت مدح تو والا است و تو چنانى که خود ثناى خود کرده اى و بالاتر از آنى که  مردم گویند

 

6-سه روز اخر شعبان

ازحضرت امام رضا (علیه السلام) منقولست که هر که سه روز از آخر ماه شعبان روزه بدارد و به ماه مبارک رمضان وصل کند حق تعالى ثواب روزه دو ماه متوالى براى او بنویسید و ابَوُالصّلت هَروى روایت کرده است که در جمعه آخر ماه شعبان به خدمت حضرت امام رضا (علیه السلام) رفتم ؛ حضرت فرمود که اى ابوالصَّلْت اکثَر ماه شعبان رفت و این جمعه آخر آن است پس تدارک و تلافى کن در آن چه از این ماه مانده است تقصیرهایى را که در ایام گذشته این ماه کرده اى و بر تو باد که رُو آورى بر آنچه نافع است براى تو و دعا و استغفار بسیار کن و تلاوت قرآن مجید بسیار کن و توبه کن به سوى خدا از گناهان خود تا آنکه چون ماه مبارک درآید خالص گردانیده باشى خود را براى خدا و مگذار در گردن خود امانت و حق کسى را مگر آنکه ادا کنى و مگذار در دل خود کینه کسى را مگر آنکه بیرون کنى و مگذار گناهى را که مى کرده اى مگر آنکه ترک کنى و از خدا بترس و توکل کن بر خدا در پنهان و آشکار امور خود و هر که بر خدا توکل کند خدا بس است او را و بسیار بخوان در بقیه این ماه این دعا را :

اَللّهُمَّ اِنْ لَمْ تَکنْ غَفَرْتَ لَنا

خدایا اگر در آن قسمت از ماه شعبان که گذشته

فیما مَضى مِنْ شَعْبانَ فَاغْفِرْ لَنا فیما بَقِىَ مِنْهُ

ما را نیامرزیده اى در آن قسمت که از این ماه مانده بیامرزمان

دعای ام داوود

                                                

مذهب تشیع برای دعا اهمیت و جایگاه ویژه‌ای قائل است؛ یکی از دعاهایی که در «ایام الببض» ماه رجب سفارش شده است دعای «ام داوود» است.

: داستان اعمال نیمه رجب و دعای معروف «ام داوود» را شیخ صدوق، شیخ طوسی، علامه مجلسی و سید بن طاووس از نظر سند معتبر دانسته‌اند و از نظر تاثیر در استجابت دعا توصیه کرده‌اند.

وی در تشریح این داستان ادامه داد: فاطمه، مادر داوود و مادر هم شیر و رضایی امام صادق (ع) روایت کرده است که منصور دوانیقی لشکری را به مدینه فرستاد عده‌ای را کشت و تعدادی را اسیر کرد و به زنجیر کشید که فرزند من داوود در میان آنها بود، حادثه اسیری فرزندم برایم بسیار تلخ و دردناک بود برای رفع مشکل خود فراوان دعا می‌کردم و از اشخاص صالح می‌خواستم برای آزادی فرزندم دعا کنند ولی هیچ نتیجه‌ای نگرفتم.

: ام‌داوود می‌گوید یک روز با خبر شدم که امام صادق (ع) بیمار شده است به عیادت ایشان رفتم و وقتی خدمت حضرت رسیدم فرمودند: از داوود خبر تازه‌ای نداری؟ با آه جان سوزی گفتم: نه مولای من! از شما برادر هم شیر او تقاضا دارم برای آزادی فرزندم دعا کنید. امام صادق (ع) فرمود: چرا تاکنون از دعای «استفتاح» غفلت کرده‌ای؟! مگر نمی‌دانی به وسیله این دعا درهای آسمان گشوده می‌شود و فرشتگان دعا کننده را مژده استجابت می‌دهند و خداوند پاداش این دعا را بهشت قرار داده است؟!

: در روایت آمده که ام‌داوود از حضرت می‌پرسد آن دعا چیست؟ امام صادق (ع) نیز فرمودند: ای مادر داوود ماه رجب نزدیک است؛ سیزده، چهارده و پانزده آن را که ایام البیض نام دارد روزه بگیر و نزدیک ظهر پانزدهم غسل کن و هشت رکعت نماز با خلوص نیت بخوان. آن‌گاه حضرت دستور کامل اعمال را به او تعلیم داد.

وی افزود: ام داوود می‌گوید گذشت تا اینکه ماه رجب فرا رسید و دستور امام را همانطور که فرمودند اجرا کردم، شب شانزدهم از نیمه گذشته بود پیغمبر و جمعی از فرشتگان و پیامبران که برای آنها دعا و رحمت فرستاده بودم را در خواب دیدم رسول خدا (ص) به من فرمود ای ام داوود این جماعتی که مشاهده می‌کنی شفیعان تو هستند که برای تو دعا کرده‌اند و مژده می‌دهند که حاجت تو برآورده می‌شود و فرزندت سالم به آغوش تو باز می‌گردد.

این کارشناس مذهبی خاطرنشان کرد: در ادامه روایت ام‌داوود آمده است که: از خواب برخاستم، به اندازه‌ای که یک سوار تیزرو بتواند از عراق به مدینه آید گذشته بود که ناگهان در خانه باز شد و فرزندم به من وارد گردید.

: ام داوود برای عرض ادب و سپاس نزد امام صادق (ع) رفت و از ایشان سوال کرد، ای مولای من این دعا را در غیر ماه رجب هم می‌توان خواند؟ و حضرت فرموند:  اگر روز عرفه با جمعه هماهنگ شود این دعا را می‌توان خواند و هر کس به خواندن آن اقدام نماید، خداوند او را مشمول رحمت و آمرزش خود قرار می‌دهد.

اعمال ام داود

عمل اُمّ داوُد که عمده اعمال نیمه ماه رجب است و برای برآمدن حاجات و کشف کُرُبات و دفع ظلم ظالمان مؤثّر است و کیفیّت آن بنا بر آنچه در مصباح شیخ است آنست که چون خواهد این عمل را بجا آورد روزه بگیرد روز سیزدهم و چهاردهم و پانزدهم ماه رجب را، سپس در روز پانزدهم نزد زوال غسل کند و چون وقت زوال داخل شود نماز ظهر و عصر را بجا آورد در حالتی که رکوع و سجودشان‏ را نیکو کند و در موضع خلوتی باشد که چیزی او را مشغول نسازد و انسانی با او تکلّم ننماید، پس چون از نماز فارغ شود رو به قبله کند و بخواند سوره مبارکه حمد را صد مرتبه و سوره مبارکه اخلاص را صد مرتبه و آیة الکرسی را ده مرتبه و بعد از اینها بخواند سُوَر مبارکه انعام و بنی اسرائیل و کهف و لقمان و یس و صافّات و حم سجده و حمعسق و حم دخان و فتح و واقعه و مُلْک و ن وَ اِذَا السَّمآءُ انْشَقَّتْ و ما بعدش را تا آخر قرآن و چون از اینها فارغ شود بگوید در حالتی که رو به قبله باشد:

صَدَقَ اللَّهُ الْعَظیمُ الَّذی‏ لا اِلهَ اِلاَّ هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ ذُو الْجَلالِ وَالْإِکْرامِ

درست فرمود خدای بزرگی که معبودی جز او نیست زنده و پاینده و صاحب‏ جلالت و بزرگواری است

الرَّحْمنُ الرَّحیمُ الْحَلیمُ الْکَریمُ الَّذی‏ لَیْسَ کَمِثْلِهِ‏ شَیْ‏ءٌ

بخشاینده و مهربان بردبار و کریم است آنکه مانندش‏ چیزی نیست

وَهُوَ السَّمیعُ الْعَلیمُ الْبَصیرُ الْخَبیرُ، شَهِدَ اللَّهُ اَنَّهُ لا اِلهَ اِلاَّ هُوَ

و او شنوا و دانا و بینا و آگاه است، گواه است خدا که معبودی جز او نیست‏

وَالْمَلائِکَةُ وَاُولوُا الْعِلْمِ قآئِماً بِالْقِسْطِ لا اِلهَ اِلاَّ هُوَ الْعَزیزُ الْحَکیمُ

و فرشتگان و دانشوران گواهی داده‏اند که خدایی جز او نیست که عدالت بدو پایدار است و او عزیز و حکیم است‏

وَبَلَّغَتْ رُسُلُهُ الْکِرامُ وَاَنَا عَلی‏ ذلِکَ مِنَ الشَّاهِدینَ

و پیامبران بزرگوارش نیز آنرا به مردم رساندند و من بر این مطلب گواهی دهم

اَللّهُمَّ لَکَ ‏الْحَمْدُ وَلَکَ الْمَجْدُ وَلَکَ الْعِزُّ وَلَکَ الْفَخْرُ

خدایا از آن تو است‏ ستایش و از آن تو است مجد و برای تو است عزت و خاص تو است افتخار

وَلَکَ الْقَهْرُ وَلَکَ النِّعْمَةُ

و شایسته تو است قهر و سطوت و مخصوص تو است نعمت‏

وَلَکَ الْعَظَمَةُ وَلَکَ الرَّحْمَةُ وَلَکَ الْمَهابَةُ وَلَکَ السُّلْطانُ

و از آن تواست عظمت و مخصوص تو است رحمت و برای تو است شکوه و خاص تو است سلطنت

وَلَکَ الْبَهآءُ وَلَکَ الْإِمْتِنانُ وَلَکَ التَّسْبیحُ وَلَکَ التَّقْدیسُ

و از آن تو است درخشندگی ‏و مخصوص تو است نعمت بخشی و برای تو است پاکی

وَلَکَ التَّهْلیلُ وَلَکَ‏ التَّکْبیرُ وَلَکَ ما یُری‏ وَلَکَ ما لا یُری

و از آن تو است پاکیزگی و برای تو است یکتایی و مخصوص تو است‏ بزرگی و ملک تو است آنچه دیده شود و آنچه دیده نشود

‏ وَلَکَ ما فَوْقَ السَّمواتِ الْعُلی‏ وَ لَکَ ما تَحْتَ الثَّری

و از تو است آنچه بالای آسمانهای بلند است‏ و از تو است آنچه زیر زمین است

‏ وَلَکَ الْأَرَضُونَ السُّفْلی‏ وَلَکَ الْأخِرَةُ وَالْأُولی

و از تو است زمین‌های زیرین و از آن تو است دنیا و آخرت‏

‏ وَلَکَ ما تَرْضی‏ بِهِ مِنَ الثَّنآءِ وَالْحَمْدِ وَالشُّکرِ وَ النَّعْمآءِ

و مخصوص تو است آن و حمد و ثنا و شکری که تو بپسندی و آنچه نعمت است نیز از تو است‏

اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی‏ جَبْرَئیلَ اَمینِکَ عَلی‏ وَحْیِکَ وَالْقَوِیِّ عَلی‏ اَمْرِکَ

خدایا درود فرست بر جبرئیل امین بر وحی تو و نیرومند در کار تو ‏

وَالْمُطاعِ فی‏ سَمواتِکَ وَمَحالِّ کَراماتِکَ الْمُتَحَمِّلِ لِکَلِماتِکَ

و آنکس که در آسمانها و جایگاههای کرامت هایت فرمانش برند آن کس که سخنان تو را برساند

النَّاصِرِ لِاَنْبِیآئِکَ، الْمُدَمِّرِ لِأَعْدآئِکَ

یاور پیامبرانت و سرنگون کننده دشمنانت

اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی‏ میکائیلَ مَلَکِ‏ رَحْمَتِکَ وَالْمَخْلُوقِ لِرَأْفَتِکَ وَالْمُسْتَغْفِرِ الْمُعینِ لِأَهْلِ طاعَتِکَ

خدایا درود فرست بر میکائیل فرشته ‏رحمتت و آفریده شده برای بردن مهرت و آمرزش‏ خواه و کمک‏ کار فرمانبرانت‏

اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی‏ اِسْرافیلَ حامِلِ عَرْشِکَ وَصاحِبِ الصُّورِ الْمُنْتَظِرِ

خدایا درود فرست بر اسرافیل حمل کننده عرشت و صاحب صُور آنکه چشم به ‏راه‏

لِأَمْرِکَ الْوَجِلِ الْمُشْفِقِ مِنْ خیفَتِکَ

دستور تو است و نگران و بیمناک است از ترس تو

اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی‏ حَمَلَةِ الْعَرْشِ‏ الطَّاهِرینَ وَعَلیَ السَّفَرَةِ الْکِرامِ الْبَرَرَةِ الطَّیِّبینَ ‏

خدایا درود فرست بر حاملین پاکیزه عرش‏ و بر سفیران گرامی و آن نیکان پاک

وَعَلی‏ مَلائِکَتِکَ الْکِرامِ الْکاتِبینَ وَ عَلی‏ مَلائِکَةِ الْجِنانِ وَخَزَنَةِ النّیرانِ

و بر فرشتگان‏ بزرگوار نویسنده و بر فرشتگان بهشت و نگهبانان دوزخ

وَمَلَکِ‏ الْمَوْتِ وَالْأَعْوانِ یا ذَاالْجَلالِ وَالْإِکْرامِ

و فرشته‏ مرگ و کمک‏ کارانش ای صاحب جلالت و بزرگواری

اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی‏ اَبینا آدَمَ‏ بَدیعِ فِطْرَتِکَ الَّذی‏کَرَّمْتَهُ بِسُجُودِ مَلائِکَتِکَ وَاَبَحْتَهُ جَنَّتَکَ

خدایا درود فرست بر پدر ما آدم‏ پدیده خلقت که گرامیش داشتی به سجده کردن فرشتگانت و مباح کردی بر او بهشتت را

اَللّهُمَ‏ صَلِّ عَلی‏ اُمِّنا حَوَّآءَ الْمُطَهَّرَةِ مِنَ الرِّجْسِ الْمُصَفَّاتِ مِنَ الدَّنَسِ

خدایا درود فرست بر مادر ما حواء که از پلیدی پاک و از چرکی و آلودگی مصفا گشت و از میان آدمیان‏

الْمُفَضَّلَةِ مِنَ الْأِنْسِ، الْمُتَرَدِّدَةِ بَیْنَ مَحالِّ الْقُدُْسِ

برتری داشت و در میان جایگاههای قدسیان رفت و آمد کرده

اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی‏ هابیلَ وَشَیْثٍ وَاِدْریسَ وَنُوحٍ وَهُودٍ وَصالِحٍ وَ اِبْراهیمَ وَاِسْماعیلَ

خدایا درود فرست بر هابیل و شیث و ادریس و نوح و هود و صالح و ابراهیم و اسماعیل‏

وَاِسْحقَ وَیَعْقُوبَ وَیُوسُفَ وَالْأَسْباطِ وَلُوطٍ وَشُعَیْبٍ وَاَیُّوبَ‏

و اسحاق و یعقوب و یوسف و اسباط (یعقوب) و لوط و شعیب و ایوب‏

وَمُوسی‏ وَهارُونَ وَیُوشَعَ وَمیشا وَالْخِضْرِ وَذِی الْقَرْنَیْنِ وَیُونُسَ

و موسی و هارون و یوشع و میشا و خضر و ذی القرنین و یونس‏

وَاِلْیاسَ وَالْیَسَعَ وَذِی الْکِفْلِ وَطالُوتَ وَداوُدَ وَسُلَیْمانَ وَزَکَرِیَّا

و الیاس و الیسع و ذا الکفل و طالوت و داود و سلیمان و زکریا

وَشَعْیا وَیَحْیی‏ وَتُورَخَ وَمَتّی‏ وَاِرْمِیا وَحَیْقُوقَ وَدانِیالَ وَعُزَیْرٍ

و شعیا و یحیی و تورخ و متی و ارمیا و حیقوق و دانیال و عزیر

وَعیسی‏ وَشَمْعُونَ وَجِرْجیسَ وَالْحَوارِیّینَ وَالْأَتْباعِ وَخالِدٍ وَحَنْظَلَةَ وَلُقْمانَ

و عیسی و شمعون و جرجیس و حواریین عیسی و پیروانشان و خالد و حنظله و لقمان

اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی‏ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَارْحَمْ‏ مُحَمَّداً وَآلَ مُحَمَّدٍ

خدایا درود فرست بر محمّد و آل محمّد و رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد

وَبارِکْ عَلی‏ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ کَما صَلَّیْتَ‏

و برکت فرست بر محمّد و آل محمّد چنانچه درود فرستادی‏

وَرَحِمْتَ وَبارَکْتَ عَلی‏ اِبْرهیمَ وَآلِ اِبْرهیمَ، اِنَّکَ حَمیدٌ مَجیدٌ

و رحمت و برکت فرستادی بر ابراهیم و آل ابراهیم که به راستی تویی ستوده و بزرگوار

اَللّهُمَ‏ صَلِّ عَلَی الْأَوْصِیآءِ وَالسُّعَدآءِ وَالشُّهَدآءِ وَاَئِمَّةِ الْهُدی

خدایا درود فرست بر اوصیاء و اهل سعادت و شهیدان و امامان راهنما

‏اَللّهُمَّ صَلِ‏ عَلَی الْأَبْدالِ وَالْأَوْتادِ وَالسُّیَّاحِ وَالْعُبَّادِ وَالْمُخْلِصینَ وَالزُّهَّادِ

خدایا درود فرست‏ بر ابدال (دست‌ه‏ای از صلحاء) و اوتاد و سیاحان و پرستش‏ کنندگان و مخلصان و پارسایان‏

وَاَهْلِ الجِدِّ وَالْإِجْتِهادِ وَاخْصُصْ مُحَمَّداً وَاَهْلَ بَیْتِهِ بِاَفْضَل ‏َصلَواتِکَ

و اهل جدیت و کوشش و مخصوص گردان محمّد و خاندانش را به بهترین‏ درودهایت

وَاَجْزَلِ کَراماتِکَ وَبَلِّغْ رُوحَهُ وَ جَسَدَهُ مِنّی‏ تَحِیَّةً وَسَلاماً

و فراوانترین کرامت هایت و به روح و جسدش از جانب من تحیّت و سلامی برسان‏

وَزِدْهُ فَضْلاً وَشَرَفاً وَکَرَماً حَتّی‏ تُبَلِّغَهُ اَعْلی‏ دَرَجاتِ اَهْلِ‏

و فضل و شرافت و بزرگواریش را فزون کن به حدی که او را به اعلی درجه اهل‏

الشَّرَفِ مِنَ النَّبِیّینَ وَالْمُرْسَلینَ وَالْأَفاضِلِ الْمُقَرَّبینَ

شرافت از پیمبران و رسولان و فاضلان مقربت برسانی

اَللّهُمَّ وَصَلِ ‏عَلی‏ مَنْ سَمَّیْتُ وَمَنْ لَمْ اُسَمِّ مِنْ مَلائِکَتِکَ وَاَنْبِیآئِکَ وَرُسُلِکَ‏

خدایا درود فرست ‏بر هرکس که من نام بردم و هر که از فرشتگان و پیامبران و رسولان‏

وَاَهْلِ طاعَتِکَ وَاَوْصِلْ صَلَواتی‏ اِلَیْهِمْ وَاِلی‏ اَرْواحِهِمْ وَاجْعَلْهُمْ‏

و فرمانبردارانت را که من نام نبردم و درودهای مرا بر ایشان و بر ارواحشان برسان و آنان ‏را

اِخْوانی‏ فیکَ وَاَعْوانی‏ عَلی‏ دُعآئِکَ

برادران من در دین و کمک‏ کارانم در دعای به درگاهت قرار ده

اَللّهُمَّ اِنّی‏ اَسْتَشْفِعُ بِکَ اِلَیْکَ

خدایا من شفیع گردانم تو را پیش خودت‏

وَبِکَرَمِکَ اِلی‏ کَرَمِکَ وَبِجُودِکَ اِلی‏ جُودِکَ وَبِرَحْمَتِکَ اِلی‏ رَحْمَتِکَ

و کرمت را پیش کرمت و جودت را پیش جودت و رحمتت را پیش رحمتت‏

وَبِاَهْلِ طاعَتِکَ اِلَیْکَ وَاَسئَلُکَ الّلهُمَّ بِکُلِّ ما سَئَلَکَ بِهِ اَحَدٌ مِنْهُمْ، مِنْ‏

و اهل طاعتت را پیش درگاهت و از تو خواهم خدایا به هرچه یکی از آنها بوسیله آن تو را

مَسْئَلَةٍ شَریفَةٍ غَیْرِ مَرْدُودَةٍ وَبِما دَعَوْکَ بِهِ مِنْ دَعْوَةٍ مُجابَةٍ غَیْرِ مُخَیَّبَةٍ

خواسته از سؤالهای شریفی که برنگشته و به آنچه تو را خوانده ‏اند از دعای پذیرفته شده ‏ای که به نومیدی نکشیده‏

یااَللَّهُ یارَحْمنُ یا رَحیمُ یا حَلیمُ یا کَریمُ یا عَظیمُ یا جَلیلُ یامُنیلُ

ای خدا ای بخشاینده ای مهربان ای بردبار ای کریم ای بزرگ ای با جلالت ای بخشنده

یا جَمیلُ یا کَفیلُ یا وَکیلُ یا مُقیلُ یا مُجیرُ یا خَبیرُ یا مُنیرُ یا مُبیرُ

ای ‏زیبا ای سرپرست ای وکیل ای نادیده ‏گیر ای پناه‏ده ای آگاه ای روشنی ‏ده ای نابود کن ‏

یا مَنیعُ یا مُدیلُ یا مُحیلُ یا کَبیرُ یا قَدیرُ یا بَصیرُ یا شَکُورُ یا بَرُّه

ای والامقام ای چرخاننده ای جابجا کننده ای بزرگ ای توانا ای بینا ای شکرپذیر ای نیکوکار

یا طُهْرُ، یا طاهِرُ یا قاهِرُ، یا ظاهِرُ یا باطِنُ، یا ساتِرُ یا مُحیطُ، یا مُقْتَدِرُ

ای پاک ای پاکیزه ای قاهر ای پیدا ای پنهان ای پرده پوش ای احاطه‏ دار ای با اقتدار

یا حَفیظُ یا مُتَجَبِّرُ یا قَریبُ یا وَدُودُ یا حَمیدُ یا مَجیدُ یا مُبْدِئُ

ای نگهبان ای دارای بزرگی ای نزدیک ای محبوب همه ای ستوده ای بزرگوار ای پدیدآرنده

یا مُعیدُ یا شَهیدُ یا مُحْسِنُ یا مُجْمِلُ یا مُنْعِمُ یا مُفْضِلُ یا قابِضُ

ای بازگرداننده ای گواه ای احسان‏بخش ای نیکوبخش ای نعمت‏بخش ای زیاده‏ بخش ای گیرنده‏

یا باسِطُ یا هادی‏ یا مُرْسِلُ یا مُرْشِدُ یا مُسَدِّدُ یا مُعْطی‏ یا مانِعُ

ای گشایش ‏ده ای راهنما ای فرستنده ای رهنمون ای محکم ‏کننده ای دهنده ای منع‏کننده ‏

یا دافِعُ یا رافِعُ یا باقی‏ یا واقی‏ یا خَلاَّقُ یا وَهَّابُ یا تَوَّابُ یا فَتَّاحُ‏

ای جلوگیرنده ای بلند کننده ای باقی ای نگهدار ای آفریننده ای بخشش پیشه ای توبه پذیر ای گشاینده‏

یا نَفَّاحُ یا مُرْتاحُ یا مَنْ بِیَدِهِ کُلُّ مِفْتاحٍ یا نَفَّاعُ یا رَؤُفُ یا عَطُوفُ

ای زیاده بخش ای رحمت بخش ای که بدست او است هر کلید ای سودرسان ای مهربان ای باعطوفت‏

یا کافی‏ یا شافی‏ یا مُعافی‏ یا مُکافی‏ یا وَفِیُّ یا مُهَیْمِنُ یا عَزیزُ

ای کفایت کننده ای درمان بخش ای بهبودی ‏بخش ای پاداش دهنده ای باوفا ای نگهبان خلق ای با عزت ‏

یا جَبَّارُ یا مُتَکَبِّرُ یا سَلامُ یا مُؤْمِنُ یا اَحَدُ یا صَمَدُ یا نُورُ یا مُدَبِّرُ

ای جبار ای بزرگوار ای سلامت بخش ای ایمنی ‏بخش ای یکتا ای بی ‏نیاز ای نور ای مدبر کارها ‏

یا فَرْدُ یا وِتْرُ یا قُدُّوسُ یا ناصِرُ یا مُونِسُ یا باعِثُ یا وارِثُ یا عالِمُ‏

ای یگانه ای تنها ای پاکیزه ای یاور ای همدم ای برانگیزنده ای ارث‏ برنده ای دانا

یا حاکِمُ یا بادی‏ یا مُتَعالی‏ یا مُصَوِّرُ یا مُسَلِّمُ یا مُتَحَبِّبُ یا قآئِمُ

ای حکم کننده ای آغاز کننده ای برتر ای صورت بخش ای سلامت بخش ای دوستی ‏ورز ای قائم به کار خلق

یا دآئِمُ یا عَلیمُ یا حَکیمُ یا جَوادُ یا بارِی‏ءُ یا بآرُّ یا سآرُّ یا عَدْلُ

ای‏ جاویدان ای دانا ای فرزانه ای بخشنده ای آفریننده ای نیکوکار ای شادی بخش ای دادگستر ‏

یا فاصِلُ یا دَیَّانُ یا حَنَّانُ یا مَنَّانُ یا سَمیعُ یا بَدیعُ یا خَفیرُ یا مُعینُ‏

ای جداکننده ای جزاده ای نعمت ‏بخش ای عطابخش ای شنوا ا ی پدیدآرنده ای پناه‏ده ای یاور

یاناشِرُ یاغافِرُ یاقَدیمُ یامُسَهِّلُ یا مُیَسِّرُ یا مُمیتُ یا مُحْیی‏

ای نشر دهنده ای آمرزنده ای قدیم ای آسان کننده ای هموارکننده ای میراننده ای زنده‏ کننده‏

یا نافِعُ یا رازِقُ یا مُقْتَدِرُ یا مُسَبِّبُ یا مُغیثُ یا مُغْنی‏ یا مُقْنی‏

ای سودده ای روزی ‏ده ای با اقتدار ای سبب ‏ساز ای فریادرس ای بی ‏نیازکننده ای دارایی ‏دهنده ‏

یا خالِقُ یا راصِدُ یا واحِدُ یا حاضِرُ یا جابِرُ یا حافِظُ یا شَدیدُ

ای آفریننده ای نگهبان ای یگانه ای حاضر ای جبران‏ کننده ای نگه دار ای استوار

یا غِیاثُ یا عآئِدُ یا قابِضُ یا مَنْ عَلا فَاسْتَعْلی‏ فَکانَ بِالْمَنْظَرِ الْأَعْلی‏

ای ‏فریادرس ای ثروت‏ ده ای گیرنده ای که والایی و برتری و به‏ دیدگاه اعلایی‏

یا مَنْ قَرُبَ فَدَنا وَبَعُدَ فَنَای‏ وَعَلِمَ السِّرَّ وَاَخْفی‏ یا مَنْ اِلَیْهِ التَّدْبیرُوَلَهُ الْمَقادیرُ

ای که نزدیکی و بسیار هم نزدیک و دور است و بسیار هم دور دانای سر و نهان ای که تدبیر امور با او است و اندازه ‏ها از او است

وَیا مَنِ الْعَسیرُ عَلَیْهِ سَهْلٌ‏ یَسیرٌ یا مَنْ هُوَ عَلی‏ مایَشآءُ قَدیرٌ

و ای که دشوار برای او سهل و آسان است ای که بر هرچه بخواهد توانا است

یا مُرْسِلَ الرِّیاحِ یا فالِقَ الْأِصْباحِ یا باعِثَ الْأَرْواحِ

ای فرستنده بادها ای شکافنده سپیده صبح ای برانگیزاننده ارواح ‏

یا ذَاالْجُودِ وَالسَّماحِ یا رآدَّ ما قَدْ فاتَ یا ناشِرَ الْأَمْواتِ یا جامِعَ‏ الشَّتاتِ

ای صاحب جود و سخاوت ای برگرداننده آنچه از دست رفته ای زنده‏کننده مردگان ای گردآورنده‏ پراکنده‏ها

یا رازِقَ مَنْ یَشآءُ بِغَیْرِ حِسابٍ‏ وَیا فاعِلَ ما یَشآءُ کَیْفَ‏ یَشآءُ

ای روزی ‏ده بی ‏حساب به هر که خواهی و ای انجام دهنده‏ هر چه بخواهی به هرطور که ‏خواهی

وَ یا ذَاالْجَلالِ وَالْأِکْرامِ یا حَیُّ یا قَیُّومُ یا حَیّاً حینَ لا حَیَّ

و ای صاحب جلالت و بزرگواری ای زنده ای پاینده ای زنده در آن‏ هنگام که زنده ‏ای نبود ‏

یا حَیُّ یا مُحْیِیَ الْمَوْتی‏ یا حَیُّ لا اِلهَ اِلاَّ اَنْتَ بَدیعُ السَّمواتِ‏ وَالْاَرْضِ

ای زنده کن مردگان ای زنده که معبودی جز تو نیست پدید آرنده آسمانها و و زمین

یا اِلهی‏ وَسَیِّدی صَلِّ عَلی‏ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَارْحَمْ‏ مُحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّدٍ

ای معبود من و آقای من درود فرست بر محمّد و آل محمّد و رحمت فرست بر محمّد و آل محمّد

وَ بارِکْ عَلی‏ مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ کَما صَلَّیْتَ‏

و برکت ده بر محمّد و آل محمّد چنانچه درود فرستادی‏

وَبارَکْتَ وَرَحِمْتَ عَلی‏ اِبْرهیمَ وَآلِ اِبْرهیمَ اِنَّکَ حَمیدٌ مَجیدٌ

و برکت دادی و رحمت فرستادی بر ابراهیم و آل ابراهیم که به راستی تویی ستوده و بزرگوار

وَارْحَمْ ذُلیّ‏ وَ فاقَتی‏ وَفَقْری‏ وَانْفِرادی‏ وَوَحْدَتی‏ وَخُضُوعی‏ بَیْنَ‏ یَدَیْکَ

و رحم کن به خواری من و بیچارگیم و نداریم و تک و تنهاییم و فروتنیم در برابرت

وَاعْتِمادی‏ عَلَیْکَ وَتَضَرُّعی‏ اِلَیْکَ اَدْعُوکَ دُعآءَ الْخاضِعِ‏ الذَّلیلِ

و اعتمادی که بر تو دارم و زاریم به درگاهت تو را خوانم خواندن شخص فروتن‏ خوار

الْخاشِع ِ‏الْخآئِفِ الْمُشْفِقِ الْبآئِسِ الْمَهینِ الْحَقیرِ الْجائِعِ‏

خاشع ترسان هراسان پریشان بی ‏مقدار کوچک گرسنه‏

الْفَقیرِالْعآئِذِ الْمُسْتَجیرِ الْمُقِرِّ بِذَنْبِهِ الْمُسْتَغْفِرِ مِنْهُ الْمُسْتَکینِ لِرَبِّهِ

فقیر پناهنده پناه خواه معترف به گناه آمرزش ‏خواه از گناه درمانده و زاری کننده به ‏درگاه پروردگار

دُعآءَ مَنْ اَسْلَمَتْهُ ثِقَتُهُ وَرَفَضَتْهُ اَحِبَتُّهُ

و خواندن شخصی که یاران مورد اعتمادش او را واگذار ده و دوستانش او را رها کرده

وَعَظُمَتْ فَجیعَتُهُ دُعآءَ حَرِقٍ‏ حَزینٍ ضَعیفٍ مَهینٍ بآئِسٍ مُسْتَکینٍ بِکَ مُسْتَجیرٍ

و درد جانسوزش ‏بزرگ‏ گشته خواندن شخص دلسوخته‏ غمگین ناتوان بی‏ مقدار پریشان درمانده ‏ای که به تو پناه آورده

َاللّهُمَّ وَاَسئَلُکَ‏ بِاَنَّکَ مَلیکٌ وَاَنَّکَ ما تَشآءُ مِنْ اَمْرٍ یَکُونُ وَاَنَّکَ عَلی‏ ما تَشآءُ قَدیرٌ

خدایا از تو خواهم‏ چون تویی فرمانروا و تو چنانی که هرکاری را بخواهی می ‏شود و تویی که بر هرچه بخواهی توانایی

وَاَسئَلُکَ بِحُرْمَةِ هذَا الشَّهْرِ الْحَرامِ وَالْبَیْتِ الْحَرامِ وَالْبَلَدِ الْحَرامِ

و از تو خواهم به حرمت این ماه محترم و خانه محترم (کعبه) و شهر محترم (مکه)

وَالرُّکْنِ وَالْمَقامِ وَالْمَشاعِرِالْعِظامِ وَبِحَقِ‏نَبِیِّکَ مُحَمَّدٍعَلَیْهِ وَ الِهِ السَّلامُ

و رکن و مقام و مشعرهای بزرگ (جاهای مناسک حج) و به حق پیامبرت محمّد علیه و آله السلام‏

یا مَنْ وَهَبَ لِادَمَ شَیْثاً وَ لِإِبْراهیمَ اِسْماعیلَ وَ اِسْحاقَ

ای که شیث را به آدم بخشیدی و اسماعیل و اسحاق را به ابراهیم دادی

وَ یا مَنْ رَدَّ یُوسُفَ عَلی‏ یَعْقوُبَ وَیا مَنْ کَشَفَ بَعْدَ الْبَلاءِ ضُرَّ اَیُّوبَ

و ای که یوسف را به یعقوب برگرداندی و ای که پس از مبتلا شدن ایوب ناراحتیش را برطرف کردی

یا رآدَّ مُوسی‏ عَلی‏ اُمِّهِ وَ زآئِدَ الْخِضْرِ فی‏ عِلْمِهِ وَیا مَنْ وَهَبَ لِداوُدَ

ای که‏ موسی را به مادرش برگرداندی و دانش خضر را افزون کردی ای که دادی به داود

سُلَیْمانَ وَلِزَکَرِیَّا یَحْیی‏ وَلِمَرْیَمَ عیسی‏ یا حافِظَ بِنْتِ شُعَیْبٍ

سلیمان را و به زکریا یحیی را و به مریم عیسی را ای نگهدار دختر شعیب

وَیا کافِلَ وَلَدِ اُمِّ مُوسی‏ اَسئَلُکَ اَنْ تُصَلِّیَ عَلی‏ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ

ای‏ کفالت کننده فرزند مادر موسی از تو خواهم که درود فرستی بر محمّد و آل محمّد

وَاَنْ‏ تَغْفِرَ لِی‏ ذُنُوبی‏ کُلَّها وَتُجیرَنی‏ مِنْ عَذابِکَ وَتُوجِبَ لی‏ رِضْوانَکَ

و گناهانم را بیامرزی و از عذاب خود مرا در پناه ‏گیری و مرا مستوجب خوشنودی‏

وَاَمانَکَ وَاِحْسانَکَ وَغُفْرانَکَ وَجِنانَکَ وَاَسئَلُکَ اَنْ تَفُکَّ عَنّی‏ کُلَ‏

و ایمنی و احسان و آمرزش و بهشتت قرار دهی و از تو خواهم که باز کنی برایم هر

حَلْقَةٍ بَیْنی‏ وَبَیْنَ مَنْ یُؤْذینی‏ وَتَفْتَحَ لی‏ کُلَّ بابٍ وَتُلَیِّنَ لی‏ کُلَ‏ صَعْبٍ

حلقه‏ ای که میان من و میان آزار کننده من است و بگشایی به‏ رویم هر دری را و نرم کنی برایم هر دشواری را

وَتُسَهِّلَ لی‏ کُلَّ عَسَیرٍ وَتُخْرِسَ عَنّی‏ کُلَّ ناطِقٍ بِشَرٍّ

و آسان کنی برایم هر مشکلی را و لال کنی از من زبان هر بدگو را

وَتَکُفَ‏ عَنّی‏ کُلَّ باغٍ وَتَکْبِتَ عَنّی‏ کُلَّ عَدُوٍّ لی‏ وَحاسِدٍ وَتَمْنَعَ مِنّی‏ کُلَ‏ ظالِمٍ

و بازداری از من‏ هر زورگو را و خوار کنی دشمنان و حسودان مرا و بازداری از من هر ستمگری را

وَتَکْفِیَنی‏ کُلَّ عآئِقٍ یَحُولُ بَیْنی‏ وَبَیْنَ حاجَتی‏، وَیُحاوِلُ اَنْ‏

و کفایت کنی از من هر مانعی را که میان من و حاجتم حائل شود و بخواهد که‏

یُفَرِّقَ بَیْنی‏ وَبَیْنَ طاعَتِکَ وَیُثَبِّطَنی‏ عَنْ عِبادَتِکَ یا مَنْ اَلْجَمَ الْجِنَ‏ الْمُتَمَرِّدینَ

میان من و اطاعت تو را جدایی اندازد و از پرستش تو بازم دارد ای که مهار کردی جنیان نافرمان را ‏

وَقَهَرَ عُتاةَ الشَّیاطینِ وَاَذَلَّ رِقابَ الْمُتَجَبِّرینَ وَرَدَّ کَیْدَ

و مقهور ساختی شیاطین سرکش را و گردنِ گردن‏کشان‏ را به خواری کشاندی و نقشه ‏های شوم‏

الْمُتَسَلِّطین عَنِ الْمُسْتَضْعَفینَ اَسئَلُکَ بِقُدْرَتِکَ عَلی‏ ما تَشآءُ

مسلط شدگان را از ناتوانها بازگرداندی از تو خواهم به حق تواناییت بر هرچه خواهی‏

وَتَسْهیلِکَ لِما تَشآءُ کَیْفَ تَشآءُ اَنْ تَجْعَلَ قَضآءَ حاجَتی‏ فیما تَشآءُ

و آسان کردنت هرچه را به هر نحو که خواهی که قرار دهی برآوردن حاجتم را در هرچه خواهی‏

سپس سجده کن بر زمین و بر خاک بگذار دو طرف روی خود را و بگو:

اَللّهُمَّ لَکَ سَجَدْتُ وَبِکَ امَنْتُ

خدایا برای تو سجده می ‏کنم و به تو ایمان دارم‏

فَارْحَمْ ذُلّی‏ وَفاقَتی‏ وَاجْتِهادی‏ وَتَضَرُّعی وَمَسْکَنَتی‏ وَفَقْری اِلَیْکَ یا رَبِّ

پس رحم کن به خواری من و نداریم و سعی و کوششم و زاری و بیچارگی ‏ام و نیازم به درگاهت ای پروردگار

و کوشش کن که اشک بریزد چشم های تو اگر چه بقدر سر سوزنی باشد؛ به درستی ‏که این علامت استجابت است ان‌شاءالله.

ام داوود کیست و عمل آن چیست؟

                        

 

 

فاطمه معروف به ام داوود، مادر داوود پسر زاده امام حسن مجتبی (ع) و مادر رضاعی امام صادق (ع) بوده است.

ام داوود ماجرایش را چنین نقل کرده است: منصور دوانیقی لشکری به مدینه فرستاد و با محمدبن عبداللّه بن حسن مثنی جنگید و او و برادرش ابراهیم را کشت.

منصور همچنین عبداللّه محض، پدر محمد و ابراهیم را با تعدادی از سادات حسنی دستگیر و اسیر کردند و به بند و زنجیر کشیده بودند و فرزند من داوود هم در میان آنان بود که او را از مدینه به بغداد منتقل نمودند و به سیاه چال زندان انداختند.

حادثه دستگیری و زندانی بودن فرزندم که از او اطلاعی نداشتم و گاهی هم خبر مرگ او را به من می‌دادند برایم بسیار تلخ و دردناک بود و روزگارم با اشک و آه و گریه و ناله می‌گذشت، حتی برای رفع مشکل خود و اندوه جانکاهی که با آن دست به گریبان بودم از اشخاص صالح و مومن درخواست می‌کردم برای رفع ناراحتیم دعا کنند اما از دعای آنان هم نتیجه‌ای نگرفتم.

یک روز با خبر شدم امام صادق(ع ) که با فرزندم داوود از من شیر خورده بود بیمار شده است، به دیدن او شتافتم و از آن حضرت عیادت کردم. هنگامی که می‌خواستم از حضورش مرخص شوم فرمود: از داوود خبر تازه‌ای نداری؟ با شنیدن نام داوود داغ من تازه شد و اشکم سرازیر گردید و با آه درد آلودی ناله سردادم: مدت زیادی است از او خبری ندارم. فرزندم در عراق زندان است و من از دوری او و سرنوشت نامعلوم او سخت در عذاب و ناراحتی گرفتارم، از شما که برادر رضاعی اوهستی تقاضا می‌کنم برای نجات و آزادی او دعا کنی.

امام صادق(ع ) با مشاهده وضع نگران کننده من، فرمود: چرا تاکنون از دعای استفتاح غفلت کرده‌ای؟ مگر نمی‌دانی که به‌وسیله این دعا درهای آسمان گشوده می‌شود و فرشتگان الهی دعاکننده را مژده اجابت می‌دهند و هیچ حاجتمند و دردمند و دعاکننده‌ای مایوس نمی‌شود و خداوند هم پاداش خواننده این دعا را بهشت قرار داده؟

با شنیدن چنین مژده‌ای که با خواندن آن دعا دریافت داشتم، از حضرت سوال کردم: ای مولای من و ای فرزند خاندان پاک و معصوم، آن دعا چیست؟ و آداب آن چگونه است؟

امام صادق(ع ) فرمود: ای مادر داوود ماه محترم رجب نزدیک است و در این ماه مبارک دعا مستجاب می‌گردد، همین‌که ماه رجب رسید سیزدهم و چهاردهم و پانزدهم آن را که ایام بیض و شبانه روز نورانی نام دارد روزه بگیر. نزدیک ظهر روز پانزدهم غسل کن و هشت رکعت نماز با رکوع و سجود دقیق و حساب شده انجام بده.

آن گاه حضرت دستور کامل اعمال و آداب دعای مخصوص را به من تعلیم داد.

ماه رجب فرا رسید و اعمالی که امام صادق(ع) گفته بود را انجام دادم و پسرم داوود آزاد شد، داوود را نزد امام صادق(ع ) بردم و آن حضرت به فرزندم گفت: علت آزادی تو از زندان این بود که منصور دوانیقی، علی(ع ) را در خواب دیده بود و حضرت علی(ع) به منصور فرموده بود اگر فرزند مرا آزاد نکنی تو را در آتش خواهم انداخت، منصور هم درحالی که لهیب آتش را نزد خود مشاهده می‌کرد ناچار به آزادی تو اقدام کرد.

ام داوود می‌گوید از امام صادق(ع ) سوال کردم: ای مولای من آیا این دعا را در غیر ماه رجب هم می‌توان خواند؟ آن حضرت فرمود: اگر روز عرفه با جمعه هماهنگ شود این دعا را می‌توان خواند و هرکس هم به این دعا اقدام کند پس از پایان، خداوند او را مشمول غفران و آمرزش خود قرار می‌دهد.

 

منابع:

1. مفاتیح الجنان، اعمال ماه رجب، اعمال ام‌داوود

2. فرحة الغری،ابن طاووس، عبد الکریم بن احمد، ترجمه علامه مجلسی‏ ص9

3. زندگانی حضرت امام جعفر صادق علیه السلام( ترجمه بحار الأنوار) ص 266

 

 

صَدَقَ اللَّهُ الْعَظِیمُ الَّذِی لا إِلَهَ إِلا هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ ذُو الْجَلالِ وَ الْإِكْرَامِ الرَّحْمَنُ الرَّحِیمُ الْحَلِیمُ الْكَرِیمُ الَّذِی لَیْسَ كَمِثْلِهِ شَیْ ءٌ وَ هُوَ السَّمِیعُ الْعَلِیمُ الْبَصِیرُ الْخَبِیرُ شَهِدَ اللَّهُ أَنَّهُ لا إِلَهَ إِلا هُوَ وَ الْمَلائِكَةُ وَ أُولُوا الْعِلْمِ قَائِما بِالْقِسْطِ لا إِلَهَ إِلا هُوَ الْعَزِیزُ الْحَكِیمُ وَ بَلَّغَتْ رُسُلُهُ الْكِرَامُ وَ أَنَا عَلَى ذَلِكَ مِنَ الشَّاهِدِینَ اللَّهُمَّ لَكَ الْحَمْدُ وَ لَكَ الْمَجْدُ وَ لَكَ الْعِزُّ وَ لَكَ الْفَخْرُ وَ لَكَ الْقَهْرُ وَ لَكَ النِّعْمَةُ وَ لَكَ الْعَظَمَةُ وَ لَكَ الرَّحْمَةُ وَ لَكَ الْمَهَابَةُ وَ لَكَ السُّلْطَانُ وَ لَكَ الْبَهَاءُ وَ لَكَ الامْتِنَانُ وَ لَكَ التَّسْبِیحُ وَ لَكَ التَّقْدِیسُ وَ لَكَ التَّهْلِیلُ وَ لَكَ التَّكْبِیرُ وَ لَكَ مَا یُرَى وَ لَكَ مَا لا یُرَى وَ لَكَ مَا فَوْقَ السَّمَاوَاتِ الْعُلَى ، وَ لَكَ مَا تَحْتَ الثَّرَى وَ لَكَ الْأَرَضُونَ السُّفْلَى وَ لَكَ الْآخِرَةُ وَ الْأُولَى وَ لَكَ مَا تَرْضَى بِهِ مِنَ الثَّنَاءِ وَ الْحَمْدِ وَ الشُّكْرِ وَ النَّعْمَاءِ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى جَبْرَئِیلَ أَمِینِكَ عَلَى وَحْیِكَ وَ الْقَوِیِّ عَلَى أَمْرِكَ وَ الْمُطَاعِ فِی سَمَاوَاتِكَ وَ مَحَالِّ كَرَامَاتِكَ الْمُتَحَمِّلِ لِكَلِمَاتِكَ النَّاصِرِ لِأَنْبِیَائِكَ الْمُدَمِّرِ لِأَعْدَائِكَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مِیكَائِیلَ مَلَكِ رَحْمَتِكَ وَ الْمَخْلُوقِ لِرَأْفَتِكَ وَ الْمُسْتَغْفِرِ الْمُعِینِ لِأَهْلِ طَاعَتِكَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى إِسْرَافِیلَ حَامِلِ عَرْشِكَ وَ صَاحِبِ الصُّورِ الْمُنْتَظِرِ لِأَمْرِكَ الْوَجِلِ الْمُشْفِقِ مِنْ خِیفَتِكَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى حَمَلَةِ الْعَرْشِ الطَّاهِرِینَ ، وَ عَلَى السَّفَرَةِ الْكِرَامِ الْبَرَرَةِ الطَّیِّبِینَ وَ عَلَى مَلائِكَتِكَ الْكِرَامِ الْكَاتِبِینَ وَ عَلَى مَلائِكَةِ الْجِنَانِ وَ خَزَنَةِ النِّیرَانِ وَ مَلَكِ الْمَوْتِ وَ الْأَعْوَانِ یَا ذَا الْجَلالِ وَ الْإِكْرَامِ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى أَبِینَا آدَمَ بَدِیعِ فِطْرَتِكَ الَّذِی كَرَّمْتَهُ بِسُجُودِ مَلائِكَتِكَ وَ أَبَحْتَهُ جَنَّتَكَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى أُمِّنَا حَوَّاءَ الْمُطَهَّرَةِ مِنَ الرِّجْسِ الْمُصَفَّاةِ مِنَ الدَّنَسِ الْمُفَضَّلَةِ مِنَ الْإِنْسِ الْمُتَرَدِّدَةِ بَیْنَ مَحَالِّ الْقُدْسِ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى هَابِیلَ وَ شَیْثٍ وَ إِدْرِیسَ وَ نُوحٍ وَ هُودٍ وَ صَالِحٍ وَ إِبْرَاهِیمَ وَ إِسْمَاعِیلَ وَ إِسْحَاقَ وَ یَعْقُوبَ وَ یُوسُفَ وَ الْأَسْبَاطِ وَ لُوطٍ وَ شُعَیْبٍ وَ أَیُّوبَ وَ مُوسَى وَ هَارُونَ وَ یُوشَعَ وَ مِیشَا وَ الْخِضْرِ وَ ذِی الْقَرْنَیْنِ وَ یُونُسَ وَ إِلْیَاسَ وَ الْیَسَعِ وَ ذِی الْكِفْلِ وَ طَالُوتَ وَ دَاوُدَ وَ سُلَیْمَانَ وَ زَكَرِیَّا وَ شَعْیَا وَ یَحْیَى وَ تُورَخَ وَ مَتَّى وَ إِرْمِیَا وَ حَیْقُوقَ وَ دَانِیَالَ وَ عُزَیْرٍ وَ عِیسَى وَ شَمْعُونَ وَ جِرْجِیسَ وَ الْحَوَارِیِّینَ وَ الْأَتْبَاعِ وَ خَالِدٍ وَ حَنْظَلَةَ وَ لُقْمَانَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ ارْحَمْ مُحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّدٍ وَ بَارِكْ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ كَمَا صَلَّیْتَ وَ رَحِمْتَ [وَ تَرَحَّمْتَ ] وَ بَارَكْتَ عَلَى إِبْرَاهِیمَ وَ آلِ إِبْرَاهِیمَ إِنَّكَ حَمِیدٌ مَجِیدٌ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى الْأَوْصِیَاءِ وَ السُّعَدَاءِ وَ الشُّهَدَاءِ وَ أَئِمَّةِ الْهُدَى، اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى الْأَبْدَالِ وَ الْأَوْتَادِ وَ السُّیَّاحِ وَ الْعُبَّادِ وَ الْمُخْلِصِینَ وَ الزُّهَّادِ وَ أَهْلِ الْجِدِّ وَ الاجْتِهَادِ وَ اخْصُصْ مُحَمَّداً وَ أَهْلَ بَیْتِهِ بِأَفْضَلِ صَلَوَاتِكَ وَ أَجْزَلِ كَرَامَاتِكَ وَ بَلِّغْ رُوحَهُ وَ جَسَدَهُ مِنِّی تَحِیَّةً وَ سَلاماً وَ زِدْهُ فَضْلاً وَ شَرَفاً وَ كَرَماً حَتَّى تُبَلِّغَهُ أَعْلَى دَرَجَاتِ أَهْلِ الشَّرَفِ مِنَ النَّبِیِّینَ وَ الْمُرْسَلِینَ وَ الْأَفَاضِلِ الْمُقَرَّبِینَ اللَّهُمَّ وَ صَلِّ عَلَى مَنْ سَمَّیْتُ وَ مَنْ لَمْ أُسَمِّ مِنْ مَلائِكَتِكَ وَ أَنْبِیَائِكَ وَ رُسُلِكَ وَ أَهْلِ طَاعَتِكَ وَ أَوْصِلْ صَلَوَاتِی إِلَیْهِمْ وَ إِلَى أَرْوَاحِهِمْ وَ اجْعَلْهُمْ إِخْوَانِی فِیكَ وَ أَعْوَانِی عَلَى دُعَائِكَ اللَّهُمَّ إِنِّی أَسْتَشْفِعُ بِكَ إِلَیْكَ وَ بِكَرَمِكَ إِلَى كَرَمِكَ وَ بِجُودِكَ إِلَى جُودِكَ وَ بِرَحْمَتِكَ إِلَى رَحْمَتِكَ ، وَ بِأَهْلِ طَاعَتِكَ إِلَیْكَ وَ أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ بِكُلِّ مَا سَأَلَكَ بِهِ أَحَدٌ مِنْهُمْ مِنْ مَسْأَلَةٍ شَرِیفَةٍ غَیْرِ مَرْدُودَةٍ وَ بِمَا دَعَوْكَ بِهِ مِنْ دَعْوَةٍ مُجَابَةٍ غَیْرِ مُخَیَّبَةٍ یَا اللَّهُ یَا رَحْمَانُ یَا رَحِیمُ یَا حَلِیمُ یَا كَرِیمُ یَا عَظِیمُ یَا جَلِیلُ یَا مُنِیلُ یَا جَمِیلُ یَا كَفِیلُ یَا وَكِیلُ یَا مُقِیلُ یَا مُجِیرُ یَا خَبِیرُ یَا مُنِیرُ یَا مُبِیرُ یَا مَنِیعُ یَا مُدِیلُ یَا مُحِیلُ یَا كَبِیرُ یَا قَدِیرُ یَا بَصِیرُ یَا شَكُورُ یَا بَرُّ یَا طُهْرُ یَا طَاهِرُ یَا قَاهِرُ یَا ظَاهِرُ یَا بَاطِنُ یَا سَاتِرُ یَا مُحِیطُ یَا مُقْتَدِرُ یَا حَفِیظُ یَا مُتَجَبِّرُ یَا قَرِیبُ یَا وَدُودُ یَا حَمِیدُ یَا مَجِیدُ یَا مُبْدِئُ یَا مُعِیدُ یَا شَهِیدُ یَا مُحْسِنُ یَا مُجْمِلُ یَا مُنْعِمُ یَا مُفْضِلُ یَا قَابِضُ یَا بَاسِطُ یَا هَادِی، یَا مُرْسِلُ یَا مُرْشِدُ یَا مُسَدِّدُ یَا مُعْطِی یَا مَانِعُ یَا دَافِعُ یَا رَافِعُ یَا بَاقِی یَا وَاقِی یَا خَلاقُ یَا وَهَّابُ یَا تَوَّابُ یَا فَتَّاحُ یَا نَفَّاحُ یَا مُرْتَاحُ یَا مَنْ بِیَدِهِ كُلُّ مِفْتَاحٍ یَا نَفَّاعُ یَا رَءُوفُ یَا عَطُوفُ یَا كَافِی یَا شَافِی یَا مُعَافِی یَا مُكَافِی یَا وَفِیُّ یَا مُهَیْمِنُ یَا عَزِیزُ یَا جَبَّارُ یَا مُتَكَبِّرُ یَا سَلامُ یَا مُؤْمِنُ یَا أَحَدُ یَا صَمَدُ یَا نُورُ یَا مُدَبِّرُ یَا فَرْدُ یَا وِتْرُ یَا قُدُّوسُ یَا نَاصِرُ یَا مُونِسُ یَا بَاعِثُ یَا وَارِثُ یَا عَالِمُ یَا حَاكِمُ یَا بَادِی یَا مُتَعَالِی یَا مُصَوِّرُ یَا مُسَلِّمُ یَا مُتَحَبِّبُ یَا قَائِمُ یَا دَائِمُ یَا عَلِیمُ یَا حَكِیمُ یَا جَوَادُ یَا بَارِئُ یَا بَارُّ یَا سَارُّ یَا عَدْلُ یَا فَاصِلُ یَا دَیَّانُ یَا حَنَّانُ یَا مَنَّانُ ،یَا سَمِیعُ یَا بَدِیعُ یَا خَفِیرُ یَا مُعِینُ [مُغَیِّرُ] یَا نَاشِرُ یَا غَافِرُ یَا قَدِیمُ یَا مُسَهِّلُ یَا مُیَسِّرُ یَا مُمِیتُ یَا مُحْیِی یَا نَافِعُ یَا رَازِقُس یَا مُقْتَدِرُ [مُقَدِّرُ] یَا مُسَبِّبُ یَا مُغِیثُ یَا مُغْنِی یَا مُقْنِی یَا خَالِقُ یَا رَاصِدُ یَا وَاحِدُ یَا حَاضِرُ یَا جَابِرُ یَا حَافِظُ یَا شَدِیدُ یَا غِیَاثُ یَا عَائِدُ یَا قَابِضُ یَا مَنْ عَلا فَاسْتَعْلَى فَكَانَ بِالْمَنْظَرِ الْأَعْلَى یَا مَنْ قَرُبَ فَدَنَا وَ بَعُدَ فَنَأَى وَ عَلِمَ السِّرَّ وَ أَخْفَى یَا مَنْ إِلَیْهِ التَّدْبِیرُ وَ لَهُ الْمَقَادِیرُ وَ یَا مَنِ الْعَسِیرُ عَلَیْهِ سَهْلٌ یَسِیرٌ یَا مَنْ هُوَ عَلَى مَا یَشَاءُ قَدِیرٌ یَا مُرْسِلَ الرِّیَاحِ یَا فَالِقَ الْإِصْبَاحِ یَا بَاعِثَ الْأَرْوَاحِ یَا ذَا الْجُودِ وَ السَّمَاحِ یَا رَادَّ مَا قَدْ فَاتَ یَا نَاشِرَ الْأَمْوَاتِ یَا جَامِعَ الشَّتَاتِ، یَا رَازِقَ مَنْ یَشَاءُ بِغَیْرِ حِسَابٍ وَ یَا فَاعِلَ مَا یَشَاءُ كَیْفَ یَشَاءُ وَ یَا ذَا الْجَلالِ وَ الْإِكْرَامِ یَا حَیُّ یَا قَیُّومُ یَا حَیّا حِینَ لا حَیَّ یَا حَیُّ یَا مُحْیِیَ الْمَوْتَى یَا حَیُّ لا إِلَهَ إِلا أَنْتَ بَدِیعُ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ یَا إِلَهِی وَ سَیِّدِی صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ ارْحَمْ مُحَمَّدا وَ آلَ مُحَمَّدٍ وَ بَارِكْ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ كَمَا صَلَّیْتَ وَ بَارَكْتَ وَ رَحِمْتَ [تَرَحَّمْتَ ] عَلَى إِبْرَاهِیمَ وَ آلِ إِبْرَاهِیمَ إِنَّكَ حَمِیدٌ مَجِیدٌ وَ ارْحَمْ ذُلِّی وَ فَاقَتِی وَ فَقْرِی وَ انْفِرَادِی وَ وَحْدَتِی وَ خُضُوعِی بَیْنَ یَدَیْكَ وَ اعْتِمَادِی عَلَیْكَ وَ تَضَرُّعِی إِلَیْكَ، أَدْعُوكَ دُعَاءَ الْخَاضِعِ الذَّلِیلِ الْخَاشِعِ الْخَائِفِ الْمُشْفِقِ الْبَائِسِ الْمَهِینِ الْحَقِیرِ الْجَائِعِ الْفَقِیرِ الْعَائِذِ الْمُسْتَجِیرِ الْمُقِرِّ بِذَنْبِهِ الْمُسْتَغْفِرِ مِنْهُ الْمُسْتَكِینِ لِرَبِّهِ دُعَاءَ مَنْ أَسْلَمَتْهُ ثِقَتُهُ [نَفْسُهُ ] وَ رَفَضَتْهُ أَحِبَّتُهُ وَ عَظُمَتْ فَجِیعَتُهُ دُعَاءَ حَرِقٍ حَزِینٍ ضَعِیفٍ مَهِینٍ بَائِسٍ مُسْتَكِینٍ بِكَ مُسْتَجِیرٍ اللَّهُمَّ وَ أَسْأَلُكَ بِأَنَّكَ مَلِیكٌ وَ أَنَّكَ مَا تَشَاءُ مِنْ أَمْرٍ یَكُونُ وَ أَنَّكَ عَلَى مَا تَشَاءُ قَدِیرٌ وَ أَسْأَلُكَ بِحُرْمَةِ هَذَا الشَّهْرِ الْحَرَامِ وَ الْبَیْتِ الْحَرَامِ وَ الْبَلَدِ الْحَرَامِ وَ الرُّكْنِ وَ الْمَقَامِ وَ الْمَشَاعِرِ الْعِظَامِ وَ بِحَقِّ نَبِیِّكَ مُحَمَّدٍ عَلَیْهِ وَ آلِهِ السَّلامُ یَا مَنْ وَهَبَ لِآدَمَ شَیْثا، وَ لِإِبْرَاهِیمَ إِسْمَاعِیلَ وَ إِسْحَاقَ وَ یَا مَنْ رَدَّ یُوسُفَ عَلَى یَعْقُوبَ وَ یَا مَنْ كَشَفَ بَعْدَ الْبَلاءِ ضُرَّ أَیُّوبَ یَا رَادَّ مُوسَى عَلَى أُمِّهِ وَ زَائِدَ الْخِضْرِ فِی عِلْمِهِ وَ یَا مَنْ وَهَبَ لِدَاوُدَ سُلَیْمَانَ وَ لِزَكَرِیَّا یَحْیَى وَ لِمَرْیَمَ عِیسَى یَا حَافِظَ بِنْتِ شُعَیْبٍ وَ یَا كَافِلَ وَلَدِ أُمِّ مُوسَى [عَنْ وَالِدَتِهِ ] أَسْأَلُكَ أَنْ تُصَلِّیَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ تَغْفِرَ لِی ذُنُوبِی كُلَّهَا وَ تُجِیرَنِی مِنْ عَذَابِكَ وَ تُوجِبَ لِی رِضْوَانَكَ وَ أَمَانَكَ وَ إِحْسَانَكَ وَ غُفْرَانَكَ وَ جِنَانَكَ وَ أَسْأَلُكَ أَنْ تَفُكَّ عَنِّی كُلَّ حَلْقَةٍ بَیْنِی وَ بَیْنَ مَنْ یُؤْذِینِی، وَ تَفْتَحَ لِی كُلَّ بَابٍ وَ تُلَیِّنَ لِی كُلَّ صَعْبٍ وَ تُسَهِّلَ لِی كُلَّ عَسِیرٍ وَ تُخْرِسَ عَنِّی كُلَّ نَاطِقٍ بِشَرٍّ وَ تَكُفَّ عَنِّی كُلَّ بَاغٍ وَ تَكْبِتَ [عَنِّی ] كُلَّ عَدُوٍّ لِی وَ حَاسِدٍ وَ تَمْنَعَ مِنِّی كُلَّ ظَالِمٍ وَ تَكْفِیَنِی كُلَّ عَائِقٍ یَحُولُ بَیْنِی وَ بَیْنَ حَاجَتِی وَ یُحَاوِلُ أَنْ یُفَرِّقَ بَیْنِی وَ بَیْنَ طَاعَتِكَ وَ یُثَبِّطَنِی عَنْ عِبَادَتِكَ یَا مَنْ أَلْجَمَ الْجِنَّ الْمُتَمَرِّدِینَ وَ قَهَرَ عُتَاةَ الشَّیَاطِینِ وَ أَذَلَّ رِقَابَ الْمُتَجَبِّرِینَ وَ رَدَّ كَیْدَ الْمُتَسَلِّطِینَ عَنِ الْمُسْتَضْعَفِینَ أَسْأَلُكَ بِقُدْرَتِكَ عَلَى مَا تَشَاءُ وَ تَسْهِیلِكَ لِمَا تَشَاءُ كَیْفَ تَشَاءُ أَنْ تَجْعَلَ قَضَاءَ حَاجَتِی فِیمَا تَشَاءُ.

سپس بر زمین سجده كن و دو طرف رخسار خود را بر خاك بگذار و بگو: ا((اللَّهُمَّ لَكَ سَجَدْتُ وَ بِكَ آمَنْتُ فَارْحَمْ ذُلِّی وَ فَاقَتِی وَ اجْتِهَادِی وَ تَضَرُّعِی وَ مَسْكَنَتِی وَ فَقْرِی إِلَیْكَ یَا رَبِّ.))

و بكوش كه دیده هایت اشك ریزان باشد، هرچند به اندازه سر سوزن، كه این خود نشانه برآورده شدن دعاست.

 

 

سلوک

سلوک

جستجو 

 استاد  امتحان  امتحان است  نام فرزند بزرگ  مقایسه دو عینك  اسماء الله  آیات قرآن  قوى شدن اراده  ذكرهاى مردافكن  اهل علم و دانش  فرزندان همانند پدران نمى‏شوند  امتیازبندى  هر چه بخواهى  حوزه و اهل علم  درستش كنید  اطعمه و اغذیه  وعده‏هاى غذایى  سبك و سنگینى غذا  براى قلب خوب است  ارتداد  استغفار  الهام  انتساب  مخالف عرفان  امام زمان  احتیاط در گذشتگان  ملاقات با امام زمان  داعیه‏اى نداشتند  یا اباصالح المهدى  انتظار فرج  سرّ الهى  ادعاى رؤیت  توسل به امام زمان  جدى نگیرید  تشرف ندارى  امام خمینى  آشنایى با امام راحل

******************************************************    استاد  × نظر ایشان این بود كه بدون استاد و راهنما نمى‏توان در این مسیر قدم برداشت و هر وقت در این زمینه سؤال مى‏شد، حركت را بدون فردى آگاه و بصیر، درمان بى‏اثر مى‏دانستند. (مى: ص 55)    × حقیر بارها از جنابش شنیدم كه استاد جزء لوازم اولیه تهذیب و جهاد اكبر است و بدون آن بسیار مشكل است، چه آن كه آفات و عوارض و شهوات نفس را كسى مى‏تواند مداوا كند كه خود این راه را رفته باشد و حاذق باشد.  مشهور است كه مرحوم آقاى قاضى‏قدس سره فرموده بودند: اگر انسان نصف عمر خود را در پیدا كردن انسان كامل و استاد صرف كند، جا دارد. (ر: ص 118)    × داشتن استاد براى سالك ضرورى است. (آ: ص 54)    × تأكید فراوان به داشتن استاد داشتند. (مى: ص 87)    × عرض كردم: براى ورود این وادى استاد لازم است؟ فرمود: بدون استاد نمى‏شود. گفتم: حضرت استاد از كجا شروع كنم؟ فرمودند: همین نقطه شروع است. (صح: ص 185)    × استاد چه طور مى‏تواند دخالت داشته باشد یعنى لازمه؟  ج: بى استاد نمى‏شود. تمام امور استاد مى‏خواهد؛ الحمدللّه ربّ العالمین، ربّ العالمین. (مژ: ص 98)    امتحان  

امتحان است  × در تاریخ مهرماه 1374 یكى از افرادى كه با جنابش محشور و متصل بود و مشكل عیال داشت كه به بعضى امراض مبتلا بود خدمت استاد عرض كرد: پیش عده‏اى از اولیاء الهى رفتم و هر كدام دستورى دادند و انجام دادم اما نتیجه‏اى نگرفتم. آیا این مرض خانواده، اثر گناهانم هست كه او خوب نمى‏شود؟  فرمودند: این مسئله براى شما امتحان است، اگر صبر كنید خداوند در عوض عطاى بزرگى به شما خواهد داد. (صح: ص 156)    نام فرزند بزرگ  × گفته‏اند: هر كه در این راه مقرّب‏تر است، جام بلا بیشترش مى‏دهند. و طبق روایت پیامبرصلى الله علیه وآله كه فرمودند: «البلاء للمؤمن امتحان و للاولیاء كرامة: بلاء براى مؤمن امتحان است و براى اولیاء كرامت است» جناب استاد بر اثر عارضه سكته قلبى، به صبر در بلا مشغول و به اكتساب كرامت موفق بودند.  در این دوران نقاهت، صبحى فرمودند: هر چه امروز صبح فكر كردم نام پس بزرگم چیست به یادم نیامد، لذا از همسرم، مادر بچه‏ها سؤال كردم كه نامش چیست!! از این بیان مى‏خواستند بفهمانند كه انسان در معرض بلا و امتحان است و فقط به خدا باید پناه ببرد. (صح: ص 169)    مقایسه دو عینك  × مرحوم آیة اللّه بهجت از آیة اللّه كشمیرى نقل كرده كه مى‏گفت:«پدرم آقا سید محمد على نقل مى‏كرد كه همراه پدرش آقا سید حسن با آیة اللّه میرزا محمد تقى شیرازى در صحن كربلا نشسته بودند. قریب نیم ساعت پدر پدرم مى‏گفت: عینك من از عینك شما بهتر است و میرزا محمد تقى هم مى‏فرمود: عینك من بهتر است و هر كدام امتیازاتى براى عینك خود ذكر مى‏كردند. به پدرم گفتم: «شما دو عالم و مرجع نیم ساعت درباره عینك صحبت كردید و وقت خود را بى‏فایده هدر نمودید؟!»  پدرم گفت: «مى‏خواستم میرزا محمد تقى را امتحان كنم و ببینم آیا ریاست حال او را تغییر داده یا نه، دیدم هیچ تغییرى نكرده و همان میرزاى (قبل از مرجعیت) مى‏باشد». (مژ: ص 70)    اسماء الله  × ایشان به اسماء اللّه به طور انحصارى تسلّطى داشتند كه در كمتر كسى دیده مى‏شود. اسماء الحسنى دارو هستند و مردم بیمار. این كه ایشان كدام دارو را براى كدام بیمار استفاده كند این را از روى شهود مى‏گفتند. (مى: ص 58)    آیات قرآن  × آیت اللّه كشمیرى این تجربه را داشتند كه در باب بعضى آیات قرآنى، بعضى از اسماء اللّه و شرایطش را دقیق مى‏دانستند. ایشان جامع بودند؛ نسبت به این راه اطلاعاتش وسیع بود، مى‏دانستند چه ذكرى را در چه موقعى به چه كسى و با چه شرایطى بگویند. (مى: ص 58)    قوى شدن اراده  × از آن جایى كه جنود جهل و نفس اماره در حال مبارزه با جنود عقل هستند و بیشتر غالب مى‏شوند، در راستاى سیر و سلوك سبب ضعف عزم سالك مى‏شوند.  آنانى كه از ضعف اراده‏شان به استاد عرضه مى‏داشتند، ایشان یكى «اللّه الصمد» را به عددى خاص با بازگویى آثار جانبى آن بیان مى‏داشت و چهار آیه آخر سوره حشر را با عددى خاص به اضافه سوره حشر را به سبك خاص دستور مى‏داد. (مژ: ص 60)    ذكرهاى مرد افكن  × به همه، اسماء الله مى‏داد؛ به ظرفیت آن شخص نگاه مى‏كرد و به تناسب و نیاز ذكر مى‏دادند و تأكید مى‏كردند باید به تعداد معین گفته شود. ذكرهاى او مرد افكن بود.(مى: ص 87)    × در دعاى شعبانیه وارد شده است «اَلحقنى بنُور عزّكَ الابهَج» خدایا مرا به نور ابهج و سرورآور، ملحق كن. آیا این نور ممتاز از دیگر نورهاى الهى است؟  ج: هر اسمى و صفتى یك نور مختص دارد كه در تجلى به آن ظاهر مى‏شود، یك جا نور مبین، یك جا نور ابهج، كه بستگى به قابلیت شخص دارد. (آ: ص 61)    اهل علم و دانش  فرزندان همانند پدران نمى‏شوند  × استاد یك حالت تأثر داشتند كه پدران ممتاز، فرزندان مانند آنها نمى‏شوند. مى‏فرمودند: هیچ یك از فرزندان جدّ ما آقا سید حسن كشمیرى یعنى سید مصطفى، سید محمد حسین، سید محمد على، مانند او نشدند!!  مى‏فرمودند: دوست داشتم فرزندانم طلبه بشوند، همان طور كه پدر و اجدادمان اهل علم بودند. عرض شد انشاء اللّه در نوه‏ها و نبیره‏هاى پسرى این نیت شما تحقق پیدا مى‏كند.  گاهى اهل علمى به حضور ایشان مشرف مى‏شد و درباره این كه پسرش اهل علم شود مشورت مى‏كرد. استاد به علم باطنى و یا استخاره مى‏فرمودند: بگذار پسرت كاسب شود كه كاسب حبیب خداست. (صح: ص 164 و 165)    امتیاز بندى  × در تأسف از حوزه نجف آن روز مى‏فرمودند: ربط اهل دانش به بیوت آیات محل مراجعه سه نوع بود، بعضى كه فقط درس آقا مى‏رفتند از یك امتیاز برخوردار بودند، بعضى هم درس و هم نماز آقا مى‏رفتند، از دو امتیاز برخوردار بودند.  بعضى هم درس و هم نماز و هم منزل آقا مى‏رفتند، از سه امتیاز برخوردار بودند.!! (مى: ص 100)    هر چه بخواهى  × استاد فرمود: «كسى از اهل دانش در نجف مى‏خواست به ریاست برسد. به من گفت: به منزل ما بیا. مى‏خواهیم مقدمات آقایى و ریاست را فراهم كنیم. هر چه بخواهى به تو مى‏دهم، اگر چه... باشد». (مژ: ص 35)    حوزه و اهل علم  × فرمودند: «اینان نمى‏دانند هر گاه یكى از استخوان‏هاى تقوا و عارفى مى‏میرد، معمولاً بعدش بلا مى‏آید. الآن همه رفتند، شما زحمت بكشید جاى آنان را بگیرید. آنهایى كه من دیدم الآن نیستند.»  مرحوم آیت الله سید عبدالهادى شیرازى مى‏فرمود: در زمان طلبه‏گى ما قریب 18 مدرس اخلاق در نجف وجود داشت و الآن هیچ كس نیست. این درد بزرگ حوزه‏هاى علمیه است.  در زمان مرحوم ملا حسینقلى همدانى، هفتاد مجتهد عارف پاى درس اخلاق مى‏نشستند و الآن كسى نیست.  درباره كسانى كه خوب درس مى‏دهند، مى‏فرمود: «خوب درس دادن معیار نیست كه به درد قبر و قیامت بخورد. معیار خوبى نزد حق تعالى، تدریس با تهذیب است».  درباره مصرف سهم امام فرمود: «عیال آیت الله شیخ زین العابدین مرندى از كمى مال و رزق شكوه كرد. به زنش گفت: كلاه مرا آب بگیر. عیالش آن را آب گرفت و چرك‏ها درون ظرف جمع شد. بعد آقاى مرندى فرمود: تو به من مى‏گویى این چرك‏ها را بخورم (ایشان در مصرف سهم امام بسیار با احتیاط بود)».  × در تاریخ 20 جمادى الثانى 1416 كه عده‏اى جهت عمامه گذاشتن خدمت ایشان آمده بودند و تقاضاى نصیحت كردند، استاد فرمودند: «عمامه گذاشتن شرط دارد، و آن این كه دائم در حضور خدا باشید و غفلت نكنید»! (آ: ص 40 و 41)    درستش كنید  × چند نفر از صدا و سیما براى مصاحبه و پرسش و پاسخ به منزل استاد آمدند و نظر استاد را درباره وارد شدن اهل علم در كارى جویا شدند. استاد فرمود: «وارد نشوند».  بعد از اتمام مصاحبه یكى از شاگردان گفت: «آن بزرگ دینى محل مراجعه اهل شریعت، این مطلب را كه شما نهى فرمودید، روا مى‏شمارد»!  × استاد فرمود: «پس براى این كه اسباب زحمت نشود، درستش كنید».  توضیح: در نوار ویدئویى، آن سؤال و جواب محو شده است. نكته قابل دقت این است كه استاد به نظرگاه فقاهتى یك عالم دینى بزرگ ارج نهاد تا نظرش دستاویزى براى دیگران نشود. (مژ: ص 22)    × علم و دانش نه به حد افراط كه غرور بیاورد و نه به حدّ تفریط كه منجر به جهل شود ضرورى است. (آ: ص 54)    × فرق بین علماى گذشته و جدید چیست؟  ج: زهد در علماى گذشته بیشتر بوده است و حتى آنان در علوم غریبه هم ممتاز بودند. (آ: ص 91)    × علت غفلت بعضى اهل دانش فقط نبود استاد اخلاقى است؟  ج: نبود استاد اخلاقى قوى یك علت است، علل دیگر هم دارد مانند اختلاف استعدادها و كمبود ظرف وجودى‏شان هم دخیل است. (آ: ص 92)    × بعضى اهل دانش در امور ولایت مطلقه امامان دچار ضعف هستند از چه راهى تقویت و تفهیم شوند؟  ج: استاد در حوزه‏ها زیاد شوند كه در امور ولایت مطلقه هم چشیده باشند و هم تدریس كنند تا این كمبود برطرف شود. (آ: ص 94)    × بعضى از اهل دانش به حرم ائمه مى‏روند و حاجت مى‏خواهند و وقتى به آنها داده نمى‏شود، قهر مى‏كنند. این چه حالت است؟!  ج: این اعتقاد عوامانه است. چون شناخت همراه ندارند، ناراحت مى‏شوند. (آ: ص 79)    اطعمه و اغذیه  وعده‏هاى غذایى  × وعده‏هاى غذایى ایشان معمولى بود، هر غذایى را دوست نداشتند. ولى نمى‏گفتند چى درست كنید و چى درست نكنید، كلاً خورشت نمى‏خوردند، هیچ وقت نشد بگویند فلان غذا را درست نكنید. شب منزل مى‏آمدند، شام مى‏خوردند و مى‏رفتند. (مى: ص 27 و 28)    سبك و سنگینى غذا  × فرمودند: وقتى كه انسان طبق دعوت براى صرف ناهار و یا شام به منزل كسى مى‏رود اگر غذا را از روى محبت پخته باشند، اشتها را برمى‏انگیزد و هیچ سنگینى ندارد ولى اگر با بى‏میلى و كراهت آن را پخته و آماده كرده باشند، اگر گرسنه باشید رغبتى در خوردن آن غذا نمى‏بینید. اگر شرم حضور مانع نبود نمى‏خوردید، چه آن كه فوراً آثار آن را در روح و بدن احساس مى‏نمایید. (مى: ص 117)    براى قلب خوب است  × گاهى كه افراد وارد منزل مى‏شدند، سیب درختى كه همسرشان پوست كرده بودند و آماده خوردن بود را به واردین تعارف مى‏كرد و این جمله را بارها مى‏فرمود: «سیب بخورید كه براى قلب نافع است».  در خواص سیب گفته‏اند: مقوّى دل، تقویت كننده فكر و پاك كننده معده است.  امیرالمؤمنین‏علیه السلام فرمود: «خوردن سیب معده را پاك مى‏كند».  حضرت موسى بن جعفرعلیه السلام فرمود: «سه چیز ضررى به كسى نمى‏رساند: انگور رازقى، نى‏شكر، سیب لبنانى».  در روایات معتبره آمده است: «اگر مردم بدانند كه چه منفعت‏ها در سیب هست هر آینه بیماران خود را دوا نكنند مگر به سیب». (مژ: ص 41)    × یك نفر از اهل علم پرسید: در ایام تبلیغ ماه مبارك رمضان و محرم كه به اطراف مى‏رویم آثار اطعمه و اشربه و نفوس برایمان مشهود مى‏گردد كه تنزّل مى‏آورد، بعضى مى‏گویند در ما تأثیر نمى‏كند، نظر شما چیست؟  ج: غذاهاى گوناگون و نفوس مختلف در روح انسان اثر سوء مى‏گذارد و درست هم همین است. آن دسته، چیزى ندارند كه تغییر حال و تنزّل را درك كنند و در جایى فرمودند به مكروهى (مثلاً از گوشت گاو تعریف نشده به خوردن آن) بعضى حالات از بین مى‏رود. (ر: ص 132 و 133)    × دورى از اطعمه و اغذیه لذیذ براى تهذیب نفس بهتر است. (آ: ص 54)    × علت این كه در اكثر میوه‏ها شیرینى و كیفیت از بین رفته است، چیست؟  ج: چون صدق رفته، بركت را هم برده است. (آ: ص 104)    × عده‏اى خیلى مقید به رعایت اغذیه مانند چاى كم رنگ خوردن و نظیر اینها هستند. آیا در قدرت روح و انسانیت تأثیر دارد؟  ج: با آمدن مرگ مقدّر، همه رعایت‏هاى جسمانى پایان مى‏پذیرد. عمده‏اش رعایت اغذیه روحانى است كه پایان ندارد و تأثیر آن همیشگى است. (آ: ص 65)    × كسى جایى امام جماعت مى‏شود و اهل آن جا او را دعوت براى اطعام مى‏كنند و نوعاً افراد حساب و كتابى با حق ندارند (خمس نمى‏دهند)، اصلاً نرود یا به خاطر جذب و ترویج دین دعوت را بپذیرد؟  ج: به دعوت مؤمنین برود. (آ: ص 104)    ارتداد  × ارتداد اهل سلوك آثارى هم دارد؟  ج: ارتداد براى كسى است كه این راه را رفته و بعد برگشته است «آمَنُوا ثُمَّ ارتَدُّوا». چنین اشخاصى چوب (الهى) مى‏خورند و حدى (در معنا) همانند شمشیر دارند. (آ: ص 66 و 67)    استغفار  × آنهایى كه گذشته خوبى نداشتند و حال مى‏خواهند خوب شوند، چه كار كنند؟  ج: استغفار و ذكر یونسیه بگویند و عزم بر عدم عود به كارها و صفات ناپسند گذشته كنند. (آ: ص 73)    × عدد استغفار براى مبتدین راه عرفان چه عدد است؟  ج: هزار و یك مرتبه. (آ: ص 71)    × در ایام تعطیلات تابستان حوزه چه ذكرى بگوئیم؟  ج: استغفار 30000 مرتبه (هر روز) به اندازه وقت، مثلاً روزى 3000 مرتبه كه براى اداء قرض هم خوبست. (ر: ص 137)    الهام  × «خدایا چه خوش است خاطرهاى الهام در یادآورى تو». در واقع «الهام» نوعى اعلام است كه بر دل عارف مى‏آید، گاهى به توجه و گاهى بى‏اكتساب و توجه، در واقع وارد غیبى است كه بر قلب مى‏نشیند.  الهام اگر رحمانى باشد فیضى از حق بر دل سالك الى اللّه است، و اگر شیطانى باشد از القائات شیطان و وساوس است و جنبه نفسانى دارد. تفریق میان این دو براى مجتهدین از سالكین كمى مشكل و براى عموم مشكل‏تر است. استاد حاذق است كه در تبیین نوع الهام مى‏تواند سالك را متوجه كند و او را اگر شیطانى و نفسانى باشد نجات بدهد.  براى نمونه چند مورد از الهامات حضرت استاد را نقل مى‏كنیم.  اول: در زمان تدریس در نجف اشرف، یكى از شاگردان ایشان در اثر كمبود وقت با حالت جنب و غسل نكرده به درس استاد (در مسجد ترك‏ها اما پشت در) شركت مى‏كند، استاد فوراً نهیب مى‏زند به او متذكر مى‏شود كه با حالت جنابت نباید انسان در درس شركت كند و او سریع بلند مى‏شود و مى‏رود.  دوم: قریب پانزده سال قبل استاد مریض مى‏شوند و خانواده‏اش ایشان را در تهران به بیمارستان مى‏برند. دكترى به نام... مى‏گوید شما نباید سیگار بكشید. ایشان مى‏فرماید: حكم نیست، دكتر مى‏گوید: اگر فلان مرجع بگوید، استاد چون مجتهد بودند و تقلید نمى‏كردند، مى‏گویند: حكم نیست، مگر ولى امرم (امام زمان‏علیه السلام) بفرمایند. مى‏گوید: اگر ولى امرت بگوید؟ مى‏فرماید: اگر لبخند بزند كه مشكلى نیست و اگر با عصبانیت و تندى به من نگاه كند انا للّه و انا الیه راجعون.  براى روز دیگر، دكتر ایشان را ویزیت مى‏كند باز مطالبى دیگر مى‏گوید: از جمله شما آخوندها فقط مسائل حیض و نفاس و مانند اینها را مى‏دانید؟!  استاد فرمودند: به غیرتم برخورد كرد و به الهام گفتم: چرا به این دختر پرستار خیلى علاقه دارید لكن ایشان حاضر به تمكین نمى‏شود، دكتر رنگش پرید، سكوت كرد و دیگر چیزى نگفت!  سوم: یكى از تلامذه مى‏گوید: یك روز صبح تنها در منزل مسكونى قم در حضورش بودم، سكوت حكم فرما بود. بعد از مدتى استاد رو به من كرد و گفت: الآن مادرت را غم عالم فرا گرفته است، گفتم: مادر من؟  فرمود: آرى، با این كه مادرم در شهرستان زندگى مى‏كرد، بسیار تعجب كردم. بعد از مدتى به شهر خود رفتم و آن گفته استاد را فراموش كردم. با مادرم گفتگو مى‏كردیم وسط حرف‏ها قضیه‏اى دردناك را نقل كرد و گفت در آن روز انگار غم عالم مرا گرفته بود، سریع به یاد حرف استادم افتادم و به آن تاریخ كاملاً مطابقت داشت، فهمیدم استاد به الهام درست فرمودند.  چهارم: گفتند در تهران كسى بعضى روحیات استاد را ندیده گفته بود و وقتى به ملاقات آمده بود، استاد فرمود: اولاً شما مسلمان نیستى، ثانیاً در كارى به شوهرت خیانت كردى، تا این را فرمود رنگ از صورتش پرید. (ر: ص 55 الى57)    × الهام جایش در كجاست؟  ج: جاى ظهور الهام قلب و صدر است. (آ: ص 68)    × گاهى شما با تسبیح استخاره مى‏گیرید و با آیه جواب مى‏دهید، این چه نوع استخاره است؟  ج: به نحو الهام بود و مكرراً این نوع برایم پیش مى‏آید و وقتى حال و ذوقش باشد جواب حتمى و به هدف مى‏خورد. (آ: ص 98)    انتساب  مخالف عرفان  × سال‏هاى پیش بعضى اهل دانش مشهور و معروف در نجف وفات كردند. شرح احوال اینها را نوشتند؛ و در شرح احوال یكى از آنان متذكر شدند كه آن عالم شاگرد عرفانى مرحوم سید على آقا قاضى بودند.!!  وقتى این مطلب را به جناب استاد رساندند، فرمودند: ایشان با مسلك عرفان مخالف بودند؛ خودم با او صحبت كردم؛ او تكیه بر شریعت صرف داشت، حتى بعضى را از سلوك به حوزه عرفان نهى مى‏كرد.!! (صح: ص 142)    امام زمان  × استاد مى‏فرمودند: امام زمان‏علیه السلام پاك و طاهر است، باید پاك شوید، طاهر شوید، تا با او سنخیت پیدا شود.  تا انسان‏ها آماده پذیرش حضرت نشده باشند تا حضرت در دل آن‏ها ظهور نكرده باشد و قرین دل آنها نشده باشد ظهور خارجى براى انسان چیزى را عوض نخواهد كرد و پیدا كردن این آمادگى همان انتظار فرجى است كه افضل شمرده مى‏شود.  توسل كنید به خود امام زمان‏علیه السلام، خدا را به حق امام زمان‏علیه السلام قسم دهید. (مى: ص 119 و 120)    احتیاط در گذشتگان  × ایشان نه تنها خود در این مورد (ادعاى رؤیت امام زمان‏علیه السلام) ادعایى نداشتند بلكه به ندرت هم پیش مى‏آمد كه قضیه تشرف فردى را تأیید كنند حتى در مورد گذشتگان هم خیلى با احتیاط صحبت مى‏كردند.  ما چند بار خود شاهد بودیم در مورد كسانى كه مى‏آمدند و ادعاى رؤیت مى‏كردند ایشان ابتدا تأملى مى‏كردند و بعد مى‏فرمودند: این مسائل را جدى نگیرید. (مى: ص 84)    ملاقات با امام زمان‏علیه السلام  × ایشان با این موضوع كه شخصى حضرت را ببیند و ادعا كند مخالف بودند. از خود ایشان نیز كسى یك كلمه در این مورد نشنید، چرا كه عقیده‏شان این بود كه امام زمان‏علیه السلام سرّ خداست و ملاقات آن بزرگوار هم باز سرّ خداست و اگر كسى مدعى این قضیه بشود این معناى سرّ بودن از بین خواهد رفت. (مى: ص 59 و 60)    داعیه‏اى نداشتند  × درباره افرادى كه ادعاى رؤیت امام زمان را مى‏كردند و افرادى را دور خود جمع مى‏نمودند سؤال شد، فرمودند: این طور مسائل (با این سر و صدا) در عراق نبود، همه اینها دكان است.  وقتى سؤال شد شما امام زمان را دیده‏اید؛ با این كه حال و خصوصیت صورت حضرت و بعضى جزئیات دیگر را گاهى بیان مى‏داشت در جواب سؤال مى‏گفت: خیر.  گر چه شواهد و فتوحات در این باره گواهى مى‏دادند؛ ولى هیچ داعیه گفتن براى این مطلب كه امام زمان را دیده‏ام نداشت.!! (صح: ص 177 و 176)    یا اباصالح المهدی  × فقط چیزى كه در خاطرم مانده، این است كه حضرت ولى عصرعلیه السلام را زیاد صدا مى‏كردند با عباراتى مثل «یا ابا صالح المهدى» اما جلسه‏اى باشد و ذكرى، این طورى نبود. (مى: ص 25)    انتظار فرج  × ایشان مى‏فرمودند: طبق آن چه كه در روایات است افضل اعمال انتظار فرج است و روى مسأله فرج (امام زمان‏علیه السلام) خیلى تأكید مى‏كردند و مى‏فرمودند: شیعه واقعى كسى است كه همیشه در انتظار این فرج و گشایش باشد و عبادت واقعى همین است. (مى: ص 86)    سرّ الهى  × تشرف خدمت امام زمان را سرّ الهى مى‏دانسته و عقیده داشتند بسیار مواردى كه از تشرفات ذكر مى‏شود تشرف نیست. (مى: ص 63)    ادعای رویت  × سبك ایشان سبك خاصى بود، سكوت مطلق! حتى یك كلمه كسى از ایشان چنین صحبت‏هایى (ادعاى رؤیت امام زمان‏علیه السلام) نشنیده است. (مى: ص 59)    توسل به امام زمان‏علیه السلام  × پس از آمدن مرحوم آیة اللّه كشمیرى به ایران، مرحوم علامه طباطبایى به دیدن ایشان رفت و این نكته را به عنوان هدیه به ایشان بیان كرد: هر گاه به مشكلى برخوردید، به پشت بام رفته، دو ركعت نماز خوانده و به امام زمان‏علیه السلام هدیه نمایید.  پس از نماز، رو به قبله، تلاش كنید خود را از افكار و پراكندگى و تشتت خالى كنید. در آن هنگام هر چه به ذهنتان رسید، اشاره و الهام و تلقینى است از حضرت ولى عصرعلیه السلام براى رفع مشكل. (مى: ص 121 و 122)    جدى نگیرید  × ایشان ما را پرهیز مى‏دادند و مى‏فرمودند: اگر شنیدید مثلاً فلان آقا ادعاى رؤیت یا تشرف به خدمت حضرت را كرد، جدى نگیرید و این مسائل را به اهلش بسپارید، چرا كه فقط اهل فن مى‏دانند كه ادعاى یك نفر با موازین شرع مطابقت دارد یا نه. (مى: ص 84 و 85)    تشرف ندارى  × آیت اللّه كشمیرى مى‏فرمودند: ما با یكى از آقایان در نجف، هم صحبت بودیم و مجالست داشتیم. بعد از مدتى شنیدم كه عده‏اى از جوانان پاك دل در شب جمعه (یا شبهاى شنبه) خدمت آن آقا مى‏روند و از او در مورد حضرت ولى عصرعلیه السلام سؤال مى‏كنند و ایشان هم پاسخ مى‏دهد.  گفتم: ایشان عالم درس خوانده‏اى هستند و به سؤالات پاسخ مى‏دهند، تا این مرحله اشكالى ندارد، ولى اگر از این مرحله فراتر رود و آن هایى كه به مجلس او مى‏روند به این باور برسند كه او خدمت حضرت تشرف دارد آن وقت خطرناك مى‏شود.  یك روز من به منزل آن آقا رفتم و دیدم هفت یا هشت نفر از جوانان نشسته‏اند و مرتب گریه مى‏كنند بعد از این كه مجلس تمام شد، از او پرسیدم: تو به این جوانان گفته‏اى كه تشرف ندارى؟ گفت: نه. گفتم: چرا اجازه مى‏دهى كه این جوانان سرگردان باشند؟ آنان فكر مى‏كنند حرفهایت وحى مُنزل است و این مسائل را از محضر حضرت پرسیده‏اى یا از جانب حضرت افاضه شده است بعد گفتم: این بساط را جمع كن. (مى: ص 85)    × ملاقات با امام زمان‏علیه السلام آیا ممكن است و این قدر كه ادعاى رؤیت مى‏كنند، علت چیست؟  ج: ملاقات با امام‏علیه السلام ممكن است، لكن نوعاً خواب یا مكاشفه است و عده‏اى براى باز كردن دكان دنیوى و مرید جمع كردن، نسبت رؤیت به امام‏علیه السلام مى‏دهند و افرادى مانند سید بن طاووس كه شخصى ممتاز بوده خود امام‏علیه السلام را مى‏دیده است. (آ: ص 78)    × آیا امام زمان‏علیه السلام زن و فرزند دارد و آنان هم همانند دیگران مى‏میرند؟  ج: آرى زن و فرزند دارد و آنها هم وفات دارند. (آ: ص 79)    × براى تشرف و زیارت حضرت بقیة الله خواندن كدام دعا بهتر است؟  ج: انسان هر روز ساعتى با خواندن زیارت آل یاسین كه در مفاتیح الجنان آمده است به اضافه 110 مرتبه «المستغاث بك یابن الحسن» به شرط آن كه شرایط لازم را هم داشته باشد، براى تشرف خوب است. (آ: ص 79)    × در نماز امام زمان كه صد مرتبه ایاك نعبد و ایاك نستعین مى‏گوئیم، شیطان وسوسه مى‏كند كه این انحصار در عبادت او و استعانت و یارى از او دروغ است. فرمود: استعاذه كنید به خدا از شیطان رجیم. (صح: ص 185)    × خیلى‏ها مى‏گویند عصر جمعه و شب شنبه غمگین است؟  ج: چون روز جمعه روز امام زمان‏علیه السلام است و اعمال شیعیان را مى‏نگرد، محزون مى‏شود. او مصدر است پس مشتقات او هم به حزن او محزون مى‏شوند. (ر: ص 137)    × دستورى براى قرب به امام زمان و نزدیك شدن به آن حضرت بفرمائید؟  ج: خلوت با حضرت. روزى یك ساعت با حضرت خلوت كند. متوجه حضرت بشود، زیارت سلام على آل یاسین را بخواند بعد زیاد بگوید: یا صاحب الزمان اغثنى، یا صاحب الزمان ادركنى، المستعان بك یابن الحسن، زیاد بگوید توسل بكند به ایشان، یك خرده یك خرده رفاقت پیدا مى‏شود. (مژ: ص 98)    × در زمان غیبت كبرى امكان تشرف براى شیعیان هست؟  ج: بله. اگر پاك شوند، طاهر شوند. امام زمان‏علیه السلام طاهر است، طاهر بشوند.  × سنخیت پیدا كنند؟  ج: سنخیت پیدا كنند.  × عمل خاصى براى تشرف سراغ دارید؟  ج: همین«سلام على آل یاسین». توسل در هر زمان.  توضیح: مصاحبه به این جا كه رسید، فرمود: كمرم زیاد درد مى‏كند، یك مقدار دیگر تمام مى‏شود!! (مژ: ص 102)    × براى فرج امام زمان‏علیه السلام، خلق اللّه باید یك كارى بكنند، بالاخره خواسته شده از مردم چه كار كنند كه این امر زودتر اتفاق بیفتد؟  ج: توسل به امام زمان.  × عجیب.  ج: خدا را قسم بدهند به حق امام زمان‏علیه السلام. (مژ: ص 98)    × چه كار كنیم به حضرت بقیة الله نزدیك شویم؟  ج: روزى یك ساعت با حضرت خلوت كنید، در جاى خلوت زیارت سلام على آل یاسین بخوانید، المستغاث بك یابن الحسن و المستعان بك یابن الحسن به عدد زیاد بگوئید. یا صاحب الزمان ادركنى یا صاحب الزمان اغثنى بگوئید. توسل به او پیدا كنید تا رفاقت با حضرت زیاد شود. (صح: ص 206)    × چه موقع انسان مى‏تواند خدمت امام زمان برسد؟  ج: هر وقت متقى شدید زمینه خدمت امام زمان رسیدن فراهم است. (صح: ص 192)    امام خمینى  آشنایى با امام راحل  × استاد با آیت اللّه سید مصطفى خمینى در نجف دوست و رفیق بودند و ایشان را شخصى فاضل و دور از تعینات ظاهرى مى‏دانست. استاد فرمودند: یك وقت آقا مصطفى به ابوى‏شان آیت اللّه خمینى‏قدس سره عرض كرد: آقا سید عبدالكریم كشمیرى از چیزهایى پنهانى خبر مى‏دهد. ایشان به آقا مصطفى فرمودند: بگوئید من در ایران خوابى دیده‏ام و به كسى هم نگفتم، بگوید آن خواب چه بود؟  آقا مصطفى مطلب را به من رسانید من با اورادى چند، آن خواب برایم واضح شد و گفتم: به والد بگوئید در ایران خواب دیده، در نجف از دنیا رفته و دفنش كردند. لكن سنگى، پهلوى او را آزار مى‏دهد. امیرالمؤمنین‏علیه السلام آمدند و فرمودند: حالت چه طور است؟ ایشان عرض كردند: حالم خوب است، لكن این سنگ مرا اذیت مى‏كند. و امیرالمؤمنین‏علیه السلام آن سنگ را از كنارش دور كردند.  چون جواب را رساندند، تصدیق كردند. آقا مصطفى از من پرسید: آیا پدرم در نجف وفات مى‏كند؟ گفتم: نه، در ایران از دنیا مى‏رود.  × وقتى امام راحل به ایران آمدند، یك بار پیغام دادند كه ایشان به نزدش بیاید و استاد رفتند (و آن هم داستانى دارد).  × یك بار هم مسئولى از اهل علم را در قم فرستادند تا از احوال استاد بپرسند. مدتى قبل از كودتاى نوژه همدان، استاد صبحى در مكاشفه دیدند كه ایران را دارد آتش فرا مى‏گیرد و دودش نزدیك است به خانه‏اش بیاید. به وسیله مرحوم حجة الاسلام سید كمال موسوى شیرازى براى امام راحل پیغام فرستادند تا اقدامات لازم را انجام دهند. امام هم اقدام كردند و آن كودتا در نطفه خاموش شد؛ بعد هم به وسیله پیغامى از استاد تشكر كردند.  × مرحوم حجة الاسلام سید احمد خمینى چند ماه قبل از وفات به منزل استاد آمدند و بعضى تلامذه هم بودند، دستورالعملى خواستند و استاد تفضّل نمودند و چیزى فرمودند. بعدها منتشر شد كه حضرت آقاى كشمیرى وفات ایشان را متذكر شدند. حقیر این مطلب را از استاد پرسیدم، فرمودند: به او گفتم، اجل نزدیك است، این فهمى بود كه به دلم آمد و به او گفتم». (آ: ص 45)    × ایشان امام را دوست داشتند و مى‏گفتند: امام عظیم است و این لفظ را در موردش به كار مى‏بردند انسان عظیم او را ثابت و مستقیم مى‏دانست و مى‏فرمود: نظیر ندارد. (مى: ص 25)    × جناب استاد در نجف اشرف با آیت اللّه سید مصطفى خمینى «ره» دوست و رفیق بودند، و ایشان را شخصى فاضل و دور از تعیّنات ظاهرى مى‏دانستند. گاهى با ایشان به مهمانى‏ها و گاهى به مسجد كوفه  و... مى‏رفتند.  رابطه ایشان با استاد به گونه‏اى بود كه روزى استاد بر اثر كثرت جوع و ذكر توحیدى كه به تعداد هفتاد هزار است مشغول بودند، از حال مى‏روند. حاج آقا مصطفى ایشان را به منزل مى‏برد و غذائى تدارك مى‏بیند و قدرى ایشان را تقویت مى‏كند تا به حال عادى باز مى‏گردند.  × كثرت ارتباط، سبب شد تا حاج آقا مصطفى نزد پدر از مرحوم آقاى كشمیرى تعریف مى‏كنند و جمله‏اى مى‏گوید كه ایشان از چیزهاى پنهانى خبر مى‏دهد.  امام مى‏فرماید: من خوابى دیده‏ام و به كسى هم نگفته‏ام، بگوید خوابم چه بوده است، استاد در جواب حاج آقا مصطفى فرمودند:  پدر شما در قم خواب دیده كه در نجف وفات یافته و دفن گردیده، لكن سنگى پهلوى او را آزار مى‏دهد، آقا امیرالمؤمنین‏علیه السلام مى‏آیند و از ایشان سؤال مى‏كنند حالت چطور است؟ ایشان عرض مى‏كند: حالم خوب است لكن این سنگ پهلوى مرا اذیت مى‏كند. امیرالمؤمنین‏علیه السلام آن سنگ را از كنارش دور مى‏كنند.  چون حاج آقا مصطفى جواب را به والدشان مى‏رسانند، ایشان تصدیق مى‏كنند. و آشنایى و ارتباط از آن به بعد شروع شد. بعداً حاج آقا مصطفى از استاد سؤال مى‏كند: آیا پدرم در نجف وفات مى‏كند؟ مى‏فرماید: نه در ایران وفات مى‏كند. ولى شما بهره‏اى از ایران ندارید.  × استاد مى‏فرمود: آیت‏اللّه خمینى‏قدس سره مردى مستقیم و بى‏نظیر بود و در مجالسى مانند مجلس فواتح كه بعضى بزرگان حزب بعث مى‏آمدند، هیچ اعتنایى نمى‏كرد.   × وقتى در حرم سیدالشهدا از آیت‏اللّه خمینى سؤال كردم: «فما أحلى اسماءكم؛ چقدر شیرین است نامهاى شما» كه در زیارت جامعه كبیره آمده به چه اعتبار و معنى است؟ فرمود: به خاطر این كه آنان فانى در خدایند اسماء آنان شیرین است.  ایشان را در كربلا ملاقات كردم و به او گفتم: من به این امام حسین‏بن‏على‏علیه السلام به شما علاقه‏مند هستم.  وقتى به ایران آمدم آیت‏اللّه خمینى مرا به ملاقات دعوت كردند و من هم روزى خدمتشان رسیدم.  صحبتهایى داشتیم و به من فرمودند: اگر خواسته‏اى دارید بگوئید، استاد در جواب مطلبى را به عرض رساندند كه آن هم داستانى دارد.  × امام وقتى دیگر كسى را به قم فرستادند تا از حال ایشان تفقّد كنند. امام براى خرید خانه استاد در خیابان دور شهر قم، مبلغى را مرحمت كردند. استاد قبل از توطئه كودتاى نوژه، پیغامى به امام دادند و ایشان هم به وسیله شخصى از استاد تشكر كردند. (ر: ص 121 و 120)    × بعد از اینكه فرردین سال 1359 به ایرن آمدید، امام خمینى‏قدس سره چه سؤالى از شما كردند؟ گفتند: ایران را چطور دیدید؟ گفتم: تاریك است.  × درباره منزل مسكونى چه فرمودند؟ گفتند: از خرید خانه مضایقه نكن، برایمان همین خانه (خیابان دورشهر خیابان صدوق قم) را خریدند.  × امام خمینى را چطور دیدید؟ شخص بزرگى بود، نظیر نداشت. اراده عجیبى  داشت. مستقیم دركار بود. ثبات داشت، كأنّه  مى‏دید، از آرامش برخوردار بود.  × در كربلا شما ایشان را دیدید و گفتید: شما را دوست دارم؛ ایشان هم چیزى به شما گفتند، آیا یادتان هست؟ نه.  با امام خمینى رفیق بودید؟ بله، ارادت داشتم.  ایشان در نجف به شما گفتند: در نجف دفن مى‏شود؟ بله، من در جواب گفتم: به ایران مى‏روى و در آنجا دفن مى‏شوى. (صح: ص 207)    × با مرحوم امام (خمینى) هم كه آشنایى داشتید در نجف؟  ج: بله. به من عقیده داشت. خیلى، علاقه داشت. یك روز دنبالم فرستاد. رفتم پیشش. مى‏پرسید: اوضاع چه‏طور مى‏شود؟ اوضاع ما چه‏طور مى‏شود؟ خواب دیده بود كه در نجف مُرده و دفنش كردند. گفتم: نه! شما در ایران فوت مى‏كنید و در ایران دفن مى‏شوید.  × این جریان مربوط به نجف است؟  ج: بله مربوط به نجف است. (مژ: ص 96)    × جناب استاد در نجف اشرف به حكومت بعثى‏ها بى‏اعتنا بود و سبب هجرت ایشان از عراق به ایران بخاطر بدگوئى درباره صدام شد.  × روزى صحبت از امام خمینى قدس سره شد فرمودند: در بعضى مجالس مانند مجالس فواتح، روساى بعث كه مى‏آمدند همه به یك نوعى به ایشان نگاه مى‏كردند، اما ایشان با اراده مستحكم هیچ توجهى به آنان نمى‏كردند. (صح: ص 163 و 164)    × رابطه شما با امام خمینى چطور بود؟  ج: فرمودند: علاقه زیادى به من داشت. (صح: ص 191)    × آقا مصطفى خمینى شاگرد شما بود؟  ج: آقا مصطفى رفیق من بود. (صح: ص 191)    × آقا مصطفى خمینى‏قدس سره به شما درباره رفتن به ایران چه گفت؟ ایشان از من سؤال كرد: آیا در آینده حكومت ایران هستم؟ گفتم: نه، آنجا نیستى. (صح: ص 207)    × اگر نظرتان باشد یك‏بار فرمودید: كربلا ایشان را در صحن دیدم. دست گذاشتم روى شانه ایشان، گفتم به این حسین‏علیه السلام من دوستتان دارم؟  ج: گفتم، به این حسین! دوستت دارم. (مژ: ص 103)

 

زندگی نامه کشمیری عارف

 زندگينامه

 

تولد  × جناب آيت الله سيد عبدالكريم كشميرى رضوى‏قدس سره در سال 1343 (ه.ق) در نجف اشرف در خانواده روحانى و سيادت «ذو گوهرين» چشم به جهان گشود. پدرش حجة الاسلام سيد محمد على كشميرى بود. (ر: ص 13)    پدر × حجة الاسلام سيد محمد علي کشميري پدر حضرت استاد، فرزند سوم آيت الله سيد حسن كشميرى (ره) بود كه در كربلا متولد شد و تحت نظر پدر علوم دينى را فرا گرفت و ملبّس به لباس روحانيت گشت و به زهد و تعبّد و روحانيّت، معروف و مشهور بود. (آ: ص 16)  لكن در شانزده سالگى (1328 ه .ق) پدر را از دست دادند و در غم او به سوگ نشستند.  پس از مراحل تحصيل به دامادى آيت الله سيد محمد كاظم يزدى صاحب كتاب شريف عروة الوثقى نائل شد و حاصل آن، فرزندانى همچون آقا سيد عبدالكريم بود كه موجب افتخار روحانيت و موجب سرافرازى پدر گرديد.  والد استاد زاهد و مقدس بود و به واجبات و مستحبات و رفتن به مسافرت‏ها و... شدت عمل و سخت‏گيرى مى‏كردند. استاد فرمود: گاهى از كفش‏دارى حرم اميرالمؤمنين‏عليه السلام سؤال مى‏كرد كه آيا سيد عبدالكريم به حرم آمده است؟  به خاطر جو تند و سخت حوزه علميه آن روز نجف نسبت به سلسله عرفاء همانند سيد على آقا قاضى، از رفتن و مجالست با آنان خيلى سخت‏گيرى مى‏نمود تا جايى كه استاد مى‏فرمودند: پدرم روزى به من گفت: مى‏ترسم ديوانه شوى! من گفتم: پدر شما نمى‏دانيد كه حقيقتاً ايشان چه هستند!!  درباره وفات والدشان فرمودند: در عراق رسم بود، هر گاه بزرگى از علما وفات مى‏كرد، بالاى مناره اعلام مى‏كردند فلان عالم وفات كرد. از قضا يكى از علماى ايران وفات كرده بود، پدرم پرسيد: عبدالكريم! بالاى مناره چه گفتند؟ گفتم: يكى از علماء ايران وفات كرده است.  بعد به مادرم گفتم: فردا پدرم مى‏ميرد، مادرم با دستهايش به سرم اشاره كرد و گفت: اين چه حرفى است مى‏زنى؟! فرداى آن روز پدرم در سن 56 سالگى در نجف اشرف وفات كرد. (ر: ص 15 الى 17)    × حضرت استاد مى‏فرمودند: پدرم فاضل بود اما در حدّ اجتهاد نبود. (آ: ص 16)    × پدرم دعاى كميل و احتجاب و يستشير را خود مى‏خواند، و مرا سفارش به خواندن آن مى‏كرد و مى‏گفت: پدرم آقا سيد حسن مرا وصيت به خواندن دعاى يستشير كرده است.  پدرم با مرحوم آيت الله شيخ عبدالكريم حائرى يزدى دوست و رفيق بود، به همين خاطر نام مرا عبدالكريم گذاشت.  پدرم لباس مقدس روحانيت را دوست مى‏داشت و براى اين دوستى شديد، هنوز مو بر صورتم روئيده نشده بود كه مرا به لباس روحانيت ملبّس كرد.  پدرم مقدارى تربت امام حسين‏عليه السلام را كه قريب به سيصد سال قدمت داشت، با قدرى بوريا (حصير) همراه تربت داشت؛ وقتى مريض‏ها به پدرم مراجعه مى‏كردند، چوب بوريا را در ليوان آب مى‏زد و به مراجعين مى‏داد و آنان شفا پيدا مى‏كردند. آن قدر از چوب بوريا (حصير) استفاده كرده بود كه سياه شده بود. (آ: ص 18)    × پدرم لوحى داشت كه در آن زمان كه دكتر و زايشگاه بسيار كم بود، زنانى كه سخت زايمان مى‏كردند، آن لوح را همراه زائو مى‏نمودند، زود زايمان مى‏كردند و فارغ مى‏شدند. (آ: ص 19)    سخت‏گيرى‏هاى پدر استاد  × به خاطر زهد زياد و جوّ تند و سخت علميه نجف آن روز نسبت به عرفا و علماى اخلاق، كه نسبت صوفى‏گرى به آنها مى‏دادند، به من كه دوستدار اين سلسله جليله بودم و به دنبال آنها مى‏رفتم، سخت‏گيرى مى‏كرد و تحت فشار روحى قرار مى‏داد.  مرا از رفتن نزد مرحوم قاضى كه منسوب به تصوّف مى‏دانستند منع مى‏كرد و اگر روزى به خاطر مسائلى با او صحبت نمى‏كردم، مى‏گفت: سيد على آقا قاضى تو را چنين دستور داده است؟! و گاهى هم مى‏گفت: مى‏ترسم ديوانه شوى!  گاهى از كفشدار حرم اميرالمؤمنين‏عليه السلام سؤال مى‏كرد: عبدالكريم به حرم آمده است؟ اگر مى‏گفت: نه او را نديدم، آن روز با من حرف نمى‏زد.  وقتى كه سوار ماشين مى‏شدم تا از نجف به كربلا براى زيارت بروم، تا درون ماشين همراهم مى‏آمد و سفارش بسيار مى‏كرد و مى‏گفت: اگر به بغداد بروى (كه آن روز بغداد از همه شهرهاى عراق بدتر بود)تو را عاق مى‏كنم.  وقتى از پدرم اجازه زيارت كاظمين كه كنار بغداد بود را تقاضا مى‏كردم اجازه نمى‏داد و مى‏گفت: دو امام در آن جا مدفون هستند، اگر پايت به بغداد بيفتد به ريش سفيد اميرالمؤمنين‏عليه السلام عاقت مى‏كنم. (آ: ص 17)    × از حساسيت پدر به من و فشارهاى اين شكلى، روزى به حرم اميرالمؤمنين‏عليه السلام رفتم و از پدرم )به خاطر اين كه كار حرامى انجام نمى‏دادم( شكايت كردم. پدرم حضرت على‏عليه السلام را در خواب ديد، كه امام به او با اشاره دست و كلام شيوا فرمودند: »من از شكم تا سر عبدالكريمم«. بعد از آن پدرم خيلى به من كارى نداشت. (آ: ص 18)    × پدرشان مرحوم سيد محمد على كشميرى از كربلا به نجف مهاجرت كردند بعد از اين كه داماد آية الله سيد محمد كاظم يزدى شد، در نجف ماندگار شد، ولى وصيت كرد كه در كربلا در يك مقبره مجاور حرم امام حسين‏عليه السلام دفن شود، با اينكه همه جنازه‏ها را به نجف مى‏بردند، شايد اولين جنازه‏اى بود كه از نجف به كربلا برده شد. (مى: ص 34)    دفن در كربلا  × ايشان علاقه وافرى داشت كه بعد از وفاتش آن جا دفن شود، ولى اين را به فرزندانش نگفته بود.  در آن دوران جنازه علما را براى طواف به كربلا مى‏بردند و دوباره باز مى‏گرداندند و در نجف دفن مى‏كردند. ايشان به عده‏اى از آقايان وصيت كرده بود كه اگر جنازه من آمد كربلا، همان جا در مقبره خودمان دفن كنيد.  لازم به ذكر است كه پدر ايشان (پدر بزرگ جناب استاد)آقا سيد حسن در رواق حرم سيد الشهداءعليه السلام، نزديك قبر امام‏زاده ابراهيم مجاب مدفون مى‏باشد. (مژ: ص 56)  

 فوت پدر استاد  × استاد فرمودند: شبى در خواب ديدم تسبيح به دست من است و پاره شد. تعبير آن را پرسيدم، گفتند: بزرگ قوم شما از دنيا مى‏رود و بين اقوام فاصله مى‏افتد، همين طور هم شد، پدرم در سن 56 سالگى در نجف اشرف از دنيا رفت و ميان اقوام فاصله افتاد. (آ: ص 19)    × س: در فقدان چه كسى خيلى متأثر شديد؟  ج: در فقدان سيد على آقا قاضى و پدرم (آ: ص 81)    مادر استاد  × مادرشان زنى پاكدامن و مؤمنه بود و دختر آيت الله سيد محمد كاظم يزدى بود. (آ: ص 21)    × به مادرشان ديگر طبق شرايط احترام مى‏گذاشتند. چون مادرشان در بغداد پيش عموهايم بودند. پدرم در نجف براى اداى احترام و وظيفه دينى‏اش به بغداد مى‏رفت، فقط به خاطر مادرش. بايد جلويش دست به سينه بنشيند، 20 دقيقه، نيم ساعت، ربع ساعت. (مى: ص 37)    جدّ مادرى  × ايشان از نظر شهرت مرجعيت و فقاهت در نزد علما زبانزد بود و كتاب «عروة الوثقى» نوشته ايشان، مشهور و بسيارى از مراجع بر آن حاشيه زدند. ايشان در سال 1337 در نجف اشرف جهان را بدرود گفت. منزل حضرت استاد، دو عكس از دو جدّ بزرگوارش آقا سيد حسن كشميرى و آقا سيد محمد كاظم يزدى بر ديوار اطاق نصب بود و علاقه بسيارى به آنها داشت و واردين را اين دو عكس مجذوب مى‏نمود. (آ: ص 21)    × جد مادرى حضرت استاد، در سال 1247 (يا 1257 قمرى) در يكى از قراء يزد ديده به جهان گشود. پس از گذراندن دوران كودكى و نوجوانى براى تحصيل علم به اصفهان مهاجرت نمود و از محضر اساتيدى چون آقا شيخ محمد باقر نجفى و سيد محمد باقر خوانسارى صاحب كتاب روضات الجنات بهره برد.  سپس به نجف اشرف رفت و از محضر اساتيدى همچون ميرزا محمد حسن شيرازى صاحب تحريم تنباكو بهره‏ها گرفت، پس از فوت استاد به تدريس پرداخت.  ايشان تأليفات گرانقدرى دارد كه در رأس همه آنها كتاب پر آوازه «عروة الوثقى» است. وى در روز 27 رجب 1337 قمرى نداى حق را لبيك گفته و در نجف اشرف مدفون گرديد.  حضرت آيت الله بهجت در درس قضايايى كه درباره ايشان نقل مى‏كردند، فرمودند: «در نجف شخصى ديوانه شده بود در خيابان‏ها مردم او را مى‏ديدند و مى‏گفتند چطور شد، او كه آدم سالمى بود، چرا ديوانه شد؟  در جواب مى‏گفتند: او كسى بود كه در مشروطيت سجاده از زير پاى آقا سيد محمد كاظم يزدى كشيد و به سيد اهانت كرد، خداوند نيز او را به جنون مبتلا كرد!!» (ر: ص 17)    × س: جد مادرى‏تان؟  ج: مرحوم آقا سيد كاظم يزدى، معروف است ديگر، صاحب عروة (الوثقى). (مژ: ص 92)    جد پدرى  × جد استاد آقا سيد محمد حسن، در سنين كودكى همراه پدر آقا سيد عبدالله به كربلا آمد و پس از مراحل تحصيل به مقام مرجعيت رسيد و در تهذيب و اخلاق به مدارج عاليه نائل شد.  او عالمى بزرگ و فقيهى جليل القدر و متقى بود كه در درس مولى فاضل اردكانى و مولى محمد تقى هراتى و علماى ديگر آن عصر شركت كرد و به مرتبه اجتهاد رسيد.  او از اتقياء و صلحاء و عبّاد بود و مرجعى بود كه نزد عام و خاص مورد توجه همه قرار داشت. در كربلا در مسجدى كه پشت ضريح مبارك مسجد سيدالشهداء بود اقامه جماعت داشت.  حضرت استاد درباره جدش مى‏فرمودند: «در تاريخ به جدّ ما ظلم شده است، چون با آن بزرگى، شرح احوالش را به تفضيل ننوشته‏اند. به حقير هم سفارش كردند كه شرح حال جدّش را خوب بنويسم.  مى‏فرمودند: «جدّ ما خيلى خوش لهجه و داراى بيان فصيح و زيبا بود به طورى كه بعضى براى شنيدن سوره حمدش در نماز او حاضر مى‏شدند. مرحوم حجّة العارفين سيد على آقا قاضى‏قدس سره و مرحوم آيت اللّه كوهستانى از جدّم برايم بسيار تعريف مى‏كردند و مرحوم آقاى كوهستانى با جدّم مأنوس بود.  جدّم داراى كرامات زيادى بوده، از جمله، تعيين محل قبر حضرت على اصغر؛ و سجده‏هاى طولانى ايشان زبانزد بوده است.»  از جمله شاگردان آقا سيد حسن، آيت الله شيخ عبدالكريم حائرى و شيخ على زاهد قمى بودند.  آقا سيد حسن به كسالتى در تاريخ 6 صفر 1328 دنيا را بدرود گفت و در رواق حرم حضرت سيد الشهداء نزديك قبر امامزاده ابراهيم مجاب، فرزند موسى بن جعفر دفن شد.  او داراى سه پسر به نام‏هاى سيد مصطفى، سيد محمد حسين و سيد محمد على (پدر استاد) بود، كه آقا سيد مصطفى بعد از پدر، امامت جماعت را بر عهده داشت. (ر: ص 18 الى 20)    × جدّم سه پسر داشت يكى سيد مصطفى كه بعد از پدر به جاى پدر در كربلا نماز مى‏خواند. دومى سيد محمد حسين بود كه پرچم استقلال را در فلكه شهردارى كربلا منصوب كرد. سومى پدرم آقا سيد محمد على بود. (آ: ص 20)    × از طرف پدر به جدّ بزرگوارش اسوه علم و عرفان آيت اللّه سيد حسن كشميرى و از طرف مادر به فقيه متبحّر آيت اللّه سيد محمد كاظم يزدى صاحب كتاب عروة الوثقى منتسب بود. (آ: ص 16)    × جدّ پدرى استاد، آيت بحق، مرجع و مروّج شريعت نبوى و صاحب كرامت، آيت الله سيد حسن كشميرى در سن 7 سالگى همراه پدرش از كشمير به كربلا آمدند و مقيم شدند و سپس مشغول علوم دينى گشت و به مقام اجتهاد و عرفان رسيد و شاگردانى همانند آيت الله شيخ عبدالكريم حائرى يزدى و شيخ على زاهد قمى و... از ايشان استفاده كردند.  حضرت استاد درباره جدّشان مى‏فرمودند:  جدّ ما خيلى وجيه المنظر و زيباروى بودند، تا به جايى كه شيخ عبدالكريم حائرى وقتى در درسش شركت مى‏كرد مى‏گفت: نمى‏دانم به درسش توجه كنم يا تماشاى جمالش را بنمايم.  ايشان هم مرجع بوده و عده زيادى از اهل كربلا و هند از او تقليد مى‏كردند و هم عارف و صاحب كرامت بود. تا جايى كه جدّ مادرى‏ام آقا سيد محمد كاظم يزدى هر گاه مريض سخت مى‏شد، مى‏گفت: لباس آقا سيد حسن كشميرى را بياوريد بپوشم تا خوب شوم!  استاد ما مرحوم سيد على آقا قاضى جدّم را ديده بود و از او تعريف و تمجيد مى‏كرد. جدّم آن قدر سجده طولانى انجام مى‏داد كه خانواده‏اش از او قطع اميد مى‏كردند و پتو و يا روپوشى رويش مى‏انداختند.  از جمله كرامات ايشان كه مشهور و بعضى در كتب مقاتل نقل كرده‏اند اين است كه عده‏اى از تُرك‏هاى ايران به كربلا مشرّف شدند و از ايشان درباره قبر على اصغر امام حسين‏عليه السلام سؤال كردند، فرمود: يك شب مهلت بدهيد تا جوابتان را بدهم. با توسل به ساحت مقدّس ابا عبداللّه الحسين‏عليه السلام، در عالم خواب(يا مكاشفه)امام‏عليه السلام مى‏فرمايند: على اصغر روى سينه‏ام (يا در كنارم)قرار دارد، و روز بعد جواب آنها را مى‏دهد.  حضرت استاد به حقير فرمودند: شرح احوال جدّم آقا سيد حسن را خوب و مشروح بنويس؛ لكن با پوزش از روح پرفتوح استاد، در موقع تحرير اين مختصر، مطالب آماده‏اى از آن زنده ياد نزدم نبود، تا بيشتر از تذكره او را متذكّر شوم.(آ: ص 19 الى 21)    × جدّ استاد آية الله سيد حسن كشميرى مرجع و عارف ساكن كربلا بود و امامت حرم امام حسين‏عليه السلام را به عهده داشتند؛ و عكسى از امامت جدّشان در منزل استاد بود. (صح: ص 147)    × بعد از آقا سيد حسن، فرزندشان آقا سيد مصطفى عموى استاد امامت داشتند. بعد از وفات عمو، حضرت استاد در ايام تعطيل حوزه علميه نجف كه به كربلا مى‏رفتند، امامت مى‏كردند.(صح: ص 148)    × آيا شما كشمير و هندوستان را ديده‏ايد؟  ج: جدّ ما آقا سيد حسن كشميرى در سن كودكى (هفت سالگى) از كشمير به عراق آمدند، اما پدر و خودم اصلاً آن جا را نديده‏ايم. (آ: ص 101)    × درباره جدّ پدرى بگوئيد؟  ج: جدّم آية الله سيد حسن كشميرى از علماء و مراجع كربلا بود و در آذربايجان ايران مقلّد داشت. خيلى ملّا بود و هم چنين صاحب كرامت بود. آية الله شيخ عبدالكريم حائرى يزدى شاگرد ايشان بود. (صح: ص 203)    × درباره جدّ پدرى‏تان سيد حسن كشميرى بفرماييد؟  ج: آقا سيد حسن كشميرى از علماى كربلا بود.  در حدّ مرجعيت تقليد؟  ج: بله، تبريز مقلّدش بودند، صاحب كرامت بود. شخص بزرگى بود. مرحوم آقا شيخ عبدالكريم حائرى يزدى از شاگردانش بود، ملّا بود خيلى. (مژ: ص 91)    ازدواج  × در سال 1364 با صبيه مرحوم مجتهد فاضل ميرزا محمد شيرازى فرزند آيت الله شيخ كاظم شيرازى ازدواج كردند كه ثمره اين ازدواج سه پسر و چهار دختر بود. (ر: ص 14)    × از جمله در بيوگرافى زندگانى استاد اين كه ايشان در سن 20 سالگى با همسرشان كه در سن 15 سالگى بوده‏اند، ازدواج كرده است. نكته‏اى كه در ارتباط با همسر وفادار ايشان قابل توجه است و از قلم افتاده، اين كه مادر استاد، دختر آية الله محمد كاظم يزدى، عمّه مادرهمسر استاد مى‏شدند. (مژ: ص 55)    سكته وسيع  × حضرت استاد در آخرين سفر به اصفهان به منزل آية الله شيخ محمد ناصرى دولت آبادى وارد شدند. چون يكى از اقوام ايشان وفات كرده بود، مجلس ترحيمى برقرار نموده بودند. وسط مجلس ترحيم حال استاد به هم خورد. بعد از پايان منبر، رنگ ايشان مثل گچ شده بود. پزشكى را آوردند كه به دستور او يك آمپول مرفين به استاد تزريق شد. مرفين قوى بود و آقاى كشميرى طورى خوابيد كه براى نماز صبح ايشان را بيدار نمودند.  آقا نماز خواندند و دو مرتبه دراز كشيدند. حدود ساعت هفت صبح كه يك ساعت از آفتاب گذشته بود، ايشان از خواب بيدار شده و «لا اله الا اللّه» مى‏گفتند.  من (شيخ هادى مروى) گفتم: «آقا مسئله‏اى پيش آمده»؟ فرمود: «اگر من از دنيا رفتم، كارى كنيد كه مرا بالا سر حضرت معصومه‏عليها السلام دفن كنند. اگر بالا سر حضرت معصومه نشد، ديگر براى من فرقى نمى‏كند و هر كجا باشد اهميت ندارد، ولى من نظرم حرم حضرت معصومه است».  عرض كردم: «وصيت ديگرى نداريد»؟ فرمود: «وصيت ديگرى ندارم».  حال ايشان «مى بهتر شد و ما به قصد تهران به راه افتاديم. بين راه در شهر دليجان دوباره حال آقا بد شد. مقدارى آب آناناس خريدم و ايشان ميل كردند و كمى حالشان بهتر شد.  به قم كه رسيديم، ديديم باز حال ايشان نامناسب است و نمى‏توانيم به تهران برويم. چون خانواده ايشان در تهران بودند، قصد داشتيم به تهران برويم. به آقا گفتم: »شما را مى‏بريم بيمارستان آية اللّه گلپايگانى تا اگر لازم باشد، اين جا شما را بسترى كنيم».  فرمود: «نه! من را به تهران ببريد».  ايشان را به بيمارستان آية اللّه گلپايگانى برديم. پزشك بعد از معاينه گفت: «ايشان در حد وسيعى سكته قلبى كرده‏اند و من اجازه نمى‏دهم ايشان را به تهران ببريد». لذا ايشان را در همان بيمارستان بسترى كردند.  پزشك به من گفت: «با بيمارستان قلب شهيد رجايى تهران هماهنگى كنيد تا ايشان در آن جا بسترى شود».  خانواده آقا را در جريان سكته قرار داديم و با هم در قم به عيادت آقا آمديم و آقا سخت اصرار مى‏كرد كه مرا به تهران ببريد. به هر حال فرداى آن روز ايشان را با آمبولانس به تهران بردند و تحت درمان قرار دادند و بحمدالله بهبودى حاصل شد. (مژ: ص 34 و 35)    وقايع رحلت و دفن  × در ماه رمضان سال 1377 (ه .ش) روز جمعه آقا از تهران به قم تشريف آورد و نگاهى به من (شيخ هادى مروى) كرد و فرمود: «هفته ديگر مى‏آيى، ديگر مرا نمى‏بينى»!! چند روز نگذشته بود كه اطلاع دادند آقاى كشميرى سكته مغزى كردند. ايشان را آوردند به بيمارستان شركت نفت تهران و بسترى كردند. من به عيادت آقا رفتم. همه گفتند: »متأسفانه از نظر پزشكى ايشان فوت كرده‏اند فقط از نظر ظاهرى نفس مى‏كشند. اگر مى‏خواهيد براى محل دفن ايشان چاره‏اى كنيد«. بنده خدمت مقام معظم رهبرى رسيدم و وضعيت بيمارى ايشان را عرض كردم! ايشان خيلى ناراحت شدند؛ چون خودشان هم مترصّد بودند كه ايشان را ببينند، ولى نشده بود. عرض كردم: «آقا وصيت كردند در حرم حضرت معصومه‏عليها السلام دفن شوند، شما چه مى‏فرماييد»؟ فرمودند: «ما دعا مى‏كنيم، شما هم دعا كنيد. آقاى كشميرى حيف است كه از دستمان برود. ولى اگر ايشان فوت كردند، من مى‏گويم قبرى بالا سر حضرت معصومه‏عليها السلام هر كجا خالى بود، آماده كنند. از قول من به توليت حرم بگوييد تا اقدام كنند».  پس از آن كه آية الله كشميرى رحلت كرد، توسط اخوى كه در دفتر مقام معظم رهبرى در قم بود، به توليت محترم آستانه حضرت معصومه‏عليها السلام دستور ايشان را رسانديم كه در بالا سر حضرت معصومه‏عليها السلام دفن شوند.  پس از تشييع جنازه مختصرى كه در تهران انجام شد، جنازه آقا را به قم آوردند و براى غسل و كفن به قبرستان بقيع بردند و مشغول شدند.  بنده براى تعيين قبر به حرم رفتم. يكى از دامادهاى توليت حضرت معصومه‏عليها السلام كه جوانى بود، نزدم آمد و گفت: «قبرى را نشان مى‏دهم ولى به كسى نگويى كه اين جا را چه كسى به من گفته است»!  گفتم: «باشد». گفت: «كنار قبر علامه طباطبايى يك قبر خالى هست«. من به كسى كه قبر مى‏كَند، گفتم: «اين جا را بكن! ما همين جا را براى آقا مى‏خواهيم».  قبركن گفت: «اين جا قبر نيست». گفتم: «اين كارى كه مى‏گويم، انجام بده و الّا مى‏روم شكايتت را مى‏كنم». قبركن ترسيد و شروع به كار كرد. سنگ را كه برداشتيم، ديديم آن جا يك قبر آماده و ساخته شده است.  پس از غسل در قبرستان بقيع، جنازه را تشييع كردند و به حرم مطهر حضرت معصومه‏عليها السلام آوردند. حضرت آية اللّه بهجت بر جنازه ايشان نماز خواند.  جمعيت خيلى زياد بود. جنازه را به سختى برديم و داخل قبر گذاشتيم. هنگامى كه آمديم خاك‏ها را روى قبر بريزيم يك دفعه ديديم آية الله حسن زاده آملى آمد و فرمود: «من مى‏خواهم در قبر با آية اللّه كشميرى وداع كنم». ايشان داخل قبر رفت و لباس‏ها و عمامه شان را به خاك قبر آغشته نمود؛ پس از آن روى قبر را پوشانديم. (مژ: ص 39 و40)    وفات استاد  × استاد اواخر عمر، زمزمه قم و حرم حضرت معصومه‏عليها السلام را مى‏كرد. مى‏فرمود: اگر مُردم مرا در حرم حضرت معصومه‏عليها السلام دفن كنيد.  در تاريخ 30 آبان 1374 مانند همان مطلب كه اميرالمؤمنين‏عليه السلام بر كفن سلمان نوشت، مى‏فرمود. سفر مرگ نزديك است اما دست خالى هستم. مى‏فرمود: مرگ در پيش است و شوخى نيست! چند بار سؤال كردم آقا در چه حالى هستيد؟ مى‏فرمود: در حال نزع (جان دادن). فرمود: آقا سيد هاشم حداد را در خواب ديدم به من گفت چرا غمناكى؟ فرج نزديك است. به دفعات اين شعر را خواند:  كجا رفتند آن رعنا جوانان كجا رفتند آن پاكيزه جانان  همه بار سفر بستند و رفتند مرا خونين جگر كردند و رفتند  بعد مى‏فرمودند: همه رفتند و آخرى آنها سيد هاشم حداد بود.  تذكر موت و زمزمه پرواز گاهگاهى بر زبان قال و حالش جارى بود، تا جايى كه وقتى بعضى واردين به ايشان عرض مى‏كردند: آقا بسيارى توضيح المسائل نوشته‏اند...! در جواب مى‏فرمودند: مرگ در پيش است، و اين آيه را مى‏خواندند: وَ ما جَعَلنا لبَشَر من قَبلكَ الخُلد اَفَان متَّ فَهُمُ الخالدُون. كُلُّ نَفس ذائقَةُ المَوت. (ر: ص 129)    × استاد قريب 10 سال كسالت داشتند و چند بار هم سكته كردند كه آخرين بار اواخر ماه مبارك رمضان 1419 (ه .ق) بود كه ايشان را به بيمارستان شركت نفت تهران انتقال داده و پس از 3 ماه بيهوشى در روز چهارشنبه 18 فروردين 1378 (ه .ش) مطابق با 20 ذى الحجّه 1419 در سن 74 سالگى به لقاء محبوب شتافت. (ر: ص 129 و 130)

استخاره سید کشمیری

استخاره  × يكى از مراجعات به جناب استاد در نجف و بعد در ايران استخاره ايشان بود. انواع استخارات را وارد بودند. با تسبيح، با قرآن و با الهام، و هر كدام از تسبيح و قرآن را هم كه اقسام گوناگون دارد، مى‏دانستند. (ر: ص 64)    استخارات 

 دعای قبل از استخاره

× بيشتر اوقات حضرت استاد استخاره مى‏گرفتند اين دعا را قبل از استخاره مى‏خوانند «اَللّهُمَّ يا مَن يَعلم، اِهدِ مَن لا يَعلَم، يا دَليلَ المتحيّرين، استخير اللَّه برحمته خيرة فى عافيه» (مى: ص 100)    استخاره‏اى با قرآن

  × استاد گاهى استخاره‏اى با قرآن آن هم براى عده‏اى خاص مى‏گرفتند كه بعد از بازكردن قرآن، شش ورق را مى‏شمردند؛ آيه اول صفحه اول، آيه اول يا آيه سوم صفحه سوم، آيه ششم صفحه ششم را نگاه مى‏كردند بعد طبق برداشت خاص، گاهى آينده و ثمرات آن كار و يا آفات آن را بيان مى‏داشتند؛ و گاهى گذشته شخص را مى‏گفتند و اين بستگى به حال استخاره‏اى ايشان داشت.  البته اين قاعده هميشگى نبود، چه بسا قبل آيه و بعد آيه و گاهى چند آيه اطراف را هم مى‏ديدند و مطالبى را بيان مى‏داشتند. مثلاً يك نفر موفق به زيارت بقيع در مدينه شد و از امام سجّادعليه السلام طلب ذرّيه پاك و با تقوا كردند. بعدها كه حضرت استاد طبق قرآن براى آن شخص استخاره‏اى گرفتند فرمودند: ذرّيه (نسل از فرزند و نوه و نبيره و...) شما بسيارند. (صح: ص 138)    دست روى قرآن

 × از آنجايى كه جناب استاد صاحب استخاره بودند و به عنايت اين مقام را دارا بودند؛ گاهى دست روى جلد قرآن مى‏گذاشتند و جواب استخاره را مى‏دادند.  وقتى علت را پرسيدند كه چطور مى‏شود شما دست روى جلد قرآن مى‏گذاريد و جواب استخاره را مى‏دهيد؟! فرمود: وقتى حالش آمد همه چيز در جواب به ذهن و قلب مى‏آيد. (صح: ص 151)    استخاره‏اى خاص

  × در سال 1367 فرمودند: هرگاه انسان سه مرتبه صلوات بفرستد؛ و صد مرتبه «استخيراللَّه برحمته خيرة فى عافيه» بگويد؛ بعد يك قبضه تسبيح را بگيرد، يكى بيايد بسيار خوب، دو تا ميانه مايل به بدى، سه تا زحمت دارد و عاقبتش خوب، و چهار تا بسيار بد است. اين استخاره ردخور ندارد و (براى اهلش) به دل الهام مى‏شود. (صح: ص 172)    تسبيح، بهانه است

 × در استخاره گرفتن استاد با تسبيح، تسبيح بهانه بود.  مى‏فرمود: «وقتى حالش مى‏آيد، به دلم الهام مى‏شود». در اين ارتباط نمونه‏اى از استخاره عارف باللَّه آقاى قاضى را نقل مى‏كنم:  «رشلاش تاجر مذهبى و صاحب شركت مسافربرى، يكى از فرزندان مرحوم قاضى را مى‏بيند و از او ند استخاره مى‏گيرد. جواب استخاره، آرى و يا نه بود. تاجر مى‏گويد: اين هم شد استخاره؟! فرزند قاضى از او علّت را مى‏پرسد. او مى‏گويد: هنگام ظهر يك روز تابستان كه هوا بسيار گرم بود و ماشين‏هاى مسافرتى ما مسافر نداشتند، پدرت را ديدم كه عبا بر سر به طرف شركت مسافربرى ما مى‏آيد. عرض كردم: استخاره مى‏خواهم. او تسبيح را از جيبش بيرون آورد و شروع به استخاره كرد. هنگام استخاره نگاهى به بالا مى‏انداخت، سپس دانه‏هاى تسبيح را مى‏گرفت. پيش از آن‏كه دانه‏هاى تسبيح را بشمرد، جواب استخاره را مى‏فرمود. دوباره با كمى فاصله، استخاره ديگرى گرفتم و توضيح داد. با اين‏كه مسافرى نبود به راننده گفتم: ماشين را روشن كند و آقاى قاضى را به كوفه ببرد. خودم هم سوار بر ماشين شدم و استخاره ديگرى گرفتم.  × در هر استخاره نمى‏گفت خوب است يا بد؛ بلكه پاسخ استخارات را با عباراتى كوتاه مى‏فرمود: كار قابل قبول نيست. هرگز به سخن او گوش فرا نده. معامله سودآور نيست. به حول قوه الهى سفر كنيد.» (مژ: ص 46 و 47)    همانندم!!

× فرمودند: روزى به ذهنم آمد كه آيا كسى مثل من هست كه استخاره بگيرد، به يك زن روستائى برخوردم كه حضرت ابوالفضل استخاره را به او عنايت كرده بود.  به او گفتم: مى‏توانى حالات مرا هم بگوئى؟ گفت: حرزى در گردنت است آنرا در بياور تا بگويم!  من حرز را درآوردم و او بعضى خصوصيات داخلى خانه را گفت: بعد خودم هم بعضى صفات و خصوصيات درونى او را گفتم. (صح: ص 165 و 166)    استخاره‏اى با دو معناى متفاوت

 × استخاره‏هاى ايشان مثل اينكه الهامى بود، خانمى آمده بود استخاره بگيرد و مى‏گفت: «من به استخاره آقا خيلى اعتقاد دارم چون قبلاً استخاره گرفتيم براى مغازه، به همسرم فرموده بود، براى شما مغازه خوب است اما براى خانم بد است.  من گفتم چطور مى‏شود براى شوهر خوب و براى من بد باشد. اگر خوب است براى هر دو خوب و اگر بد است براى هر دو نفر بد است!! بعد ديدم دائم در مغازه، شوهرم مى‏گويد فلان چيز را (از خانه يا انبار) بيار، شيشه را بيار و... ديدم از صبح تا شب در خدمت مغازه‏ام و معنى استخاره را تازه فهميدم كه چرا براى يك نفر بد است.» (مى: ص 29 و 30)  

دو جواب صحيح × در موضوع زنى روستايى كه حضرت اباالفضل‏عليه السلام براى امرار معاش استخاره با تسبيح را به وى تعليم كرد؛ استاد در رابطه با سخن آن صاحب استخاره كه گفت: «وقتى تسبيح را براى استخاره مى‏گيريم، كسى در گوش من چيزى مى‏گويد»،  فرمود: «من و شيخ شيرازى نزد او رفتيم. شيخ از او خواست استخاره كند و زن در جواب گفت: «اى شيخ! ريشت دست اهل ظلم است. پيش آنها نرو«. شيخ خيلى تعجّب كرد. بعد خودم به او گفتم: استخاره‏اى هم براى من بگير! گفت: »اى سيّد! تو قصد مسافرت دارى و لكن كسانى كه اطرافت هستند، نمى‏گذارند».  از او كه جدا شديم از شيخ پرسيدم؛ استخاره‏ات چه بود؟ گفت: «مى‏خواستم به ايران بروم، منتها ويزاى سفر دست شُرطه‏ها و بعثى‏هاست كه اهل ظلم‏اند كه گفت: ريشت دست آنهاست»!! من هم گفتم: نيت كردم )از فشار حكومتى‏ها( به ايران بروم كه مانع را گفت ولى خوب و يا بد سفر را نگفت.» (مژ: ص 78)    آب قم، آب نجف  × فرزند يكى از علماى قم در نجف با استاد رفاقت و دوستى داشت. روزى از استاد پرسيد: «پدر من در علم بالاتر و اعلم است يا فلان عالم بزرگ نجف»؟  ايشان فرمود: «عالم مقيم در نجف از پدرتان در اعلميت، بالاتر است».  آن آقازاده قمى زير بار نرفت و قبول نكرد.  استاد فرمود: «به قرآن تفأل مى‏زنم، هرچه آمد همان مورد قبول است»؟ گفت: «آرى» و استخاره گرفتند و اين آيه آمد: »هو الذى مرج البحرين هذا عَذب فرات و هذا ملح أُجاج«. يعنى او كسى است كه دو دريا را به هم پيوست، اين يكى شيرين و گوارا و آن يكى شور و تلخ است.  استاد فرمود: «آب قم شور و تلخ است و آب نجف شيرين و گوارا است».  نظر استاد طبق آيه به صواب در آمد. (مژ: ص 49)    خصوصيات پدر داماد

 × روزى سيدى از اهل علم منزل استاد مشرّف شد؛ و با ايشان آشنا بود. عرض كرد: پدرى در تهران به من گفت: نزد آيت‏اللَّه كشميرى استخاره‏اى براى ازدواج پسرم بگير.  استاد با قرآن استخاره گرفتند؛ جالب آنكه در مورد ازدواج پسر استخاره گرفتند، ولى خصوصيات پدر را هم بيان داشتند؛ و آن سيّد تعجّب كرد كه استخاره براى پسر است خصوصيات نامطلوب پدر را مى‏گويد. (صح: ص 161)    رفتن به عراق  × بارها صحبت اين مى‏شد كه استاد به عراق بازگردند، با ديد درونى مى‏فرمودند، نه، صدام كسى نيست كه به او اطمينان كرد )همانطور كه بسيارى از علماء را كشت( چنانكه با ديگران چه‏ها كه نكرد.  فرمودند: يك بار گفتم: با قرآن استخاره بگيرم ببينم چه مى‏آيد؛ اين آيه آمد »لا تعثوا فى الارض مفسدين: در روى زمين به فساد نكوشيد )هود:85) كه نهى در رفتن آمد. )صح: ص 177)    سفر تبليغى

  × طلبه‏اى براى سفر تبليغى - فرهنگى، نزد مجتهدى رفت و آن مجتهد از استخاره‏اى كه براى او گرفتند تعريف نكردند.  بعد خدمت آيت‏اللَّه كشميرى آمدند و جريان استخاره را گفتند، فرمودند: آن آيه استخاره را بخوانيد، طلبه خواند.  فرمودند: اين سفر تبليغى مشكلات دارد لكن از نظر رزق بسيار خوب است. آن طلبه مسافرت فرهنگى رفتند، و همانطور كه جناب استاد فرمودند: با مشكلاتى كه داشت از نظر رزق و روزى بسيار پرثمر بود. (صح: ص 187)    نيت مطابق قرآن

  × روزى چند نفر از اهل علم در حضور حضرت استاد بودند و صحبت از كسالت و مريضى جسمانى شد، و يك نفر از آنان اصرار كرد كه اجازه بدهيد من دوش و دستها و كمر شما را مشت و مال بدهم، تا شايد رفع كسالت و خستگى شود. ايشان قبول نكردند. آن شيخ اصرار كرد.! فرمودند،؛ استخاره مى‏گيرم اگر خوب آمد اين كار را بكنيد، ولى خود استاد بى‏ميل بود.  استخاره گرفتند و اين آيه سوره 73 اعراف آمد «صالح پيغمبر به قوم ثمود گفت: اى قوم دليل روشنى از طرف پروردگارتان براى شما آمده: اين ناقه )شتر( الهى براى شما معجزه‏اى است او را به حال خود واگذاريد كه در زمين خدا بخورد و آن را آزار نرسانيد، كه عذاب دردناكى شما را خواهد گرفت» همان طورى كه استاد فرمودند: نبايد اينكار را بكند كه نيّت با آيه استخاره تطابق نمود. (صح: ص 189)    تو (درون) هستى، تو تر برو

 × حضرت استاد اوايلى كه از نجف به قم آمدند مجتهدى پرهيزگار به ديدنشان آمد. از جمله مطالبى كه به ايشان فرمود اين بود: تو (درون) هستى توتر برو (يعنى خودت را نشان نده) من يك‏بار چيزى از خود نشان دادم، چوب خوردم (يا فرمود: پشيمان شدم) مدتى نگذشت كه حضرت استاد در سكوت مطلق فرو رفتند ولى آن مجتهد پرهيزگار رساله نوشتند و مشهور شدند!!  همان مجتهد روزى درباره زياد استخاره كردن حضرت استاد گفتند: استادهاى ما، ما را از اين كارها منع مى‏كردند.  امروزه همان مجتهد در اين مسأله بيشتر از ديگران در اين موضوع مورد مراجعه مردم قرار گرفتند. (مى: ص 100و99)    رزق بسيار دارد

  × يك نفر از اهل علم جهت رفتن به سفر تبليغى نزد مرحوم آيت‏اللَّه بهجت رفته بود تا براى او استخاره بگيرد. ايشان هم استخاره گرفت و استخاره بد آمد.  آن طلبه نزد استاد آمد و جريان استخاره را گفت. استاد فرمود: »آيه‏اى كه در استخاره آمده را اگر مى‏دانيد، بخوانيد«. چون آيه استخاره را خواند، استاد فرمود: »اين سفر مشكلاتى دارد، ولكن از نظر رزق بسيار خوب است».  آن اهل علم به محل وعظ و ارشاد رفت و بعد از مراجعت گفت: «سفر مشكلاتى داشت، امّا طبق فرمايش استاد از نظر رزق بسيار عالى بوده است». (مژ: ص 25)   پيام اميرالمؤمنين

 × فرمودند: عده‏اى عرب درب خانه‏ام آمدند و گفتند: «خيره»  يعنى برايمان استخاره بگير. ديدم اگر اينكار را بكنم خيلى وقت مى‏گيرد، گفتم شما برويد صحن حضرت اميرعليه السلام، من مى‏آيم آنجا و برايتان استخاره مى‏گيرم. ولى من به صحن نرفتم.  آقائى به نام سالارى شب حضرت اميرعليه السلام را خواب مى‏بيند كه برو به سيد عبدالكريم بگو چرا مردم را در صحن علّاف مى‏كند. (مى: ص 74)    استخاره خيلى خوب

 × روزى به ايشان گفتم: آقا مى‏خواهم از عراق بروم، اين‏جا خيلى اختناق است و صدام اذيت مى‏كند، براى من استخاره بگيريد كه بروم يا نه.  ايشان استخاره گرفتند و فرمودند: استخاره خيلى خوب است. بعد از آن، يك روز به من گفتند: من (براى خودم) هم استخاره گرفتم، گفته‏اند زودتر (از عراق) برو. اما چيز ديگرى نمى‏گفتند. (مى: ص 49)    عنايت حضرت ابوالفضل‏عليه السلام

 × يك روز درس آقاى بهجت تعطيل بود. رفتم منزل ايشان، فرمودند: امروز مباحثه نيست، ولى مانعى ندارد تشريف بياوريد. رفتم در اتاق، آقاى بهجت تكيه داده بود ولى آقاى كشميرى تكيه نداده بودند، مانند قدما كه نزد استاد نشسته بود. آقاى كشميرى داشتند درباره زنى كه حضرت ابوالفضل‏عليه السلام به او عنايت كرده و استخاره مى‏گرفت و دقيق جواب مى‏داد مى‏فرمودند كه يكبار برايم استخاره گرفت و در آخر گفت: پس راست برو؛ و نصيحت ملّا حسينقلى همدانى را به من كرد بعد آقاى كشميرى گفتند: شصت و خوردى نوع استخاره مى‏دانم حتّى از هندى‏ها هم در اين‏باره اجازه دارم.  × توضيح آنكه حضرت استاد صاحب استخاره بودند و يكى از آنها از عنايت حضرت اميرالمؤمنين‏عليه السلام بود. (مى: ص 102 و 103)    علّت نگرفتن استخاره

 × حجةالاسلام سيّد محمّدعلى لياقت حسين رضوى در زينبيه سوريه برايم نقل كرد كه شخصى در صحن امام حسين‏عليه السلام از آيةاللَّه كشميرى (ره) استخاره طلب مى‏نمايد و ايشان قبول نمى‏كند. دوباره تقاضا مى‏كند و ايشان رد مى‏فرمايد. براى بار سوم كه تقاضايش را تكرار كرد، اين‏بار استاد فرمود:  «شما چه‏طور با حال جنابت در صحن امام حسين‏عليه السلام آمدى كه برايت استخاره بگيرم»؟! (مژ: ص 24)    آيةاللَّه خويى براى معالجه

 × روزى استاد فرمود: زخمى بر جايى از بدن مرحوم آيةاللَّه خويى پديدار شد. در اين ارتباط آقاى خويى دست به استخاره زد كه اگر خوب بيايد براى معالجه به بغداد برود. استخاره طبق نظر او بد آمد. من (استاد) وقتى اين مطلب را شنيدم گفتم: آيه استخاره را بخوانيد. چون خواندند، گفتم آيه استخاره دليل بر خوبى و معالجه به بغداد است؛ چرا كه هر چيزى را مربّى است. پزشكان اگرچه در ايمان كمبود دارند، امّا در كارشان تخصص دارند و پزشك، مربىِ كارِ معالجه است. آيةاللَّه خويى اين توضيح را پسنديد و براى معالجه به بغداد رفت و نتيجه گرفت.»  × فقير گويد: آيه استخاره را استاد تلاوت كردند ولى به خاطر عدم يادداشت، فراموش كردم. (مژ: ص 33)    همانند دكتر عمومى و فوق‏تخصص

× در قم مجتهدى بود كه قريب صد سال عمر كرد و معروف به صاحب استخاره بود. وقتى استاد از نجف به قم آمد، بعضى عرض كردند: «آقايى در قم مى‏باشد كه صاحب استخاره است». نمى‏دانم در منزل چه كسى ملاقاتى حاصل شد و استاد از او استخاره‏اى گرفت.  بنده از استاد پرسيدم: «استخاره‏اش چه‏طور بود»؟ فرمود: «آن طور كه مى‏گويند نيست».  × در مثال مى‏گوييم تشخيص يك دكتر عمومى با دكتر فوق تخصص چه‏قدر فاصله دارد! آن شخص به منزله دكتر عمومى و استاد به منزله فوق تخصص بود.... (مژ: ص 42 و 43)    من امام زمان او بودم!!

 × روزى استاد بعد از اذان صبح به حرم اميرالمؤمنين‏عليه السلام مشرف شدند و ديدند كسى استخاره مى‏گيرد و عده‏اى از مردم هم دورش جمع هستند. فرمودند: كنجكاو شدم و جلو رفتم، ديدم: شخصى استخاره مى‏گيرد؛ امّا قسمتى از دعاى استخاره را جا مى‏اندازد.  به او گفتم: اين دعا را هم بايد بخوانيد، كه نخوانديد!  بعداً شخصى گفت: فلان شخص در حرم استخاره مى‏گرفت، امام زمان آمد و دعا استخاره را فرمود و رفت.  من به آن گوينده گفتم: امام زمانش من بودم، من به او گفتم!! سپس حضرت استاد از گفتن اين جمله خنديدند. (صح: ص 202)    استخاره ازدواج

  × آن روزها كه در نجف بود، از همه جاى عراق براى استخاره نزدش مى‏آمدند و ايشان هم استخاره‏هاى عجيب و غريبى مى‏گرفت.  روزى براى من استخاره گرفت و تمام وضع زندگى‏مان را گفت. پدر و برادرم براى ازدواج به من اصرار مى‏كردند و من قبول نمى‏كردم. آن موقع همسايه‏اى داشتيم كه از عشاير فقير نجف بود و پدرم به آنها كمك مالى مى‏كرد. در ارتباط با اين كمك‏ها با دختر آن همسايه آشنا و به وى علاقه‏مند شدم، ولى به كسى نگفتم. فقط به آقاى كشميرى عرض كردم برايم استخاره بگيريد.  ايشان فرمود: شما عرش هستيد و آنها فرش هستند. بسيار بسيار عالى است، وليكن از نظر خانوادگى با يكديگر جور در نمى‏آييد. مخالفت شديد مى‏شود، امّا اگر بتوانى استقامت كنى، مورد بسيار خوب و خدايى است.  آنچه ايشان در مورد استخاره فرموده بود، در مطابقت فرمايشاتشان با خانواده‏ام و خانواده دختر به چشم ديدم و حيرت كردم.  همين كه مورد ازدواج با آن دختر را به پدرم گفتم، ايشان شديداً مخالفت كرد و اين ازدواج پا نگرفت.» (مژ: ص 54 و 53)    رياضت استخاره

× از آنجايى كه حضرت استاد صاحب استخاره بودند و گوى سبقت را از همه ربوده بودند و زبان‏زد خاصّ و عامّ بودند؛ اشخاص بسيارى از راه دور و نزديك تماس گرفتند و خواستار آن شدند تا آن را بكار گيرند و صاحب استخاره شوند.  حقير به همه آنان عرض كردم، اولاً بنده صاحب استخاره نيستم. ثانياً با نوشتن نوع رياضت در كتاب، دليل اجازه نخواهد بود. ثالثاً اگر خوانده شود، با عنايت و اجازه از طرف امام‏عليه السلام صاحب استخاره مى‏شود. چه بسا شخص لايق نباشد و رياضت را انجام دهد و عنايت نشود!!  × اما استخاره استاد از مرحوم شيخ على‏اكبر اراكى اين بود يك اربعين صوم گرفته شود؛ باضافه هر روز هفت مرتبه سوره يوسف براى حضرت يوسف‏عليه السلام و هفت مرتبه سوره نور براى اميرالمؤمنين‏عليه السلام هديه گردد. (صح: ص 208)    × 1. دستورالعمل استخاره با قرآن را از كدام يك از اساتيد گرفتيد؟  ج: در نجف خدمت شيخ على‏اكبر اراكى مى‏رسيدم و صحبت از استخاره شد، و ايشان دستورالعملى از صوم و سوره نور دادند، بعد سه خواب ديدم و مراجعات استخاره به من زياد شد.  × 2. حروف مقطعه اوّل قرآن همانند «الم» كه رموزاتند اگر در استخاره سر صفحه بيايد چه حكمى دارد؟  ج: استخاره بايد دوباره گرفت، از اينها حكم استخاره استخراج نمى‏شود. (آ: ص 97)    × 3. استخاره با تسبيح كه چهارتائى انجام مى‏دهيد و يكى بسيار خوب، دوتا پشيمانى، سه‏تا خوب با زحمت و چهارتا بسيار بد است را از چه كسى گرفتيد؟ (آ: ص 97)  ج: از مرحوم شيخ مرتضى طالقانى.  × 4. گاهى شما با تسبيح استخاره مى‏گيريد و با آيه جواب مى‏دهيد، اين چه نوع استخاره است؟  ج: به نحو الهام بود، و مكرراً اين نوع برايم پيش مى‏آيد؛ و وقتى حال و ذوقش باشد جواب حتمى و به هدف مى‏خورد. (آ: ص 98)  

 

اساتید کشمیری

اساتيد علمى و تحصيل و تدريس  × تحصيل علم، فريضه است و عالم مقامش بسيار بلند است تا جايى كه ديدن چهره عالم را در روايات، عبادت دانسته‏اند. (البته نه هر علمى و نه هر عالمى!)  عالم يا بسنده به علم ظاهرى مى‏كند و يا آن چه تحصيل كرده را جامه عمل مى‏پوشاند. عمل دو چهره دارد: يا آن چه از حرام و حلال و مستحب و مكروه و مباح را مى‏داند، به توانش عمل مى‏كند يا با مجاهدات و مهار نفس را به دست گرفتن، از دام‏هاى شيطانى نجات پيدا مى‏كند پس مى‏بيند و مى‏شنود چيزهايى را كه ديگران از آن بى‏بهره‏اند!!  از آن ابتدا كه والد حضرت استاد ايشان را به دروس حوزوى وامى‏دارد، مجذوب بودن ذاتى سبب مى‏شود كه اكتفا به تحصيل صرف نكند. ايشان داراى حافظه و استعدادى قوى بوده و مراحل دروس سطح حوزه از ادبيات، معانى، بيان، منطق، فقه، اصول و امثال اينها را به سرعت فراگرفته. ترقى ايشان سريع بود؛ تا جايى كه روزى يازده درس (از فقه و اصول و فلسفه و ادبيات و...) تدريس مى‏كردند. (ر: ص 22)  در كنار تعليم و تعلّم، به دنبال بزرگان اخلاق و عرفان بود و افتخاراتى نصيبشان شد. در جوانى داراى ذوق خوشنويسى و نقاشى بود كه بعضى تماثيل اجداد و اقوامش كه از علماء بودند را مى‏كشيد و اكنون در مقبره جدش مرحوم آيت اللّه سيد محمد كاظم يزدى موجود است.  ذوق شعر هم داشتند و گاهى مى‏سرودند و در علوم غريبه از اساتيد اين فن استفاده بسيار بردند تا جايى كه در جفر، علم اعداد، علم حروف، زبر و بيّنات، اسماء اللّه، مربعات و مثلثات متبحّر گشته بود. (ر: ص 13)    × از بعضى علماء محدّث اجازه روايى داشتند. از جمله از آيت اللّه حاج آقا بزرگ تهرانى صاحب الذريعه اجازه كتبى داشتند. مى‏فرمود: خواندن منظومه حاج ملا هادى سبزوارى واجب و بقيه كتب به اختيار شخص است، حضرت استاد تدريس منظومه هم مى‏كردند و بسيارى اشعار آن را حفظ بودند.  نكته‏اى كه نبايد فراموش گردد اين است كه حافظه قوى و استعداد عالى ايشان به حدّى بود كه قبل از كسالت جسمانى و سكته، چنان متون اصول، فلسفه (منظومه سبزوارى) و فقه را حفظ بود و به مناسبت مى‏خواند كه افراد تعجب مى‏كردند، تا جايى كه آيت الله خويى به او فرموده بود، كفاية الاصول در خونت عجين شده است.  به همين جهت در تدريس علوم مختلف حوزه در نجف ممتاز بودند ولكن به خاطر علاقه به عرفان و شهود، به قول يكى از علماء نجف ايشان از ادامه تدريس دورى مى‏كردند، مخصوصاً وقتى كه با مرحوم آقا سيد هاشم حدّاد مرتبط شدند. (ر: ص 24)    × گاهى يادى از اساتيد سطح خود مى‏كردند و مى‏فرمودند: نزد شيخ مرتضى طالقانى، سيد احمد اشكورى، شيخ مجتبى لنكرانى، آيت اللّه بهجت و شيخ راضى تبريزى، درس‏هايى همانند لمعه، رسائل و مكاسب را خواندم.  كفاية الاصول را نزد شيخ محمد حسين تهرانى، شيخ صدر بادكوبه‏اى و حاج فيض خراسانى و مقدارى از اسفار را نزد شيخ عبدالحسين رشتى تلمّذ كردم.  در دروس خارج بسيار از مراجع و بزرگان همانند شيخ على محمد بروجردى، سيد عبدالهادى شيرازى، ميرزا حسن بجنوردى، سيد عبدالاعلى سبزوارى و شيخ محمد كاظم شيرازى و... شركت كرده و بهره علمى گرفتند، لكن عمده استفاده فقه و اصول ايشان از مرحوم آيت اللّه سيد ابوالقاسم خوئى بوده است.  مى‏فرمودند: ميرزا حسن بجنوردى، معقولش غالب بر فقه بود و نوشتن كتاب قواعد فقهيه دليل نيست. شيخ على محمد بروجردى در درس اصول بيشتر حرف‏هاى استادش مرحوم كمپانى را متذكر مى‏شد.  آقا سيد عبدالاعلى سبزوارى اهل دل بود و درس خارجش مى‏رفتم و مقدارى درس خارج عروه را نزد آقا سيد عبدالهادى شيرازى خواندم، او عالم خوبى بود و ذكر قل هو اللّه احد را بسيار مى‏خواند.  اما عمده استفاده علمى ايشان نزد مرحوم آيت اللّه خوئى بوده تا جايى كه اجازه اجتهاد ايشان را شفاهاً و كتباً متذكر مى‏شوند و در اجازه كتبى نوشتند :«يَحرمُ عليه التّقليد»؛ تقليد بر ايشان حرام است. چون به درجه اجتهاد رسيده بود (و قضايايى را از آيت اللّه خوئى در ارتباط با خودشان از استخاره و غيره نقل مى‏كردند كه در جائى ديگر بايد متذكر شد.(ر: ص 23 و 24)    × درباره اساتيد خودشان فرمودند:  مقدارى از سطح را نزد آقا شيخ مجتبى لنكرانى و مكاسب را نزد شيخ راضى تبريزى و قسمت استصحاب و تعادل و تراجيح را نزد آيت الله بهجت و كفاية الاصول را نزد شيخ محمد حسين تهرانى و شيخ عبدالحسين رشتى خواندم. فلسفه را نزد شيخ صدرا بادكوبه‏اى و حاج آقا فيض خراسانى تلمّذ كردم. مقدارى ازاسفار را نزد شيخ عبدالحسين رشتى خواندم.  حضرت استاد در دروس آيات عظام و بزرگانى همانند ميرزا حسن بجنوردى و شيخ على محمد بروجردى و سيد عبدالهادى شيرازى و شيخ عبدالاعلى سبزوارى و شيخ كاظم شيرازى و سيد ابوالقاسم خوئى شركت و بهره‏ها بردند لكن عمده استفاده ايشان در فقاهت از محضر مرحوم آيت اللّه خوئى‏قدس سره بوده است، تا جائى كه در اجازه نامه اجتهادى كه براى استاد نوشتند، اين چنين مرقوم داشتند:  «حرَمُ عَلَيه التَّقليد فيما يَستَنبط. آن چه از ادله استنباط كنند حرام است تقليد كنند». (و شفاهاً هم اجتهاد ايشان را متذكّر شدند).  از مرحوم آيت اللّه حاج آقا بزرگ طهرانى اجازه حديثى داشتند. روزى فرمودند: »من در ايام تحصيل، كفاية الاصول را شرح نوشتم و آيت اللّه خوئى و آيت اللّه ميلانى تقريظ نوشتند، ولى همه نوشتجات و اجازات و دفتر اخلاق و اذكار را صداميان به غارت بردند«. (آ: ص 22 و 23)    × از چه زمانى درس (رسمى) نه مقدماتى طلبه‏گى را شروع كرديد؟  ج: از سن پانزده سالگى (توضيح آن كه استاد درس جديد يا مكتب خانه نرفتند و از اول مقدمات درس حوزوى را شروع كردند اما از سن پانزده سالگى رسماً به عنوان يك طلبه كوشا و فاضل شناخته مى‏شوند. فرمودند من هنوز ريش صورتم روئيده نشده بود كه پدرم بر سرم عمامه گذاشت). (صح: ص 203)    × از بچگى؟  ج: بله از بچگى با جوان‏ها نبودم. آقا شيخ حسين تهرانى پيرمرد بود و از شاگردان مرحوم آخوند (خراسانى). پيش او كفاية الاصول را خواندم. با او زياد بودم.  × فوق العاده بود؟  ج: آدم خوبى بود. ملّا بود. با شيخ على اكبر اراكى زياد بودم.(مژ: ص 99 و 100)    × اساتيد شما در فلسفه چه كسانى بودند؟  ج: شيخ فيض خراسانى و شيخ صدرا بادكوبه‏اى. (آ: ص 93)    × نام اساتيدتان را يادتان مى‏آيد؟  ج: اساتيد درچه درسى؟  دروس ابتدايى، مثل ادبيات، منطق؟  ج: منطق حاشيه ملا عبداللّه پيش حاج شمس بادكوبه‏اى، مدرّس منطق بود، پيش او خواندم.  دروس بعدى مثل لمعه و رسائل و مكاسب؟  ج: لمعه پيش آقا سيد احمد اشكورى، رسائل و مكاسب پيش آقا شيخ مرتضى طالقانى كه از شاگردان مرحوم آخوند (خراسانى) بود. (مژ: ص 92)    × درس خارج چه كسى مى‏رفتيد؟  ج: درس آقاى خويى، از ابتدا تا آخرى كه آمدم (به ايران).  يعنى تا زمانى كه در نجف بودم به درس ايشان مى‏رفتم. (مژ: ص 94)    به دنبال عرفان و عرفاء  × استاد از طفوليت با جذبه‏اى كه در نهادشان بود، او را به سوى حق و اولياء الهى و بزرگان اهل سير و سلوك مى‏كشاند. با اين كه نوجوان بود، ملاقات با بزرگان نصيبش مى‏شد و آنها را دوست مى‏داشت. فرمودند:  من از اول دنبال پيرمردها بودم و رفيق جوان كم داشتم... و هر كدام را مى‏ديدم كه بوئى از اين طريق برده باشد، دستورالعملى از آنها مى‏گرفتم. (آ: ص 23)    آغاز تحوّل  × عرفاى عظام آغازى از تحول درونى دارند كه يا به جذبه و يا سخنى از پيرى و استادى و... شروع مى‏شود. استاد هم از اين قاعده، مستثنى نبودند. ايشان مى‏فرمودند: »در نجف اشرف نزديك مدرسه جدّ ما آيت اللّه سيد محمد كاظم يزدى، با بچه‏هاى كوچه بازى مى‏كردم، ناگهان شيخى مرا ديد و اشاره كرد نزدم بيا.  به نزدش رفتم، فرمود: «در سرت نور است با بچه‏ها بازى نكن، تو به درد بازى نمى‏خورى».  او كسى غير از آيت الحق شيخ مرتضى طالقانى‏قدس سره نبود، و اين واقعه در سنين طفوليت، تقريباً حدود هفت، هشت سالگى (1350 يا 1351 ه. ق) آن هم از استادى در سن قريب هفتاد سالگى اتفاق افتاد. بيش از ده سال (تا سن 21 سالگى) حضرت استاد به ايشان متّصل بوده و حتى فرمودند: سال‏ها حجره من كنار حجره ايشان بوده است.  قابليت تحوّل و جذبه ذاتى، سبب شد از سنين قبل از بلوغ با ملاقاتى متحوّل شدند، بر خلاف بعضى عرفاء كه ابتداء مخالف عرفان بودند بعد به حادثه‏اى متحوّل شدند، او مجذوب سالك بود، لذا مى‏فرمودند: همه بچه‏ها در سنين نوجوانى و جوانى، با هم سن و سالان خويش معاشرت دارند، ولى من از اول با پيرمردها رفيق بودم و هر كدام از اساتيد اين راه را مى‏ديدم دستورالعملى مى‏گرفتم. (ر: ص 21و22)    سلسله اساتيد  × اما سلسله اساتيد اخلاق و عرفان استاد به دو طريق به آقا محمد بيد آبادى متصل مى‏گردد، چنان كه آقا سيد احمد كربلائى فرموده بود كه عرفاء حقه نجف اشرف سلسله خويش را به عارف بلا تعيين مرجع ارباب اليقين آقا محمد بيد آبادى مى‏رسانند.  اول: سيد عبدالكريم كشميرى متوفى 1419 ه. ق، سيد على آقا قاضى 1366، سيد احمد كربلائى 1332، ملا حسينقلى همدانى 1311، سيد على شوشترى 1283، سيد صدرالدين كاشف دزفولى 1258، آقا محمد بيد آبادى 1198.  دوم: سيد عبدالكريم كشميرى متوفى 1419، شيخ مرتضى طالقانى متوفى 1364 ه .ق، آخوند ملا محمد كاشى 1333، آقا محمد رضا قمشه‏اى 1306، سيد رضى مازندرانى 1270، آخوند ملا على نورى 1246، آقا محمد بيد آبادى 1198 ه .ق.  اما اتصال جناب سيد على شوشترى را به طريق ديگر، يعنى ملا قلى جولا هم ذكر كرده‏اند كه براى تبرك و اداء حقوق اساتيد گذشته آن را نقل مى‏نمائيم:  آقا سيد على آقا شوشترى پس از تحصيل مراتب علم و اجتهاد از علماى نجف اشرف، به وطن بازگشت و مشغول به تدريس و امر قضاء شد.  نيمه شبى درب خانه‏اش را زدند، پرسيد كيست؟  گفت: ملا قلى جولا (بافنده). آقا به خادم فرمود: حالا دير وقت است، فردا اگر كارى دارد به مدرسه بيايد.  عيال جناب سيد عرض مى‏نمايد: اين بيچاره شايد امرى فورى داشته باشد، رخصت دهيد. آقا اجازه مى‏دهد و ملّا قلى وارد اطاق مى‏شود. آقا مى‏فرمايد: چه كار دارى؟ مى‏گويد: اين راهى را كه مى‏روى طريق جهنم است، اين بگفت و برفت.  عيال آقا مى‏گويد: چه كار داشت؟ مى‏فرمايد: گويا جنونى در او پيدا شده است. بعد از هشت شب ديگر همان وقت درب خانه آقا را مى‏زند، آقا مى‏فرمايد: گويا هر زمان جنونش طلوع مى‏كند نزد ما مى‏آيد. چون داخل خانه مى‏شود مى‏گويد: نگفتم اين طريق جهنم است؟! حكم امروز در ملكيت آن موضع باطل است و سند صحيح كه در وقف بودن به امضاء علماء و معتمدين رسيده است، در فلان مكان قرار دارد و نشانى را مى‏دهد. اين را مى‏گويد و مى‏رود، و آقا به فكر فرو مى‏رود. چون صبح مى‏شود به مدرسه مى‏رود و با بعضى خواص به نشانى معهود مى‏روند، جعبه‏اى را در مى‏آورند، و آن چه ملّا قلى گفته بود را پيدا مى‏كنند، كه حكم آقا باطل بوده است، مدعى را طلب مى‏كند و وقف نامه را نشان مى‏دهد و حكم را باطل مى‏كند.  پس از هشت شب ديگر باز همان وقت ملا قلى درب را مى‏زند، آقا خودش مقدم او را گرامى مى‏دارد و در صدر مى‏نشاند، عرض مى‏كند: صدق گفتار شما معلوم شد، حالا تكليف چيست؟  ملّا قلى مى‏گويد: معلوم شد كه جنون ما گل نمى‏كند. آن چه دارى بفروش و پس از اداى ديون، باقى مانده را بردار و به نجف اشرف برو و به اين دستورالعمل مشغول باش تا آن جا باز به تو برسم. سيد به دستورش عمل مى‏كند و به نجف مى‏رود تا روزى در وادى السلام ملّا قلى را مى‏بيند كه دعا مى‏خواند، خدمتش مى‏رسد و ملا قلى مى‏گويد: فردا من در شوشتر خواهم مُرد، دستورالعمل تو اين است و با آقا وداع مى‏كند و مى‏رود. (ر: ص 113 الى 115)    × به كوى عشق منه بى دليل راه قدم كه من به خويش نمودم صد اهتمام و نشد (حافظ)  كمبود اساتيد اخلاق و عرفان يكى از نواقص حوزه‏هاى علميه است. چه آن كه تهذيب از روز اول بايد اجرا شود و استاد هم خود متخلّق به اخلاق باشد.  استاد مى‏فرمود: آيت اللّه سيد عبدالهادى شيرازى از مراجع گذشته فرموده بود: در بدو ورود ما به حوزه علميه نجف، هيجده حوزه تدريس اخلاق و عرفان وجود داشت.  در درس اخلاق آخوند ملا حسينقلى همدانى 70 فقيه شركت مى‏كردند، ولى الآن كسى نيست.  نبود استاد اخلاق يك علت است، علل ديگرى هم دارد مانند اختلاف استعدادها و كمبود ظرف وجود تلامذه.  درباره مشكل حوزه نجف آن روز مى‏فرمودند: به خاطر تهمت به اخلاق و عرفان شخصى مثل سيد عبدالاعلى سبزوارى كه آقا قاضى را درك كرده بود، در اوايل كارش در مدرسه آخوند خراسانى به خاطر اتهام به تصوف او را از مدرسه بيرون كردند. آن قدر جوّ بد بود كه اگر در حجره‏اى كتاب معراج السعادة بود، آن طلبه مورد تنفر و تكفير قرار مى‏گرفت و شديدتر آن كه بعضى براى حاجت، مرحوم سيد على آقا قاضى را لعن مى‏كردند!!  آقا شيخ على اكبر اراكى در نجف مرد بزرگى بود، شب تا صبح عبادت مى‏كرد. مى‏گفتند او صوفى است، با اين كه من او را از خيلى‏ها بالاتر مى‏دانستم، اصلاً نمى‏دانند صوفى چيست!  مى‏فرمودند: شرف اهل علم فقر است، چه شده بعضى‏ها هى خارج كشور مى‏روند؟ خوب درس دادن معيار نيست كه به درد قبر و قيامت بخورد. معيار خوبى نزد حق تعالى، تدريس با تهذيب است. بى‏استاد و در تمام امور نمى‏شود جلو رفت. و فرمود: اهل علم دائم در حضور خدا باشند و غفلت نكنند. (ر: ص 116و117)    اساتيد عرفانى  استاد عرفاء سيد على آقا قاضى‏قدس سره  × جناب استاد به امر مرحوم شيخ مرتضى طالقانى، خدمت عارف كامل ولىّ بى‏بديل سيد على آقا قاضى مى‏رسد، در حالى كه 18 سال از عمرش گذشته بود، ايشان در سنين پيرى و تقريباً 79 سالگى بودند و پنج سال از وجود ذى جودش بهره وافى و شافى بردند.  از فرزند مرحوم آقاى قاضى يعنى مرحوم آقا سيد مهدى متوفى در قم سؤال كردند: »پدرت به چه علت به آقاى كشميرى توجه داشت؟ فرمود: به دو علت، يكى به خاطر ميل شديد آقاى كشميرى به طريق عرفان و ديگر به خاطر جدّش آقا سيد حسن كشميرى كه مرحوم قاضى خيلى از ايشان تعريف مى‏كرد«.  استاد مى‏فرمودند: آقاى قاضى امامت جماعت نداشتند و در خانه يا جاى ديگر تنها نماز مى‏خواندند و من در نماز به ايشان اقتدا مى‏كردم، شاگردانش نيز در منزل نماز را با او به جماعت مى‏خواندند.  نمازش فوق العاده و عالى بود. وقتى در حرم اميرالمؤمنين‏عليه السلام نماز مى‏خواند، بسيار متواضعانه بود. به من علاقه زيادى داشت، همانند علاقه پدر به فرزند.  يك بار من در مدرسه جدّمان بودم، آقاى قاضى كسى را به دنبالم فرستاد. يك وقتى به من فرمود: توى سرت نور است.  اما علاقه من به ايشان آن قدر وافر بود كه هر همّ و غمى كه داشتم وقتى به محضرش حضور پيدا مى‏كردم آن غم برطرف مى‏شد.  يك وقت صحبت از خرما شد و من گفتم: من خرماى درى دوست دارم. رفتم منزل، بعد از مدتى كوتاه در خانه را زدند، در را باز كردم، ديدم آقاى قاضى خرماى درى خريده، در جيبش گذاشته و برايم آورده است. آقاى قاضى هشتاد ساله در اثر علاقه به يك جوان 19 ساله‏اى كه مى‏داند بعداً به چه مقاماتى خواهد رسيد اين طور محبت مى‏كند.  فرزند آقاى قاضى يعنى آقا سيد مهدى به آقاى كشميرى مى‏فرمود: هر وقت تو را مى‏بينم به ياد پدرم مى‏افتم.  استاد فرمود: بعد از وفاتش مدتى جلوى رويم او را به مكاشفه مى‏ديدم.  آقاى قاضى روزهاى جمعه منزل روضه داشتند و واعظى مقتل را از روى كتاب مى‏خواند كه مبادا در نسبت به امامان كم و زياد شود و آقاى قاضى گريه مى‏كردند.  من روزهاى جمعه به منزل ايشان مى‏رفتم. يك وقت آقاى قاضى فرمودند: ديدم بعد از وفات آيت اللّه سيد محمد كاظم يزدى، جدّمان، اسم مراجع تقليد بعد از او را نوشته‏اند و از جمله آنها آيت اللّه سيد ابوالحسن اصفهانى‏قدس سره بود، لذا به ايشان آينده‏اش را فرمودند.  گاهى كه آيت اللّه اصفهانى (قبل از مرجعيت تامّه) براى روضه به منزل ايشان مى‏آمد، مى‏پرسيد: كى وقتش مى‏رسد؟ مى‏فرمود: به زودى مى‏رسد، همين طور هم شد!!  مى‏فرمودند: آقاى قاضى معمولاً شب‏ها قبل از خواب مُسَبّحات ستّ يعنى سوره هايى كه با سبّح و يسبّح شروع مى‏شود را مى‏خواندند.  مرحوم آقاى قاضى با اين كه داراى عيالات متعدد و فرزندان بسيار بودند، اما از نظر مادى فقير بودند. حضرت استاد مى‏فرمودند: ايشان فقير بود و آيت اللّه اصفهانى كه سخاوتش زبانزد بود مى‏گفت: هر گاه قصد مى‏كنم براى آقاى قاضى چيزى بدهم يادم مى‏رود!  مرحوم آقا سيد هاشم رضوى هندى، شاگرد ديگر آقاى قاضى، نقل كرد كه آقاى قاضى مى‏فرمود: برزخ من در دنيا فقر است كه ديگر در برزخ مشكلى نخواهم داشت.  راستى چقدر سعه وجودى داشت كه با عيالات متعدد و بيش از پانزده فرزند، حتى به اندازه سر سوزنى حاضر نمى‏شد با آن مقامات، به منزل مراجع برود يا فقر خود را به ديگران يادآورى نمايد، آرى اين مقام اهل يقين است. (ر: ص 27 الى 30)    × حضرت استاد مى‏فرمودند: حوزه نجف آن روز داراى جوّى بود كه به اهل عرفان با بى‏اعتنايى نگاه مى‏كرد.  يكى از مراجع نجف كه بسيار مرا قبول داشت، روزى از من پرسيد: نزد سيد على آقاى قاضى مى‏روى؟ گفتم: آرى، گفت: او تو را از اجتهاد ساكت مى‏كند!! چون شيخ على محمد بروجردى استادم،با ملاقات آقاى قاضى به عرفان روى آورد، از اجتهاد (به قول آنان) ساكت شد، لذا آن مرجع به من اين چنين گفت!  فرمودند: بعضى از اهل دانش مانند... سنگ جمع كرده و به در خانه آقاى قاضى مى‏زدند؟! بعضى مى‏خواستند به منزل ايشان بروند، اول اين طرف و آن طرف را نگاه مى‏كردند كه كسى آنها را نبيند، بعد به درون منزل ايشان مى‏رفتند!  در مدرسه جدّمان يك نفر از اهل دانش به نام... با صداى بلند گفت: بعضى‏ها پيش صوفى )يعنى آقاى قاضى( مى‏روند- منظورش من بودم - شكم قاضى را مى‏درم!  اعل علمى كه خدا رحمتش كند، وقتى مرا ديد به خانه آقاى قاضى مى‏روم، سرى تكان داد يعنى تو هم آره؟ به خانه او مى‏روى؟!  فرمودند: به پدر آيت اللّه بهجت گفتند: پسرت نزد عالم صوفى مى‏رود. پدرشان نامه‏اى براى ايشان مى‏نويسد و مى‏گويد: من راضى نيستم به نزد آن شخص (يعنى آقاى قاضى) بروى و آيت اللّه بهجت به خاطر اطاعت پدر و سؤال از مراجع تقليد آن زمان خود و امر آقاى قاضى ديگر نزد ايشان نرفت. (ر: ص 30و31)    × كتمان اسرار و بازگو نكردن مقامات و كرامات از واجبات اهل عرفان است، مگر به عده‏اى خاص الخاص از باب لزوم و قابليت.  استاد مى‏فرمودند: چند نفر نزد مرحوم آقاى قاضى مى‏آمدند، علامه طباطبائى سؤالى كردند، استاد مطالبى فرمودند كه بعد از آن ديگر نيامدند!  مى‏فرمود: مطالبى است كه هنوز به شما نگفته‏ام تا چه رسد به آنان.  مرحوم آيت الله شيخ محمد تقى آملى به آقاى قاضى عرض كرد: شما علم ضمير داريد؟ از چه راهى پيدا كرده‏ايد؟ به ما بياموزيد.  فرمود: اين از اثرات بين الطلوعين وادى السلام است.  مى‏فرمودند: آقاى قاضى معمولاً بين الطلوعين به وادى السلام مى‏رفتند چرا كه روايت دارد كه مردگان در اين ساعت »يَسمع و يَرى و يُخبر« مى‏شنوند و مى‏بينند و خبر مى‏دهند.  آقاى قاضى پسر خردسالى به نام سيد باقر داشتند كه به خاطر برق گرفتگى وفات يافت، و مادرش گريه مى‏كرد، ايشان مى‏فرمود: روح بچه‏ام الآن پيش من است ولى مادرش گريه مى‏كند (نمى‏توانست اين قضيه را درك كند).  آقاى قاضى رفيقش خدا بود و هميشه سفارش به مراقبه مى‏كردند. اگر با افرادى همانند آيت الله سيد جمال گلپايگانى ملاقاتى داشتند، از باب آشنايى بود نه از باب رفاقت سلوكى. او خدايى و ملكوتى بود و اهل زمين نبود. او تمام مكاشفه بود، سجده‏هاى طولانى داشت و در حق فانى بود، دستورالعمل‏هايش در معرفت نفس و معرفت ربّ بسيار بود. توسل به ساحت مقدس امام زمان را سفارش مى‏كرد.  حضرت استاد مى‏فرمودند: اواخر عمر، آقاى قاضى وقتى آب را مى‏ديدند به ياد ابى عبداللّه‏عليه السلام گريه مى‏كردند و آماده براى رفتن بودند و اشاره به روح خود مى‏كرد و مى‏فرمود: دارد مى‏رود!!  روز آخر عمر آقاى قاضى يك نفر كه سال‏ها با ايشان آشنا بود ولى مقام ايشان را نمى‏شناخت، براى عيادت آمده بود، آقا فرمود: نزديك است راحة الحلقوم شوم. آن شخص خيال كرده بود آقا شيرينى راحة الحلقوم مى‏خواهد، از خانه بيرون رفت و آن را خريد به منزل آقاى قاضى آورد، ديد ايشان وفات كرده. تازه متوجه شد كه منظور ايشان خارج شدن روح از حلقوم و بدن بوده نه شيرينى!!  وفات ايشان در روز چهارشنبه 4 جمادى الثانى سال 1366 در سن 84 سالگى اتفاق افتاد.  فرمودند: موقع غسل جنازه شريفش، لبانش باز و صورتش متبسّم بود.  جنازه را آقا سيد محمد طالقانى داماد شيخ محمد تقى آملى غسل دادند كه بعداً خودش در مدينه وفات كرد.  مى‏فرمودند: رسم چنين بود كه هر گاه اهل علمى وفات مى‏يافت، بازار سر راه تشييع كنندگان را مى‏بستند. از آن جايى كه اكثر نجف به خاطر اجدادم مرا مى‏شناختند، گفتم دكان‏ها را ببنديد. بعد عده‏اى از اهل دانش به من گفتند: براى صوفى دستور تعطيل بازار را مى‏دهى؟!!  مجالس فاتحه به خاطر جوّ نجف نسبت به عرفا زياد گرفته نشد، از طرف بعضى مراجع و شاگردان و خانواده مجلس گرفته شد.  دكان‏دارى مى‏گفت: آقاى قاضى دكانم مى‏آمد و گاهى مى‏نشست، اما نمى‏دانستم ايشان ملّا و بزرگ است!!  فرمود: بعد از وفاتش خواستم بفهمم مقام قاضى چقدر است، در رؤيا ديدم از قبر آقاى قاضى تا به آسمان نور كشيده شده است، فهميدم خيلى مقام والا دارد.  جنازه شريفش را در وادى السلام دفن كردند و وفاتش بسيار برايم ناگوار و سنگين بود. (ر: ص 31 الى 34)    × همان طور كه قبلاً متذكر شديم، استاد از نوجوانى با جذبه‏اى كه در جانشان متجلّى بود، دنبال بزرگان و اولياى الهى بود. در سن جوانى به سال 1361 (ه. ق) با استاد عرفاى متأخّر سيد العرفاء الواصلين سيد على آقا قاضى‏قدس سره آشنا و جذب اين ايشان مى‏شوند و حضرتش اين جوان با همت را مى‏پذيرند.  آقاى قاضى روزهاى جمعه منزلش مجلس روضه داشتند و من به منزل ايشان مى‏رفتم و در نماز به ايشان اقتدا مى‏كردم. با اين كه آقاى قاضى امامت و هيچ نوع رياستى را قبول نكردند، و فقط شاگردان خاصّ در منزل به او اقتدا مى‏كردند؛ نمازش فوق العاده بود. وقتى در حرم اميرالمؤمنين‏عليه السلام نماز مى‏خواند بسيار متواضعانه مى‏خواند. او خدايى و ملكوتى بود و اهل زمين نبود. آقاى قاضى به من فرمود: «توى سرت نور است».  او تمام مكاشفه بود با داشتن عيالات زياد خم به ابرو نمى‏آورد. علميّتش كافى و به اخبار احاطه كامل داشت و جنبه يادداشت اخبارش غالب بود.  سجده‏هاى طولانى داشت، روزى به منزل آقاى قاضى رفتم، در سجده بود، چون خيلى طول كشيد از منزل خارج شدم (تا مزاحمتى نباشد) او كسى بود كه در حق فانى بود.  دستورالعمل‏هاى آقاى قاضى در معرفت نفس و معرفت رب بسيار بود. سفارش اكيد به مراقبه مى‏كردند و به ذكر يونسيه در سجده و به تسبيحات اربعه بعد از هر نماز امر مى‏كردند و خواندن سوره »اناانزلناه« را در شب جمعه 100 بار و عصر جمعه 100 بار وصيت مى‏كردند.  آقاى قاضى به من فرمودند: مسجد سهله (رسم آن است كه شب‏هاى چهارشنبه و جمعه مى‏روند)، روز جمعه رفتنش بهتر است.  روزى عرض كردم براى نورانيت و روشنايى قلب چيزى بفرماييد. فرمودند: بعد از نماز عصر 70 مرتبه استغفار خوب است.  خواندن زيارت ششم اميرالمؤمنين‏عليه السلام را بسيار مفيد و عظيم الشأن توصيف مى‏كردند و خودش شب‏ها قبل از خواب مسبّحات قرآنى را مى‏خواندند.  زيارت «سلام على آل ياسين»پ به اضافه «المستغاث بك يابن الحسن» 786 مرتبه، در توسل به ساحت مقدس امام زمان )عج( را سفارش مى‏كردند.  ايشان شاگردانى ممتاز تربيت كردند، لكن خودشان مى‏فرمودند: سيد احمد كشميرى سوخته است.  وقتى آقاى قاضى را در مكاشفه (يا خواب) ديدند بعد از وفات آيت اللّه سيد محمد كاظم يزدى جدّمان اسم مراجع تقليد را نوشتند از جمله اسم آيت اللّه سيد ابوالحسن اصفهانى هم نوشته شد. به آقاى اصفهانى اين نكته را متذكر مى‏شوند.  محرّر اين سطور گويد: حضرت استادقدس سره مطالبى ديگر هم درباره اين فرزانه قرن گفتند كه به خاطر اختصار و عدم مصلحت در انتشار آن به همين مقدار اكتفا مى‏كنيم. چيزى كه نوعاً از بيانات و احساسات استاد نسبت به آقاى قاضى شنيده مى‏شد، غير از جنبه علميّت و عرفان و فقر مادى، مظلوميت ايشان را كه در ميان اهل علم بود، آن را بازگو مى‏كردند.  البته حضرت استاد خيلى از بندگان صالح و اولياى الهى و اهل معرفت را درك كردند و از آن‏ها صحبت كردند و بهره‏هايى هم بردند كه در اين مختصر نمى‏شود همه را به رشته تحرير درآورد... (آ: ص 30 الى 36)    تماس با روح آقاى قاضى  × مرحوم آية اللّه كشميرى با شنيدن نام آيت اللّه قاضى گل چهره‏شان مى‏شكفت و نقطه دگرگونى و انقلاب خود را رسيدن به محضر ايشان مى‏دانست. (مى: ص 121)    نماز آقاى قاضى  × استاد مى‏فرمود: «من نماز آقاى قاضى را ديدم خيلى عالى بود. عارف بالله آقا سيد هاشم رضوى هندى شاگرد عالم ربانى سيد على آقا قاضى برايم گفت: مرحوم آقاى قاضى به نماز علاقه وافرى داشت و در نماز گاهى از شدت توجه عرق مى‏كرد و مى‏فرمود: اگر خدا در قيامت بفرمايد چه عملى را (از عبادت دنيوى) دوست دارى در اين جا انجام دهى مى‏گويم نماز».  حضرت استاد به سالكين نماز با حضور را دستور مى‏فرمود و براى شاهد از نماز آقاى قاضى تعريف مى‏كرد. (مژ: ص 74)    اخلاق عجيب  × جناب استاد مى‏فرمود: قاضى تمام فعليت بود. تواضعش بى‏حد بود، كفش هايم را (وقتى به منزلش مى‏رفتم، به خاطر احترام به سادات) جفت مى‏كرد. مى‏گفتم: آقا اين كار را نكن. اللّه اكبر اخلاق عجيبى داشت. (مى: ص 119)    شاگرد رسمى نبودم  × از ايشان پرسيدم شما شاگرد (رسمى و هر روزه) آقاى قاضى بوديد؟ گفت: نه، اگر درس آقاى قاضى مى‏رفتم پدرم با من دعوا مى‏كرد. يك شُبهه براى پدرم شده بود و با آقاى قاضى ميانه خوبى نداشت. (مى: ص 104)    قاضى  × مرحوم قاضى دائم بالا بود و هميشه متوجه بود. نفوس متعدد، گرفتاريهاى متعدد و اشتغال‏هاى گوناگون نمى‏توانستند او را از اوج پايين بياورند. (مى: ص 61)    ما كجا و ايشان كجا  × آقاى كشميرى فرمودند: ما كجا و ايشان (آقاى قاضى) كجا. (مى: ص 107)    × به آقاى قاضى علاقه عجيبى داشتند و هر روز سر قبر ايشان مى‏رفتند. (مى: ص 28)    × آقا شيخ مرتضى طالقانى در نزد شما به مقام معنوى آقاى قاضى رسيده بود؟  ج: او قوى بود و ضمير را مى‏خواند ولى به مقام آقاى قاضى نرسيده بود.    × آقاى قاضى داراى چه خصوصياتى بود؟  ج: توكّلش بر خدا قوى بود، منزوى از خلق و سجده يونسيه را انجام مى‏داد و به فناء فى اللّه رسيده بود.    × وصيت خاص مرحوم آقاى قاضى به فرزندش مرحوم سيد مهدى كه با شما بسيار صميمى بود، چه بود؟  ج: دو چيز بود: اول اين كه هر روز خودت را بر اميرالمؤمنين‏عليه السلام عرضه بدار، دوم اين كه هيچ گاه درب خانه اهل دانش كه مردم مراجعه مى‏كنند (به قصد دنيا و پول) رفت و آمد مكن. (آ: ص 94)    × از شاگردان سيد على آقا قاضى كدام قوى‏تر بودند؟  ج: سيد احمد كشميرى قوى و سوخته دل بود.    × سبب آشنايى شما با آقاى قاضى چه كسى شد؟  ج: شيخ مرتضى طالقانى به من فرمود: نزد ايشان بروم.    × چند سال آقاى قاضى را درك كرديد؟  ج: قريب پنج سال. (آ: ص 93)    × گويند مرحوم سيد على آقا قاضى را در مشهد ايران ديدند. وقتى در نجف به او گفتند، انكار مى‏كرد نظر شما چيست؟  ج: بعيد نيست ايشان طىّ الارض داشته و گاهى هم ملكى به صورت همان شخص در آيد و زيارت كند. (آ ص 93 و 94)    × در فقدان و وفات چه كسى خيلى متأثر شديد؟  ج: در وفات سيد على آقا قاضى و پدرم. (آ: ص 81)    × در مهرماه 1370 از جناب استاد درباره مرحوم آية الله سيد جمال گلپايگانى سؤال شد كه آيا ايشان در طول و يا عرض مقامات مرحوم سيد على آقا قاضى بودند؟ در جواب فرمودند: تفاوت بسيار است، آقاى قاضى كجا و ايشان كجا... (صح: ص 148)    × عرض كردم: حضرت عالى در نجف اشرف با مرحوم آقاى حاج سيد جواد قاضى طباطبائى (برادر سيد على آقا قاضى) هم ارتباطى داشتيد؟ فرمود: نه.  عرض كردم با سيد على آقا قاضى چطور؟ با گفتن اين جمله، چهره ايشان باز شد و فرمود: هر روز پيش هم بوديم. هميشه، اگر يك روز نمى‏رفتم، مى‏فرستاد دنبالم كه چرا نيامدى؟ (صح: ص 185)    × چند سال محضر مرحوم آقاى قاضى را درك كرديد؟  ج: پنج سال (1361-1366). (صح: ص 191)    × مهمترين خصوصيات مرحوم آقاى قاضى چه بود؟  ج: صبر و توكّل. (صح: ص 191)    × از سفارشات مرحوم آقاى قاضى اگر يادتان هست بيان بفرمائيد؟  ج: سجده يونسيه حداقل 400 بار در سجده در سحر بهتر است و قرآن خواندن. (صح: ص 191)    × سيد على آقا قاضى آيا به دروس عنايت داشتند؟  ج: نه، عنايتى نداشتند (چون سيره ايشان بر تهذيب نفس بود، نه حفظ الفاظ و عبارات و كلمات...) (صح: ص 206)    × درباره مردن پسر سيد على آقا قاضى، ايشان چه فرمودند؟  ج: آقا قاضى پسرى داشتند (به نام سيد باقر كه در كودكى برق او را گرفت) وفات كرد مادر و زنهاى توى خانه خيلى گريه مى‏كردند.  ايشان فرمودند: پسرم الآن پيش من بود، اينها بى‏خود گريه مى‏كنند.    × آقاى قاضى چى را مى‏ديده؟  ج: قالب مثالى پسر (يعنى روح او) را مى‏ديده است. (صح: ص 206)    × چند سال خدمت مرحوم سيد على آقا قاضى بوديد؟  ج: چهار، پنج سال.  آقاى قاضى را چطور ديديد؟  ج: ايشان انسان ملكوتى و الهى و فانى فى اللّه بود، شخص بزرگى بود.  آيا دستور ذكرى از ايشان گرفتيد؟  ج: ذكر يونسيه به عدد 400 مرتبه را در سجده و ذكر يا حىّ يا قيّوم را به من دادند. (صح: ص 204)    × سيد على آقا قاضى با چه عملى به اين مقام رسيد؟  ج: روزه زياد مى‏گرفت، ذكر يونسيه را ترك نمى‏كرد. منزوى از خلق بود و از مردم دورى مى‏كرد. توكّل او بر خدا قوى بود.  از شاگردان سيد على آقا قاضى بگوييد؟  ج: آية اللّه بهجت؛ شيخ على محمد بروجردى كه خيلى مبرّز بودند؛ آقا سيد احمد كشميرى شخص بزرگى بود و او قاضى ثانى (قاضى دوم) بود و شبها نمى‏خوابيد. (صح: ص 205)    × قضيه آن بازارى كه زندگيش با نظر آقاى قاضى برگشت را بفرماييد؟  ج: يك بازارى كه چندى قبل در تهران بود خودش مى‏گفت: وقتى در نجف پول به من دادند كه به علماء مستحق بدهم، اسم آقاى قاضى را هم بردند. من به ديگران دادم و به ايشان (به خاطر اتهام به تصوف) پرهيز كردم. يك وقت ديگر آقاى قاضى را ديدم كه يك نگاه به آسمان كرد و يك نگاه به من، از آن به بعد زندگيم برگشت و وضع مادّيم خراب شد. (ر: ص 139)    × مرحوم آقاى قاضى هم ملّا بود و قدرت معنوى داشتند، آيا اهل علم به فضل اين دو جهت اعتراف داشتند؟  ج: بعضى اهل دانش بچه‏هايشان مريض مى‏شدند نزد آقاى قاضى مى‏آمدند تا براى شفاء چيزى بدهد. وقتى مريضشان خوب مى‏شد پشت سرش حرف‏هاى نامربوط مى‏گفتند. (ر: ص 132)    × يك استقبال عمومى شده بين طلبه‏ها از آقاى قاضى؟  ج: بله جا دارد.  اگر چيزى از ايشان يادتان مانده بفرمائيد. قابل استفاده است از كرامات ايشان، از حالات ايشان؟  ج: ايشان يك شخص ملكوتى بود. همه‏اش فانى فى اللّه بود. ميان مردم نبود يك عرب عبادوز كه آقاى قاضى پيشش (دكانش) مى‏نشست، روزى كه آقاى قاضى فوت كرد، ديد عمارى (هودج، تابوت) آوردند و دستگاهى و شلوغ شد و.. گفت: اين كه در دكانم مى‏نشست، اين سيد، من نمى‏دانستم او آدم ملّايى است! (اين جا استاد خنده مليحى كردند).    × يعنى ايشان خودش را نشان نمى‏داد؟  ج: نمى‏داد، نه. (پسرم اينجاست، زن‏ها بى‏خود گريه مى‏كنند.  يعنى روحش (فرزند) آن جا بود؟  ج: قالب مثالى‏اش (را مى‏ديد). (مژ: ص 99)    × يك جريانى هم يك بار فرموديد كه رفتم از ايشان كيميا خواستم، ذكرى به شما داده بود؟  ج: گفتم: يك ذكرى براى رزق و روزى بدهيد به ما، فرمودند: بگو «اللّهم اغننى بحلالك عن حرامك و بفضلك عمّن سواك» زياد بگو، راستى هم اثر دارد. (مژ: ص 95)    × سبك مرحوم قاضى را رفقا مى‏خواهند بدانند كه ايشان با چه عملى به اين مرحله از معرفت رسيد؟  ج: سجده‏هاى عديده‏اى (بسيار) داشت، روزه زياد مى‏گرفت، سجده يونسيه را ترك نمى‏كرد. منزوى بود از خلق. دورى كرد از مردم، توكلش بر خدا قوى بود خيلى، خيلى قوى بود.    × كسى به عنوان شاگرد ايشان آن جا مشهور بود آن زمان؟  ج: آقا شيخ محمد على بروجردى از شاگردان مبرزّش بود. آقا شيخ بهجت. (مژ: ص 96)    × قاضى شاگرد كى بوده؟  ج: نمى‏دانم، شاگرد پدرش (سيد حسين) بود.  (توضيح: كسالت استاد و مصاحبه طولانى، خستگى را سبب شد كه بفرمايد: نمى‏دانم!!)    × پدرش هم فوق العاده بوده؟  ج: بله و خودش را هم پيش پدرش دفن كردند. (مژ: ص 102)    × غير از شيخ مرتضى طالقانى در سير و سلوك استادى داشتيد؟  ج: مرحوم آقا سيد على قاضى.  با ايشان چند سال بوديد؟  ج: چهار، پنج سال.  ايشان را چه طور ديديد؟  ج: انسانى ملكوتى و الهى است، بله، فانى فى اللّه بود، شخص بزرگى بود. (مژ: ص 93)    × دستورى هم به شما مى‏دادند؟  ج: بله، ذكر يونسيه را او داد به من، در سجده 400 مرتبه و ذكر يا حىّ يا قيّوم چهل مرتبه ايشان فرمودند.  توضيح آن كه «ذكر يونسيه» و «ياحىّ يا قيّوم» را آقاى قاضى به ايشان فرمود، اما در ارتباط با چهل مرتبه ظاهراً ربطش به يونسيه است نه حىّ و قيّوم، چرا كه بعضى اساتيد براى برآورده شدن قضاء حوائج، چهل مرتبه ذكر يونسيه را بعد از هر نماز دستور مى‏فرمودند و يا بگويم منظور استاد از چهل، چهل هزار يا حىّ يا قيّوم است كه در فرمايشات ايشان بسيار به كار برده مى‏شد. (مژ: ص 93و94)    × مرحوم قاضى را كجا خدمتشان مى‏رسيديد؟  ج: مى‏رفتم خانه‏اش. ايشان بيرون نمى‏آمد. روز جمعه مى‏رفت حرم، بقيه همه‏اش در خانه بود.  توضيح: ظاهراً منظور استاد آن بود كه آقاى قاضى اواخر عمر كه مريض شدند و به وفات ايشان انجاميد، نمى‏توانستند بيرون بيايند.    × چه صفتى در صفات قاضى ممتاز بود، ممتاز به نظر مى‏رسيد؟  ج: توحيدش! موحّد بود! خيلى هم فقير بود.    × از جهت مادى؟  ج: بله، خيلى در فشار بود.    × چند تا زن داشتند؟  ج: چهار تا.  توضيح: همسر اول آقاى قاضى از وابستگان ايشان بود. پس از وفات وى، آقاى قاضى سه همسر گرفت كه به قول يكى از فرزندان آقاى قاضى، مادرمان توى چشمش گل داشت كه دليل بر عدم جمال بود....    × كثرت عيال مانع (سلوك) نمى‏شد؟  ج: از بس كه قوى بود، مانع نمى‏شد. همه‏اش فعليت بود. زياد متواضع بود. زياد، بى‏حد. كفش‏هايم را جفت مى‏كرد. مى‏گفتم: آقا جان نكن اين كار را. الله اكبر! بله، خيلى اخلاق عجيبى داشت. (مژ: ص 100 و 101)    × هر عارفى يك نقطه دگرگونى داشته است، شما چطور شد منقلب شديد؟!  ج: رسيدن به محضر سيد على آقا قاضى‏عليها السلام. (صح: ص 190)    آية اللّه شيخ مرتضى طالقانى  × او در ابتدا در طالقان چوپانى مى‏كرد، روزى صداى قرآن شنيد و حالى به او دست داد سپس به اصفهان آمده و مدتى آن جا تحصيل كرد و بعد به نجف رفت و آن جا به تدريس پرداخت و به مقامات بلندى از علم و اخلاق رسيد.  او بود كه در طفوليت سبب تحول جناب استاد شد و شديداً به ايشان علاقه‏مند بود. حضرت استاد درباره ايشان مى‏فرمود: او در مدرسه جدّ ما آيت اللّه سيد محمد كاظم يزدى حجره داشت و براى همه طبقات از اهل علم، درس مى‏گفت. قريب ده سال حجره من با حجره ايشان متصل بود و به من بسيار مودّت داشت.  هنوز مو بر صورتم روئيده نشده بود كه پدرم عمامه بر سرم گذاشت و در مدرسه جدّمان حجره گرفت. چون حجره‏اش كنار حجره من بود، از ايشان استفاده‏ها بردم. او به ذكر و فكر مشغول و كثير العباده بود. از تكبر به دور بود و با شاگردانش مزاح مى‏كرد. اواخر عمرش با ما مى‏نشست و گعده و صحبت مى‏كرد. البته رياضت و مجاهدت را در جوانى كشيده بود و برايمان داستان‏هاى مختلف مى‏فرمود.  در اواخر عمرش گاهى سه روز چهارشنبه، پنج شنبه و جمعه درب حجره را مى‏بست و كسى را راه نمى‏داد و مشغول ذكر و فكر بود.  علم ضمير داشت و داراى قدرت تصرف و تسخير بود. به من سفارش خواندن قرآن و ذكر يونسيه مى‏كرد، با اين كه خود تدريس مى‏كرد، مى‏فرمود: درس يكى و مباحثه يكى بس است. درس اخلاق و اذكار ايشان را نوشتم، لكن وقتى مجبور شدم به ايران بيايم بعثى‏ها دفترها را از من گرفتند.  استخاره با تسبيح چهارتايى را از ايشان به يادگار گرفتم كه هميشه انجام مى‏دادم و اجازه ذكر به من دادند. به من سفارش كردند كه با سيد على آقا قاضى متصل شوم و از ايشان استفاده ببرم.  درباره كرامات ايشان مى‏فرمود: وقتى شيخ مرتضى طالقانى با آيت اللّه سيد جمال گلپايگانى با هم از نجف به كربلا مى‏رفتند. تشنگى بر آنان غالب و آبى در بيابان پيدا نكردند. به ناگاه در راه چاهى ظاهر شد و مرحوم طالقانى با كفش و عمامه آب از چاه كشيدند و نوشيدند و سيراب شدند. نكته مهم آن كه كسى اصلاً در آن منطقه آن چاه را نديده بود و اين قدرت تصرف ايشان را مى‏رساند.  استادى بود در علم منطق به نام شمس اهل بادكوبه، مى‏گفت روز اول محرمى كنار حوض مدرسه سيد بودم و شيخ مرتضى داشتند وضو مى‏گرفتند، به من فرمود: ره سال ديگر همانند اين روز )اول محرم( از دنيا مى‏روم، دقيقاً همين طور شد.  وقتى عربى به حجره ايشان آمد و گفت: اجنه خانه‏ام را سنگ مى‏زنند، شيخ ناراحت شد و فرمود: برو به من چه! ما به آن شخص اشاره كرديم بنشين و نرو، او نشست. بعد از مدتى دوباره خواهش و تمنا كرد، شيخ تفضّل كرد و فرمود برو به خانه‏ات همان طرفى كه اجنه سنگ مى‏زنند بگو: مرتضى خادم محمد و آل محمد مى‏گويد ديگر سنگ نيندازيد و از خانه خارج شويد.  بعد از وفات شيخ آن عرب آمد و گفت دوباره اجنه سنگ مى‏زنند، تا قبل از وفات سنگ نمى‏زدند. گفتند: شيخ وفات يافته است. پس فهميد كه بعد از وفات اين مسئله تكرار شده است. (ر: ص 25 الى 27)    × از اساتيدى كه استاد از او ياد مى‏كرد، و اولين كسى بود كه ايشان را در طفوليت متذكر شد، مرحوم شيخ مرتضى طالقانى بود، كه ايشان شاگرد آخوند كاشى بود و تا آخر عمر مجرد زيست و براى طلاب از هر كتابى كه تقاضا مى‏كردند، تدريس مى‏فرمود. درس اخلاق او را نوشتم لكن وقتى مجبور شدم به ايران بيايم صداميان از من گرفتند. او سفارش خواندن قرآن و ذكر يونسيه را به من مى‏كرد. او از جوانى به رياضات شرعيه مشغول و در اواخر عمرش سه روز چهارشنبه و پنجشنبه و جمعه درب حجره را مى‏بست و كسى را راه نمى‏داد و مشغول خلوت و عبادت مى‏شد، البته داراى تصرف و تسخير هم بودند. استادى بود در علم منطق به نام شمس، اهل بادكوبه گفت: روز اول محرمى كنار حوض مدرسه بودم و شيخ داشتند وضو مى‏گرفتند، فرمودند: ده سال ديگر مانند همين رور از دنيا مى‏روم و همين طور هم شد كه ايشان روز اول محرم 1363 رحلت كردند. (آ: ص 24 و 25)    عكس استادش را كشيد  × اوايلى كه حضرت استاد به ايران آمده بود، با آية الله غروى كه از دوستان قديميشان بود، در قبرستان نو (قبرستان آية الله حائرى، نزديك پل آهنچى قم) ملاقات داشت. آقاى غروى از ايام بسيار خوب نجف و محضر آية الله شيخ مرتضى طالقانى ياد و اظهار دلتنگى كرد. استاد پرسيد: «كاغذ و قلم نزد شما هست»؟  ايشان خودكار و كاغذى تهيه كرد. استاد تمثال استاد خود شيخ مرتضى طالقانى را بسيار كوچك رسم كرد كه به عنوان تبرك در صفحه 88 كتاب مژده دلدار درج كرديم. (مژ: ص 25)    × بيشترين استفاده اخلاق و ذكر را از كدام استادتان برديد؟  ج: از مرحوم شيخ مرتضى طالقانى. (آ: ص 91)    × آيا مطالبى هم از شيخ مرتضى طالقانى نوشته‏ايد؟  ج: چند دفتر از اخلاقيات و اذكار ايشان را نوشتم، وقتى به ايران مى‏آمدم همه آنها را بعثى‏ها از من گرفتند. (آ: ص 92)    × درباره شيخ مرتضى طالقانى بگوئيد.  ج: او در سير و سلوك شاگرد آخوند كاشى بود، بيش از 10 سال نزد ايشان بودم و بيشتر درس‏ها را نزدش خواندم. او صاحب كرامت بود و ضمير (نيت باطنى) را مى‏خواند.    × آيا كرامتى از ايشان يادتان هست؟  ج: بله، روزى يك عربى آمد و نزد او از سنگ باران كردن خانه‏اش از جانب اجنه، شكايت كرد و گفت: چيزى بدهيد تا اين مشكل حل شود. ايشان فرمود: به سمت قبله بايست و بگو: يقول مرتضى خادم محمد و آل محمد اخرجوا من الدار: يعنى مرتضى طالقانى خادم محمّد و آل محمّد مى‏گويد: اى اجنه از اين خانه خارج شويد. آن مرد رفت و بعد از مدتى آمد و گفت: ديگر اجنه خانه‏ام را سنگ باران نمى‏كنند. (صح: ص 204)    × ايشان در عرفان شاگرد آخوند كاشى بود؟  ج: بله.    × شما در اذكار و اين گونه امور از ايشان استفاده كرديد؟  ج: بله، بيشتر از ده سال پيشش بودم، چون توى مدرسه خودمان (مدرسه جدشان سيد محمد كاظم يزدى) بود. من هم حجره‏ام پيش حجره‏اش بود، يك ديوار فاصله بود، بيشتر از ده سال.    × از كرامات ايشان چيزى يادتان هست؟  ج: بله، صاحب كرامت بود. انسان را مى‏خواند، ضمير را مى‏خواند، اين يكى از حالاتش بود. يك عربى آمد و به ايشان گفت: آقا خانه‏ام را اجنه سنگ باران مى‏كنند. فرمود: به طرف قبله بايست و بگو يقول مرتضى خادم محمد و آل محمد اخرجوا من الدار و الا يسمت و هلك. يعنى مرتضى خادم محمد و آل محمد مى‏گويد: اى اجنه از اين خانه خارج شويد و الا از بين مى‏رويد. آن مرد گفت: ديگر اجنه با من كارى نداشتند. (مژ: ص 92 و 93)    حاج مستور شيرازى  حضرت استاد فرمودند: حاج مستور شيرازى آدم سوخته و راه رفته‏اى بود. به مولا اميرالمؤمنين‏عليه السلام محبت زايدالوصفى داشت. اذان سحرگاه او در مأذنه حرم حضرت على‏عليه السلام ترك نمى‏شد. من شيفته اذان گفتن او بودم و از حسن صوت و حزنى كه در صدايش بود لذت مى‏بردم.  تا هنگامى كه در كوفه اقامت داشت هر سال به مناسبت عيد غدير جشن بسيار مفصّلى ترتيب مى‏داد و از محبان اميرالمؤمنين‏عليه السلام به نحو شايسته‏اى پذيرايى مى‏كرد.  يكى از سالها چند روز به عيد غدير مانده به منزل مسكونى من در نجف آمد و با اصرار از من خواست تا در جشن او شركت كنم و قبول كردم.  بعد از نماز مغرب و عشا شب موعود كسى را براى بردنم به كوفه فرستاد. جلسه اختصاصى بود و اغلب افراد سالخورده و سلوك الى اللّه كرده و از محبت على‏عليه السلام نصيب وافرى داشتند. جلسه تا سحرگاه ادامه داشت. با اين كه، ده‏ها سال از آن ماجرا مى‏گذرد هنوز مزه آن شب را در زير زبانم مزمزه مى‏كنم. در ساعت پايانى نزديك اذان صبح اضطراب درونى مرا افزون مى‏شد كه توفيق نماز صبح در حرم حضرت اميرعليه السلام از دستم مى‏رود و دوست نداشتم روز، نگاه كنجكاو مردم به من بيفتد.  يك مرتبه حاج مستور با طمأنينه خاصى آهسته در گوشم گفت: نگران نباش نماز به موقع در نجف خواهيد خواند گفتم: فاصله كوفه تا نجف (حدود 7 كيلومتر) را چه كنم؟  فرمود: براى اهلش نشد ندارد سپس جوانى را صدا زد و آهسته در گوش او چيزى گفت، بعد از او خواست تا مرا همراهى كند. پس از خداحافظى بعد معلوم شد او از شاگردان زبده حاج مستور است از خانه بيرون شديم و جوان هم به ذكر قلبى مشغول بود و هم با من صحبت مى‏كرد. فهميدم آدم راه رفته‏اى است.  چند دقيقه از همراهى او نمى‏گذشت كه صداى پيش خوانى اذان صبح را از مناره به گوش خود شنيدم. پيش خود گفتم نكند از تلقينات نفس است، كه آن جوان گفت: عجب لحن دلنشينى دارد! روح انسان را تا ملكوت پرواز مى‏دهد، اين طور نيست آقا!  بعد خانه ما را نشان داد و گفت: خدا را شكر كه به موقع رسيديم، قربان مولا على‏عليه السلام بروم كه دوستان خود را شرمنده نمى‏كند، التماس دعا دارم و من در عالمى از حيرت فرو رفتم.  نماز را در حرم با لذّتى خواندم كه هنوز فراموشم نشده است.  استاد فرمودند: چون حوزه نجف مراوده عالمان دينى با عارفان و كسانى كه از نظر صورت و لباس ظاهرى در سلاسل بودن ناخوشايند بود، حاج مستور از شركت در نماز جماعتم پرهيز مى‏كرد و مى‏فرمود: دلم نمى‏خواهد كه ارادت من اسباب زحمت شما را فراهم كند و لذا غالباً شب‏ها از من ديدن مى‏كرد تا كسى متوجه مراوده او با من نگردد. (مى: ص 111)    × حضرت استاد درباره ايشان مى‏فرمود: او اصالتاً شيرازى بوده و فقط يك دختر داشت و در كوفه حجره‏اى داشت. او محب اميرالمؤمنين‏عليه السلام بود و حالات و عبادات او را بسيار ديدم. شب‏ها زياد عبادت مى‏كرد و اهل ذكر بود. چشم‏هايش مخصوص بود.  در سلاسل مختلف از او قوى‏تر نديدم. در ذكر توحيديّه «لا اله الا الله» ايشان اين طور مى‏فرمود: لا اله الا اللّه اللّه اللّه... آن قدر اللّه بايد گفت تا نَفَس قطع شود تا انسان مستغرق اللّه شود.  يك بار به ايشان عرض كردم دستورى بدهيد تا عمل كنم و محتاج خلق نشوم. ايشان اين آيه «اَلَيسَ اللّهُ بكاف عَبدَهُ» را با عددى خاص دادند و فرمودند: به شرط آن كه ملازم آن باشى و من هم مدت‏ها به آن ملزم بودم و اثر مى‏ديدم.  وقتى از ايشان سؤال كردم: شما در يك حجره به تنهايى نمى‏ترسيد و خسته نمى‏شويد؟ در جوابم فرمود: من از خلق سخت در وحشتم، از تنهايى هيچ ترسى ندارم.  گاهى با مرحوم حاج آقا مصطفى خمينى‏قدس سره نزدش مى‏رفتيم، در مجلسش برايمان صحبت مى‏كرد.  در تشخيص افراد بسيار حاذق بود، هر كسى را كه مى‏ديد با ديد باطنى كه داشت مى‏شناخت. گاهى چند نفر از اعاظم اهل دانش نزد ايشان مى‏آمدند، از ايشان سؤال كردم كه ايشان چطورند؟ مى‏فرمود: ايشان قلبشان طالب دنياست. و به مناصب دست يافتند.  روزى يك نفر نزد ايشان آمد و ذكر خواست. چون حاذق بود فهميدند كه طرف لياقت و استعداد ندارد. فرمود: روزى هزار بار بگو يا ماست يا چغندر (كنايه از اين كه تو قابل اين راه نيستى). (ر: ص 34 الى 36)    × حضرت استاد بسيار ايشان را ديده و درك كرده و او را محب امام اميرالمؤمنين‏عليه السلام مى‏دانست.  او اهل شيراز بود و فقط يك دختر داشت و حجره‏اى در كوفه داشتند. حالات و عبادات او را ديدم، معمولاً شبها بيدار و به عبادت مشغول بود. وقتى عرض كردم شما از تنهايى خسته نمى‏شويد و سخت نمى‏گذرد؟ در جواب فرمود: من از خلق سخت در وحشتم، از تنهايى هيچ ترسى ندارم. او برايمان از (سلوك و اوراد) صحبت مى‏كرد فرمودند: چند نفر كه به مقامات و رياسات رسيدند، قبلاً نزد ايشان مى‏آمدند، وقتى مى‏رفتند به من خصوصى مى‏فرمودند: اينان قلبشان طالب دنيا است.  يك بار به ايشان عرض كردم دستورى بدهيد تا عمل كنم و محتاج خلق نشوم! ايشان يكى از آيات را با عدد مخصوص به من دادند و فرمودند: به شرط آن كه ملازم و مداومت داشته باشيد، و من مدت‏ها ملازم اين آيه بودم و اثر مى‏ديدم.  حضرت استاد نظرشان اين بود كه ايشان داراى طىّ الارض بود فرمودند: او از كوفه به طرف مسجد سهله مى‏رفت، گفتم با او بروم پا گذاشتم براى حركت ديدم نصف راه رفته، كمى رفتم ديدم به مسجد سهله رسيدم.  شبى تاريك و بارانى كه زمين گل آلود بود همراهم آمد، كمى كه راه رفتيم به خانه رسيديم و اين از قدرت ايشان بود. (آ: ص 26 الى 28)    شكايت نزد حضرت امير  × يك روز فرمودند: آدم عارفى نزديك كوفه زندگى مى‏كرد )حاج مستور آقا شيرازى(، از او خواهش كردم چيزى به من بدهد و نداد. ناراحت شدم و از خانه‏اش آمدم بيرون، نعلين را زير بغل و پابرهنه داخل حرم شدم و خطاب به حضرت اميرعليه السلام كه من فرزند توام چرا اين شخص نمى‏دهد! از حرم آمدم بيرون و به طرف خانه رفتم. بقال سر كوچه‏مان گفت: آقايى سراغ شما را مى‏گرفت. بعد رفتم خانه ديدم دم در است. گفت: چرا شكايت مرا پيش حضرت اميرعليه السلام مى‏كنى!! (مى: ص 82 و 83)    بنا شد از دنيا برويم  × استاد فرمود: حاج مستور آقا شيرازى وصيت كرد كه من بر جنازه‏اش نماز بخوانم، لكن در وفات ايشان من مسافرت بودم و اين مقصود حاصل نشد.  شخصى نقل كرد كه حاج مستور آقا دقايق آخر عمرش در يكى از حجره‏هاى مسجد كوفه بوده و اطرافش هم نشسته بودند. گاهى غش مى‏كرد و باز به هوش مى‏آمد. بعد از چندين بار بلند مى‏شود و مى‏نشيند و در حالى كه سر حال به نظر مى‏رسيد، با اطرافيان مشغول صحبت مى‏شود. بعد مى‏گويد: بنا شد كه ما برويم. سپس سرش را مى‏گذارد روى زمين و از دنيا مى‏رود. (مژ: ص 51)    آقا شيخ على اكبر اراكى  × استاد فرمود: او گمنام بود، و اكثر علماء به درجه عرفان و مقامات او واقف بودند، اما اهل معرفت فقط او را مى‏شناختند. من هم به وسيله شيخ محمد حسين تهرانى با او آشنا شدم. او مردى قوى و صاحب تزكيه و دائم الذكر بود و برايش اسم اعظم احتمال مى‏دادم اما كتوم بود.  من او را از خيلى بزرگان عرفان پائين‏تر نمى‏دانستم. برنامه رياضتى استخاره را از او گرفتم. (آ: ص 26)    × حضرت استاد مى‏فرمودند: استادى داشتم به نام شيخ محمد حسين تهرانى كه نزدش كفاية الاصول مى‏خواندم و او شاگرد آخوند خراسانى بود، مرا به آقاى شيخ على اكبر اراكى معرفى كرد.  او عالمى عارف و فاضل بود و فقط اهل معرفت او را مى‏شناختند. از نظر مقام او را از عرفا ديگر كمتر نمى‏دانستم.  اكثر علماء به درجه عرفان و مقاماتش واقف نبودند. سبك پذيرش ايشان اين طور بود كه نوعاً وقت زيادى به كسى نمى‏داد. هر وقت نزدش مى‏رفتيم و مى‏نشستيم تا استفاده ببريم، بعد از استفاده اين آيه را مى‏خواند: «فَاذا طَعمتُم فَانتَشرُوا» يعنى هر گاه غذا خورديد برخيزيد و برويد، بعد مى‏فرمود: قُم فَانصَرف، بلند شويد و برويد وقت تمام است.  زمانى خدمتش رسيدم و عرض كردم: دستورالعملى براى استخاره بدهيد. ايشان يك اربعين صوم به اضافه سوره نور با عدد و شرايط مخصوصى به من دادند، من هم انجام دادم و به من عناياتى شد. (ر: ص 40و41)    × با شيخ على اكبر اراكى زياد بودم. (مژ: ص 100)    × با شخص بزرگى از اين قبيل برخوردى داشتيد؟  ج: بله آقا شيخ على اكبر اراكى، شخص خيلى بزرگى بود.    × در عرفان هم؟  ج: در عرفان هم بله؛ در فقه و اصول هم ايضاً، از شاگردان آخوند ملا كاظم (خراسانى) بود.    × آيا فوق العادگى از ايشان يادتان مانده؟  ج: بايد فكر كنم. (مژ: ص 94)    × از اساتيد ديگر شما آقاى اراكى بودند؟  ج: شيخ على اكبر اراكى شخص بزرگى بودند و از شاگردان آخوند خراسانى بود. در عرفان بزرگ بودند. (صح: ص 204)    آقا سيد هاشم حداد  × آقاى حداد جدّش سيد حسن از هند به كربلا آمد و خودش در كربلا متولد شد و در كربلا وفات كرد. استاد مى‏فرمودند: آقا سيد هاشم مردى معقول و هندى الاصل بود و فارسى هم وارد بود. او مردى حليم بود، تا جايى كه يكى از اقوامش او را اذيت مى‏كرد مى‏فرمود: بگذاريد زهرش را بريزد.  او اشعار ابن فارض را خوب مى‏خواند و علاقه داشت، شعرهاى ابن فارض در عشق و توحيد همانند شعر حافظ در زبان فارسى است. او كم صحبت بود و معمولاً ما بيشتر صحبت مى‏كرديم. نوعاً جمعه‏ها در كربلا منتظرم بود و هر گاه دير مى‏رفتم او براى ديدارم به نجف مى‏آمد.  به دو نفر اجازه ذكر داده بود، يكى آقا سيد محمد حسين تهرانى و يكى به من. هر گاه كسى براى ذكر به ايشان مراجعه مى‏كرد به من مى‏فرمود: به او چيزى بدهيد. او قريب 20 سال مرحوم سيد على آقا قاضى را درك كرده بود. او مدتى در مدرسه طلاب نجف براى آب آوردن آنان خدمت مى‏كرد و از چاه آب مى‏كشيد تا آقاى قاضى را درك كرده و از او استفاده نمايد. آقاى قاضى به كربلا كه مى‏رفتند به منزل آقاى حداد تشريف مى‏بردند.  ابتداى آشنايى ما با آقاى حداد اين طور اتفاق افتاد كه مشغول تدريس بودم، يكى از دوستان نزدم آمد و گفت: كسى در كربلا به نام سيد هاشم حداد از شاگردان سيد على آقا قاضى است، بيا نزدش برويم. با هم به كربلا رفتيم و به منزلش وارد شديم همان مجلس اول او را پسنديديم. او به من فرمود: اجدادت اهل معنى بودند، بايد اهل معنى شوى. آن وقت هم من به تدريس اشتغال داشتم و مى‏فرمود: درس يكى و مباحثه يكى بس است. چون جمع مشكل و كثرت اشتغالات مانع از تمركز افكار و توجه به مذكور خواهد بود. كم‏كم بين ما مودّت و دوستى زياد شد، هر وقت كربلا مى‏رفتم به منزل ايشان وارد مى‏شدم.  به خاطر جو حوزه نجف و اين كه ايشان لباس اهل علم نداشت، بعضى‏ها به من گفتند: غير اهل علم حرف‏هاى غير وارد و غير فقاهتى مى‏زنند، و منظورشان آقاى حداد بود!!  من در جواب آنها مى‏گفتم: قريب پانزده سال با ايشان مربوط و رفاقت دارم حتى يك بار مطلبى غير پسنديده از ايشان نشنيدم.  روزى آقاى حداد در نجف به منزلمان آمده بود و اهل علمى به خانه ما آمد و صحبت و اعتراض به اهل دانش مى‏كرد كه بچه‏ها كتاب مسائل براى خلق مى‏نويسند با اين كه دانش ما از آنها بيشتر و مسن‏تر از آنهائيم و از اين قبيل مطالب مى‏گفت. آقاى حداد فقط چند جمله به آن شخص گفتند. چند روز بعد آن اهل دانش مرا ديد و گفت: راستى آن سيد كه بود كه كلامش خيلى در من اثر كرده است؟!  مى‏فرمودند: كسى نزد آقاى حداد آمد و خيلى آتشى بود و حرف‏هاى زيادى از جاهاى مختلف مى‏زد. آقاى حداد فقط اين آيه كه دليل بر آتشى بودن طرف داشت را خواند: «وَ اذَا الجَحيمُ سُعّرَت».  مى‏فرمودند: كسى نزد آقاى حداد آمد و بسيار حرف‏هاى نامربوط مى‏زد، آقاى حداد از حرفهايش خسته شد دلشان مى‏خواست اين شخص بيرون رود، اين آيه را خواند: «وَ اَمَّا الزَّبَدُ فَيَذهَبُ جُفاءاً». چيزى نگذشت كه شخصى به خانه آقاى حداد و دنبال آن شخص آمد و گفت: زود بلند شو برويم، بليط براى مسافرت خريدم ظاهراً براى بغداد بود.  روزى مرحوم شهيد مرتضى مطهرى به دنبال خانه آقاى حداد مى‏گشت، من او را به خانه ايشان بردم. مرحوم آقاى حداد آن قدر صحبت جانانه‏اى كرده بودند كه گريه ايشان بلند شد و عمامه‏اش از سرش افتاد، از جمله به او فرموده بودند: تو را مى‏كشند!  آقاى حداد در سن 86 سالگى مقارن با ماه مبارك رمضان 1404 در كربلا وفات كردند، چون خبر رحلت به سمع استاد رسيد بسيار محزون شدند و گاهى به مناسبت‏ها نزد تلامذه از آن مرد توحيد و عرفان ياد مى‏كرد و احوالش را متذكر مى‏شد. بارها جناب استاد مى‏فرمودند: همه رفتند و آخرى آنان آقاى حداد بود. (ر: ص 37 الى 40)    × حضرت استاد در جلسه‏اى قبل از وفاتش در جواب سؤال از مقام سيد هاشم حداد فرمود: سيد هاشم فانى فى اللّه بود.  × فرمودند: سيد هاشم وقتى كه در تاريكى راه مى‏رفت، حرفى از اسم اعظم را ذكر مى‏كرد و نورى از پيشانيش در تاريكى روشن مى‏شد.  × به آية الله كشميرى گفته شد: چرا سيد هاشم را براى ما معرفى نمى‏كنيد و حالات او را براى ما تبيين نمى‏كنيد؟  فرمودند: سيد هاشم بالاتر از آن است كه در اين عالم شناخته شود، او از خلق در زمان حياتش بى‏نياز بود پس چگونه بعد از وفاتش نيازمند شناخته شدن باشد؟  × حضرت استاد فرمودند: در يكى از سال‏ها وقتى كه ايام زيارتى مخصوص امام حسين‏عليه السلام بود، در منزل سيد هاشم حداد جماعتى از اهل معنى حدود هفتاد نفر جمع بودند.  حاضران از مسائل مختلف حرف مى‏زدند و سيد حداد سرش پائين بود. قبل از طلوع فجر سيد هاشم شروع به گفتگو و صحبت كرد، و با يك عبارتى از توحيد گفتن، تمام آنچه كه آن مردان در آن شب گفتگو كرده بودند را از درجه اعتبار ساقط كرد.  × حضرت استاد فرمودند: روزى در خدمت آقا سيد هاشم حداد بودم، سرش را پائين انداخت و اين آيه شريفه را خواند: »قل انّ صلاتى و نسكى و محياى و مماتى للّه ربّ العالمين: بگو همانا نماز من و پرستش و زندگيم و مرگم از آن خداوند جهانيان است« سپس حقايق آيه شريفه را با تفسيرى بالاتر و برتر از مطالب كه در كتاب اسفار ملاصدرا آورده است روشن كرد.  × حضرت استاد فرمودند: آقا سيد هاشم حداد به همراه اصحابش به زيارت حضرت سلمان فارسى در مدائن رفتند يكى از آن همراهان گفت: همراه آقا به مرقد داخل شديم و جناب سيد در پائين پاى قبر نشست.  بعد از اين كه نشست زود بلند شد و نزد بالا سر قبر نشست وقتى از مرقد سلمان خارج شديم، او را قسم دادم كه به من بگوييد چرا ابتدا پائين پا نشستيد و زود به طرف بالا سر رفتيد؟  فرمود: وقتى در پائين پاى قبر نشستم، حضرت سلمان را ديدم كه از قبر بلند شد و فرمود: تو سيدى و پسر رسول خدا هستى و با اين حال در پائين پاى من نشسته‏اى بلند شو و نزد سر من بنشين. پس خواسته‏هايش را اجابت كردم و نزد سر شريف نشستم.!!  × فرمودند: يكى از اهل دانش در نجف اشرف به ديدارم آمد؛ آن وقت آقاى حداد هم آن جا بودند. وقتى آن اهل دانش نشست، آقاى حداد هر سؤالى را كه در قلب او بود، قبل از اين كه از آن سخنى به زبان آورد، شرح داد. و به او گفت طبع رساله انسان را از تكاملش باز مى‏دارد، چرا كه مشغله‏هاى دنيوى او را مشغول مى‏كند.  آن عالم از اين قضيه شگفت زده شد، از اين كه خطور فكرى او را خوانده بود. آن عالم تا پانزده سال بعد هر وقت مرا مى‏ديد، به خدا قسم مى‏داد و مى‏پرسيد آيا او امام زمان نبود؟ من به او جواب منفى مى‏دادم ولى سؤالش را تكرار مى‏كرد.  × فرمودند: همراه آقاى حداد زير گنبد امام حسين‏عليه السلام شب تولد امام زمان نشسته بوديم. در رواق مقدس ازدحام شديدى از زوّار بود. ايشان به من فرمود: «سيد عبدالكريم خوش او جوه و لكن كلهم يردون دنيه سيد عبدالكريم» اين وجوه همه‏شان خوب هستند، ولى همه براى طلب امور دنيوى در اين جا ازدحام كرده‏اند.  × فرمودند: با آقاى حداد در منزلش نشسته بودم، مردى از اهل علم آمد روبروى او نشست. آقاى حداد به آن مرد فرمود: اى مرد تو حضرت اباالفضل‏عليه السلام را زيارت كردى و زيارت جامعه كبيره خواندى، يك ساعت و نيم با تأمل و تأنى نشستى و بعد از همه اينها، از او امور دنيويه را خواستى؟ خجالت نكشيدى؟  آن مرد شگفت زده و پشيمان شد و گفت: بله واللّه راست گفتى؟  × فرمودند: روزى در خدمت آقاى حداد نشسته بودم مى‏خواستم به زيارت حرم امام حسين‏عليه السلام بروم به من فرمود الآن نرو من به حرفش گوش ندادم و رفتم. در راه پايم لغزيد و بر زمين افتادم؛ اگر بركات امام حسين‏عليه السلام نبود، نزديك بود پايم بشكند.  × حضرت استاد فرمودند: يك روز يكى از اهل علم، نزدم آمد و از من درباره آقاى حداد پرسيد و خواست تا به محضر او مشرف شود. به او گفتم با من نيا اين كار را ترك كن! علت اين بود كه او اهل دليل بود و مى‏ترسيدم وقتى با ايشان حرف مى‏زند براى من مشكلى بوجود بياورد و بگويد به ايشان بگو: دليل تو براى اين حرف چيست؟ بالاخره آن قدر اصرار كرد كه او را با خود نزد آقاى حداد بردم.  ايشان از اين اهل دانش به بهترين شكلى استقبال كرد و او را روبروى خود نشاند. با اين وجود من مضطرب و خائف بودم.  آن عالم آمد دو زانو نزدش نشست و عرض كرد: به نزد تو آمده‏ام تا مرا تائب و درست كنى! ايشان فرمود:  استغفراللّه تو سيد و عالمى، چرا اين حرف را مى‏زنى. بلند شو سر جايت بنشين. او بلند شد و روبرو نشست و ايشان هيچ حرفى نمى‏زد.  در اين وقت درويشى داخل شد و به صداى بلند پيوسته مى‏گفت: على، على، على... ايشان به درويش خوش آمد گفت و به آن عالم فرمود: بلند شو براى او قليانى چاق كن.  استاد فرمودند: من ناگهان متوجه آن عالم شدم! آن عالم گفت: من براى او قليان درست كنم؟! آقاى حداد با صداى بلند به او فرمود: تو به نزدم آمدى و با خودت بتى آورده‏اى. برو بت نفس را بشكن و باز گرد.!!  × فرمودند: آقاى حداد در تشخيص نفس و خبر دادن از باطن اشخاص بزرگ بود. يك روز با جمعى از رفقا نزد آقاى حداد بوديم. يكى از افراد، به ذهنش اين مطلب خطور مى‏كرد كه الان ايشان در مدينه است يا مكه.  در اين وقت آقاى حداد فرياد برآورد و گفت: كار من به تو مربوط نيست؟ از تو درباره من سؤال نمى‏كنند.!!  × فرمودند: از نجف اشرف به كربلا مشرف شدم؛ در اين انديشه بودم كه اكنون كجا بروم، حرم يا منزل آقاى حداد؟ وقتى نزديك منزل او كه به مرقد امام حسين فاصله كمى داشت رسيدم؛ تصميم گرفتم اول به منزل آقاى حداد بروم و بعد حرم امام حسين‏عليه السلام.  وقتى داخل كوچه شدم، گروهى را ديدم كه به سمت من مى‏آمدند و طفل صغيرى همراه آنان بود. طفل به پدرش گفت: پدرم! به اين سيد نگاه كن، مولا را رها كرد و قصد زيارت عبد را نموده است! در آن لحظه از آن چيزى كه خدا بر زبان آن طفل جارى كرده بود، به وحشت افتادم و مصمم شدم به زيارت امام‏عليه السلام مشرف شوم، و مى‏دانستم كه آقاى حداد راضى نيست كه زيارت او را به زيارت امام مقدم بدارم. (صح: ص 198 الى 202)    شعله ور  × استاد فرمود: شخصى خدمت آقاى حداد آمد كه خيلى تاريك بود. همه وجودش نفسانيت و ظلمت بود ولى خيلى اظهار وجود مى‏كرد و ادعا داشت. آقاى حداد نگاهى به من كرد و فرمود: «وَ اذاالجَحيمُ سُعّرَت» يعنى در آن هنگام كه دوزخ شعله‏ور گردد. ايشان به مناسبت و به جا آيه هايى از قرآن را مى‏خواند.  زبان اهل دريا را نداند مرد صحرايى الا اى مغربى كم گو زبان اهل دريا را  خواندن آيات به مناسبت حال كسى، از رموزات زبان اهل درياست و فقط زبان شناسان اهل دريا منظور و مقصود آن را مى‏فهمند. (مژ: ص 59)    منزل ما نيا  × آية الله كشميرى فرمود: خفقان و استيلاى حزب بعث شديد بود. آن اواخر يا همه را زندانى مى‏كردند يا مى‏كشتند و يا از عراق اخراج كرده بودند. بنده شب‏هاى جمعه كربلا مشرف مى‏شدم و بعد از زيارت خدمت آقاى حداد مى‏رفتم.  يك شب جمعه‏اى ايشان به من فرمود: سيد عبدالكريم اوضاع بد است. تو هم عالم شناخته شده‏اى هستى. منزل ما نيا! من شب‏هاى جمعه مى‏آيم حرم. اگر شما هم آمدى آن جا همديگر را ملاقات مى‏كنيم. گفتم: چشم.  رفتم نجف و دو سه روزى گذشت. اشتياق زيارت ايشان مرا كلافه كرد. به خودم فشار آوردم تا تحملم تمام شد. آمدم كربلا در منزل آقا را زدم.  اهل بيتش گفت: كيست؟ گفتم: سيد عبدالكريم. گفت:، تفضّل. رفتم از پله‏ها بالا خدمت ايشان نشستم. تا نشستم يكى يكى، هفت هشت نفر از اطلاعات حزب بعث آمدند بالا نشستند.  من شرمنده شدم كه آقا گفته نيا و حالا وضع اين طور شد. در همان حال بلافاصله بلند شدم و عرض كردم: سيد من پير شده‏ام. ديگر نمى‏توانم بيايم اين جا. شما بياييد حرم تا استخاره كنم. اما حالا قرآن را بدهيد تا استخاره كنم.  ايشان قرآن را داد و بنده مشغول استخاره شدم. اين‏ها كم‏كم و يكى يكى برخاستند و رفتند.  من از آقا عذرخواهى كردم و عرض كردم طاقتم براى ديدار شما تمام شده بود.  سپس استاد با يادآورى اين خاطره سرش را با تأسف تكان داد و آهى كشيد و چند دفعه تكرار كرد:  سيد هاشم صمد بود، صمد بود، خيلى پُر بود. (مژ: ص 57 و 58)    كوهى روى دوش  × استاد فرمود: آقاى حداد شخصى پخته و بزرگ بود و بنده مكرر از نجف به كربلا مى‏رفتم و از محضر ايشان استفاده مى‏كردم. گاهى هم ايشان به نجف مى‏آمد و در مسجد به نمازم اقتدا مى‏كرد.  روزى وسط نماز ديدم كوهى روى دوش من گذاشته شده است. تعجب كردم بعد از نماز ديدم كه همان موقع آقاى حداد به من اقتدا كرده است. ايشان به بنده فرمود: هيچ گاه از اين برخوردها هراسى نداشته باش. (مژ: ص 24)    همانند كف روى آب  × استاد فرمود: روزى مرحوم حداد از كربلا به نجف آمد و مهمان ما شد. كسى در منزل ما بود كه اصلاً با روحيه من و ايشان سازگارى نداشت. پيش خود گفتم آقاى حداد وقتى او را ببيند، زود بلند مى‏شود و مى‏رود و مى‏گويد يا جاى من است يا جاى اين آقا! همان طور كه در فكر بودم، آقاى حداد تبسمى كرد و اين آيه را خواند «و اما الزبد فيذهب جفاءاً». يعنى كف روى آب كنار مى‏رود، اما آن چه مردم را سودمند افتد در زمين باز مى‏ماند.  پس قلبم آرام گرفت. اتفاقاً چند دقيقه نگذشته بود كه يك نفر در خانه را زد و گفت: به فلانى بگوييد بليط هواپيما گرفتم و چند ساعت ديگر از بغداد پرواز مى‏كنيم. آن شخص فورى ساكش را جمع كرد و رفت!! (مژ: ص 60)    كينه دلش  × استاد فرمود: آقا سيد هاشم حداد بسيار بردبار بود. روزى يكى از نزديكانش براى اذيت كردن، متعرّض ايشان شد. فرمود: بگذاريد كينه دلش را خالى كند. (مژ: ص 67)    استاد در منزل مرحوم حداد  × در كتاب روح مجرد مى‏نويسد: از ارادتمندان مرحوم عارف كبير سيد هاشم حداد... جناب آية الله سيد عبدالكريم كشميرى بودند كه از نجف اشرف به حضورشان مى‏رسيدند.  به سال 1378 هجرى قمرى از جمله كسانى كه ايضاً چندين بار از نجف اشرف به كربلا مشرف و به منزل حضرت آقاى حداد مى‏آمدند و مذاكرات و سؤالاتى داشتند، آية اللّه صديق گرامى آقاى حاج سيد عبدالكريم كشميرى دامت معاليه بودند كه آن مجالس هم براى حقير مغتنم بود. (صح: ص 197)    × او آقا سيد هاشم حداد را از معتمدين آقاى قاضى مى‏دانستند نه فقط از شاگردانش. (مى: ص 32)    جعفر آقاى مجتهدى و آقاى حداد  × در چاپ قبلى صحبت جانان ملاقاتى درباره آقاى حداد و جعفر آقا مجتهدى نوشتيم كه در كتاب ميناگر دل آن را نقد و تصحيح كرديم؛ كه از جمله ملاقاتى بين استاد با آقاى مجتهدى در عراق رخ نداده بود، اين دو در ايران همديگر را ملاقات كردند و نقل ما از نوشته نوه آقاى حداد حجة الاسلام سيد على حداد بوده است. (صح: ص 209)    × روزى از آقاى حداد پرسيدم: ذكر يونسيه چرا تا «الظّالمين» است تا «ننجى المؤمنين» نيست؟  فرمود: تا «كنت من الظّالمين» است به دليل آن كه تا اين جا براى عبد است و بقيه استجابت و نجات مؤمنين از خدا است. گفتم: كلام الملوك، ملوك الكلام.  حضرت استاد فرمودند: روزى كسى از اهل علم در نجف منزل ما آمد و گفت: كسانى كه غير از اهل، ترقياتى داشته باشند بعضى مطالب غير وارد و غير فقاهتى دارند كه اشاره به آقاى حداد داشت. گفتم: من پانزده سال با ايشان مربوط بودم و رفاقت داشتم. حتى يك بار مطلبى غير پسنديده از ايشان نشنيدم.  حضرت استاد كه در چند سال اخير به كسالت‏هاى جسمانى متعدد دچار شده بود و سكته هم كرده بودند، فرمودند: در خواب آقاى حداد را ديدم، به من فرمود: چرا غمناكى فرج نزديك است. و آخر الامر همين طور شد و حضرت استاد به لقاء الهى كه بالاترين فرج و فتح است، رسيدند.  او قريب بيست سال مرحوم سيد على آقا قاضى را درك كرده بود و هر گاه آقاى قاضى به كربلا مى‏رفتند به منزل آقاى حداد مى‏رفتند. (آ: ص 29 و 30)    × بيشترين فوق العادگى آقاى حداد در چه چيزى بوده است؟  ج: در علم به نفس و خودشناسى. (آ: ص 93)    × آشنايى شما با مرحوم سيد هاشم حداد چه طور شروع شد؟  ج: در نجف وقتى بسيار تدريس مى‏كردم همانند كفاية و منظومه و امثال اينها، دوستى آمد و گفت: بيا برويم كربلا نزد يكى از شاگردان مرحوم سيد على آقا قاضى‏قدس سره به نام سيد هاشم حداد. با هم رفتيم همان مجلس اول او ما را و ما او را پسنديديم. (آ: ص 91)    استقامت  × الگوى استقامت در طريق معنوى بود. كارهاى ايشان طاقت فرسا بود اما كمر خم نمى‏كردند. (مى: ص 62)    × خدا رحمت كند مرحوم آيت الله كشميرى را، ايشان اين آيه را زياد مى‏خواندند: «انّ الّذين قالوا ربّنا الله ثمّ استقاموا تتنزّل عليهم الملائكه» آنانى كه گفتند پروردگار ما اللّه است، پس استقامت ورزيدند بر آنان ملائكه نازل مى‏شود كه خداى متعال نزول ملائكه را بر استقامت قرار داده است، براى استقامت در اين راه استناد مى‏كردند. (مى: ص 57)    وجودش استقامت  × همه وجودشان استقامت بود، كمرشان درد مى‏كرد، قلبشان بيمار بود، دو بار سكته كرده بودند. من يك بار از ايشان شكوه نشنيدم، حالشان را مى‏پرسيديم مى‏گفتند: الحمدلّله.  باز مى‏پرسيدم مى‏فرمودند: درد مى‏كند. فقط همين، بدون اين كه شكوه كند، انگار دردهايش را با جان و دل پذيرفته بود، وجود ايشان دالّ بر استقامت بود، ايشان را كه مى‏ديديم، مى‏فهميديم استقامت يعنى چه. (مى: ص 71)    كوهى از استقامت  × در حديث از پيامبر وارد شده كه فرمود: هر گاه خدا بنده‏اى را دوست بدارد، او را به بلايى بزرگ مبتلا مى‏كند و فرمود: هر گاه خداوند عزوجل بنده‏اى را دوست بدارد بلا را سخت بر سر او سرازير مى‏كند و آن را سخت بر او مى‏باراند.  به حال استاد همگان آشنا نبودند اما آنان كه آشنا بودند، مى‏دانستند از علايم دوستى خدا بر اوست كه در آزمايش ابتلا، كوهى از استقامت بود. ايشان در جواب خصوصى يكى از شاگردان كه آقا حال شما چه طور است؟ فرمود: در حال نزع. و يك بار هم در جواب فرمود: خانه بر سرم مى‏چرخد. (چون خون به مغز نمى‏رسيد. يعنى خون، اكسيژن كافى به همراه نداشت). سؤال از كمر درد و مداواى آن شد، فرمود: كمرم درد مى‏كند. قرص براى كمر، معده را اذيت مى‏كند.  هر دارويى از گياهى و شيميايى مى‏آوردند، پس از يك بار مصرف، ديگر استفاده نمى‏كرد. چون مى‏دانست از اينها كارى ساخته نيست. بله بعضى از قرص‏ها را همسرشان هنگام خواب به ايشان مى‏داد. نمى‏توانست ناخن دست و پايش را بگيرد. حال بستن عمامه به سر را نداشت. چون به زيارت امام رضاعليه السلام رفته بود و فاصله ورودى حرم تا مرقد بسيار بود، ايشان را با ويلچر به زيارت بردند. خلاصه حال ايشان درس استقامت بود، اما درس عملى و حقيقى. اما سر فصل اين درس‏ها، دوستى خدا به ايشان بود كه اين بهترين مقام براى جنابش بود. (مژ: ص 80)    استقامت در طريق  × غالب افرادى كه مى‏آمدند و مى‏گفتند: فلان برنامه عبادى را شروع كردم و به نتيجه نرسيدم ايشان اين آيه را مى‏خواندند: »والّو استقاموا على الطّريقه لاسقيناهم ماء غدقاً« اگر آنها (جن و انس) در راه (ايمان) استقامت ورزند، با آب فراوان سيرابشان مى‏كنيم. (مى: ص 62)    × در اين آيه «انَّ الذَّينَ قالُوا رَبُّنا اللّه ثُمَّ استَقامُوا تَتَنَزّلُ عَلَيهمُ المَلائكَة» (فصلت: 30) مى‏فرمايد با استقامت، ملائكه نازل مى‏شوند، آيا در بيدارى مى‏بينند يا از باطن و كمك معنوى مى‏شوند؟  ج: مؤمن مخلص با اين صفت »استقامت« ملائكه بر او نازل مى‏شوند، البته مؤمنى كه به توحيد ذات رسيده باشد، امور هم نسبى است و فرد اكمل در آيه پيامبرصلى الله عليه وآله و امامان‏عليه السلام هستند؛ ملائكه را در ظاهر به چشم سر نمى‏بينند. (آ: ص 84)    × براى رسيدن به راه واقعى چه چيزى لازم است؟  ج: استقامت. «انَّ الذَّينَ قالُوا رَبُّنَا اللّه ثُمَّ استَقامُوا تَتَنَزّلُ عَلَيهمُ المَلائكَة» با زحمت و استقامت مى‏توان به جايى رسيد و الا نخواهد رسيد. (آ: ص 66)    اجازات  × اجازه صاحب نَفَس و مرد حق، در خواندن ادعيه و اوراد و اذكار آيا تأثير دارد يا نه؟ حضرت استاد مى‏فرمودند: تأثير دارد و سالك به همت و نَفَس مرد خدا راه مى‏رود تا به مقصد برسد.  البته بزرگان در اجتهاد و اجازه روايى و امور حسبيّه اين چنين بوده و هست، و در اين طريق هم مرسوم بود و حضرت استاد از بعضى اولياء اجازه كتبى هم داشتند. ما به عنوان تبرّك صورت اجازه‏اى كه حضرت استاد به يكى از شاگردانش دادند را درج مى‏كنيم:  بسم الله الرحمن الرحيم  «الحمدللّه و صلى اللّه على محمد و آله الاطهار سيما بقيّة اللّه فى الارضين».  اما بعد؛ بر طالبان حق و تشنگان طريق معرفت و محبّان اولياى الهى مخفى نماند كه بهترين طرق براى وصول به حق تعالى، طريق رياضات و مجاهدات نفسانى و ذكر دائم با مراقبه است.  و جناب... كه سال‏ها خدمت اينجانب را درك و ملازم بوده، آنچه از اوراد و اذكار و مكاشفات را كه بازگو و القاء كردم همه را ثبت و ضبط نموده و آن چه در توان داشت مرعى و معمول نمودند، لذا ايشان را اجازه دادم تا:  با اهتمام تام و مراقبه كامل و رياضات مشروعه مضبوطه از اينجانب را در ليل و نهار ملبّس به لباس ذاكريت و سلوك نمايد، تا حقايق رحمانى و معاينات و مكاشفات را وجدان كند، و بعد از مرتبه شهود هر مرحله از مراحل و منازل، هر كه را قابل سجاده شريعت و طالب منازل طريقت و شائق معراج حقيقت ديدند، ارشاد و تلقين كنند. تا انشاء الله مشعوفان حق به عين اليقين مكاشفات و حق اليقين معاينات برسند.  وعليه ان لا ينسانى فى الدعوات و الحمدللّه والسّلام على من اتّبع الهدى. (آ: ص 52و53)    نام صاحبان اجازات  × گاهى در اذكار و اوراد، نام صاحب اجازه را هم متذكر مى‏شدند. مثلاً مى‏فرمود:  «استخاره چهارتايى با تسبيح را از شيخ مرتضى طالقانى، ذكر لا هو الّا هو را از سيد على آقا قاضى، ذكر لا اله الا اللّه كه الله بايد آن قدر گفته شود تا نَفَس قطع شود را از حاج مستور شيرازى، آيه أزفت الآزفة را از يك ولى هندى، 400 مرتبه آيه نور در حرم امام رضاعليه السلام را از يكى از علما، دعاى يستشير را از پدرم، رياضت آصف برخيا آيه 40 سوره نمل را از مرحوم علامه طباطبايى، ذكر يونسيه را از شيخ على زاهد قمى، 12000 بسم الله الرحمن الرحيم را از سيد افضل حسين هندى، سوره الم نشرح لك صدرك را از سيد هاشم حداد، رياضت استخاره با قرآن را از شيخ على اكبر اراكى، ختم سوره توحيد را از يكى از علماى هند و... گرفتم». (مژ: ص 69)    × اجازه اوراد و اذكار از چه كسانى داريد؟  ج: از سيد على آقا قاضى، شيخ مرتضى طالقانى، شيخ على اكبر اراكى، مستور آقا شيرازى، سيد افضل حسين هندى و عده‏اى ديگر. (آ: ص 73)    اساتيد و اجازات  × همان طور كه در علم الحديث اجازه روايى متصل به اساتيد گذشته مرسوم است، جناب استاد نيز از عده زيادى اجازه شفاهى داشتند، چنان كه وقتى فرمودند: مرحوم سيد هاشم حداد به من و به آقا سيد محمد حسين حسينى تهرانى اجازه ذكر دادند.  از مستور آقا شيرازى و بعضى اساتيد ديگر نيز اجازه كتبى داشتند (كه متأسفانه صداميان آنها را در سر مرز از استاد گرفتند). و جنابش به بعضى از شاگردان اجازه كتبى و به عده‏اى اجازه شفاهى مى‏دادند (كه در كتاب آفتاب خوبان يك نمونه را درج كرديم).  وقتى مى‏فرمودند: تا كسى قوه اجتهاد پيدا نكند به او اجازه اجتهاد نمى‏دهند و در سلوك هم به كسانى اجازه مى‏دهند كه قابليت سلوك را داشته باشند. سالك به همت و نَفَس مرد خدا راه مى‏رود، تا به مقصد برسد. (ر: ص 112 و 113)  

اينها امور اعتبارى هستند  × در بهمن ماه 1370 سؤال شد، اجازه نامه‏ها و دست گردان‏ها در بيت المال و سهمين نسبت به افراد آيا جنبه حقيقى دارد يا جنبه اعتبارى دارد؟  فرمود: جهت حقيقى ندارد بلكه جنبه اعتبارى دارد چه بسا اجازه مجيز (اجازه دهنده) به شخص مجاز (اجازه داده شده) صواب نبوده است. چون طرف قابل تصرف و تمليك نبوده؛ يا به تعريف شخصى به ديگرى اجازه داده شد و حال آن كه آن تعريف خلاف واقع بوده است. (صح: ص 147) × اساتيد مى‏فرمودند: سه چيز براى همگان نافع و اجازه لازم ندارد و عوارض هم ندارد: اول استغفار، دوم صلوات و سوم صدقه دادن است. (ر: ص 154)

مکاشفات سید کشمیری

اخبار وپیشگویی

× وقتى ترقيات و مجاهدات سالك مثمر ثمر شود، كم‏كم چشم دلش باز مى‏شود و گذشته و حال و آينده بر او منكشف مى‏شود و مى‏تواند اخبار بدهد يا پيشگويى كند.  به قول حضرت استاد وقتى عارف در خلسه است مى‏تواند ببيند و بگويد و تصرف كند و اين قدرتى است كه خدا به هر كه بخواهد، مى‏دهد.  اول: يكى از تلامذه گويد: دو پسر دبستانى داشتم، روزى (قريب سال 1366 ه. ش) آن دو نفر را منزل استاد بردم و عرض كردم اين فرزندانم را چطور مى‏بينيد؟  فرمودند: پسر بزرگت به دانش و علم روى مى‏آورد و پسر كوچك پولدار مى‏شود. گفت: فرزند كوچكم بعد از كلاس اول راهنمايى به كسب و كار روى آورد و الآن روز به روز وضع مادى اش خوب مى‏شود و فرزند بزرگم امسال از دانشگاه دولتى ليسانس گرفته است و كلام استاد دقيقاً همان شد.  دوم: در طول جنگ و بعد از جنگ تا آخرين لحظات زندگى، بيش از صدها نفر مخصوصاً بعضى مسئولين جنگ درباره صدام سؤال مى‏كردند و گاهى اخبار درباره ترور و از بين رفتن و مرض او را نزد استاد نقل مى‏كردند، جواب همه اين بود «هنوز» يعنى هنوز مى‏باشد و هم همين طور تا الآن شد.  سوم: يكى از اهل دانش كه داراى منصب بود مدتى به جنابش عرض مى‏كرد: چيزى بفرمائيد تا شهود حقايق و معانى برايم شود و استاد به خاطر آشنايى با ايشان، ملاحظه و مدارا مى‏كرد.  روزى حقير عرض كردم: آقا ايشان به شما علاقمند است چرا به او لطف نمى‏كنيد، مانعش چيست؟ فرمود: رياست او مانع اوست.  بنده تلفنى به آن اهل دانش تقريباً سال 1373 مانع را كه استاد فرموده بودند رساندم و از حقير تشكر كرد. آرى هنوز به آن كار مشغول و دفع مانع نكرد تا حقايق مشهودش شود.  چهارم: يكى از تلامذه ايشان كه در نجف و ايران خدمتش مشرف مى‏شد از اهل لبنان، قصد كرد كه براى هميشه به وطنش برود، خدمت جنابش رسيد كه كسب تكليف و استخاره كرد.  نظر استاد اين بود كه ايشان پشيمان مى‏شود و يك سال و نيم قبل از رحلت، آن تلميذ به وطنش رفت. از اقوام نزديكش از حالش سؤال مى‏شد، مى‏گفتند: جايگاهى پيدا نكرد، به ناراحتى قلبى دچار شده.  پنجم: شخصى منزل استاد آمد، مانند افرادى كه كم خوابيده باشند، چرت مى‏زد، خودش گفت: ديشب كم خوابيدم!!  استاد فرمود: ديشب توى حياط خوابيدى و نماز صبح تو هم قضا شده بود!!  ششم: روزى به استاد درباره اهل علمى كه جنابش او را مى‏شناخت گفتند: دخترش با پسر فلان ازدواج كرده استاد بلافاصله فرمود: خدا به دادش برسد!! و وقت ديگر فرموده بود اگر با من مشورت مى‏كرد، منع مى‏كردم.  بعد از بچه‏دار شدن كار ازدواج به طلاق و جدايى كشيد و كلام استاد دقيقاً به ظهور پيوست.  هفتم: سيد... تاجر فرش دو دختر داشت و 18 سال داراى بچه نبود، ناراحتى قلبى هم داشت. به واسطه يكى از دوستان حضرت استاد، خدمت رسيد. استاد روزى فرمودند: ناراحتى قلبى شما خوب مى‏شود، پس از معاينه اطباء ديدند ديگر مشكل قلب ندارد.  روزى ديگر فرمودند: شما بچه‏دار مى‏شويد و خدا يك پسر سالم به شما مى‏دهد. آقا سيد تعجب مى‏كند و براى كارش به آلمان مى‏رود و بعد خانواده‏اش به او اطلاع مى‏دهند كه حامله است. دكترها به وسيله سونوگرافى و معاينه گفتند بچه دختر است.  سيد به رئيس بيمارستان تهران مى‏گويد آقايى گفته است بچه پسر است، او در جواب مى‏گويد: آخوندها اين چيزها را نمى‏دانند گوش به حرف آخوندها نده!!  دو روز قبل از زايمان سيد خدمت استاد مى‏رسد و عرض مى‏كند: دكتر متخصص زايشگاه تهران مى‏گويد: بچه دختر است. فرمود: پسر است، اسمش را على بگذار. دو روز بعد خانواده‏اش زايمان كرد و پسر شد. رئيس بيمارستان تعجب كرد و به سيد گفت: مرا پيش اين آقا ببر كه اين چنين دقيق خبر داده است. (ر: ص 58 الى 60)    دلت آنجاست؟  × استاد به اتفاق بعضى تلامذه در يكى از روستاهاى ييلاقى قم ميهمان دوستى بودند. منزل ميزبان درخت گيلاس و زردآلو داشت. فرزند يكى از شاگردان رفت بالاى درخت تا زردآلو بچيند. استاد به پدرش فرمود: «دلت آنجاست»؟!  يعنى نكند فرزند از بالاى درخت به زمين بيفتد! و اين فرمايش استاد كاملاً منطبق با فكر پدر بود. (مژ: ص 38)    نفس زكيه و نماز مقبول  × روزى به محضر مبارك حضرت آيت الله سيد عبد الكريم كشميرى آن عارف فرزانه شرف‏ياب شديم وقتى كه از ايشان سؤال شد آقاى كوهستانى را چگونه يافتيد؟ فرمود او صاحب نفس زكيه بود.  در ايوان حضرت اميرالمؤمنين آقاى كشميرى را ملاقات نمودم و از ايشان پرسيدم: در اين سفر كه به ايران تشريف برديد آيا با آقاى كوهستانى ديدار داشتيد؟  فرمود: بله، با ايشان ملاقات كردم و يك نماز نيز به ايشان اقتداء كردم، خيلى براى من جالب توجه بود و لذت بردم و از نمازهايى بود كه مطمئن هستم مورد قبول واقع شده است. (صح: ص 196)  

دیپلم چهره شناسی

× حضرت استاد وقتى ساكن قم بود، به تهران سفر مى‏كرد و به منزل فرزندان خود مى‏رفت.  در سفرى يكى از خانم‏هاى خويشاوند (صبيه يا عروس ايشان) عرض مى‏كند: «خانمى در تهران هست كه جلساتى دارد و خبرها مى‏دهد و كارهايى هم مى‏كند. دوست دارم ايشان را ببينيد».  استاد با اين جمله كه «حال ندارم»، ملاقات را رد مى‏كند. در سفر بعدى اصرار مى‏كنند كه او بيايد و ملاقاتى انجام گيرد و استاد قبول مى‏كند.  در آن ملاقات، آن خانم ابتداء به چهره استاد بسيار نگاه مى‏كند و روحيات ايشان را مى‏گويد و در آخر حرفش به علما تعريض مى‏كند با اين منظور كه شماها چيزى نداريد!!  استاد حرف اين خانم را ناصواب مى‏بيند و پاسخگو مى‏شود. خود در اين خصوص مى‏فرمايد:  «توجهى به اميرالمؤمنين‏عليه السلام كردم و سپس گفتم تو به شوهرت خيانت كردى!! او رنگش عوض شد و خجالت كشيد. دوباره توجه به اميرالمؤمنين‏عليه السلام كردم و گفتم هو يا على. سپس گفتم: شما ظاهراً مسلمان شديد؛ باطن شما مسلمان نبوده. او منفعل شد و دست و پايش را گم كرد. بعد خودش اعتراف كرد و گفت: من در لندن زندگى مى‏كردم و مسيحى بودم. خواستم با يك تاجر ايرانى ازدواج كنم. دختر نبودم ولى با حيله‏اى خودم را دختر جا زدم و به خاطر تاجر ظاهراً مسلمان شدم. به او گفتم: اين مطالب را از كجا مى‏گويى؟ گفت: در لندن مدرسه‏اى است كه چهره‏شناسى تدريس مى‏شود و من ديپلم علم چهره‏شناسى را گرفتم و روحيات افراد را از فرمول هايى كه در چشم و ابرو و لب و گونه و... هست، مى‏گويم.» (مژ: ص 19و20)    اخبار بر خلاف شوراى پزشكى  × آقايى از اقوام يا آشنايان استاد، همسرش را در تهران براى وضع حمل به بيمارستان برد. شوراى پزشكى نظر داد كه چون بچه مرده است، بايد كورتاژ كنند و اگر نكنند، ممكن است مادر هم از بين برود. آن شخص خدمت استاد مى‏رسد و اين مشكل را عرض مى‏كند. استاد مى‏فرمايد: «بچه سالم است و پسر مى‏باشد طبيعى هم زايمان مى‏كند.»  آن شخص خوشحال مى‏شود و به بيمارستان مى‏رود و سه مطلب استاد را به دكتر مربوطه مى‏گويد و در ضمن اجازه كورتاژ نمى‏دهد. دكتر مى‏گويد:  »شوراى پزشكى تشكيل شده! تو مى‏خواهى زنت را از بين ببرى؟! بايد عمل شود«. او اجازه نمى‏دهد و بعد از مدتى همسرش طبيعى و بدون نياز به عمل جراحى زايمان مى‏كند و پسرش سالم به دنيا مى‏آيد. پزشكان تعجب مى‏كنند و از او درباره استاد مى‏پرسند. او نيز از قدرت استاد تعريف مى‏كند. آنها اصرار مى‏كنند كه ما را پيش ايشان ببر. آن شخص هم خدمت استاد مى‏رسد و تقاضاى ملاقات پزشكان را عرضه مى‏دارد. ايشان مى‏فرمايد: «من حال ملاقات ندارم». (مژ: ص 20و 21)    جواب يوسف‏وار  × مرحوم حجة الاسلام سيد هاشم رضوى هندى (م 1371 ه .ش) شاگرد عارف باللّه سيد على آقا قاضى‏قدس سره با حضرت استاد ملاقاتى داشت. استاد از زواياى خاص پنهان و دقيق مسائل آقاى رضوى مطالبى فرمود كه آقاى رضوى متحير شد و گفت: اين علم را از كجا مى‏دانيد؟  استاد فرمود: «ممّا عَلَّمَنى رَبّى. اين از آن چيزهايى است كه پروردگارم به من آموخته است».  اين جواب حضرت يوسف در تعبير خواب دو زندانى جوان بود كه تازه وارد زندان شده بودند. يكى از آنها ديد انگور را براى شراب شدن مى‏فشارد و ديگرى ديد كه روى سرش نان مى‏برد و پرندگان از آن مى‏خورند. چون يوسف تعبير كرد، فرمود: ممّا عَلَّمَنى ربّى. يعنى پروردگارم اين علم را به من آموخته است. (مژ: ص 21و22)    دزد پيدا نمى‏شود  × آقاى شركت نقل كرد كه دزد اثاثيه‏اى از من برد. خيلى ناراحت بودم. رفتم منزل جعفر آقا مجتهدى گفتم: «دزد اثاثيه‏اى از من برده است». ايشان فرمود: «دزدى شده پيدا مى‏شود». خداحافظى كردم و رفتم. سر كوچه به آية اللّه كشميرى برخوردم كه قصد داشت به منزل جعفر آقا برود. قضيه دزدى اثاثيه‏ام را نقل كردم. ايشان فرمود: »دزدى شده پيدا نمى‏شود«. تا الآن كه سال‏ها از بيان ايشان گذشته، دزدى شده پيدا نشد و فرمايش ايشان به صواب بوده است. (مژ: ص 29)    شش قل هوالله  × واعظ شهير، حجة الاسلام شيخ حسين انصاريان فرمود: در اوايل انقلاب و زمان فعاليت منافقين و ترورها در تهران، من پياده رفت و آمد داشتم. منافقين هم ترور كور زياد داشتند، من هم كه شناخته شده بودم. آن وقت آقاى كشميرى را كسى نمى‏شناخت. بعضى در تهران و بعضى هم در قم او را مى‏شناختند.  روزى يك نفر به خانه ما آمد و گفت: من از طرف آقاى كشميرى آمدم. ايشان فرمودند: برو به خانه انصاريان و بگو تو كه پياده اين طرف و آن طرف مى‏روى، قبل از اين كه از خانه بيرون بروى، به شش جهت خود سوره توحيد )قل هو اللّه( را بخوان و بدَم؛ و تو ترور نخواهى شد.  آن شخص گوينده را نمى‏شناختم و نپرسيدم كه كيست و او هم رفت.  × توضيح: سوره توحيد براى هر جهت يك بار خوانده مى‏شود. چنانچه امام صادق‏عليه السلام به مفضل بن عمر فرمود: «خودت را از مردم محافظت كن با (بسم الله الرحمن الرحيم) و سوره توحيد (قل هو اللّه) در شش جهت خودت بخوان، راست و چپ، بالا و پايين، جلو و عقب». (مژ: ص 30 و 31)    زن و بچه ملاصدرا نمى‏شوند  × يكى از علاقمندان استاد گفت: روزى صبح با زن و بچه‏ام در خانه بحث و صحبت مى‏كردم و مى‏خواستم به آنها مطالبى را كه مى‏گويم بفمانم. به آنها مى‏گفتم: چطور شما (با اين همه دليل) صحبت مى‏كنم نمى‏فهميد.!  بعد منزل آيت اللّه كشميرى آمدم. ايشان بدون اين كه من حرفى بزنم فرمود: زن و بچه انسان كه ملاصدرا نمى‏شود، كه هر چه گفته مى‏شود تفهيم شوند. فهميدم جنابش از صحبت من در درون باخبر شده است. (صح: ص 183)    جنازه شهيد  × روزى عرض شد: قريب بيست روز است كه فلان شيخ برادرش كه فرمانده گردانى بود مفقودالاثر شده است، الان نمى‏داند برادرش شهيد يا اسير و يا مجروح شده است؛ نظر جنابعالى چيست؟ ايشان با انگشت مبارك روى فرش يك ضربدر كشيد؛ بعد فرمود: اخوى ايشان شهيد شده است و به زودى جنازه‏اش را مى‏آورند، اما به ايشان اطلاع ندهيد كه اذيت مى‏شود. بعد از چند روز جنازه شهيد احمد رضا رحيمى را از جبهه‏هاى جنگ آوردند و در قبرستان على بن جعفر قم دفن كردند. (صح: ص 136)    غم دل عيالت را گرفته  ×بعدازظهرى جناب استاد همراه دو نفر از شاگردان خود به منزل يكى از ارادتمندان كه شيخى از اهل لبنان بود رفتند.  شيخ عصرانه چاى و قهوه و ميوه آورد و بعد تقاضا كردند استاد مطلبى را بفرمايند.  فرمودند: عيالت (كه آن هم اهل لبنان بود) توى خانه مدت‏ها مانده و از خانه بيرون نرفته است و غم، دل او را مانند پرده‏اى گرفته است!!  شيخ عرض كرد: بلى اين طور است كه شما فرموديد و مدت‏ها از منزل بيرون نرفته است و مشغول خانه‏دارى و كارهاى فرزندان است. (صح: ص 137)    ایشان ضایع می شوند × يكى از دوستان كه از تلامذه حضرت استاد بودند، بنا به اصرار و دعوت بعضى اقوام، به شهرى براى امامت مسجدى رفتند. اين قضيه را براى حضرت استاد عرض كردند. فرمودند: ايشان (كه اهل سلوك است) آن جا ضايع مى‏شود.!!  بعداً، آن دوست تعريف كرد كه مدتى كه در آن جا بود، عده‏اى از اهل دانش به خاطر حسادت و يا مسائل ديگر، پشت سر او حرف‏هاى بى‏ربط و نسبت‏هايى را شايعه كردند تا اين عزيز ضعيف گردد، كه بحمداللّه بعد از يكسال زود به قم بازگشتند و از ضايع شدن و نامرادى رقيبان در امان ماندند. (صح: ص 139)   عذاب بالای سر آنان  × اوايل انقلاب يك نفر از اهل علم كه به سمتى در حكم و داورى مشغول بود، روزى تصميم مى‏گيرد نزد استاد استخاره بگيرد و از آن سمت كناره بگيرد، چرا كه از نظر معنوى بُعدآور بود و اشتغال فكرى مى‏آورد... خدمت ايشان رسيد و بدون گفتن قصدش، تقاضاى استخاره‏اى كرد.  ايشان فرمودند: اين جايى كه شما هستى عذاب بالاى سر اينان حدود بيست مترى مى‏باشد زود از آن جا بيرون برو.  آن اهل علم، از آن سمت كناره گرفت، و به رشته ديگرى از خطابه و كلام روى آورد و در كارش هم توفيق نصيب راهش گرديد. (صح: ص 160)    چرا انسان زنش را بزند  × دو جوان اهل دانش عرب، به منزل استاد آمدند. يكى واسطه بود و ديگرى عرض سؤال داشت و گفت: زنم را زدم و در حال خشم حرف ناروايى هم زدم و زنم از خانه فرار كرده است و نمى‏دانم در اين شهر غريب قم، به كجا رفته و به اشتباه خودم پى بردم...  استاد فرمودند: اين چه كارى است كه انسان زنش را بزند و كارش به اين جا ختم شود؛ آن هم از كسى كه درس دين خوانده است.!!  بعد فرمودند: منزل دوستان يا اقوام رفته است و پيدا مى‏شود. (صح: ص 162و163)    خصوصيات علويه  × يكى از دوستان اهل علم تهرانى از دوستداران جناب استاد برايم نقل كردند:  قبلاً مادرم از تهران برايم در قم پيغام داده بود عيالى برايت پيدا كردم و بيا؛ بنده توجهى نكردم. تا اين كه در تهران عقد فلان تلميذ استاد به سال 1361 بود و استاد هم تشريف داشتند.  آن روز در مراسم عقد، بنده مدحى خواندم و حضرت استاد تشويقم كرد. پيش خود گفتم، بد نيست استخاره براى ازدواج با دخترى كه مادرم پيشنهاد كرده بگيرم. عرض كردم: لطف بفرماييد استخاره‏اى برايم بگيريد، استخاره را با قرآن با سبك خاص خودش كه به خطوط قبل و بعد نگاه مى‏كردند گرفتند و بعد به بنده نگاه كردند و تبسم نمودند و فرمودند: نكاح است؟  عرض كردم: آرى، فرمودند: علويّه است تاج سر است، بعد مشخصات جسمى او را فرمودند، و من خنديدم.  فرمود اسمش را بگويم؟ در اين وقت آقايى نشسته بود و تقاضاى استخاره‏اى كرد. ايشان فرمود: حال استخاره براى شما ندارم.  من بعد از مراسم عقد، به مادرم زنگ زدم و گفتم: دختر علويّه است، گفت: نمى‏دانم. از همشيره‏ام پرسيد، او هم گفت نمى‏دانم. بعد كه براى اين ازدواج اقدام كرد درست همان خصوصيات را كه استاد فرموده بودند تطبيق مى‏كرد؛ و به سال 1362 با همان علويّه ازدواج كردم. (صح: ص 210)    دکتر به صیرت انسان  × اوايل كه حضرت استاد از نجف به قم آمدند، داراى حالات و كرامات بسيار بودند، درب مكاشفات برايشان مفتوح بوده و مفسّر معاينات بودند. روزى فرمودند: جمعى از اطباء را به مكاشفه ديدم كه سيرت برزخى خوبى نداشتند فقط يك نفر از آنان به نام دكتر سيد محمد... بود در آن ميان، تسبيح بدست سيرت انسانى داشت، و از ايشان تعريف كردند. آن دكتر از سادات به شمار مى‏روند يكى از اوصاف او اين است: هر روز به عدد مهدى «عج» 59 تومان صدقه به نيت امام زمان «عج» صدقه مى‏دادند. نوعاً حرم حضرت معصومه مشرف مى‏شوند، اهل ذكر و توسل و روضه خوانى هستند. )صح: ص 208)    نفرين زنان  × اوايلى كه حضرت استاد از نجف به قم مهاجرت كردند، بعضى از علاقه‏مندان ايشان، عرضه داشتند: كه كسى هست كه مدعى عرفان و سلوك است، و ما گاهى پيش ايشان مى‏رويم، به نظر شما چطور است؟!  استاد بدون اين كه آن شخص را اصلاً ديده باشد، فرمودند: نفرين زنان پشت سر آن شخص مى‏باشد!! سالهاى بعد كلام استاد ظاهر شد كه آن شخص در ازدواج و طلاق زنان و افراط و تفريط به زوجات، به بلاهايى مختلف دچار شد و افت بسيار كرد، و به مصائب دردناك گرفتار شد تا جايى كه مريدان درجه يك او هم از او بريدند و... (صح: ص 159)    نهى از مسافرت  × فردى كه مربوط به يكى از بزرگان شخصيتى بود و گاه گاهى منزل استاد مشرّف مى‏شد. يك بار عرض كرد: آن شخصيت مى‏خواهد به يكى از استانها مسافرت برود.  حضرت استاد فرمودند: بگوئيد به اين مسافرت نرود، براى ايشان خوب نيست. عرض كرد: همه مقدماتش آماده است و نمى‏شود.!  آن شخصيت به آن مسافرت رفت و كلامى در آن جا گفت، كه از نظر معنى و ظاهر زيبنده ايشان نبود... (صح: ص 158)    ايشان بچه‏دار نمى‏شود  × جناب استاد در ايام حوزه علميه نجف به كربلا مى‏رفتند و نوعاً با مرحوم سيد هاشم حداد ملاقات داشتند.  فرمودند: روزى منزل آقاى حداد بودم و جوانى وارد شد. پرسيدم: ايشان كيست؟ فرمود: داماد هستند (ظاهراً داماد يكى از اقوام عيال ايشان بود).  گفتم: او بچه‏دار نمى‏شود.!! فرمود: يواش صحبت كن كه خانواده مى‏شنود و ناراحت مى‏گردد! توضيح آن كه استاد در مقابل شخصيتى مانند آقاى حداد آينده شخص را با يقين مى‏گويد. (صح: ص 172)    از نجف به تهران  × آيت اللّه ميرزا احمد سيبويه فرمودند: وقتى از نجف خواستم به ايران بيايم، نزد آيت اللّه كشميرى رفتم و به خاطر سفرم استخاره‏اى نزد ايشان گرفتم.  ايشان فرمودند: به تهران برويد به نفع شماست. گفتم: آقا منزل چه مى‏شود؟ فرمود: تا برويد تهران، منزل هم درست مى‏شود. اتفاقاً همين طور هم شد. وقتى به تهران آمدم، منزل درست شده بود و در همين منزلى كه الان سكونت دارم قرار گرفتم و با فرصت كافى منزل نجف را فروختم و پول همين خانه را دادم. (صح: ص 186)    ريش قرمز  × جناب استاد قريب سالهاى 1362 يا 1363 به اتفاق يكى از بزرگان علم و حكمت به محل ييلاقى رفتند. آن روز چند نفر خبرنگار و روزنامه نگار به ديدن آن بزرگ علم آمدند.  وقتى رفتند، حضرت استاد فرمودند: چرا بعضى اين‏ها را راه مى‏دهيد، آن يكى كه ريشش قرمز بود فلان مشكل و عيب را داشت (يعنى مثل اينها بدرد ملاقات شما نمى‏خورد). (صح: ص 187)    آخوندها انگلیسی هستند  × حضرت استاد فرمودند: روزى از نجف سوار اتوبوس شدم تا به زيارت كربلا بروم. دو جوان كه در صندلى نزديك من نشسته بودند با هم صحبت مى‏كردند و در ضمن اين جمله را يكى از آنها گفت: آخوندها انگليسى هستند!!  رفتم در گوش يكى از آن دو جوان كه هيچ آشنايى با آنان نداشتم، يكى از كارهاى خراب و بد او را متذكر شدم (كه چطور ما را نسبت انگليسى مى‏دهيد اما كار زشت خود را فراموش مى‏كنيد) آن جوان ساكت شد و ديگر چيزى نمى‏گفت. در كربلا وقتى از اتوبوس پياده شدم، آن جوان با حال غم و پشيمانى نزدم آمد و عذرخواهى كرد و گفت: چه كار كنم از اين كار بد دست بكشم؟!  گفتم: اين حرم سيدالشهدا است برو حرم توبه كن. (صح: ص 188)    اخبار از بد خلقی

× آقاى تهرانى گفت، گاهى اوقات در منزل با خانواده بد خلقى مى‏كردم چون به خدمت آيت اللّه كشميرى مى‏رسيدم، بدون اين كه مطلبى خدمت ايشان بگويم به من تذكر مى‏دادند!! نسبت به خانواده‏ام توصيه مى‏فرمودند، به طورى كه يقين حاصل مى‏كردم كه اطلاع از بد اخلاقى من در خانه دارد. (صح: ص 189)    بگويم كدام روستا بوده  × اهل علمى براى استاد نقل كرد كه شخصى در اصفهان به نام حاج على داراى صفات ممتازه و حالات غريبه بود. رسولى از طرف امام زمان‏عليه السلام آمد و شبى (وقت نماز مغرب) او را گرفت و با طىّ‏الارض به يكى از روستاهاى شيراز برد.  ميزبان، كشاورزى از دوستداران حقيقى حضرت بود. آن هنگام چند نفر از ياران حضرت حاضر شدند. او براى ياران از گردوهاى همان باغ آورد. براى حضرت فنجانى از غيب حاضر شد. مقدارى را خوردند و بقيه را به حاج على دادند كه ميل كند. بعد از پايان ملاقات، رسول حضرت او را به اصفهان بازگرداند. استاد فرمود:  اگر مرا به اطراف شيراز ببرند و جايى بنشينم، چاى يا قهوه‏اى هم حاضر باشد، مى‏توانم بگويم كدام روستا بوده كه حضرت تشريف بردند. (مژ: ص 42)    ذرّيه  × يكى از شاگردان استاد گفت: «سالى به مدينه رفتم و از حضرت سجادعليه السلام ذرّيه خواستم كه اهل علم و باتقوا باشد. بعد از مسافرت روزى براى كارى نزد استاد استخاره گرفتم. ايشان فرمود: ذريه تو خيلى زياد مى‏شود درست همان حاجتى كه از امام سجادعليه السلام خواستم را فرمود». (مژ: ص 75)    لوح محو و اثبات  × روزى كسى از استاد سؤال كرد عمر شريف شما طولانى است، فرمود: بله، ولى اواخر از رفتن از دنيا و دفن شدن در حرم حضرت معصومه‏عليها السلام صحبت مى‏كرد.  يك هفته قبل از وفات به يكى از دوستانش فرمود: هفته ديگر مى‏آيى، اما مرا نمى‏بينى و همين طور هم شد.  از آيه 39 سوره رعد «يمحوا اللّه ما يشاء و يثبّت و عنده امّ الكتاب» استفاده مى‏شود كه محو از بين بردن چيزى است و اثبات بر جا گذاشتن چيز ديگر. آيه مطلق است و قيدى به آن نخورده است. حكم محو و اثبات، حكمى است عمومى كه تمامى حوادثى كه به حدود زمان و اجل محدود مى‏شود، دست خوش آن مى‏گردند. جهت تغيير، دستخوش مرگ و زندگى، زوال و بقا و انواع دگرگونى‏ها مى‏شود و يكى جهت ثبات است كه دگرگونى نمى‏پذيرد.  گوييم قضا، ثابت است و قَدَر به سبب علل و عواملى كه خداوند آن را مى‏داند، قابل تغيير است و عمر هم در قَدَر الهى قابل كم و زياد است. (مژ: 71و72)     اصطلاحات  × وقتى يكى از بزرگان علم و دانش به ديدن حضرت استاد آمده بود و ساعتى نشست و مطالب مختصرى هم گفته شد و بعد رفت. از جنابش پرسيده شد: ايشان را چطور ديديد؟ فرمودند: از سينه (يا از گردن) به بالا را اصطلاحات علمى پر كرده بود. (صح: ص 166)    او درويش است  × روزى يكى از اهل دانش به منزل استاد آمدند، تا از ايشان استفاده ببرند؛ استاد به قيافه او نگاه مى‏كردند. بعد از رفتن، سؤال شد ايشان چطور بودند؟ فرمودند: او درويش (مسلك) است. در واقع آن شخص در زمره يكى از سلاسل معروف بود. (صح: ص 166)    توى فكر  × يكى از تلامذه، پدر خود را منزل استاد براى ملاقات آورده بود. ساعتى نشست و حرفى نمى‏زد. بعداً از استاد سؤال كرد: پدر مرا چطور ديديد؟ فرمود: همش توى فكر بود. آن تلميذ عرض كرد: درست است؛ ايشان هم مشكل خانوادگى دارد و هم به امراضى جسمانى دچار است، براى همين دائماً در فكر است. (صح: ص 166)    مانع از پسر  × پسر يك آقايى ازدواج كرد و منجر به طلاق مى‏شد؛ و ظاهراً مشكل را نسبت به عروس مى‏دادند.  به مرحوم استاد اين مطلب را عرض كردند؛ ايشان فرمودند: مانع از پسر مى‏باشد. آنان عروس را طلاق دادند و سپس براى پسرشان زنى جديد گرفتند. بعد از مدتى معلوم شد كه بچه‏دار نشدن از عروس اول و دوم، مانع از پسرشان مى‏باشد؛ و پى به كلام استاد بردند كه از اول فرموده بود، مانع از پسر آنان است. (صح: ص 171 و 172)    نجات از شمشير  × شهريور 1375 فرمودند: كسى در نجف براى يادگيرى علم به مدرسه جدّ ما رفت و آمد مى‏كرد. لكن يك صفت ناپسند داشت كه جنبه حيوانى داشت. او را از مدرسه جدّ ما (آقا سيد محمد كاظم يزدى) بيرون كردم بعد از مدتى او به عنوان محبت مرا براى نهار دعوت كرد.  در پنهانى، شمشير آماده كرد كه مرا مجروح كند و يا بكشد.  من از نيت او مطلع شدم؛ او در همان وقت محبوس به بول (ادرار) شد و به طرف مستراح رفت و من هم از وقت استفاده كردم و از آن منزل فرار كردم. (صح: ص 164)    عنايات امام حسين‏عليه السلام  × يكى از علاقمندان استاد گفت: هنگامى كه حال مزاجى جناب استاد خوب بود و كسالتى نداشتند و تازه به ايران آمده بودند، وقتى توجه مى‏كردند حالات زندگان و مردگان را ادراك مى‏كردند. بنده جلسه اولى كه به حضور آية اللّه كشميرى رسيدم و كسى در آن مجلس از علميت مرحوم پدرم نزد ايشان تعريف كرد، فرمود: ايشان پرهيزگار هم بودند و مورد عنايت امام حسين‏عليه السلام قرار دارند. بعد بعضى از خصيصه‏هاى پدرم را گفتند؛ انگار سالها با پدرم معاشرت داشتند.  پرسيدند: رابطه ايشان با امام حسين‏عليه السلام چگونه بود. عرض كردم: از چهارده سالگى زيارت عاشورا مى‏خواندند. فرمود: اهتمام در طول اين مدت به زيارت عاشورا نشانه ارادت به امام حسين‏عليه السلام و در برزخ از اين رابطه به نحو احسن برخوردارند. (مى: ص 115 و 116)    اخبار از دعوا  × يك عربى با حضرت استاد ارتباط خانوادگى داشت و مريد ايشان بود. گاهى با زنش دعوا مى‏كرد و تند مى‏شد و چيزهاى نامربوط از زبانش صادر و به زنش مى‏گفت.  وقتى خدمت استاد مى‏آمد، ايشان مى‏فرمودند: حيف است انسان از دهانش حرف‏هاى بد صادر شود و به زنش فحش بدهد!  چند بار كه اين قضيه تكرار شد، آن عرب فكر مى‏كرد كه زنش مى‏آيد منزل آقا و به خانم آقا مى‏گويد و او به آقا مطالب را مى‏گويد. لذا به زنش اين نكته را گفت، آن زن قسم ياد مى‏كرد كه اصلاً اين طور نيست. تا اين كه روزى زن و شوهر براى خريد به بازار قم رفتند. توى بازار دعواشان مى‏شود و مرد حرف‏هاى نامربوط و بد به زنش مى‏گويد.  بعد از خريد، تصميم مى‏گيرند منزل آقا بيايند. چون به منزل آقا مى‏رسند، حضرت استاد مى‏فرمايند: بله بعضى‏ها بازار مى‏روند، توى بازار دعوا مى‏كنند و اين حرف‏ها را به هم مى‏زنند، حيف است از تو كه چنين حرف‏هايى را مى‏زنى!  مرد عرب مى‏فهمد، كه زنش قضاياى درون خانه را به منزل آقا نمى‏رساند، بلكه استاد به علم باطنى مى‏ديده و مى‏دانسته است. (صح: ص 183)    هيچ خبرى نيست  × اهل علمى گفت: روزى با چند نفر از رفقا به تهران نزد شخصى رفتيم كه در طريقت و سلاسل سلوك داراى ادعا بود. بعد از ملاقات به قم برگشتيم.  روز بعد كه نزد آيت الله كشميرى رسيديم، جريان ملاقات با آن شخص را گفتيم. ايشان فرمود: هيچ خبرى (در مقامات و عرفان) از او نيست. بعد از مدتى شنيديم كه آن شخص مدعى را اعدام كردند؛ به كلام حضرت استاد رسيديم. (صح: ص 181)    عادت مى‏كنى!  × يكى از اهل سلوك كه قبلاً گاه گاهى سيگار مى‏كشيد و به محضر حضرت استاد مشرف مى‏شد، روزى خدمت استاد بود، پس سيگارى را نصفه كرد و كشيد.  استاد كه خود عادت به سيگار كشيدن داشتند؛ به آن شخص فرمود: اين كار را نكن كه عادت مى‏كنى. او عرض كرد: كم و نصفه مى‏كشم.  فرمودند: عادت مى‏كنى و الآن كه چندين سال از آن روز مى‏گذرد، كلام استاد به واقعيت پيوسته و آن اهل سلوك عادت مبرم به سيگار پيدا كرده است.!! (صح: ص 179)    اخبار جزيى اما كلى  × استاد روزى از يكى از شاگردان خويش پرسيدند: از حوزه علميه چه خبر دارى؟  عرض كرد: اخبارم جزيى است. فرمودند: جزيى آن هم بسيار است. (چه آن كه سالك فكر و همش در مجاهده بايد باشد، و اشتغال فكرى به غير حق نبايد داشته باشد كه بُعد مى‏آورد). (صح: ص 169)    او را عزل مى‏كنند  × رئيس يكى از ادارات كسى را فرستاد منزل آقاى كشميرى كه بعضى از افراد مى‏آيند منزل شما. شما بايد درب خانه را ببنديد. آقا فرمودند: ايشان بيخود كرده است، او را تا چند وقت ديگر عزل مى‏كنند. به دو هفته نكشيد كه پيغام آوردند كه آن رئيس را عزل كردند. با اين كه با حكومت زياد ارتباط نداشت، اما سلطنت روحانى داشت. (مى: ص 65)    تشخيص راه درست  × يك دفعه رفته بوديم شهرى، خدمتش نشسته بوديم. شخصى از رؤسا وارد شد. فرمودند: »هذا من اَهل النّار« او از اهل آتش است! فرمودند: از اين اطاق برويم آن اطاق. گفتم: آقا جان بد است! كمى تأمّل كردند. بعد من معذرت خواهى كردم و گفتم: آقا كمرش درد مى‏كند، ما مى‏رويم آن اطاق ديگر. با اين كه برخورد اوليه بود و آن شخص را نمى‏شناخت. نسبت به تمام افراد اين گونه بود. نگاهشان به افراد ظاهرى و قاعده‏اى نبود بلكه شهودى بود. (مى: ص 64)    × شما در نجف منزل شيخ على... چطور فهميديد كه پدرش در ايران فوت كرده است؟  ج: به منزل شيخ رفتم ديدم مرغ خانه دورش مى‏گردد، به دوستان گفتم به او نگوئيد اما كار اين مرغ زبان حالش اين است كه مصيبت به او روى مى‏آورد. شيخ على وقتى به بازار نجف رفت، نامه‏اى از ايران آمد كه پدرت از دنيا رفته است. (ر: ص 132)    ارواح  احضار ارواح  × يك نفر از اهل دانش در محضر دو تن از استادان خود كه آنها از شاگردان عارف باللّه، آيت اللّه قاضى‏قدس سره بودند، شاگردى كرده بود. در سال‏هايى كه حال مزاجى جناب استاد بسيار ممتاز بود، چند بار با ايشان ملاقات داشت.  در يكى از ملاقات‏ها استاد فرمود: »برنامه‏اى است كه اگر انجام شود مى‏توان با ارواح تماس برقرار كرد. اگر بخواهى، به شما مى‏دهم«! ولى آن اهل دانش قبول نكرد.  فقير گويد: نكته‏اى كه در حال بزرگان ديده مى‏شود اين است كه گاهى با مخاطب خود طورى سخن مى‏گويند كه «بلى» و «خير» از اراده متكلم است نه مخاطب؛ و مخاطب اين رمز را متوجه نمى‏گردد. (مژ: ص 32 و 33)    × آيا روح در قرآن همان جبرئيل است؟  ج: بعضى بزرگان و اساتيد فرمودند: روح همان جبرئيل‏عليه السلام است كه به صورت فرد در آيه «تَنَزّل المَلائكة والرّوح» آمده است. (آ: ص 85)    × معراج با جسم و روح آيا براى عارفان اتفاق مى‏افتد؟  ج: بعيد است، ولى معراج روحى براى خيلى از اولياء به ظهور پيوست. (آ: ص 68)    × جسم مريض مى‏شود آيا بر روح تأثير مى‏گذارد، به اين معنا كه حتى جلو كشفيات را بگيرد؟  ج: همانند راكب و مركوب مرتبط هستند، كسالت جسم در روح هم تأثير مى‏گذارد و مانع از مكاشفات هم مى‏شود. (آ: ص 70)    تماس با روح آقاى قاضى  × مرحوم آية الله كشميرى مى‏فرمودند: پس از ارتحال استاد (قاضى) هر چند وقت، با روح ايشان در تماس بوده و گفت و گو دارم. (مى: ص 121)    رياضت سوره حمد  × درباره اتصال به ارواح، سوره حمد را به رياضتى خاص درباره ديدن ارواح در خواب و بيدارى دستور مى‏دادند. اما سالك بايد چند سالى سلوك كند تا اين سنخيت و اتصال پيدا شود و براى افراد مبتدى در سلوك و كسانى كه شرايط تجرّد در آنها نباشد، اين آثار نمى‏آيد. (مى: ص 97)    ابن فهد حلى  × يكى از تلامذه گويد: ما با ايشان كنار امامزاده‏ها، آن جا نشسته بوديم، يك دفعه ديدم آقاى كشميرى حالش دگرگون شد، فرمود: صاحب كتاب عدة الداعى مرحوم ابن فهد حلى (روحش) آمد. (مى: ص 81)    مجلسى اول  × يكى از شاگردان اهل سلوك در تاريخ 1412 (ه. ق) عرض كرد دلم مى‏خواهد به روحى از اولياء متصل شوم، نظر شما به كدام يك مى‏باشد؟ فرمود: براى مرحوم محمد تقى مجلسى (پدر علامه مجلسى) چيزى (مانند سوره ياسين) بخوانيد. دو سال بعد همان شخص در تاريخ رجب 1414 (ه. ق) سؤال كرد كه: براى اتصال به بزرگى به كدام يك از اولياء از نظر روحى توجه داشته باشد؟  فرمودند: محمد تقى مجلسى )پدر علامه مجلسى(. )صح: ص 138 و 139)    القاء روح  × سؤال شد كسى در تهران و شخصى در قم است، آن كه در تهران است از توى خانه‏اش با آن كس كه در قم است صحبت مى‏كند (فاصله 140 كيلومتر) و مطلبى را مى‏گويد، آيا امكان دارد؟ حضرت استاد در جواب فرمودند: آن كس قوى است كه با القاء روح به طرف ديگر مى‏فهماند و آن جنبه اراده و تجرد روحى طرف است كه اين قدرت را دارد. (صح: ص 150)    × آيا با ارواح تماس داشته‏ايد؟  ج: در عراق و ايران برايم بارها اتفاق افتاد، و در ايران بيشتر مرحوم سيد على آقا قاضى و پدرم را مى‏بينم. آنان با من صحبت مى‏كنند و من به كلمات آنان گوش مى‏كنم. (آ: ص 80)

 × قضيه جوان لبنانى كه احضار ارواح داشت و عده‏اى از علما نجف را جذب خود كرده، چه بود؟  ج: به من گفتند جوانى لبنانى به نجف آمده و احضار دارد، بيا شما را نزد او ببريم، گفتم: نمى‏آيم؛ پس او را نزدم آوردند. بعد از تعارفات گفتم: روح فلان شخص را احضار كن، هر چه قدرت داشت به كار برد، نتوانست. گفتم: باز چه كار ديگرى وارد هستى؟ گفت: افراد را خواب مى‏كنم، گفتم: فرزندم سيد حسن كه كوچك است او را خواب كن؛ هر كار كرد نتوانست.  × چه مانعى بود كه او در منزل شما نتوانست هنر خود را نشان بدهد؟  ج: خود آن لبنانى گفت: اراده و قوّت تو مانع از قدرت نمايى من است.  × براى تماس با ارواح بزرگان اهل معرفت چه چيز خوب است؟  ج: خواندن قرآن و هديه به روحشان، تا با ايشان رفيق شويد. (آ: ص 80 و 81)    اسم اعظم  × بحث درباره اسم اعظم از مطالب بسيار دقيق و ظريف و مشكل است كه آيا لفظ است يا معنى يا حال و يا مقام يا جمع لفظ و مقام و حال و معنى و... كدام است؟!  همه اسماء الهى، اسم اعظم هستند، لكن برخى از آنان مانند حىّ و بصير و امثال اينها از امّهات هستند و در اخبار اسم اعظم را بر 73 حرف تقسيم كرده‏اند كه يك حرف نزد آصف بن برخيا بوده است.  سيد بن طاووس در كتاب شريف مهج الدعوات ص 136 در تعيين اسم اعظم، اذكار و دعاها و آياتى را نقل كرده است. حال، آيا هر كس آنها را بخواند، اسم اعظم نصيبش مى‏شود؟ خير، اسم اعظم، جنبه شخصى دارد كه يا پيامبر و يا امام و يا يكى از اولياى بزرگ به فردى عطا مى‏كنند و نوعاً دارندگان آن خاموشند!!  از جناب استاد از اسم اعظم پرسيده شد، فرمودند: از اسماءاللّه «يا حىّ يا قيّوم» و از قرآن «بسم اللّه الرّحمن الرّحيم و سلام قولاً من رّب رّحيم» و چهار آيه آخر سوره حشر است.  استاد مى‏فرمودند: دارنده طى الارض، بعضى‏ها ملكى يا جنّى كه مسخر اوست او را مى‏برد. براى امامان غير آن چيزى كه براى ديگران است. بعضى‏ها خود تنها مى‏روند و بعضى‏ها قدرت بيشتر دارند، كسى ديگر را هم مى‏توانند سير دهند. مى‏فرمودند: اسم اعظم، مراتب مختلف دارد، گاهى به حالى است كه دارنده آن توجه مى‏كند و اثر مى‏نمايد.  نتيجه آن كه اسم اعظم به حرف و كتاب نيست، دادنى است به كسى كه قابل باشد. (ر: ص 107و108)    رياضت آصف برخيا  × علامه طباطبايى رياضت آصف برخيا را به مرحوم آية اللّه كشميرى هديه كردند و گفتند: برادرم آية الله سيد محمد حسن طباطبايى، مى‏توانست با روح آصف بن برخيا وزير حضرت سليمان‏عليه السلام تماس بگيرد و پرسش‏هايش را از او مى‏پرسيد.  دستور ارتباط با وى و يادگيرى اسم اعظم از او نيز خواندن آيه «قال الّذى عنده علم من الكتاب انا اتيك به قبل ان يرتد اليك طرفك فلمّا راه مستقرّا عنده قال هذا من فضل ربّى ليبلونى اشكر ام اكفر و من شكر فانّما يشكر لنفسه و من كفر فانّ ربّى غنىّ كريم» (نمل: 40) در يك اربعين و با عددى خاص است. (مى: ص 122)    آصف برخيا  × فرمودند: اين آيه «قالَ الَّذى عندَهُ علم منَ الكتاب أَنَا آتيكَ به قَبلَ أَن يَرتَدَّ اليكَ طَرفُكَ فَلَمّا رَآهُ مُستَقرّاً عندَهُ قالَ هذا من فَضل رَبّى ليَبلُوَنى أَأَشكُرُ أَم أَكفُرُ وَ مَن شَكَرَ فَانَّما يَشكُرُ لنَفسه وَ مَن كَفَرَ فَانَّ رَبّى غَنىّ كَريم» (نمل: 40).  به عدد كثير يك اربعين، نتيجه‏اش اسم اعظم است كه نزد آصف برخيا (وزير و برادرزاده حضرت سليمان) بود كه به حضرت سليمان گفت: پيش از چشم بر هم زدنى تخت بلقيس )ملكه سباء( را نزد تو خواهم آورد؛ و به چشم بر هم زدنى آن تخت را نزد سليمان‏عليه السلام حاضر كرد.  امام صادق فرمود: آصف برخيا از طريق طى الارض تخت بلقيس را نزد سليمان‏عليه السلام حاضر كرد.  سرزمين سبا در كشور يمن واقع بود و جناب سليمان‏عليه السلام در بيت المقدس حكومت مى‏كرد و اين تخت را از يمن به فلسطين، به يك چشم بر هم زدن آورد. (صح: ص 174)    × در كتاب مهج الدعوات سيد بن طاووس چند صفحه در باب اسم اعظم نوشته، به نظر شما كدام يك از آنها مهم‏تر است؟  ج: «بسم اللّه الرّحمن الرّحيم» كه خيلى چيزها در آن است. (آ: ص 74)    × اسم اعظم به نظر شما در كدامين اسماء اللّه مى‏تواند باشد؟  ج: در «حىّ و قيوم». (آ: ص 76)    × اسم اعظم لفظ است يا حال؟  ج: اسم اعظم داراى مراتب مختلف است، لكن حالى است كه در آن مقام، شخص توجه مى‏كند و اثر مى‏نمايد. (آ: ص 72)    اولياء الله  حاج محمد  × استاد فرمود: پيرمردى به نام حاج محمد در يكى از حجره‏هاى كربلا ساكن بود كه دلش مى‏خواست در كربلا بميرد، ولكن در مشهد رحلت كرد. او كمى دافعه داشت ولى با اين حال نزدش مى‏رفتم، چرا كه چيزهايى از عهده‏اش بر مى‏آمد. روزى آبگوشت درست كرده بود و براى صرف غذا مرا دعوت كرد.  به من گفت: در خوردنى‏ها چه چيزى را دوست مى‏دارى؟ گفتم: خربزه مشهد.  از آن لحظه به بعد غذاى آبگوشت را مى‏خوردم، اما مزه خربزه مشهد را مى‏چشيدم.  استاد فرمود: روزى فرزندم، سيد محمود گفت: مى‏خواهم بروم ايران. گفتم: براى چه چيزى؟ گفت: بروم كار كنم. مادر سيد محمود شروع به گريه كرد و من هم اصرار مى‏كردم كه نرود، اما فايده‏اى نداشت. رفتم كربلا در حجره حاج محمد و قضيه رفتن سيد محمود به ايران را به او گفتم.  گفت: عكسش را دارى؟ گفتم: آرى.  عكسش را به حاج محمد دادم و گفت: نه! سفر به ايران نه!!  عكس را از او گرفتم و برگشتم نجف و به خانه رفتم. شب سيد محمود گفت: من هر چه فكرش را مى‏كنم، مى‏بينم كه صلاح نيست به ايران بروم كه اين تأثير كار حاج محمد بود. (مژ: ص 64 و 65)    آقا سيد احمد كربلايى (گريه استاد)  × خدمت حضرت استاد عرض شد: مرحوم آية اللّه ميرزا محمد تقى شيرازى وقتى مرجع تقليد شدند، احتياطات خود را رجوع به عارف باللّه آقا سيد احمد كربلايى (استاد سيد على آقاى قاضى) دادند. آقا سيد احمد كربلايى وقتى شنيدند آن قدر گريه كردند كه نزديك بود بى‏هوش شوند.  بعد فرمود: به ميرزاى شيرازى بگوييد: الآن قدرت (مرجعيت) در دست شماست، ولى آخرت قدرت در دست جدّ ماست و شكايت شما را مى‏كنم (كه مردم را در فتوا به من ارجاع مى‏دهيد). وقتى سخن به اين جا رسيد، حضرت استاد گريه نمودند كه چقدر اهل معرفت از فتوا پرهيز مى‏كردند. (صح: ص 151)    او انسان نبود ملك بود  × ما نمى‏دانيم در چه سالى حضرت استاد از نجف به ايران - در جوانى - آمدند و به زيارت جدّشان حضرت رضاعليه السلام رفتند.  فرمودند: در سفر اول به مشهد مقدس كسى را ديدم كه انگار انسان نبود، ملك بود. هيبت او مرا گرفت؛ يقين پيدا نكردم كه حضرت ولى عصر (عج) بوده است. از بعضى تلامذه خاص بعداً شنيدم كه استاد فرمودند: دستش را هم بوسيدم.  از آن آقا سؤال كردم به چه چيزى به اين مقام رسيديد فرمود: به «بسم اللّه الرّحمن الرّحيم».  ظاهراً در همين سفر اول بود كه وقتى وارد حرم مطهر امام رضاعليه السلام شدند و چشمشان به ضريح مطهر افتاد، چنان جذبه‏اى ايشان را گرفت كه بى‏اختيار با صداى بلند گفت: «واللّه هذا ابن رسول اللّه: قسم به خدا اين امام فرزند رسول خداست». (صح: ص 148)    شيران كوه  × فرمودند: شخصى از اهل هندوستان برايم نقل كرد: مرتاضى در دامنه كوهى به نام »شيران كوه« زندگى مى‏كرد.  عده‏اى مى‏خواستند او را بكشند، او به كوه پناه برد و با قدرت روحى كه داشت بدون آن كه شكافى در كوه باشد، از اين طرف كوه به آن طرف كوه رفت، و الآن روى آن كوه تابلويى نوشته شده است. (صح: ص 151)    خانه‏هاى قم  × يكى از اهل ولايت گفت: روزى رفتيم خدمت حضرت استاد، فرمودند: در قم از اولياء الهى خبرى هست؟ گفتيم: بلى، افرادى را مى‏شناسيم و نام برديم.  فرمود: ديشب سير كردم و تمام خانه‏هاى قم را سر زدم، اما شخصى را (به عنوان انسان كامل) نيافتم. (صح: ص 181)    بالاها خلوت و پايين‏ها شلوغ  × جناب استاد فرمودند: من و مرحوم آقاى فكور يزدى (م 1394 ه. ق) براى زيارت حضرت امام رضاعليه السلام به مشهد رفتيم و مسافر خانه‏اى را اجاره كرديم.  يك وقت ديدم طبقه پايين جوانى وضو مى‏گيرد همانند يحيى پيامبرصلى الله عليه وآله خائف است. به آقاى فكور گفتم برو او را ببين.  او رفت و از نزديك وضو گرفتن او را ديد و به جوان گفت: يك آقايى به نام كشميرى طبقه بالاست خوبست شما را ببيند.  جوان گفت: سه سال قبل در قنوت نماز او را معرفى كردند.  جناب استاد فرمودند: سالهاى بعد وقتى تهران منزل بنده زاده بودم، بچه‏هاى كوچك توى خانه سرو صدا مى‏كردند، آمدم درب خانه كه توى كوچه باريك كم رفت و آمد بود نشستم همان جوان با موتور نزد من آمد و اين جمله را گفت: پائين هميشه شلوغ است و بالاها خلوت است، بعد رفت و ديگر او را نديدم. (صح: ص 188)    × آيا در غذا تصرف ممكن است؟  ج: بلى خودم آن را ديدم، حاج محمد وقتى با او صحبت خوردنى‏ها شد من گفتم: من خربزه مشهد دوست دارم، آن روز آبگوشت درست كرده بود، وقتى آبگوشت مى‏خوردم همه‏اش مزه خربزه مشهد داشت. (ر: ص 132)    × جاى اولياء خدا در قيامت كجاست؟  ج: نزد مليك مقتدر كه بهشت خاص است نه بهشت عمومى. (ر: ص 139)    × صحت دارد چند نفر شما را از ايران رفتن نهى كردند؟  ج: بله از جمله يك عرب روشنى به من فرمود: ايران بروى مانند شمع خاموش مى‏شوى و آقا مستور شيرازى فرمود: پشيمان مى‏شوى. (ر: ص 137)

سیره عملی

مرحوم استاد مى‏فرمود: هزار بار خواندن سوره توحيد براى نورانيت قلب و آسان شدن امور بسيار خوب است؛ بلكه براى همه چيز سوره توحيد خواندنش خوب است. براى ازدياد يقين هم بجاست.  مى‏فرمود: مرحوم حاج آقا مصطفى خمينى مدت‏ها روزى هزاربار مى‏خواند.  مى‏فرمود: از رياضات براى طى‏الارض خواندن اين سوره است.  مى‏فرمود: آقا سيد مرتضى كشميرى عجيب بود، نماز 1000 قل هو اللَّه احد را مى‏خواند كه آن دو ركعت است، ركعت اول بعد از حمد 1000 بار سوره توحيد و ركعت دوم بعد از حمد يك بار سوره توحيد خوانده شود.  پيامبر فرمود: «1- هركس هزار بار اين سوره را بخواند هر آينه نفس خود را از خدا خريده و از بندگان خاص خدا خواهد بود. 2- هركس هزار بار اين سوره را بخواند نزد خدا بهتر از هزار اسب آماده براى جنگ در راه خداست.  3- هركس هزار بار اين سوره را بخواند نمى‏ميرد تا اينكه جايگاه خود را در بهشت ببين». (صح: ص 175)   × چه عملى را خودتان به تجربه مقرّب و خيلى مؤثر ديديد؟  ج: هزار قل هو اللَّه احد. (مژ: ص 100)    شش قل هو الله × سوره توحيد براى هر جهت يك‏بار خوانده مى‏شود. چنانچه امام صادق‏عليه السلام به مفضل‏بن عمر فرمود: «خودت را از مردم محافظت كن با «بسم‏اللَّه‏الرحمن‏الرحيم» و سوره توحيد (قل هو اللَّه) در شش جهت خودت بخوان، راست و چپ، پايين و بالا، جلو و عقب». (مژ: ص 31)    آية الكرسى × من اين را دقيقاً يادم هست، آيةالكرسى را مرتب مى‏خواند. شايد روزى 100 تا 150 بار مى‏خواندند؛ و سوره يس را دائم مى‏خواندند. (مى: ص 43)   313 آیة الکرسی  × يك روز صبح رفتم با ايشان خداحافظى كنم بروم جبهه، قرار بود ما را بفرستند جنگ‏هاى پارتيزانى داخل عراق.  آقاى كشميرى خيلى ناراحت و افسرده شد و من تعجب كردم. ايشان دعايى به من داد و گفت: برگشتيد اين را به من بدهيد. بعد از آن به من گفت: روزى كه رفتيد به عدد شهداى بدر براى شما آيةالكرسى خواندم.  سيصد و سيزده تا آيةالكرسى خواندن براى جوانى كه خيلى هم معلوم نيست كى هست، كى نيست براى يك پيرمرد زياد بود. (مى: ص 79)    آية الكرسى و معوذتين × در مراجعات به محضر استاد، بعضى شكايت از اذيت شياطين و وسوسه در خيال و نفس مى‏كردند، ايشان مى‏فرمودند: آيةالكرسى و سوره قل اعوذ بربّ النّاس و سوره قل اعوذ بربّ الفلق تكرار شود، خواندنش براى دفع شياطين خوب است. (صح: ص 176)   × براى دفع شياطن چه آياتى و سُورى خوب است خوانده شود؟  ج: آيةالكرسى و معوّذتين بخواند دفع گردند. (ر: ص 137 و 138)   × آيةالكرسى را بعضى علماء علوم غريبه چنانكه در گوهرشب‏چراغ هم متذكر شده است يك آيه مى‏دانند نظر شما چيست؟  ج: آيةالكرسى سه آيه و تا «هم فيها خالدون» مى‏باشد. (آ: ص 84 و 85) × براى حافظه خواندن چه آيه‏اى خوب است؟  ج: آيةالكرسى تا هم فيها خالدون روزى 21 مرتبه. (آ: ص 85)    سوره ياسين × به سوره ياسين خيلى علاقه داشت و از صداى ايشان كه داشت قرآن مى‏خواند ما توى كوچه مى‏فهميديم كه آقا به خانه آمده است. (مى: ص 28)    ختمى از سوره ياسين × فرمودند: ختمى است از سوره ياسين كه روز اول يك مرتبه، روز دوم دو مرتبه تا روز چهلم چهل مرتبه خوانده مى‏شود. خودم آنرا انجام دادم. (صح: ص 178)    ياسين يك تا هفتاد × ختمى داشتند كه سوره ياسين را از يك (روز اول) تا به هفتاد (روز هفتادم) مى‏رساندند و دوباره از هفتاد به يك برمى‏گشتند (كه در مجموع 139 روز مى‏شد) (مى: ص 73)    سه هديه از هند × ... سوره ياسين يكى از ختومات است كه روز اول يك مرتبه، روز دوم دو مرتبه، تا روز صدم صد مرتبه.  يك نفر گفت: آقاى كشميرى را در صحن ديدم كه داشتند سوره يس را به عدد 85 مى‏خواند كه فرمودند: نتيجه آن اين است كه به آدم، علم مى‏دهد. (مى: ص 107)   × علّت اين كه سوره ياسين قلب قرآن شده چيست؟ ج: به خاطر چهارده معصوم‏عليه السلام كه اين‏طور وارد شده است ياسين (صَلّى اللَّه على محمّد و آلهِ) والقرآن الحَكيم. (آ: ص 83) × از سوره‏ها براى طلب فرزند چه خوانده شود؟ ج: سوره ياسين به قصد حامله شدن براى فرزند، خوب است. (آ: ص 87) × اگر ياسين قلب قرآن است، قلب سوره ياسين چيست؟ ج: سَلامٌ قُولاً من رَبّ رَحيم» (يس 58). (آ: ص 86)     سلام قولاً من ربّ رحيم × حضرت استاد فرمودند: قلب سوره ياسين، آيه 58 است «سَلام قُولاً من رَبّ رَحيم» در آيه دو نقطه بالا و دو نقطه پائين دارد. چهار ملك موكل دارد، داراى ختوماتى است از جمله: به عدد جمع آيه يك اربعين براى روحانيت و معنويت خوب است. از حروف آيه حرف سين مورد نظر است.  از جمله ختومات اين آيه، «ختمى است كه از مرحوم سيد هاشم حدّاد نقل شده است كه: سوره ياسين را شروع به خواندن كند وقتى به اين آيه رسيد 1000 مرتبه آن را تكرار كند، بعد بقيه سوره خوانده شود». (صح: ص 153)    سوره مؤمنون × گاهى دلم براى مولا خيلى تنگ مى‏شود، سوره مؤمنون را مى‏خوانم. اين سوره على‏عليه السلام است، هديه مى‏كنم به روح حضرت و گاهى آقا را مشاهده مى‏كنم. (مى: ص 73)    سوره و آيه نور × مرحوم آيةاللَّه كشميرى‏رحمهم الله مى‏فرمود: «مدّت طولانى براى تقرّب به محضر حضرت بقيةاللَّه، روزى يك مرتبه سوره نور خوانده شود».  حضرت استاد براى اين‏كه شخص صاحب استخاره شود، آيه 35 سوره نور (اللَّه نور السّموات و الارض... شى‏ء عليم) را به عدد 1014 يا 1114 در شب‏هاى جمعه تجويز مى‏فرمود. (مژ: ص 30)    آيه كاشِفَه × حضرت استاد درباره آيه «اَزفَت الآزفَةُ×لَيسَ لَها من دُون اللَّه كاشفَةٌ» فرمودند: براى مكاشفات مؤثر است .  بعد از چاپ كتاب روح و ريحان عده‏اى خواستار عدد و شرايط آن شدند، و ما توضيح داديم كه بعضى اذكار همانند اين ذكر حتماً اجازه استاد و طرف قابل لازم دارد. چرا كه اين ذكر عوارض جانبى براى ناقابل دارد.  حضرت استاد مى‏فرمود: من اربعينى به عدد ... توانستم در نجف بخوانم؛ ولى كسى در نجف بود كه اين ذكر را به عدد... مى‏خواند و از همه جا و همه كار خبر مى‏داد. (مهر ماه 1370)  فرمودند: من اجازه آن را از يك هندى گرفتم و خودم انجام دادم آثار زيادى دارد و براى نورانيت قلب خوب است. (آبان 1368) (صح: ص 211)    سوره دخّان × بعضى‏ها به جاى اين سوره قدر در شب‏هاى ماه مبارك رمضان سوه حم دخان را صد مرتبه در هر شب مى‏خواندند. (آ: ص 107)    سوره قدر × فرمود: مرحوم آيةاللَّه شيخ محمّد حسين اصفهانى معروف به كمپانى را درك كردم و از ايشان دستورى خواستم، ايشان خواندن سوره «انّا اَنزَلناهُ فى لَيلَة القَدر» را به من وصيّت كردند و فرمودند: هركس اين سوره را بخواند از سرش تا عرش عمود از نور متصل است؛ و خودش هم روزى هزار بار اين سوره را مى‏خواندند». (آ: ص 24) × استاد درباره سوره قدر «انّا اَنزَلناه فى لَيلَة القَدر» مى‏فرمود: «خواندن اين سوره در شب جمعه و عصر جمعه از استادمان سيد على آقا قاضى‏قدس سره به ما رسيده است.  صد مرتبه در عصر جمعه براى رزق حلال خوب است (و در روايت وارد شده كه در هر جمعه صد رحمت است، و نود و نه تاى آن براى خواننده اين سوره خواهد بود).  شب‏هاى ماه مبارك رمضان خواندن اين سوره هزار مرتبه تا شب بيست و سوم مخصوصاً براى ديدن آينده خود (در خواب يا بيدارى) مناسب است، و من هم چند سال در نجف آن را خواندم.  مرحوم آيةاللَّه خويى به دستور سيد على آقا قاضى خواندند و آينده خود را در عالم خواب ديدند. در خواب ديدند به مرجعيت مى‏رسند، و اموال كثيرى از بيت‏المال، سهم امام و سهم سادات در اختيار ايشان قرار مى‏گيرد كه بايد در مصالح مسلمين به مصرف برساند و وقايع ديگرى از زندگى ايشان... و بعد منادى در مأذنه صدا مى‏زند كه آقا سيد ابوالقاسم خويى وفات يافت!  خواندن اين سوره مخصوصاً هزار مرتبه سبب ديدن ملائكه و فرشتگان مى‏شود؛ و معنويت خوبى نصيب انسان مى‏گردد.» (آ: ص 106)   × شب‏هاى ماه رمضان چه چيزى نوعاً مى‏خوانديد؟  ج: هزار مرتبه سوره «انّا انزلناه». (آ: ص 75) × خواندن «انا انزلناه» به چه عدد و چه زمان از آقاى قاضى نقل شده است؟  ج: شب جمعه صد مرتبه و عصر جمعه صد مرتبه. (آ: ص 75) × شب‏هاى قدر خواندن كدام سوره‏هاى قرآن خوب است؟  ج: اگر كسى بتواند شبى هزار مرتبه سوره قدر را بخواند، روحانيت و معنويت خوبى نصيبش مى‏شود. (آ ص 83)    سوره بقره و آل‏عمران × به سال 1367 فرمودند: سوره بقره و آل‏عمران براى رزق و روزى خوب است. از امام صادق‏عليه السلام روايت شده كه: هركس سوره بقره و آل‏عمران را بخواند، اين دو سوره روز قيامت بر سر خواننده آن مانند دو قطعه ابر سايه مى‏افكند. (صح: ص 171)    هفت سلام قرآنى × از جمله مطالبى كه براى شفاء مريض فرموده بودند، اين بود: كه هفت سلام قرآنى با زعفران بر كاسه مثلاً چينى نوشته شود و بعد شسته شده، و آب آن را مريض بخورد نافع است.   1. سلام قولاً من ربّ رحيم (ياسين 58)  2. سلام هى حتّى مطلع الفجر (قدر 5)  3. سلام على نوح فى العالمين (صافات 79)  4. سلام على ابراهيم (صافات 109)  5. سلام على موسى و هارون (صافات 120)  6. سلام عليكم طبتم فادخلوها خالدين (زمر 73)  7. سلام على آل‏ياسين (صافات 30)  از قول مرحوم آقا سيد هاشم حدّاد به همين شكل براى تقويت حافظه نقل شده است. (صح: ص 173)    قابليت × اهل علمى بعد از وفات استاد نقل كرد كه من كسالت بسيار ناراحت كننده‏اى داشتم و دارم. نزد مرحوم جعفر آقا مجتهدى رفتم؛ و حضور آيت الله كشميرى رسيدم و كسالت را به اين دو بزرگوار گفتم. اما آنان نتوانستند براى من كارى كنند.  اين قضيه گذشت تا يك سال بعد همين اهل علم، حقير را ديد و سؤالاتى كرد و از جمله گفت: مى‏گويند آقاى كشميرى نماز نمى‏خوانده آيا شما نماز خواندن او را ديديد.  گفتم: عجب از شما كسى كه از خانواده مرجعيت و عرفان و سيادت است و مجتهد مسلم مى‏باشد؛ و بسيارى از مردم بنحو عام و خاص بوسيله ايشان هدايت يافتند؛ حال خودش نماز نمى‏خوانده!!  يك مرتبه به ذهنم آمد كه چرا، مرحوم جعفرآقا مجتهدى و حضرت استاد، در حياتشان توجهى به مرض او نكردند كه الآن اين سؤال را مى‏كند!  گوهر پاك ببايد كه شود قابل فيض ورنه هر سنگ و گلى لوءلوء و مرجان نشود  (صح: ص 37)    چرا با رمز؟ × امام صادق‏عليه السلام فرمود: منزلت مردم را در نزد ما، از اندازه روايت‏شان از ما بشناسيد. عده‏اى بعد از چاپ كتاب آفتاب خوبان و روح و ريحان، پرسيدند: چرا اكثر اذكار عدد و زمان و مكان و خواص آنها را با رمز نوشتيد و مطلب را ناتمام گذاشتيد و...  در جواب گفته مى‏شود:  1- جناب استاد اجازه به صورت عمومى ندادند؛ و از بازارى كردن مطالب پرهيز مى‏داشت.  2- عمل به بعضى اوراد عوارض جانبى حتى براى مؤلف دارد.  3- از روى نوشتار نسخه پيچيده نمى‏شود.  4- اجازه استاد حاذق و طبيب متخصصى لازم است.  5- اينها براى تيمن و يادگارى از آن استاد بوده است.  6- افراد دفتر كهنه و خرابى گذشته خود را نمى‏نگرند و با ذكرى مى‏خواهند همه چيز را بدست آورند.  7- كمال و تأثير اذكار به مراقبه نفس و نيت درست است نه صرف ذكر لسانى.  نتيجه آن كه: منزلت و مقام هر كس نزد خدا و ائمه و اولياء الهى به اندازه اتصال و معرفت و محبت است؛ و هر دعا و ذكر و نماز به اندازه نيت و عمل بالا مى‏رود و نتيجه مى‏دهد. (صح: ص 180)    قدرت جوان لبنانى × در سال 1367 فرمودند: يك جوان لبنانى به نجف اشرف آمد و عده‏اى از علماء را جذب خود كرد و به قدرت‏نمايى در احضار ارواح معروف شد.  به من گفتند: بيا نزدش برويم! گفتم: نمى‏آيم. او را به خانه‏ام آوردند و پس از گفتگو، گفتم: هنرت چيست؟  گفت: احضار روح مى‏كنم. گفتم: روح پدرم آقا سيد محمد على كشميرى را احضار كن. هر كارى كرد نتوانست. گفتم: چه كار ديگر مى‏دانى. گفت: پسرت را خواب مى‏كنم. گفتم: پسر كوچكم را خواب كن. او هر كار كرد نتوانست و نااميدانه برگشت. سؤال شد، شما چه كارى مى‏كرديد كه هنرش را نمى‏توانست بكار بگيرد. فرمود: اراده خود را جلوى اراده او قرار مى‏دادم، لذا نمى‏توانست بكار گيرد. بعد هم دولت عراق او را دستگير كرد و به كشورش لبنان بازگردانيد. (صح: ص 170 و 171)    قدم صاحبان نفس × از آن جايى كه ريشه سيادت حضرت استاد مبارك بود و نوه دو مرجع بودند؛ در نجف بعضى دكان داران به ايشان عرض مى‏كردند به حق جدت آيت الله سيد محمد كاظم يزدى اول صبح به دكان ما بيا تا رزق و روزى ما خوب شود.  اسباب بركت در زندگى، يكى قدم صاحبان نفس و سادات عظام است كه البته عقيده طالب نسبت به اين موضوع بى‏اثر نيست. (صح: ص 145)    قلب حرم خداست × عبادت‏هايش درونى بود، هميشه به من مى‏گفت: «اَلقَلبُ حَرَمُ الله فَلا تُسكن فى حَرَم اللّه غَير اللّه» (قلب حرم خداست پس در حرم خدا غير خدا را ساكن مكن). (مى: ص 39)    قسم به على‏عليه السلام × روزى استاد فرمود: «براى نتيجه گرفتن بعضى اعمال مانند فلان عمل، سه بار خدا را به على‏عليه السلام قسم مى‏دهى و سه بار على‏عليه السلام را به خدا كه نامش على است، قسم مى‏دهى». و الفاظ و كلمات قسم را بيان داشتند.  البته قسم دهنده بايد تناسب و سنخيتى با امام على‏عليه السلام داشته باشد و شأن و منزلت امام على‏عليه السلام را نزد على عظيم قلباً معتقد و بزرگ بداند. (مژ: ص 37)    به جدم قسم × استاد اگر صحبتى پيش مى‏آمد و مى‏خواست آن را بيان كند، خوب مجسّم مى‏كرد، تا شنونده تفهيم شود. اگر بالاتر از بيان اول مى‏خواست بفرمايد، مى‏فرمود: «به جدّم قسم»!!  گاهى همسرشان با ملاحتى خاص مى‏گفت: «مگر فقط شما جدّ دارى»؟! (مژ: ص 82)    قضا و قدر متأثر × جوانى از وابستگان نزديك استاد كه استاد به او علاقه وافرى داشت، از ايران خارج و در يكى از كشورها ساكن گرديد. بنده از استاد سؤال كردم: «آيا شما در جريان رفتن او به كشور ديگر نبوديد»؟  فرمود: «به عنوان ديدن اقوام مادرى (و كار) رفت ولى آن جا ساكن شد».  استاد دل پُر دردى از اقوام آن جوان داشت كه چرا راه را نشان دادند تا آن جا ساكن شود.  به خاطر تأثّر استاد، فقير به ندرت احوال او را از ايشان پرسش مى‏كردم، چون يادش تأثّرآور بود. (مژ: ص 43)   × درباره قضا و قدر قضيه‏اى را از مدرسه جدّ شما آيت الله سيد محمد كاظم يزدى نقل كرده‏اند كه مختلف بوده (درباره مردن طلبه‏اى) آيا دو تا بوده‏اند يا يك طلبه؟ و جريان چه بوده؟  ج: در مدرسه جدّ ما طلبه‏اى از بالاى پشت بام افتاد و نمرد، و در همان اوقات طلبه ديگرى (نه همان طلبه) از بالاى تخت اطاقش مثلاً از يك مترى افتاد و مرد. (ر: ص 135)    قبض  قبض طولانى × حضرت استاد وقتى از نجف به قم آمدند در كوچه آبشار خانه‏اى اجاره‏اى گرفتند و حال بسط داشتند و مزاج جسمانيشان معتدل بود چون بزرگى هديه‏اى دادند و ايشان در خيابان صفائيه خانه خريدند، بعد از مدتى نه چندان طولانى سكته كردند و سكوت و قبض همراه ايشان شد.  عرض شده مرحوم شيخ حسنعلى نخودكى اصفهانى گويد: هرچه ايام قبض به درازا بكشد، ايام بسط روحى هم به همان اندازه طولانى خواهد بود، شايد قبض شما دنباله‏اش بسط دامنه‏دار باشد.  فرمودند: در مورد قبض طولانى به دنبالش بسط طولانى، چه عرض كنم؟ دعا مى‏كنم انشااللَّه همين‏طور شود كه گفتند. (مى: ص 117)   قبض و كنار كشيدن × براى آيت اللّه كشميرى هم در اثر تكرار اسماء، قبض بود و همين خيلى‏ها را به غلط مى‏انداخت. طريقه ايشان هم بيشتر مقتضى قبض بود و در آن ساعاتى كه قبض داشتند، گويا خودشان را كنارى كشيده‏اند.  يك نفر كه در نجف با مرحوم آقا آشنا بود مى‏گفت در حرم حضرت اميرعليه السلام آيت اللّه كشميرى را ديدم دنبالشان آمدم تا به صحن، ناپديد شد و قضيه تخيّلى نبود. يك روز از آقا اين قضيه را پرسيدم، فرمود: «من آن شب حالت قبض داشتم و نمى‏خواستم با دوستان روبرو شوم. او پشت سر من مى‏آمد و يك دفعه مرا نديد». (مى: ص 58)   قبض بهتر از بسط × گاهى مى‏شد افرادى كه سالها در قبض مانده بودند، خدمت ايشان مى‏آمدند، ايشان برايشان صحبت مى‏كردند كه قبض بهتر از بسط است؛ قبض داعى بر حركت و دعاست و بركات ديگرى هم دارد. (مى: ص 59)    كتاب كتابى چهارصد صفحه‏اى × استاد در تاريخ 18 فروردين 1378 به لقاء ايزدى پيوست. قريب چهل روز گذشته بود كه يكى از اقوام نزديك استاد به بنده زنگ زد كه شما براى استاد كتاب ننويسيد. خودمان كتاب چهارصد صفحه‏اى مى‏نويسيم. بعد از مدّتى خبرى از نوشتن كتاب نشد. با دوستان مشورت كرديم، در مجموع نظر به نوشتن و چاپ كتاب دادند و اوّلين كتاب به نام آفتاب خوبان به چاپ رسيد و اين كتاب مژده دلدار پنجمين كتابى است كه چاپ شد و در دست شما قرار گرفت ولى از آن كتاب هيچ خبرى نشد!! (مژ: ص 87)    لسان صدق × «لسان صدق» عنوان كتابى است كه آقاى عادل كعبى در شرح احوال و مكاشفات آيةاللَّه كشميرى به زبان عربى در 300 صفحه نوشته و در دارالاوسط بيروت لبنان به تاريخ 1427 ه.ق به چاپ رسيده است.  نويسنده در مقدمه كتاب نوشته كه از چهار كتاب ما و كتاب شيدا از هئيت تحريريه شمس‏الشموس استفاده كرده و واقعاً در انتقال از فارسى به عربى توانسته حق مطالب را ادا كند. اين كتاب در كشورهاى عربى زبان، مى‏تواند بازگو كننده انديشه و احوالات عرفانى جناب استاد باشد. (مژ: ص 56)    تأليف × وقتى از جناب استاد درباره نوشتن جزوات درسى و اخلاقى و ذكرى سؤال شد، فرمودند: من درسهاى اخلاق شيخ مرتضى طالقانى را نوشتم، جزوه اذكار و اوراد كه از بزرگان گرفتم داشتم، و بر كفايةالاصول آخوند خراسانى شرح نوشته بودم كه آيةاللَّه خوئى و آيةاللَّه ميلانى بر آن تقريظ نوشتند.  اشعارى هم به عربى سروده‏ام. در تشييع جنازه مرحوم حاج شيخ عباس قمى اين بيت را سروده‏ام:  اصبح الاسلام يبكى و الرشاد لفقيد كان للدين عماد  لكن وقتى از عراق به ايران مى‏آمدم، بعثى‏ها همه را گرفتند و از بين بردند و هيچ دفتر و يادداشتى برايم نماند. (ر: ص 119)    گلستان كشميرى × در دنباله عرض مى‏كنيم: بنده وقتى چك‏نويس كتاب گلستان كشميرى را به تحرير درآوردم، يكى از سالكين كه نوعاً كشف و نومش رحمانى است، گفت: «در رؤيا ديدم آيةاللَّه كشميرى در اطاقى بود كه طاقچه‏اى كنارش داشت و دفترى كه ورق‏ورق بوده را گرفتند كه روى آن نوشته شده بود: «گلستان كشميرى»، و به عربى واحد، اثنين، ثلاث، اربع، خمس... صفحات آن را مى‏شمردند».  با اين كه كتاب «گلستان كشميرى» هنوز در مقدمات اوليه تايپ بود، روح پرفتوح آن زنده‏ياد احاطه و آگاهى كامل بر مسائلى كه در ارتباط با ايشان است، داشت.  خدايش از مزيد آلاء و مقامات مقرّبين نصيبش نمايد. (مژ: ص 87 و 86)    كتاب فتوا × نوعاً عرفاء كامل و واصلين به توحيد، از منصب و فتوا گريزان بودند، حتى بعضى‏ها امام جماعت عمومى را هم تقبّل نمى‏كردند.  نمونه‏اش مرحوم ملا حسينقلى همدانى، سيد احمد كربلائى، شيخ محمّد بهارى، سيد مرتضى كشميرى، سيد على آقا قاضى، علامه طباطبائى و... .  وقتى يكى از عرفا رساله عمليه نوشتند، فرمودند: براى ايشان خوب نيست. اواخر عمر شريف، به ايشان عرض كردند: بسيار كتاب فتوا نوشتند، با تأسف فرمودند:... .  عارف كامل شيخ محمّد بهارى در صفات علماء حقّه مى‏فرمايند: از صفات علماء آخرت يكى اين است كه: از فتوى دادن فرارى باشد، مثل فرار او از شير و افعى.  در روايت است؛ وقتى كسى وارد مسجدالنبى مى‏شد، اگر جمعى از صحابه نشسته بودند و چيزى از احكام سؤال مى‏كرد، همه آنها از ترس واقع شدن در خلاف منتظر بودند تا ديگرى جواب دهد، اينجا وجه تأمل خيلى است. (صح: ص 140)    تأسّف × مى‏فرمودند: «(يكى از) تأسف(ها) و غصه(هاى) من در آمدن از نجف به ايران اين بود كه سر مرز بعثى‏ها تمام نوشته‏جات و دفترهايم را از من گرفتند.» (مى: ص 74)   × كتاب مصباح‏الشريعه را چه‏طور ديده‏ايد؟  ج: بسيار كتاب خوب و قابل استفاده‏اى است. (آ: ص 95) × در نجف اشرف كدام كتاب عرفانى و فلسفى را مطالعه مى‏كرديد؟  ج: شرح اسماءالحسنى ملاهادى سبزوارى. (آ: ص 95) × فلسفه خواندنش لازم است؟  ج: خواندن شرح منظومه ملاهادى سبزوارى واجب است و خواندن بقيه كُتب فلسفى به اختيار طرف است. (آ: ص 95) × از درس‏هائى كه در نجف مى‏داديد، كدام كتاب برايتان گفتنش لذّت داشت؟  ج: شرح منظومه. (آ: ص 96)    كرامت كشف و كرامات × كشف و كرامات و رسيدن و دل بستن به آنها را اصل نمى‏دانستند و در عقيده به اين قضيه از بقيه بزرگانى كه قبل از ايشان بوده‏اند مستثنى نبودند. نظر همه بزرگان اين است كه اين قبيل امور در ميان كوچه و بازار ريخته است. (مى: ص 60) × آقاى كشميرى سطحش از اين حرف‏ها بالاتر بود كه كشف و كرامت برايش مهم باشد. به ما هم مى‏فرمودند: اين‏ها چيز مهمى نيست، چشم‏تان را نگيرد. طبيعى است كه كسى وارسته باشد گير اين مسائل نمى‏افتد. با اين كه خودشان كرامت داشتند ولى اصلاً مهم نمى‏دانستند. من هميشه احساس مى‏كردم ايشان يك موحد كامل است. توصيه‏اش هم هميشه اين بود كه دنبال اين حرف‏ها نرويد، دنبال خدا برويد. (مى: ص 81)   × گرچه در مباحث، مكاشفات، الهام، استخاره، قبور و امثال اينها كرامات هم همراه هست لكن خواستيم چند نمونه هم در اين باب درج كنيم.  اول: وقتى استاد در نجف بودند حكومت بعثى صدام اعلام كرده بود كه قمه زدن در محرم ممنوع و تهديد به قتل كرده بود. فرزند استاد و فرزند همسايه صندوق قمه و كفن را آماده و در وقت قمه زدن يك مرتبه همه آمدند و قمه زدند و بعد متفرق شدند و صندوق قمه را با كفن، فرزندشان به درون خانه آورد. بعثى‏ها به خانه همسايه رفتند بعد به خانه استاد آمدند و درب را زدند. ايشان درب را باز كرد، بعثى‏ها گفتند: سيدنا اسلحه داريد؟ فرمود: اسلحه من قرآن است. آنان به درون خانه آمدند و همه جا را گشتند صندوق را هم باز كردند لكن به خاطر تصرف استاد، چشم آنان قمه‏ها و كفن‏ها را نديد و رفتند.  دوم: يكى از دوستان، روزى سه استخاره براى ازدواج دائى‏اش كه استاد دانشگاه و دكتراى فيزيك داشت و در آذربايجان شرقى ساكن بود، گرفت. بعد از مدتى گفت: دائى‏ام وصف آيةاللَّه كشميرى را شنيده بود، مى‏خواهد از ايشان ذكرى طلب كند، حضرت استاد، روزى 12000 بار لااله‏الّااللَّه دستور فرمودند و ايشان به وسيله نامه، اين ذكر را براى دائى‏اش ارسال داشت. بعد از مدتى جوياى حال دائى‏اش شدم، گفت: ايشان استاد دانشگاه است و بعضى‏ها را ديده و لكن وقتى نامه‏ام را باز كرد و دستور استاد را ديد، انگار دريچه‏اى از حيات به رويش باز شد. بعد از شروع كارش به اينجا رسيده كه كمى كه ذكر توحيدى مى‏گويد، ديگر زبان ذكر نمى‏گويد، قلبش لااله‏الّااللَّه مى‏گويد و برايش بسيار لذّت‏بخش است (واقعاً همينطور است) مى‏گفت: وقتى براى تدريس مى‏روم اين حالت برايم باقى نمى‏ماند، امّا وقتى در تنهائى به ذكر توحيدى مشغول مى‏شوم، قلبم ذكر مى‏گويد (هنيئاً و زاداللَّه فى توفيقاته).  سوم: سالهاى پيش، روزى استاد با شيخى در تهران براى زيارت امام‏زاده‏اى مى‏رفتند. در آنجا نشسته بودند كه زنى با برادرش از كنارشان عبور مى‏كند. پس از لحظاتى آن خانم كه اصلاً حضرت استاد را نمى‏شناخت خدمت مى‏رسد و مى‏گويد: آقا سرم درد مى‏كند، آيا مى‏توانيد دعائى كنيد تا درد سرم خوب شود!؟  استاد مى‏فرمايد: چادر را به صورت بكشيد، بعد دعائى با اشاره دست به سرش مى‏خواند. زن مى‏بيند تأثيرى مثبت داشته، عرض مى‏كند: آقا شوهرى داشتم دو سال قبل فوت كرده، دلم مى‏خواهد او را در خواب ببينم، آيا امكانش هست؟  استاد مى‏فرمايد: امشب شوهرت را در خواب مى‏بينى. فردا آن زن نزد شيخ مى‏رود و مى‏گويد: آن آقا كيست كه اين همه قدرت دارد؟ هم سردردم خوب شد و هم شوهرم را بعد از دو سال در خواب ديدم، چون ديروز از آقا سيد (يعنى استاد) جدا شدم، دو بستنى خريدم و به نيت شوهرم به فقير دادم. شب در خواب شوهرم را ديدم كه گفت: دو سال تشنه بودم، امروز خوب سيراب شدم، كه از همّت آن آقا بوده است.  چهارم: زمانى كه استاد از نجف به قم آمدند، يكى از شاگردان كه با ايشان مربوط بودند، گفت: در مشهد، خواب ديدم كه همراه استاد به محضر مبارك امام رضاعليه السلام مشرف شديم، حضرتش در ضريح تشريف داشتند. عرض كردم: اسم اعظم مى‏خواهم! حضرت به استاد كه همراهم بودند اشاره كردند. من خدمتشان حواله امام را گفتم. ايشان خنديدند و چيزى نگفتند.  دوباره خدمت امام عرض كردم، حضرتش به استاد حواله دادند، گفتم: آقا مى‏شنويد حضرت چه مى‏فرمايد؟ خنديدند و تبسّم كردند.  بعد از بيدارى خدمت استاد رسيدم و جريان خواب امام رضاعليه السلام را نقل كردم، فرمود: من اسم اعظم دارم، منتهى ترتيب اعمال آن را ندارم. عرض كردم: حواله به شما نمودند، فرمود: بايد ترتيب آن و اجازه آن را از حضرت اميرالمؤمنين بخواهم.  بعد خودشان طورى انشاء مطلب كردند و با حالى مخصوص نسبت به امام گفتند، بعد فرمود: شما طلب كن.  از خانه استاد بيرون آمدم، آن‏وقت مجرد بودم و در حجره ساكن بودم، هفت الى ده روز مكرر در بيدارى حضرت اميرالمؤمنين را مى‏ديدم ولى جرأت بيان مطلب را به ايشان پيدا نمى‏كردم، اين اتفاق چند بار تكرار شد تا اينكه به استاد عرض كردم: ديگر نمى‏توانم اين حال را داشته باشم، چون وضعم دگرگون شده، فرمود: پى‏گيرى كن! ولى من از ادامه آن ناتوان شدم، و آن حال كشف و مشاهده از بين رفت.  پنجم: اوائلى كه استاد از نجف به ايران آمده بودند، هيچگونه امكانات مادى نداشتند. يكى از اَعلام مبلغى قابل توجه به شخصى واسطه مى‏دهد كه به ايشان برساند امّا آن شخص مقدار زيادى از آن پول را به كس ديگرى مى‏دهد، استاد از اين مسئله با خبر مى‏شوند. روزى در قبرستان نو (با حالتى خاص) فرمودند: من نياز به پول دارم، پول برايم مى‏فرستند، اما واسطه، آن را به كس ديگرى مى‏دهد، او كشته خواهد شد. عاقبت هم آن شخص پس از مدتى در حادثه‏اى كشته شد. (ر: ص 60 الى 64)   × ديدگاه ايشان در مورد كرامات اين گونه بود كه اولاً اصل كرامات بر يك حساب اگر قابل توجه باشد كه نيست، جايش جداست و حتى در مورد حقش هم خيلى ممدوح نيست. (مى: ص 55)    تصرف در چشم ناظر × يكى از شاگردان استاد گفت: »در اوايل تشرّفم به حضور استاد، شبى پس از نماز مغرب روبروى استاد در اطاقِ ايشان نشسته بودم و كسى ديگر در اطاق نبود.  سر مبارك استاد پايين بود. يك مرتبه ديدم استاد با اين هيئتى كه نشسته، قريب هفت يا هشت تاست. كمى نظر كردم، پيش خودم گفتم احتمالاً قوّه خيالم مى‏باشد. پس چشمم را به جاى ديگر منحرف كردم. باز به حضرت استاد نگاه كردم. ديدم استاد يكى نيست از پايين به بالا به همان هيئت استاد است. با تكرار ديدن اين قضيه كمى نَفَسَم حبس شد. بعد استاد سر بالا كرد و چيزى نفرمود و بنده به حالت اوّليه برگشتم و فهميدم كه ايشان در چشمم براى رؤيت منظور تصرّف كرده بودند.  اين قضيه در طول تاريخ حضورم در خدمت استاد فقط يك‏بار، آن هم در اوايل تشرّفم اتّفاق افتاد». (مژ: ص 73)    ديوانه شو × حضرت استاد فرمودند: بعضى‏ها در نجف مرا تهديد به مرگ كردند و يكى از آنها بيشتر با من مخالفت مى‏كرد، روزى به طرفم آمد و در آن حال به او گفتم. ديوانه شو! پس از مدتى كوتاه حالت جنون به او دست داد از جنابش پرسيدند: چطور شد با گفتن شما او جنون گرفت؟!  فرمودند: آن حالتى بود، در وقت خاص از من صادر شد و سريع عمل كرد.  توضيح آنكه: معروف است اولياء الهى اگر در حالتى خاص با تمام وجود چيزى را بگويند و يا بخواهند، همانطور مى‏شود. يعنى در وقت عادى و به نحو متعارف، اين حالت اثرى ندارد. (صح: ص 182)    مى‏دانم ولى نمى‏توانم بگويم!! × حضرت استاد بعضى چيزها داشتند كه يادگار گذشتگان و هديه افراد علاقمند از نجف و ايران بود، مانند تسبيح و انگشتر و ساعت و امثال اينها.  يك وقت شخصى كه تقريباً آشنا به مسائل درون منزل بود، اشياء ايشان را به سرقت برد، و آن زمان جنابش در تهران تشريف داشتند.  چون آمدند متأثر شدند كه چنين سرقت اتفاق افتاد. بعضى‏ها وقتى سؤال از سارق مى‏كردند مى‏فرمودند: مى‏دانم ولى نمى‏توانم بگويم!!  يكى از شاگردان خصوصى از واقعه سؤال كرد، استاد با قدرت روحى صورت سارق را به ايشان نشان دادند.  يكى ديگر از شاگردان گويد: از اينكه سارق كيست از جنابش پرسيدم، چيزى نفرمود، ولكن با القاء، نام سارق را به ذهنم وارد كرد. (صح: ص 158)    كتمان × كتمان ايشان در حد اعلا بود و تشنه كامى را به درياى معرفت نفس مى‏رساند. (مى: ص 61)    ترك ادعا × گاهى از جنابش درباره اسم اعظم، طىّ‏الارض و رؤيت امام زمان‏عليه السلام سؤالاتى مى‏شد، اوّلاً رد مى‏كرد و ادّعايى نداشت و در اين موارد كتوم بود گرچه افرادى اين‏گونه مطالب را در حق ايشان قائل بودند. استاد مى‏فرمود: «گاهى از نجف تا كوفه كه يك فرسخ راه است، پياده مى‏رفتم و بعضى اوقات در وادى‏السلام مى‏خوابيدم. بعضى مى‏گفتند: سيّد عبدالكريم اسم اعظم دارد». (مژ: ص 77)    او را نمى‏شناختند × در ايران هر چند تدريس در حوزه را دوست داشت اما موقعيت براى او فراهم نمى‏شد و مردم هم او را آن چنان نمى‏شناختند. (مى: ص 53)    كربلا صبح پنج‏شنبه × صبح پنج شنبه كه مى‏شد ديگر حواسش (براى رفتن شب جمعه به كربلا) پرت بود. (مى: ص 24)    منزوى    ايام تعطيل، پنج شنبه و جمعه‏ها حتماً كربلا مى‏رفتند، و اواخر به خاطر مسائل سياسى‏اى كه حكمفرما بود، منزوى بود. (مى: ص 44)    كلمات قصار × كُنه وجود حق‏تعالى در غايت خفا است و همه موجودات وجودشان از حق است. وجود همه تابع و اشعه آن وجود حقيقى است.  ما ذات خداوند را درك نمى‏كنيم. ما در فكر و عقل خود ماهيّتِ صفات را درك مى‏كنيم و مى‏فهميم، نه خود صفات و وجود حق را. ما از علّت پى به معلول مى‏بريم. از آثارِ صفاتِ حق به برهان لم به صفات آگاه مى‏شويم.  هر اسم و صفت حق يك نور مختص دارد كه در تجلّى به آن ظاهر مى‏شود. يك جا نور مبين، يك‏جا نور ابهج، و بستگى به قابليت شخص دارد.  هر وقت عبد تمام كارهايش براى خدا شد و خوديّتِ خود را نديد، فانى فى‏اللَّه مى‏شود و در معبود محو مى‏گردد.  عرش و كرسى و لوح و قلم كه كناياتى از علم و قدرت خدا مى‏باشند، در هر مرحله از ظهور و هر نشئه‏اى جلوه قدرت و علم هستند و اسمى به خود مى‏گيرند.  عبد وقتى اراده و علمش للَّه شد، فناى در حق مى‏شود.  حالت توجه به حق داشته باشيد، تا با خدا رفيق شويد كه او شفيق است.  ذات حق در قيامت تجلّى مى‏كند، امّا چون غير واجب متناهى است، نامتناهى را درك نكند و كُنه ذات را در آخرت هم درك نمى‏كند.  تجلّى ظهور حق در اشياء و امكنه واقع مى‏شود كه به رؤيت، ديده و به سمع، استماع مى‏شود. چنان‏كه صدا از درخت شنيده شد «انّى اَنا اللَّه» و تجلّى در كوه موجب شد كه موسى بى‏هوش شود. «فلمّا تجلّى ربَّه و للجبل جعله دكّاً و خرّ موسى صعقاً».  وجود مرض و فقر از حق است، امّا اسبابش از طرف بنده است.  فناى فى‏اللَّه يعنى خود را لا شى‏ء ديدن. در خدا فانى شدن و هيچ حول و قوّه‏اى را از خود نديدن را گويند.  ذكر «هو» اشاره به ذات دارد و هويّت مطلقه است.  اسم «اللَّه» اسم ذاتى است كه جامع صفات كماليه و جماليه است.  قولِ حق، فعلش مى‏باشد، در هر وقت و زمان كه باشد.  بهترين ياد از حق‏تعالى خواندن قرآن است كه كلام حق مى‏باشد.  خلاصه سلوك در ترك ماسوى‏اللَّه است.  كنه ذات حق‏تعالى ادراك نمى‏شود، نه در دنيا و نه در آخرت.  با خدا دوست شويد و توجّه به خدا داشته باشيد.  همه استعداد دارند، لكن توفيق الهى بايد شامل حال شود.  شما توكّلتان بايد به خدا قرص و محكم باشد.  توجّهت به يك‏جا باشد، نه همه جا. فقط به خدا توجّهت راست و مستقيم و صادق باشد.  خدا را بندگى كنيد. (مژ: ص 107 الى 110)    لباس بخشش لباس‏ها × با موافقت حضرت استاد، همسر مكرّمه ايشان لباسهاى آقا را از پيراهن و قبا و عبا بخشش مى‏كردند و دوستان لباسها را به عنوان تبرّك مى‏گرفتند و مى‏پوشيدند. (مى: ص 91)    لباس دامادى× در تاريخ 5 ذيحجه 1413 ه .ق (1370 ش) در مشهد اردهال كاشان كه زيارتگاه شاه سلطانعلى فرزند بلافصل امام باقرعليه السلام است در جمع خواص فرمودند: من شب عروسى خواستم دنبال ذكر الهى بروم، نگذاشتند. صبح عروسى رفتم به وادى‏السلام نجف. به دنبالم فرستادند كه علماء مى‏خواهند به ديدن شما بيايند.  لباس دامادى را يك‏بار پوشيدم، گفتم: طلبه‏هاى مدرسه علميه جدّ ما (آيةاللَّه سيد محمّد كاظم يزدى) چيزى ندارند، خجالت مى‏كشم من لباسى نو داشته باشم و آنان نداشته باشند!! (صح: ص 143)    لقاءاللَّه × براى لقاء الهى چه چيزى بايد محو شود تا ملاقات انجام گيرد؟  ج: شرك خفى و جلى بايد از بين برود «فَلا يُشرك بعبادةِ رَبِّهِ اَحَدا». (ر: ص 138) × آيا ملاقات و لقاء خدا سلسله مراتبى است يا اسباب قبلى هم دارد؟  ج: حديث قدسى است: (تَجَرَّد تَجَوَّع تَصِل تَرانى) اى موسى مجرد شو و جوع را شيوه خود كن تا به من متصل شوى و مرا ملاقات كنى، اسباب را متذكر مى‏شود. (ر: ص 135)    مكاشفات × از آنجائى كه براى اهل معرفت، به سبب تهذيب و صفاى باطن، و رفع حجب، مكاشفات با اختيار و بى‏اختيار دست مى‏دهد، و مشاهدات رحمانى از چشمه فيوضات جلالى و جمالى به شهود مى‏رسد، و معانى و حقايق برايشان كشف مى‏شود، حضرت استاد از اين نعم باطنى برخوردار بودند به حدّى كه قابل حصر نبود.   × ايشان مكاشفات عجيبى داشت. (مى: ص 83)   × ايشان به طور كلى روى مكاشفات خودشان هم خيلى تأكيد نمى‏كردند و تا مطمئن نمى‏شدند، ارزشى برايش قائل نمى‏شدند (كه فرمود: كسى كه حقايق را واقعاً ديده به مطالب صورى دل نمى‏بندد) (مى: ص 84)   × مرحوم امام خمينى‏قدس سره در وصيت به فرزندش مى‏فرمايد: پسرم آنچه در درجه اول به تو نصيحت مى‏كنم آن است كه انكار مقامات اهل معرفت نكنى كه اين شيوه جهّال است و از منكرين مقامات اولياء نباشى، اينان قطاع طريق حق هستند.  شهود تجلى افعال را «محاضره» و شهود تجلى ذات را «مشاهده» مى‏نامند. «مكاشفه» حالتى است كه در بيدارى در مدتى كوتاه انسان چشم بصيرتش باز مى‏شود و مطالبى را از غيب مى‏بيند. شايد بتوان گفت كه از دقيق‏ترين مسائل عرفانى همين مكاشفه است چه آنكه قوّه خيال و وهم و تصورات قبلى گاهى دخيل در مكاشفه مى‏شوند، و آنگاه شخص به قضاوت مى‏پردازد!! × يكى از اولياء اللَّه كه درباره‏اش كتاب هم نوشته‏اند، زمانى در مكاشفه ديده بود كه همه فلاسفه در برزخ در دود و آتش غرقند، غير از مرحوم آيةاللَّه كمپانى‏قدس سره!  اين ولىّ خدا چون درس نخوانده و از دور بر ضدّ فلاسفه چيزهايى شنيده بود، همه را (حتّى ملاصدرا و حاج ملا هادى سبزوارى و...) در دود و آتش مى‏بيند، اما يك فقيه متبحر را كه در فلسفه، مشهور و معروف نيست و از نظراتش در فلسفه حوزه‏ها خبرى نيست، او را در بهشت مى‏بيند!!  وقتى نزد استاد از اين مقوله و آن ولّى خدا صحبت شد، بيانات ايشان اشاره داشت كه حدّ ايشان پايين است.  و در اين‏باره مى‏فرمود: مرحوم شيخ محمّد كوفى كه داستان‏ها از او نقل مى‏كنند من بارها نزدش رفته بودم و با او معاشرت داشتم، آدم خوب و ساده‏اى بود و مكاشفاتى احياناً داشته، اما مشاهدات نبود (كه يعنى خود امام زمان‏عليه السلام را مشاهدتاً كنار خود ببيند) اما همه‏جا آن را مشاهدات نقل مى‏كرد و مطالب ديگرى هم فرمودند.  روزى براى استاد اين مطلب را نقل كردند كه يكى از اهل مكاشفه مطلبى را از امام هفتم‏عليه السلام به مرحوم آيةاللَّه شهيد دستغيب گفتند كه تا فلان تاريخ حاجتت برآورده مى‏شود. حاجت برآورده نشد و ايشان نزد آيةاللَّه شيخ محمّد جواد انصارى همدانى‏قدس سره مى‏آيند و مكاشفه فلان شخص را كه امام هفتم فرموده حاجتم داده مى‏شود، بيان مى‏كند و عرض مى‏كند: اما برآورده نشد! مرحوم انصارى همدانى مى‏فرمايد: آخر اين نَفس براى خود خدا دارد، پيامبر و امام هم دارد، غير آن خدا و پيامبر و امام واقعى. حضرت استاد اين مطلب را تصديق كردند. (ر: ص 52 الى 54)    ما براى نمونه چند مورد از مكاشفات استاد را براى خوانندگان طالب حقايق درج مى‏كنيم:   اول: استاد در منزل يكى از معروفين در سلوك و داراى مكاشفات بسيار، بودند و شيخى فاضل از اهل آذربايجان منزل آن شخص آمد و عرضه داشت: دخترم مريض است، و التماس دعا بسيار از او داشت. آن اهل سلوك گفت: مريضت خوب مى‏شود. استاد فرمودند:  «يك مرتبه تابوت و جنازه آن دختر جلويم پديدار شد و فهميدم دختر او مى‏ميرد. به آن اهل سلوك گفتم دخترش مى‏ميرد و خوب نمى‏شود. بعد از يك هفته سر پل آهنچى قم آن شيخ را ديدم و به من گفت: آقا دخترم مُرد. او چه مى‏گفت كه دخترت خوب مى‏شود»!!؟  دوم: فرمودند:  «بعضى مرا اذيت مى‏كردند، براى دفع اذيّت آنان چند بار سوره انّا انزلناه را خواندم به روح مرحوم آقاى قاضى تقديم كردم و از ايشان استمداد جستم. در مكاشفه آقاى قاضى را ديدم كه با اشاره با انگشتان اين كلام را فرمودند: «انّا كفيناكَ المُستهزِئين». يعنى ما شرّ آنها را از تو دور مى‏كنيم. همين‏طور هم شد و آن شخص بعداً فلج شد».  سوم: فرمودند:  «وقتى در سرداب خانه در نجف اشرف مشغول ختم «اللَّه‏الصمد» بودم، يك‏مرتبه كشفى واضح مشهودم شد. پس ديدم حوريان بهشتى جلويم بسيار ظاهر شده و نزد آنها يك سينى زيباست كه وسط آن خيلى عالى نوشته شده بود «اللَّه‏الصمد» كه وصفش قابل توصيف نيست».  وقتى سؤال شد همه چيز به كشف برايتان رخ مى‏دهد؟  فرمودند: «نه، گاهى به صورت الهام است كه به دلم تفهيم مى‏شود».  چنانكه روزى شخصى منزل استاد آمد و صداى تلويزيون در خانه شنيده مى‏شد. آن شخص براى اينكه خودى نشان بدهد گفت: اين صداى تلويزيون حرام است. استاد فوراً (به الهام قلبى) فرمودند:  «بلند شو، برو، حرام آن است كه ديروز صبح سيلى به صورت عيالت زدى و فلان فحش را دادى». (آ: ص 47 و 46 و 45)  چهارم: يكى از مريدان به استاد عرض مى‏كند: دختر فلان شخص از اهل آمل مريض است و مى‏خواهند او را به خارج كشور براى مداوا ببرند، شما دعا كنيد تا خوب شود.  استاد فرمود: جنازه دختر برايم كشف شده و به آن شخص گفتم: خارج بردن اثر ندارد. ولى آنها دختر را براى مداوا به خارج بردند و در همانجا درگذشت.  پنجم: وقتى استاد با يكى از تلامذه خود كه سيد نبود، به زيارت امامزاده شاه سيد على در شهر قم، خيابان باجك كه از نوادگان حضرت ابوالفضل‏عليه السلام است مى‏روند، استاد نگاه به لوستر بالاى قبر مى‏كند، به مكاشفه دخترى را در ميان آن مى‏بيند كه به استاد مى‏گويد: من سيده هستم، عيال اين تلميذ شما خواهم شد. بعد استاد به تلميذ همراه خود مى‏فرمايد: شما ازدواج خواهيد كرد و همسرتان از سادات خواهد بود. بعد از مدتى با دختر سيده‏اى ازدواج كردند.  ششم: يكى از آقازادگان قم خدمت استاد مى‏رسد، به او مى‏فرمايد ديشب پدرت از بارگاه حضرت اميرالمؤمنين‏عليه السلام فاصله مى‏گرفت علتش چيست؟  او نزد پدر مى‏آيد و از شب گذشته و اينكه كجا بودند جويا مى‏شود، مى‏گويد: ديشب به ديدن فلان شخص رفتم.  آن شخص اهل دانش از نظر باطنى نسبت به ولايت مطلقه مشكل داشته بود، ايشان مطلب استاد را براى پدر نقل مى‏كند.  خوانندگان عزيز دقت كنيد كه مجالست با افرادى كه به ائمه و حضرت زهراءعليها السلام از نظر اعتقادى و محبّت مشكل دارند، دورى و بُعد از آنان را موجب مى‏شود.  هفتم: روزى استاد به اتفاق شيخى از تلامذه به قبرستان وادى‏السلام قم (خاكفرج) مى‏روند و قبر يكى از بندگان ذاكر حق و محبّ حضرت مولى‏الموّحدين را زيارت مى‏كنند، در حالت كشف روح آن صاحب قبر به استاد مى‏گويد: اين شيخ همراه شما، خانه مى‏خواهد و به زودى خانه‏اى برايش فراهم مى‏شود و همين طور هم شد. (ر: ص 55 و 54)    شبها × او شب‏ها مدت زيادى بيدار بود و از اين تاريكى لذت مى‏برد، من فكر مى‏كنم مكاشفاتش هم شب‏هابود. (مى: ص 77)    بابى از معارف  × فرمودند: يك دفعه بابى از معارف (در نجف) بر من باز شد، كه آن قدر برايم سنگين بود كه اگر حرام نبود دست خودم را به سيم برق وصل مى‏كردم تا بميرم. (مى: ص 78)    مكشوف  × در جلسه‏اى خصوصى در اصفهان كه دو نفر از علماى بزرگ آن شهر نيز حضور داشتند و هر دو مرحوم شدند، صحبتى پيش آمد، استاد فرمود:  «من در هنگام نماز صبح چيزهايى مى‏بينم و احوالاتى بر من مكشوف مى‏شود و اجسادى را هم رؤيت مى‏كنم». (مژ: ص 23)    شش تابوت × جناب استاد روزى در حياط خانه (استيجارى در كوچه آبشار) نشسته بودند و با حالتى حيرت‏انگيز ذكر «لا حول و لا قوّة الا باللَّه» را زمزمه مى‏كردند. گاهى نگاهى به آسمان مى‏انداختند و گاه آهى مى‏كشيدند و سر در گريبان فرو مى‏بردند.  سؤال شد: آيا مسئله‏اى پيش آمده است؟ فرمود: ساعتى پيش كه سرگرم گفتن ذكرى بودم، ناگهان نظرم به آسمان معطوف شد. صحنه‏اى بسيار تكان دهنده ديدم كه در آسمان شش تابوت را فرشتگان طواف مى‏دهند.  به ذهنم رسيد اينان كه در تابوتند، چه كسانى هستند. آنها را از آسمان به زمين حركت و در جلوى همين تخت، تابوتها را كنار هم قرار دادند.  پس پارچه‏هاى سبزى را كه بر روى تابوت‏ها بود كنار زده شد، و ديدم كفن‏هاى آنان به خون رنگين است و تمام آنان روحانى و سالخورده‏اند و صورت و محاسن‏شان غرق خون است. بر حيرتم افزوده شده كه اينان به چه علت كشته شده‏اند.  پس يكى پس از ديگرى به صحبت درآمدند و اين‏طور خود را معرفى كردند: قاضى طباطبايى تبريزى، مدنى تبريزى، دستغيب شيرازى، صدوقى يزدى و اشرفى اصفهانى، و نام نفر ششم از ياد ناقل رفت. آن وقت مرحوم قاضى طباطبايى و مدنى امام جمعه تبريز شهيد شده بودند و بقيه در قيد حيات بودند. (مى: ص 115 و 114)    ديدن آقاى قاضى به كشف  × ايشان مريض احوال بود خدمتشان رسيدم، فرمودند: (روح) آقاى قاضى ديدنم آمد، هروقت مريض مى‏شوم، آقاى قاضى ديدنم مى‏آيد. (مى: ص 74)    دنياى حلال  يكى از شاگردان استاد گفت:  «اوايلى كه با استاد آشنا شدم در ماه رمضان، سوره توحيد مى‏خواندم و اين در جايى بود كه تبليغ رفته بودم و نماز و منبر و جلسه قرآن داشتم. روزى بعد از نماز صبح دخترى با حجاب را در كشف ديدم كه از بغل درِ اطاق به من نگاه مى‏كند. اصلاً از اين قضيه چيزى نفهميدم. بعد از ماه رمضان در قم خدمت استاد رسيدم و اين مطلب را به عرض استاد رساندم. ايشان فرمود: اين دنياى حلال است كه به شما رو مى‏آورد.»  توضيح: دنياى حلال يعنى رزق و روزى مباح و پاكيزه. (مژ: ص 84)    به سيرت خرس × حضرت استاد فرمودند: روزى شخصيتى مرا دعوت براى ملاقات كرد. روز موعد به جايگاه او رفتم. چون يكى از دربانان آن شخصيت را ديدم، به سيرت خرس ديدم (يعنى باطن او به صفت خرس بر من ظاهر شد». (صح: ص 181)    مكاشفه × آيا ملاكى ميان مكاشفه و معاينه هست كه تفكيك شوند؟  ج: مكاشفه فردِ ادنى، مدت زمانى‏اش كم است و معاينه فرد اكمل، ظهور و بروز دارد، در واقع خود مشاهَد را كنار خود مى‏بيند. (آ: ص 60) × آيا احتمال دارد مكاشفه طولانى هم بشود؟  ج: بلى، اما نه خيلى زياد. (آ: ص 68) × از آيات قرآنى براى مكاشفه كدام مؤثر است؟  ج: آيه «اَزفَت الآزفَة لَيسَ لَها من دُونِ اللَّه كاشفَة» (نجم 58). (آ: ص 87) × عده‏اى از بزرگان عرفان داراى مكاشفات بسيار بودند، سرچشمه آن از كجاست؟  ج: مكاشفات از صفاى باطن برمى‏خيزد. (آ: ص 64) × اذكارى كه در كشف تأثير دارند ارتباط با قلب هم دارند؟  ج: قلب وقتى روشن شد كشف برايش حاصل مى‏شود به نحو لزوم و التزام، و هرقدر روشن‏تر شود، آثارش بيشتر است. (آ: ص 73) × فرق ميان سير و مكاشفه چيست و نظيرش را بفرمائيد؟  ج: در قضيه شيخ مالك در وادى‏السلام كه حرم امام حسين‏عليه السلام را مى‏ديدم، اين مكاشفه بود. اما قضيه‏اى كه در باباركن‏الدين (قبرستان تخت پولاد اصفهان) اتفاق افتاد كه يكى از اولياء خدا آمد و مرا به نجف برد و برگرداند، اين سير بود و مكاشفه نبود. (ر: ص 131)  × شما شيخ محمد تقى لارى را ديده بوديد؟  ج: او از شاگردان سيد على آقا قاضى بوده و در اذكار و مكاشفات قوى بود و با من رفيق بود. (آ: ص 92)    مجاهده و كوشش زحمت و رياضت  × هميشه مى‏فرمودند: شماها زحمت بكشيد تا جاى خالى عرفا را بگيريد. در خرداد سال 1369 وقتى سؤال شد: فلانى كه بعضى عرفا را ديده چطور به دنبال اخبار اين و آن است.!!  فرمودند: اينها افراد زيادى را ديدند، لكن خودشان زحمت و رياضت نكشيدند. با تنبلى كسى به جايى نمى‏رسد. با زحمت مى‏توان به مقامى رسيد. با رياضات مشروعه، مكاشفات و معاينات ظهور مى‏يابد.  آنهايى كه زحمت و رياضت مى‏كشند ولى ثمره خوبى به دست نمى‏آورند براى اين است كه: شرايط در آنها جمع نيست. (صح: ص 150)    زحمت بكشيد × از كلمات آهنين استاد اين بود: «با تنبلى كسى به جايى نمى‏رسد. بايد مثل مرتاضين هند زحمت بكشيد. اگر بويى از اين راه خدا ببريد، همه چيز را رها مى‏كنيد. اولياء، اشخاص متلوّن را نمى‏پذيرند. آنهايى كه زحمت مى‏كشند و ثمره خوبى نمى‏يابند، براى اين است كه شرايط در آنها جمع نيست. بزرگان اخلاق و عرفان همه رفتند، شما زحمت بكشيد و جاى آنها را پر كنيد. با زحمت و استقامت مى‏توان به مقامى رسيد.» (مژ: ص 79 و 78)   × بايد مجاهدت كرد و با تنبلى كسى به جايى نمى‏رسد. (آ: ص 53)    زحمت بسيار كشيده × روزى كه من به محضر ايشان رسيدم، ديدم ايشان انواع كسالت‏ها را دارد، ديسك كمر، تنگى نفس، پروستات و... واقعاً حال نداشت و نمى‏توانست روى پا بايستد. آدم دلش مى‏سوخت، اما ايشان چيزى نمى‏گفتند، فقط مى‏گفتند: الحمدلله.  اين سؤال در ذهنم بود كه چرا ايشان اين طور هستند؟ زمانى كه محضر آيت اللّه بهجت رسيدم، تا مرا ديدند بدون اين كه حرفى بزنم فرمودند: «زحمت بسيار كشيده، رياضت بسيار كشيده و اين‏ها اثر آن است.» (مى: ص 66)   × حافظ مى‏گويد:  قومى به جدّ و جهد گرفتند وصل دوست قومى دگر حواله به تقدير مى‏كنند  شما از اين دو كدام را مى‏پسنديد؟  ج: قسمت اول (جدّ و جهد) را. (ر: ص 140)   × در بعضى آيات خداوند به عمل انبياء فرموده «و كذلك نجزى المحسنين» (قصص: 140) آيا اين جزا مختص انبياء است؟  ج: اگر كسى غير انبياء زحمت بكشد و تهذيب نفس كند خدا اين چنين جزايى «نجزى المحسنين» مى‏دهد. (آ: ص 86)    مسائل شرعى    در رجوع به اعلم، نصّ خاص وجود ندارد. نظر جناب عالى در اين مورد چيست؟  ج: قدر متيقن اكثر مطابقاً للقواعد در رجوع به اعلم است.  × نظر شما درباره مغرب همانند نظر آقاى قاضى است؟  ج: بلى استتار قرص شمس، مغرب شرعى است.  × آيا اجاره رَحم جايز است؟  ج: جائز نيست و مشكل در نسب و ارث مى‏شود. اميرالمؤمنين‏عليه السلام فرمود: «وَاللّه لا يَزالُونَ حَتّى لا يَدعُو اللّه مُحَرَّماً الّا استَحَلُّوه». سوگند به خدا همواره ستم مى‏كنند تا اين كه هيچ حرام خدا را باقى نگذارند، مگر آن كه آن را حلال گردانند. (آ: ص 99)    × مصرف سهم امام به متعلّمين اهل خلاف چه طور است؟  ج: مصرف اول سهم امام، فقراى اهل شيعه هستند و براى غير تجويز نمى‏گردد.  × كسى كه در كتابش براى مراجعين در علائم بلوغ دختر يكى را خروج منى متذكر شده است، آيا از نظر اخلاقى عنوانش صحيح است؟  ج: اصلاً گفتن اين مسئله موجب فساد زنان و اشاعه كارهاى ناشايست مى‏شود، و نهى از تشريح و توضيح آن شده است. (آ: ص 100)    مرض   × مرض گاهى به خدا و گاهى به بنده نسبت داده مى‏شود. كدام درست است؟  ج: وجود مرض و فقر از حق است، اما ماهيتش كه اسباب باشد از طرف بنده است. (آ: ص 68)    مقامات   × آيا اعمال مقام‏آور است يا فقط ثواب و اجر صرف است؟  ج: ما فاعل ما به الوجود هستيم، بايد لياقت پيدا كنيم تا به مقامات برسيم. قرآن زياد خواندن، نماز شب و امثال اينها مقام مى‏آورد. چنان كه در قرآن سوره اسراء آيه 79 «مقام محمود» را به سبب نافله شب، خداوند متذكر شده است. چون عبد غفلت نكرد به عمل - نه به قصد ثواب - به مجاور حق مى‏رسد كه مقامى بلند است. (آ: ص 60)    × سالك به چه مرتبه از سلوك بايد برسد تا دستگيرى از ديگران كند؟  ج: به مقام كشف و شهود. (آ: ص 65)    × شما در سفر اول كه از نجف به مشهد مقدس آمديد شخص فوق العاده‏اى را ديديد. او چه كسى بود و چه فرمود؟  ج: وقتى او را ديدم بى‏اختيار او را پسنديدم و احترام شايان كردم، از او پرسيدم شما به چه چيزى به اين مقام رسيديد؟ فرمود: به «بسم اللّه الرّحمن الرّحيم». (آ: ص 77)    ملكوت × ملكوت به چه چيزى گفته مى‏شود؟  ج: ملكوت هر چيزى روحانيت و باطن آن چيز است كه لطافت دارد و جنبه مادى ندارد. (آ: ص 58)    ماه رجب × جناب استاد نسبت به ماه رجب و شعبان عنايت خاص داشتند. يك‏بار فرمودند: اين دو ماه سريع مى‏گذرد؛ از ماه ولايت و نبوت، به ماه خدا. پيامبر فرمود: «رجب، ماه سرازير شدن رحمت است و خداوند در اين ماه بر بندگانش رحمت را سرازير مى‏كند» (به نقل از عيون اخبارالرضا 71/2)  (ماه رجب سال 1413) فرمودند: علماى قديم خودشان و زن و بچه‏هايشان در اين ماه به عبادت و بندگى سوق مى‏دادند، شما هم خودتان را به عبادت و اعمالى مانند ذكر ياحىّ و يا قيّوم مشغول كنيد.  مى‏فرمودند: در تمام ماه رجب ده هزار سوره توحيد ورود دارد و براى همه چيز خوب است. بعد از ماه رمضان، ماه رجب افضل است.  در سال 1370 در روز آخر رجب يا اول شعبان در تقويم‏ها اختلاف شد، فرمودند: معلوم است كه آخر ماه رجب است. (صح: ص 145) × در ماه رجب چه عملى انجام دهيم؟  ج: هر روز 1000 مرتبه استغفار و دعاى «يا من تحل به عقد المكاره». (صح: ص 191)    ماه رمضان × مى‏فرمودند: ماه رمضان ماه خداست. خواندن قرآن تأكيد شده است. هرشب صد مرتبه سوره حم‏دخان يا 1000 مرتبه سوره قدر خوانده شود خوب است، فلان كس (مرحوم در نجف) صد مرتبه سوره حم‏دخان مى‏خواند.  مى‏فرمودند: قدر متيّقن شب قدر شب 23 ماه رمضان است. خواندن سوره قدر به اذن استاد تا شب 23، هر شبى 1000 بار براى ديدن آينده خود شخص، تجربه شده است، و قضيه آيةاللَّه خوئى را از جمله آنها نقل مى‏كردند كه ما در كتاب روح و ريحان نقل كرديم.  گفته شد: كسى به دستور سيد على آقا قاضى هزار مرتبه سوره قدر را خواندند و اثر نديدند، آقاى قاضى فرمودند در راه رفتن آنرا خوانديد، آن شخص گفت: بله، فرمود: براى همين اثر نديديد!! (صح: ص 146)  × از ماه‏ها كدام افضل است؟  ج: بعد از ماه مبارك رمضان، ماه رجب افضل است. در ماه رجب علماى قديم خودشان و زن و بچه‏هايشان را به عبادت در اين ماه سوق مى‏دادند، شما هم به عبادت و اعمال مشغول شويد. (ر: ص 139)    ماه شعبان  × حضرت استاد نسبت به ماه شعبان كه ماه پيامبرصلى الله عليه وآله است؛ مخصوصاً به شب نيمه شعبان عنايت داشتند كه تولد امام زمان در نيمه شعبان بوده و احتمال قدر هم گفته‏اند.  مى‏فرمودند: شب نيمه شعبان سه بار سوره ياسين يكى به نيت طول عمر و يكى به نيّت رزق و يك‏بار به نيّت صحت جسمانى خوانده شود؛ و خودشان هم مى‏خواندند. (صح: ص 145 و 146)    مرگ سفر مرگ  × در تاريخ مهر ماه 1374 فرمودند: مرگ در پيش است كُلُّ نَفس ذَائقَةُ المَوت: هر نفسى چشنده مرگ است (آل‏عمران: 185) همه رفتند و اين آيه را قرائت كردند «أَفَانَ مَّاتَ اَو قُتلَ انقَلَبتُم عَلَىَ أَعقابكم... و ما كان لِنفس... كتاباً مُؤَجَّلاً...» يعنى پيامبرصلى الله عليه وآله فرستاده خداست آيا اگر او بميرد يا كشته شود، شما به گذشته برمى‏گرديد... هيچ‏كسى جز به فرمان خدا نمى‏ميرد، سرنوشتى تعيين شده است. (آل‏عمران 144 - 145)  در 30 آبان 1374 فرمودند: سفر نزديك است اما دست خالى‏ام (وفّدت على الكريم بغير زاد): بر خداى كريم وارد مى‏شود بدون زاد و توشه اين جمله‏ايست كه اميرالمؤمنين‏عليه السلام بر كفن سلمان نوشت.    آرزوى رفتن  × يك دفعه از ايشان پرسيدم: شما كسى را سراغ داريد كه آرزوى رفتن بكند؟ چون اين براى خيلى‏ها مشكل است.  فرمود: بله، بعد يك لحظه صبر كرد و فرمود: خودم! گفتم: به حق اميرالمؤمنين‏عليه السلام به هيچ‏كس نمى‏گويم، شما جاى خودتان را ديديد؟  فرمودند: بله، گفتم: چه‏طور است؟ فرمود: راحت است، الحمدللَّه. (مى: ص 70 و 71)  × در مورد استاد نيز همينطور، از جنابش سؤال شد: آيا شما موت اختيارى داريد، درست است؟ فرمود: الآن ندارم، دارنده آن داراى مقامى بس بلند است. (آ: ص 103)    معرفت تهذيب باطن  × در زندگى معنوى عالمى عارف و وارسته بود. عمرى را در تهذيب باطن و تربيت نفس خودش، تعليم اخلاق و تعاليم دين سپرى كرد و به اوجش رسيد، خوب زندگى كرد و سعادتمندانه وفات كرد. (مى: ص 41)    معرفت الهى  × هدف از نهايت زحماتى كه سالكين مى‏كشيدند را اين مى‏دانستند كه باب معرفت الهى برايشان باز شود. (مى: ص 60)    عرفان  × مى‏فرمودند:«عرفان قطع از ماسوى‏اللَّه (غير خدا) است.» (مى: ص 68)    مجالست كنار ايشان  × روح ايشان بسيار روح مؤثرى بود. آدم وقتى كنار ايشان مى‏نشست احساس تأثير مى‏كرد و خود ايشان فرد ساخته شده و واقعاً اهل ذكر به تمام معنى بود. (مى: ص 78)    اهل معنا  × وقتى تازه به ايران آمده بود اين جمله را مى‏فرمود كه: «من اگر هفته‏اى بگذرد و يك اهل معناى كار كرده، نبينم، اذيت مى‏شوم.» (مى: ص 60)    مجالست اثر سوء دارد  × حضرت استاد همنشينى با افراد نامربوط و مشغول به رياست و دنيا را براى سالكين روا نمى‏داشتند. يك‏بار فرمودند: افرادى كه در علوم غريبه مانند آفاق و سحر و رمل و... كار مى‏كنند كارشان گرفتارى دارد؛ حتى گاهى مجالست با آنها هم تأثير خوبى ندارد.  فرمودند: در راه رياضت و سلوك، معاشرت با زنان حتى زنان... را بايد ترك كرد.  فرمودند: با عالم غير عامل معاشرت نبايد كرد كه در سلوك تأثير سوء دارد. (صح: ص 147)    × آيا در سلوك معاشرتها هم تأثير دارد؟  ج: معاشرت با زنان اجنبى حتى... و معاشرت با علماء غير عامل را بايد ترك كرد كه در سلوك تأثير سوء دارد. (ر: ص 137)    موكل  ملك و موكّل  × اگر انسان مجاهدات نفسانى كند و به حالت تجرد برسد مى‏تواند با ملائكه كه مجردات نورانى هستند ارتباط برقرار كند و كار مشكلى نخواهد بود.  آنچه از ملك و فرشته در اذهان عموم و حتى اهل دانش است با آنچه خود آنان هستند، تفاوت بسيار دارد. مرحوم ملاصدرا در رساله سه اصل كه تنها كتاب فارسى ايشان است به اين نكته اشاره فرموده است.  ديدن ملائكه هم صفاى باطن و هم مراقبت لازم دارد، ذكرى را هم جناب استاد با شرايطى براى رؤيت آنان فرموده‏اند كه در بحث اذكار به آن اشاره شد.  آرى انسان، اين موجود اشرف، اگر ترقى باطنى كند مَلَك به او خدمت مى‏كند. حضرتش مى‏فرمود: ملائكه انواع و اقسام دارند و ظهورات آنان هم مختلف است. حتى بوى آنان در هر جائى، خاص خودش مى‏باشد. مأموريتشان هم با هم فرق مى‏كند، و مراتب ايشان بالنسبه به بعضى ملائكه، همانند ملك مقرب، پائين‏تر است.  مى‏فرمودند: وقتى در نجف اشرف، در سرداب منزل، مشغول نماز هزار قل هو اللَّه بودم، ديدم فرشته‏اى سفيد رنگ همانند پنبه، كنارم ايستاده، من ركوع مى‏روم او هم ركوع مى‏رود، من سجده انجام مى‏دهم او هم سجده مى‏كند. در همان روز مرحوم شيخ محمّد فكورى يزدى از ايران آمده و در نجف مهمان من بود، وقتى تعريف كردم او را خوف برداشت.  فرمودند: وقتى در نجف مشغول ختم ذكر اللَّه‏الصّمد بودم ديدم يك سينى بزرگ با رنگى زيبا با خطى عالى وسطش اللَّه‏الصّمد نوشته شده است و ملائكه‏اى بسيار زيبا دور اين سينى ملكوتى متجلى هستند.  و چون اسماء اللَّه، سور و اذكار از نظر باطنى موكّل دارند و آنان دائم در كارند، لذا اگر شخص چشم بصيرتش باز شده باشد آنها را مى‏بيند و به او خدمت مى‏كنند و اخبار مى‏دهند، چنانچه خود استاد داراى موكّل بود و گاهى مطالبى نقل مى‏كردند.  مى‏فرمودند: جنس موكلين نورى است و به صورت نجس‏العين متشكل نمى‏شوند. گاهى بعضى اسماء اللَّه داراى يك موكل رئيس مى‏باشند و عده‏اى از موكلين خادم او هستند كه باز تعداد آنان با موكلين اسماء ديگر متفاوت است.  حقير گويد: گرچه قواعدى در استخراج ملك موكل نوشته‏اند چنانكه اسم عليم، موكلش معيائيل و موكل اسم حىّ يحائيل و اسم وهاب بوهائيل مى‏شود امّا حقيقتاً موكّل وقتى به خدمت كسى مى‏آيد كه خود ذاكر به آن اسم متّصف شود و به قول استاد اگر براى ذاكر گاهى مشكلى مى‏خواهد پيش بيايد آنان مانع از چوب خوردن ذاكر مى‏شوند يعنى او را كمك مى‏كنند.  مى‏فرمودند: اگر صاحب انگشترى كه بعضى اسماء بر آن حكّ شده باشد از اولياء باشد و رياضت آن اسماء اللَّه را كشيده باشد، موكّل آن انگشتر او را خدمت مى‏كنند.  مى‏فرمودند: ذكر با اخلاص گفتن مؤثرتر است تا انسان بخواهد با قواعد موكّلى را بيابد.  مى‏فرمودند: ذكرى شروع كردم كه 1500 عدد از آن مانده بود كه خوابم برد. كسى به من گفت: ذكرت تمام نشده. از خواب بيدار شدم ديدم شبح آن گوينده پديدار است.  مى‏فرمود: شيخ محمّد  مى‏گويد: هروقت مشغول ذكر آيه نور (در وقت مشخص آن) براى ديدن امام زمان‏عليه السلام مى‏شوم، تسبيح را از دستم(موكلين آن ذكر) مى‏گيرند و عددش را به هم مى‏زنند. (ر: ص 108 الى 111)    كمك موكلين  × اذكار همه براى خود موكّل دارند، و موكلين، ذاكر را كمك مى‏كنند و گاهى از بعضى حوادث حفظ مى‏كنند و دشمن را بنحوى دفع مى‏نمايند؛ و گاهى در حين ذكر توجه و عنايت مى‏كنند.  حضرت استاد فرمودند: ذكرى شروع كردم و تعداد 1500 تا از آن باقى مانده بود كه خوابم برد كسى (موكّلى) گفت: 1500 تا مانده است. وقتى از خواب بيدار شدم، هنوز شبح او در نظرم بود. (صح: ص 211)    رام كردن موجودات نامرئى  × قدرت تصرف در فرمانبردار كردن موجودات نامرئى كار ساده‏اى نيست. حضرت استاد وقتى كه در خطّه بودند، به ذكر موكلين و ملائكه مشغول بودند!  يك روز مانده بود كه رياضت آن تمام شود، يكى از مجتهدين كه از دوستان حضرت استاد بودند، سلطان موكلين مازندران و گيلان را در خواب ديدند كه گفت: به آقاى كشميرى بگو...(صح: ص 211)    اقتداء ملائكه  × حضرت استاد فرمودند: در اطاق به تنهائى مشغول نماز بودم، در ركوع كه مستحب است بين دو پا را نگاه كرد، بين دو پايم را نگاه كردم.  ديدم عده‏اى با لباس سفيد پوشيده و به من اقتدا كردند. متوجه شدم اينان فرشتگان مى‏باشند (در روايت هم آمده است، كسى كه براى نماز اذان تنها بگويد يك صف ملائكه اقتداء كنند، و اگر اقامه هم بگويد، دو صف ملائكه به مصلى اقتدا مى‏كنند.) (صح: ص 182)    ترور اف كِنِدى  × آقاى كشميرى فرمود: «من از اهل علمى كه موثق بود، شنيدم كه جعفر آقا مجتهدى در مدرسه فيضيه به كسى كه قصد ترور رئيس جمهور آمريكا را داشت، سه بار گفت: «بزن»!! پس جان. اف. كندى، رئيس جمهور آمريكا ترور شد.  در واقع موكّل جعفر آقا او را ترور كرد و كسى هم از قاتل او باخبر نشد. بنده اين ماجرا را از جعفر آقا پرسيدم، ايشان تأييد كرد.» (مژ: ص 41)    خلاف ظاهر  × گاهى سؤالاتى از استاد مى‏شد كه ايشان به خلاف آن نظريه اعتقاد داشتند. لذا در اين‏گونه مواقع اصطلاح «خلاف ظاهر» را استعمال مى‏كرد. مثلاً سؤال شد كه بعضى قائل‏اند كه جبرئيل همان عقل پيامبر است؟  فرمود: «خلاف ظاهر است».  سؤال شد كه چهار ملك مقرّب در واقع يكى است كه در هر مقامى اسمى به خود مى‏گيرد؟  فرمود: «خلاف ظاهر است».  اين عبارت ايشان كنايه از آن بود كه مطلب پرسش شده را قبول نداشتند و رد مى‏كردند. (مژ: ص 36)  × ملائكه به چه شكل و نوع هستند، آيا شما ديده‏ايد؟  ج: ملائكه انواع و اقسام بسيار دارند و ظهورات آنان هم متعدّد مى‏باشد، حتّى بوى آنان در جائى خاصّ است. وقتى در نجف مشغول نماز هزار «قل هو اللَّه احد» بودم، ديدم كنارم ملكى همانند پنبه سفيد مى‏باشد، من ركوع مى‏روم او هم ركوع مى‏كند و من سجده مى‏كردم او هم سجده مى‏كرد.  × آيا با قواعدِ، موكّل ذكر را درآوردن و خواندن چنان‏كه مرحوم ملا احمد نراقى در خزائن نوشته است، مؤثر است؟  ج: ذكر با اخلاص گفتن مؤثرتر است. (آ: ص 88)  × گويند جن، مسلمان و كافر دارد. آيا شما اين موجود را ديده‏ايد؟  ج: بارها اين موجودات الهى را ديده‏ام. رنگ و بو و اشكال آنها مختلف و متعدّد است.  × بعضى انگشترها موكّل دارند، چه كارى مى‏توانند انجام دهند؟  ج: اگر صاحب انگشتر از اولياء خدا باشد، موكّل ذكر انگشتر، برايش خدمت مى‏كند.  × موكّل ذكر چه تأثيرى براى  ذاكر مى‏تواند داشته باشد؟  ج: بعضى اذكار از نظر كيفى سنگين هستند و مشكل براى ذاكر ايجاد مى‏شود، موكّل مانع از چوب خوردن ذاكر مى‏گردد.  × موكّل به چه شكل هستند؟  ج: موكّل اوراد به همه اشكال در مى‏آيند، امّا به صورت حيوان نجس‏العين در نمى‏آيند.  × موكّل اسماء الهى ملك هستند يا چيز ديگر مانند جن؟  ج: ملك هستند، لكن مراتب اينان بالنسبه به بعضى ملائكه مقرب پايين‏تر است.  × بعضى مى‏گويند: ملائكه مقرّب «چهار تا» در واقع يكى هستند، ولكن در شئون و افعال و مقام اسمى به خود مى‏گيرند؟  ج: خلاف ظاهر آنچه نقل شده است، مى‏باشد.  × بعضى گفته‏اند عقل پيامبرصلى الله عليه وآله، همان ملك است كه در تجلّى به ظاهر صورت ملك جبرئيل مثلاً در مى‏آيد. اين صحيح است؟  ج: اين گفته هم خلاف ظاهر است. (آ: ص 89)  × آيا پيامبر ما پيامبر اجنّه (كه از نظر تكليف و جنس فرق مى‏كنند) نيز مى‏باشد؟  ج: جنس خاكى و يا نارى مانعى ندارد كه پيامبر آنها يكى باشد «يا معشر الجِنِّ و الاِنسِ الم يأتكُم رُسُلٌ منكم يقصُّون عليكم آياتى» (انعام 130).  × موكّل هر اسم الهى براى همه يكى است يا متعدد است؟  ج: عده‏اى از آنان يك موكّل دارند و براى همه همان اسم است، و عده‏اى هم براى همگان يكى نيست. (آ: ص 90)  × آيا فنا و مرگ در مجردّات هست، چنانكه درباره اجنّه شنيده شده است؟  ج: بلى «كلُّ من عليها فان» مجرّدات را هم مى‏گيرد حتى شامل اسرافيل بعد از دميدن صور هم مى‏شود. (آ: ص 69)  × بعضى اهل معرفت را براى نماز شب و سحر بيدار مى‏كنند، بيدار كننده كيست؟  ج: هم ملك و هم جنّ مؤمن، مؤمنين را براى نماز شب بيدار مى‏كنند. (آ: ص 70)    مسجد سهله × بارها به من مى‏گفتند: مسجد سهله را نديدى چه مسجدى است. من خودم مكرر مى‏شنيدم كه مى‏گفتند: «يا حجةبن الحسن ادركنى و لا تهلكنى» و خيلى به حضرت توجه داشت. (مى: ص 80)    × شب‏هاى چهارشنبه به مسجد سهله مى‏رفتند و تا صبح آن‏جا بودند. (مى: ص 25)    × آيا در مسجد سهله چيزى ديديد؟  ج: بارها از نجف به مسجد كوفه و مسجد سهله پياده مى‏رفتم. يك‏بار در مسجد سهله ديدم عده‏اى جهانگرد آمدند توى مسجد، يك دفعه آقايى به آنها فرمود: بيرون رويد، همگى يك مرتبه بيرون رفتند. شايد امام زمان‏عليه السلام بوده!! آقاى قاضى مى‏فرمود: مسجد سهله روز جمعه رفتنش خوب است. (ر: ص 139)    مسجد مسابك  × وقتى من ايشان را ديدم ابتدا در مسجد جمال نماز جماعت مى‏خواندند و بعد از مسجد جمال به مسجد بزرگترى به نام مسجد مسابك آمدند و البته روز به روز به جمعيت مردمى كه به مسجد مى‏آمدند، اضافه مى‏شد. هم براى شنيدن موعظه و نصيحت‏هاى او مى‏آمدند و هم براى استخاره. ده سال آخر هم روزهاى پنج‏شنبه و جمعه هر هفته، در صحن سيدالشهداءعليه السلام نماز جماعت مى‏خواندند. (مى: ص 47 و 48)    مسجد كوفه × به مسجد كوفه هم مى‏رفتند و تا صبح اعمال آنجا را انجام مى‏دادند. (مى: ص 25) × بعضى وقت‏ها با هم به مسجد كوفه مى‏رفتيم و ايشان تا صبح آنجا مى‏ماندند و نماز مى‏خواندند و عبادت مى‏كردند. ما كه با ايشان بوديم خسته مى‏شديم و مى‏خوابيديم. ايشان به ما مى‏گفتند شما بخوابيد من فردا ظهر مى‏خوابم و مرتب در مسجد كوفه به ذكر و عبادت مشغول بودند. (مى: ص 50)    محبوبيت × بين مردم خيلى محبوبيت داشت آن‏قدر كه حتى افرادى كه او را نمى‏شناختند، وقتى از دور ايشان را مى‏ديدند سلام مى‏كردند و احترام مى‏گذاشتند. اگر اتفاق مى‏افتاد كسى به ايشان بى‏احترامى مى‏كرد عكس‏العمل نشان نمى‏داد. (مى: ص 49)    محبوبيت فراگير  × مى‏توان گفت ايشان يك محبوبيت فراگير داشتند، خيلى از افراد مى‏آمدند و اصرار مى‏كردند كه حتى فقط براى لحظه‏اى او را ببينند. (مى: ص 23)    ابهّت  × با اين كه ابهت داشت، همه دوستش داشتند ولى هيچ وقت گفتگو نمى‏كرد. با اين كه بزرگان (مملكتى) مى‏آمدند؛ اما اين كه بنشيند حرف بزند، درد دل كند، بگويد اين كار را بكن، اين كار را نكن، من نديدم. با اين حال دوستش داشتند. (مى: ص 39)    اظهار محبتش  × اظهار محبتش در مقابل خود آدم نبود، بعدش در فراق، تعريف مى‏كرد. خيلى خيلى به من محبت مى‏كردند آن چنان كه مثلاً الان فرض كنيد من به بچه‏هايم محبت مى‏كنم. (مى: ص 35)    مراد و مريد مريدان باوفا  × از نظر اجتماعى انسانى بى‏آلايش و ساده بود با اينكه منزوى بود، در جامعه بود. دوستدارانى كسب كرد و مريدانى باوفا داشت. (مى: ص 41)    رفته الهام بگيرد  × اوايلى كه استاد از نجف به قم آمد، به منزل يكى از اوليا كه رشته‏اش محبت بود، مى‏رفت. فرمود: «روزى بعضى از دوستان و مريدان آن آقا از شهرستان به منزل او آمده بودند. آن آقا بلند شد كه به دستشويى برود. مريدان ساده يكى به ديگرى گفت: آقا كجا رفتند؟ ديگرى با فارسى لهجه‏دار گفت: آقا رفت الهام بگيرد!»  استاد، پس از نقل اين قضيه لبخندى زد و فرمود:  «اين ساده‏لوحان چه طور همه چيز يك نفر بزرگ را به كارهاى عرفانى او ربط مى‏دهند»؟! (مژ: ص 59)    مكان تاريك مكان سنگين  × قم بوديم و هوا هم گرم بود به اتفاق آقا رفته بوديم يكى از روستاهاى قم. شب خوابيديم چشمه‏اى هم از جلوى منزل رد مى‏شد و برق هم نبود. صبح كه براى نماز بلند شد فرمودند: «ديدم غبارى بر روى دلم نشسته. توجه كردم ديدم براى بودن در اين مكان است.» (مى: ص 65)    مهمان‏نوازى مهمان دوست  × همسرشان فرمودند: ايشان مهمان دوست بودند مثلاً آقايان براى درس منزل ما مى‏آمدند، مى‏خواستند سريع از ايشان پذيرايى شود مثلاً مى‏گفتند: زود چايى درست كنيد، و گاهى مى‏گفتند: آقاى فلان آمدند زود چايى درست كنيد تا هم اهمال نكنم. اگر سه نفر مهمان داشتند مى‏گفتند: شش نفر كه غذا كم نيايد.!!(مى: ص 26)    مقام رضا × تسليم بالاتر است يا مقام رضا؟  ج: در درونِ رضا، تسليم خوابيده است. (ر: ص 136)    منبر × شما منبر هم رفته‏ايد؟  ج: من اصلاً منبر نرفته‏ام، منبر بسيار خوب است هم دنيا و هم آخرت دارد. در نجف پنج روز ايام شهادت حضرت سجادعليه السلام (از 12 محرم به بعد) كه در محرم مشهور است روضه مى‏گرفتيم. (ر: ص 134)    مؤمن × مؤمن واقعى آيا آثارى هم دارد؟  ج: مؤمن اگر در جائى باشد صدهزار خانه اطراف او در بهشت و در آسايش هستند. (ر: ص 138)    نماز × همه انبياء در گفتگو با حق‏تعالى، داراى نماز خاص زمان خود بودند. پيامبر را قرّةالعين نماز بود و همه ائمه و اولياى الهى به نماز علاقه وافر داشتند.  البته نماز مراتبى دارد، از توجه به لفظ و مذكور، كه هركسى به اندازه قابليت و مراقبت خود، به آن اهتمام دارد.  استاد، نماز مرحوم قاضى را متواضعانه و با توجه توصيف مى‏كرد و درباره مرحوم شيخ على‏اكبر اراكى مى‏فرمود: شب‏ها تا به صبح عبادت مى‏كرد، همان طور كه مستور آقا شيرازى شب‏ها را به نماز و عبادت مى‏گذراند.  مى‏فرمودند: بعضى كه نماز مى‏خواندند، همراه آنان همه چيز به تسبيح و تقديس مشغول مى‏شد. درباره مرحوم آخوند كاشى مى‏فرمودند: بعضى مانند او صلاةالعارفين مى‏خواندند (كه توضيحش اينجا مناسب عموم خوانندگان نيست).  درباره نماز عبدالرحيم قصير مى‏فرمود: شيخ محسن تهرانى، خدمت جدّ ما آيةاللَّه سيد محمّد كاظم يزدى، صاحب كتاب عروةالوثقى، گلايه كمبود رزق و وضع بد مادى خود كرد، جدّ ما فرمود: چرا نماز عبدالرحيم قصير را نمى‏خوانى؟ او خواند و وضع ماديش خوب شد. مى‏فرمودند: اين نماز براى رزق خوب است، خودم خواندم اثر ديدم. اين نماز در حاشيه مفاتيح‏الجنان در قسمت نمازها (براى زياد شدن روزى) مى‏باشد كه از كتاب كافى مرحوم كلينى از امام صادق‏عليه السلام نقل شده. چون سائل نامش عبدالرحيم قصير بود نماز به اين نام مشهور شده است.  درباره نماز استغاثه به حضرت زهراعليها السلام كه دو ركعت است و درباره ذكر «مَولاتى يا فاطمَه اَغيثينى» كه 410 بار يا 510 بار مختلف نقلش شده است، جنابش مى‏فرمود: سجده 100 بار، جانب راست صورت 100 مرتبه، جانب چپ صورت 100 مرتبه، و در سجده 110 بار جمعاً 410 مرتبه مى‏باشد و بارها خودم آن را انجام داده‏ام.  در استغاثه به حضرت ابوالفضل‏عليه السلام اين نماز را فرموده بودند كه دو ركعت نماز حاجت خوانده شود و به حضرت ابوالفضل هديه گردد، بعد تسبيح حضرت زهراعليها السلام و باز ثوابش هديه شود و سپس 133 مرتبه «يا كاشفَ الكَرب عَن وَجه الحُسَين اكشف كَربى بحَقّ اَخيكَ الحُسَين» خوانده شود.  ديگر نماز هزار قل هو اللَّه كه دو ركعت است؛ ركعت اول بعد از حمد هزار بار سوره توحيد و در ركعت دوم يك بار سوره توحيد خوانده شود. مى‏فرمودند: اين نماز را مرحوم سيد مرتضى كشميرى مى‏خوانده. خودم در سرداب خانه‏ام در نجف مى‏خواندم، فرشته‏اى هم همراهم (ملك موكّل اين نماز) نماز مى‏خواند.  نماز حاجت را مى‏فرمودند: دو ركعت نماز حاجت خوانده شود و بعد از آن 5000 مرتبه لااله‏الّااللَّه خوانده شود كه براى روشنائى و نورانيت خوب است. خودم چند ماه اين نماز را مى‏خواندم، البته عدد 20000 هم با همان دو ركعت نماز وارد شده است.  نماز حضرت جعفر طيارعليه السلام كه در كتاب مفاتيح‏الجنان آمده را نيز براى شفاى يك سرطانى دستور داده بودند. (ر: ص 105 الى 102)    آمادگى براى نماز  × قبل از نماز خود را آماده مى‏كرد و مستحبّات را انجام مى‏داد. (مى: ص 32)    نماز با توجه  × نمازشان خيلى نماز با توجهى بود. مكرراً ديده مى‏شد چهره ايشان بعد از نماز دگرگون شده، حال پيدا مى‏كرد. يعنى بعد از نماز مى‏نشست و حرف مى‏زد.  مى‏فرمود: نماز مانع امور ديگر است (الصلوة تنهى عن الفحشاء و المنكر). (مى: ص 77)    نمازهاى طولانى  × او آن چنان جذب نماز مى‏شد كه انگار داشت خدا را مى‏ديد. نمازهاى بسيار طولانى و باحضور مى‏خواند. (مى: ص 23)    طولانى شدن نماز  × ايشان وقتى نماز مى‏خواندند، يك چيزهايى مى‏ديدم كه خيلى تعجب مى‏كردم. نمازشان براى من دلچسب بود مثلاً يك وقت حمد مى‏خواندند معطل مى‏كردند و طول مى‏دادند. (مى: ص 49 و 50)    نمازشان طولانى بود  × نمازشان طولانى بود. من نماز مى‏خواندم و تمام مى‏شد، مى‏ديدم ايشان هنوز ركعت اول نماز است. فكر مى‏كردم اشتباه خواندم دوباره مى‏خواندم. نماز عصر را هم مى‏خواندم، مى‏ديدم ايشان هنوز ركعت دوم همان نماز اولى است، و ايشان جذب نماز بودند. (مى: ص 29)  × نمازش در خانه، مناجاتى بود، مخصوصاً در قنوت كه شايد نيم ساعت طول مى‏كشيد، حرف مى‏زد و اين تازه مربوط به اوايلش بود. من از نمازهايى كه مى‏خواند لذّت مى‏بردم. يك‏طورى صحبت مى‏كرد كه واقعاً دلچسب بود؛ و من با اين كه در اين عوالم نبودم لذّت مى‏بردم. (مى: ص 32)    نماز جماعت در كربلا  × وقتى ايشان در كربلا نماز جماعت مى‏خواندند، نصف حرم پر مى‏شد. (مى: ص 22)    خواندن نمازهاى يوميّه  × ايشان نماز صبح را در خانه مى‏خواندند، و بعد از تعقيبات، مشغول مطالعه و تدريس مى‏شدند. نماز ظهر را اغلب در مسجد بازار بزرگ مى‏خواندند. و قبل از غروب هم، از خانه خارج مى‏شدند. نماز مغرب و عشا را در صحن حضرت على‏عليه السلام مى‏خواندند. (مى: ص 22)    تند نماز خواندن!!  × حضرت استاد درباره يكى از محبين اهل بيت‏عليه السلام كه با او رفاقت داشتند درباره نمازش تأسف مى‏خوردند و مى‏فرمودند: نمازش را بسيار تند مى‏خواند و طمأنينه ندارد «نقر كنقر الغراب»: مصداق فرمايش پيامبرصلى الله عليه وآله كه شخصى را ديدند كه در نماز قرار ندارد، زود سر از سجده برمى‏دارد. فرمودند: او سر بر زمين مى‏زند مثل سر بر زمين زدن كلاغ (يعنى كلاغ وقتى به طعمه‏اى مى‏رسد منقار مى‏زند و زود سر بلند مى‏كند كه مبادا دشمن قصد او كند). (مى: ص 90)    × نماز حضرت زهراعليها السلام در سجده‏اش كه 510 بار يا 410 بار «يا مولاتى يا فاطمة اغيثينى» است، مختلف نقل شده است. نظر جناب‏عالى كدام است؟  ج: من كراراً در نجف انجام دادم، همان 410 مرتبه مى‏باشد. (آ: ص 78)  × آيا نمازى در ارتباط با مقروض بودن و اداء آن وارد شده است؟  ج: نماز عبدالرحيم قصير كه در كتاب عروةالوثقى و مفاتيح‏الجنان است، تأثير دارد و من خودم تجربه كرده‏ام. (آ: ص 75)  × نماز بى‏توجه گرچه كامل نيست، آيا در صفحه اعمالش درج مى‏شود؟  ج: در صحيفه اعمال به نحو نماز معمولى و رفع تكليف نوشته مى‏گردد. (آ: ص 101)  × چه بايد كرد كه در قيامت مشكل نداشته باشيم؟  ج: قيام به صلوة. (آ: ص 103)    2  × حضرت استاد سفارش اكيد به خواندن نماز شب مى‏نمودند. گاهى بعضى دستورالعملى مى‏خواستند مى‏فرمود: نماز شب بخوانيد، بعضى اعمال مقام مى‏آورد، مانند نماز شب (عسى أن يبعثكَ ربُّكَ مقاماً محموداً) كه انسان به مقام محمود مى‏رسد و مجاور خدا مى‏شود.  توضيح: مرحوم سيد على آقا قاضى سبك نماز شب خواندنش همانند رسول اللَّه‏صلى الله عليه وآله بوده، بنابر نقلى كه شده الان سيره متروك گشته است. مرحوم سيد هاشم رضوى، شاگرد آقاى قاضى برايم نقل كرد كه سبك آقاى قاضى اين‏چنين بود كه شب كمى مى‏خوابيد، بعد بلند مى‏شد و چهار ركعت از نافله را مى‏خواند، با حالى كه از مناجات و ادعيه و تفكر داشت، سپس مى‏خوابيد، باز براى مرتبه دوم بيدار مى‏شد و چهار ركعت ديگر نماز نافله را مى‏خواند، و سپس مى‏خوابيد و براى بار سوم بيدار مى‏شد و سه ركعت بقيه نماز را مى‏خواند. (ر: ص 105 و 104)    × شاگردى به استاد عرضه داشت هميشه نمى‏توانم نماز شب بخوانم و اين مسئله را چندين بار عرضه داشت ايشان فرمود:  «كم‏كم مى‏خوانى (و ملكه‏ات مى‏شود).»  آن شاگرد گفت: «گفته استاد كم‏كم جامه عمل پوشيد و عادت به خواندن نماز شب در وجودم آمد». (مژ: ص 85)    × سؤال شد براى عموم طلبه‏ها شما چه توصيه‏اى مى‏كنيد كه به مقصدى كه امام زمان‏عليه السلام مى‏خواهند، برسند؟ فرمودند: «نماز شب، تهجّد، بندگى.» (مى: ص 54)    × معمولاً نافله شب را ايشان به بچه‏ها توصيه مى‏كردند كه خواندن آن خوب است. (مى: ص 28)    شب زنده‏دارى  × امام عسكرى‏عليه السلام فرمود: ان الوصول - الى اللَّه سفرٌ لا يدرك الّا بامتطاء اللّيل: اتصال و وصول به خداوند سفرى است كه جز با شب زنده‏دارى طى نمى‏شود.  در دستورالعمل‏هاى ايشان نسبت به سالكين، مسئله بيدارى شب و رياضت در سحر بوده، و سحر را أفضل از بين‏الطلوعين مى‏دانستند.  امر به نماز شب از سفارشان اكيد ايشان بود كه رمز موفقيت سالك مى‏دانستند؛ و بعضى از اذكار مانند ذكر ياحى ياقيوم، ذكر يونسيه، رؤيت ملائكه و... را در سحرها مى‏فرمودند. (صح: ص 180 و 181)    × از آثار نماز شب چيست؟  ج: نورانيت و روحانيت؛ مرحوم آقاى قاضى سفارش به نماز شب مى‏كردند. (صح: ص 192)    نفس  × مراقبه نفس از واجبات است. (آ: ص 54)    × دورى از اطعمه و اغذيه لذيذ براى تهذيب نفس بهتر است. (آ: ص 54)    × به چه معيارى مى‏توان فهميد كه شخص از نفس گذشته است؟  ج: اگر قلباً از مال دنيا گذشته باشد. (آ: ص 63)    × نوشته‏اند يكى از عرفا نفسش سال‏هاى متمادى آب سرد مى‏خواست و به نفس اعتنائى نمى‏كرد. آيا در مجاهدات نفسانى، اين عدم اعتنا به خواهش نفس مهم است؟  ج: خيلى مهم است كه به نفس بها نمى‏داده است! (آ: ص 69)    × حديث قدسى آمده «دَع نَفسَكَ وَ تَعال» (نفست را بگذار و بيا). منظور چيست؟  ج: نفس را شياطين احاطه كرده‏اند. بايد آنها را از خود دور كرد، بعد به طرف خدا رفت. (آ: ص 102)    × در بعضى جاهاى قرآن مثلاً از قول حضرت موسى‏عليه السلام دارد «فَاخافُ أن يَقتُلُون» (قصص 33) مى‏ترسم مرا بكشد، مؤمن كه نمى‏ترسد كه موسى‏عليه السلام بترسد؟  ج: تا نفس مطمئنه نشد اين طور مى‏شود (در واقع كار هم بسيار بزرگ بوده است). (آ: ص 85)    × در سوره زمر آمده است «و نُفِخَ فى الصُّور... الا من شاءاللَّه» (زمر 68) اينان چه كسانى هستند كه نفخه صور به اذن خدا در آنها تأثير نمى‏گذارد؟  ج: اينان از صور نفس گذشته و مجرّد و ملكوتى شده‏اند. (آ: ص 85 و 86)    × در مرتبه حقيت انسانى، اسمائى همانند فؤاد، نفس، قلب، روح و... را نام‏گذارى كرده‏اند، آخرين مرتبه ترقى جان انسانى كدام است؟  ج: سرّ آخرين مرحله معنوى جان انسانى است. (آ: ص 65)  

سیره عملی سید کشمیری

اظهار محبت × تلامذه خاصى كه عده‏شان بسيار قليل بودند و دائم نزد استاد مى‏آمدند؛ هر وقت به مسافرتى مى‏رفتند، اولاً از ديگران از احوال آن تلميذ سؤال مى‏كردند؛ ثانياً وقتى از مسافرت برمى‏گشت و خدمت استاد مشرف مى‏شد، استاد چنين اظهار محبت مى‏كردند كه شما جلوى چشمم بوديد؛ يا مى‏فرمودند به ياد شما بودم، يا قسم به جدّشان مى‏خوردند كه در فكر شما بودم. (مى: ص 91) لطف و محبّت × ايشان خيلى با عاطفه بودند، هر وقت اصفهان مى‏آمدند و منزل يكى از دوستان وارد مى‏شدند، سراغ تلميذ را مى‏گرفتند و مى‏گفتند: زنگ بزن فلانى بيايد. خيلى اظهار لطف و محبت داشتند. (مى: ص 57) رابطه با شاگردان × رابطه ايشان با شاگردان خيلى دو طرفه بود؛ كه تا علاقه دو طرفه نباشد مسائل منتقل نمى‏شود. (مى: ص 63) نيرو مى‏گرفتيم × ما وقتى خدمت ايشان مى‏رسيديم احساس مى‏كرديم نيرو مى‏گيريم و سبك مى‏شويم. (مى: ص 84) × وقتى مريد محو استاد كامل مى‏شود مانند بعضى شاگردان آخوند ملاحسينقلى همدانى، يا مولانا در شمس تبريزى، آيا به نحو مجاز است، يا مجذوب به حقيقت است؟ ج: مجذوب محو استاد (و معشوق) مى‏شود به حقيقت، و آثار هم دارد. چنان كه خداوند در قرآن مى‏فرمايد: «انَّ الذين آمنُوا و عملوا الصّالحاتِ سيجعلُ لَهُمُ الرَّحمن وُدّاً» آنان كه به خدا ايمان آوردند و عمل نيكو انجام دادند، خداوند رحمان آنها را محبوب مى‏گرداند. (آ: ص 62 و 63) × شما در نجف شاگرد خصوصى اخلاقى داشتيد؟ ج: اول آن كه وقت نداشتم خودم مشغول بودم، دوم آن كه در آن جا عمومى رسم نبود و اگر مى‏فهميدند هُو مى‏كردند. (ر: ص 137) × رابطه شاگرد با استاد چگونه بايد باشد؟ ج: مثل عبد و غلام در برابر مولا. (صح: ص 128) شفاء سوره حمد و آيه شريفه ×روزى دختر بچه‏اى را نزد حضرت استاد آوردند تا دعايى براى شفاء او بخواند. استاد دست راست بر سر بچه گذارد؛ ابتداء سوره حمد خواند و بعد اين آيه را تلاوت كردند «و ننزل من القرآن ما هو شفاء و رحمة للمؤمنين». امام صادق‏عليه السلام فرمود: براى هر بيمارى از مؤمنين دست به موضع درد بمالد و با خلوص نيت اين آيه را بخواند. (صح: ص 202) شهود راه رفتگى × ملاك استاد براى ايشان اين بود كه راه رفته باشد، نه طبق قواعد آمده در كتب، احاطه و تسلط به افراد داشتند، شايد با همه مى‏نشستند، نگاهشان شهودى بود. (مى: ص 63) شب قدر × شما در نجف، احياء شب‏هاى قدر را در چه مكانى مى‏گرفتيد؟ ج: در حرم حضرت اميرالمؤمنين‏عليه السلام. (آ: ص 75) × شب قدر به نظر شما كدام يك از سه شب 19 و 21 و 23 ماه مبارك رمضان مى‏باشد؟ ج: شب بيست و سوم ماه رمضان.(آ: ص 104) شجره سيادت × حضرت استاد مى‏فرمودند: «ريشه سيادت ما به حضرت موسى مبرقع فرزند بلافصل امام جوادعليه السلام مى‏رسد كه در قم مدفون است. ما اصلاً قمى هستيم، لكن اجداد پيشين ما به هند رفتند كه يكى از آنان بسيار ممتاز و فرزانه بود به نام آقا سيّد حسين قمى كشميرى، كه الان قبرش در كشمير هند است و براى او نذر مى‏كنند و قبرش را زيارت مى‏كنند، او تالى تلو صاحبان عصمت و داراى كرامات بسيارى بوده، كه مناظره ايشان با يك ناصبىِ مخالف از جمله قضاياى جالب است». (آ: ص 21) × حضرت استاد هميشه مى‏فرمودند: از سادات رضوى هستيم و از نسل موسى مبرقع، فرزند امام جوادعليه السلام مى‏باشيم، در واقع ما قمى هستيم. جد چهاردهم استاد به نام سيد حسين رضوى قمى به هندوستان مسافرت كرد و آنجا ماند و در آنجا وفات كرد. ذريّه ايشان در آنجا ماندند تا اينكه جدّ دوم استاد به نام سيد عبداللَّه به كربلا آمد و از آن پس در عراق و ايران ساكن شدند. (ر: ص 20) × آن چه از (شجره نامه استاد) اين جا درج مى‏شود، از دست خط عالم نسّابه، حضرت آيةاللَّه مرعشى نجفى به تاريخ جمادى‏الاولى سال 1360 ه .ق است و فتوكپى اصل موجود است. سيّد عبدالكريم بن سيّد محمّد على بن سيّد حسن بن سيّد عبداللَّه شاه بن سيّد كاظم بن سيّد محمّد بن سيّد احمد بن سيّد رضى‏الدين بن سيّد عبداللَّه بن سيّد احمد بن سيّد حسين بن سيّد موسى بن سيّد جمال‏الدين بن سيّد جلال‏الدين بن سيّد احمد بن سيّد حسين قمى (مدفون در شهر سنيلم پوره از نواحى كشمير) بن سيّد محمّد بن سيّد احمد بن سيّد منهاج بن سيّد جلال‏الدين بن سيّد قاسم بن سيّد على بن سيّد حبيب‏اللَّه بن سيّد عبداللَّه بن سيّد مهدى بن سيّد حسين بن ابى عبداللَّه احمد نقيب (حاكم قم متوفى 15 صفر 358 ه .ق) بن ابى على محمّد اعرج (متوفى ربيع‏الاول 315 ه. ق) بن ابى على احمد فقيه بن ابى جعفر موسى مبرقع (متوفى ربيع‏الاول 296 ه .ق) بن الامام ابى جعفر محمّد بن على جواد الائمه‏عليه السلام. (مژ: ص 54) شباهت به اميرالمؤمنين‏عليه السلام × مى‏فرمود: من از حيث ظاهرى هم شايد بى‏شباهت به اميرالمؤمنين‏عليه السلام نباشم. او در خيلى از توسلات با توجه به اميرالمؤمنين‏عليه السلام به نتيجه مى‏رسيدند. (مى: ص 62 و 63) شعر

علاقه به شعر و شاعرى × بعضى از اشعار شعراء را زمزمه مى‏كردند و علاقه به شعر گفتن داشتند ولى وارد به اين كار نشدند؛ يكى از رفقايش شاعر بود و بعضى وقتها به او مى‏گفت: برايم شعر بخوان؛ و به زبان محلى عربى علاقه داشت. (مى: ص 38) × آيا شما هم شعر سروده‏ايد؟ ج: اشعارى گفته بودم، وقتى به ايران مى‏آمدم نوشته‏جاتم را بعثى‏ها گرفتند. فقط چند بيت يادم هست. در تشييع جنازه مرحوم حاج شيخ عباس قمى اين بيت را سروده‏ام: اصبح الاسلام يَبكى و الرشاد لفقيد كال للدّين عماد (آ: ص 103 و 102) 

 سلطان سلوك × آيةالحق سيّد عبدالكريم كشميرى  اى عبد كريم، زاده شهر نجف گلبرگ معطّر على شاه نجف  تنها علوى نه در نَسَب يا مولَد بودى علوى به پيشه و راه و هدف  × × × ×   دين مولايت على، دين تو بود راه حق پيوسته آيين تو بود  خاك درگاه على شير خدا سرمه چشم جهان‏بين تو بود  × × × ×   اى كشيده آهِ حسرت بر مقام تو ملوك اى جهاد تو فراتر از حُنين و از تبوك  بس رياضت‏ها كشيدى در مصاف وَسوسه منصب تو در مقام عشق، سلطان سلوك  × × × ×   در همه احوال ذكر يا على مايه آرام و تسكين تو بود  جسم بى‏جان را نمى‏دادى بهاء مرتضى چون جان شيرين تو بود  × × × ×   اى كه پور مادر مظلومه‏اى يك ستاره در همين منظومه‏اى  عشق معصومين چو بر سر داشتى در جوار حضرت معصومه‏اى  (مژ: ص 113 و 112)   «هو»  همان خاموش كو نيكو ضمير است بود عبدالكريم، ابن امير است  جمالش ياد مولا كرده تصوير هماى رحمت حق را كه شير است  محبت از نگاهش موج مى‏زد كه مؤمن را محبت در ضمير است  سكوتش مُهر مِهر حيدرى داشت كلامش معدن خير كثير است  »ز اشكم تا به سر عبدالكريمم« بخوابش گفت آن ساقى كه مير است  دلش غرق على غرق خدا بود على خود حق، حق بى‏نظير است  به ذكر و ياد حق شب را سحر كرد به معناى عبادت او خبير است  دلش ذكر و قدش ذكر و لبش ذكر ميان ذاكران حق كبير است  چه زيبا خط سبز ذكر بنهاد كه او استاد اين ره بى‏نظير است  چو قاضى پروريدش در ره يار صداقت را چه زيبا دستگير است  ميان دو على از سبط زهرا يكى پيرش يكى شاگرد و پير است  يكى قاضى كه در توحيد يكتاست صداقت آنكه دل بر او اسير است  اميرالمؤمنين اى ساقى جان كه بى تو عشق هم از عشق سير است  بده بر هر سه از اكرام و فضلت هر آن چيزى كه لايق از امير است  (مژ: ص 114 و 115)   

 

شيراز × همسر محترمه و باوفاى استاد، شيرازى بود. بعد از آمدن استاد از نجف به ايران چندبار همان سال‏هاى اوليه ورود، به شيراز رفتند و مى‏فرمود: «شيراز جاى خوبى است و باصفاست. از اصفهان خيلى بهتر است؛ و هم‏چنين مردمش خوبند». (مژ: ص 79)    صحو و سكر × صحو بهتر است يا سُكر؟ ج: صحو كه بيدارى است، بهتر است. (آ: ص 65)    صدام، بعثى‏ها صدام × در ايام جنگ ايران و عراق، افراد بسيارى از مسئولين كشورى و نظامى گاه‏گاه كه خدمت حضرت استاد مى‏رسيدند، اين سؤال را مى‏نمودند: صدام رئيس‏جمهور عراق رفتنى است يا در ايام جنگ اتفاقى برايش مى‏افتد و از اين نوع سؤالات كه شبيه به هم بود.  نوعاً جنابش اين جمله بسيار مختصر را مى‏گفتند: «هنوزه» يعنى هنوز وقتش نرسيده و مى‏ماند و تا اين تاريخ 1381 شمسى مانده است.  در تاريخ 1364 شمسى كه بحبوحه جنگ بود، مرحوم آيت‏اللَّه خوئى نامه‏اى كتبى براى استاد فرستادند و ضمانت شفاهى در مشكلات سياسى و حكومتى را براى آمدن ايشان به نجف عهده‏دار شدند كه ما ترجمه آن را در همين كتاب قضيه 104 آورديم.  مى‏فرمود: به كار صدام اعتبارى نيست، همانطورى كه بسيارى از علماء و مردم را كشت! و نوعاً از صدام مذمّت شديد مى‏كردند. (صح: ص 14 و 15)  افراد صدام بعثى، از هر طرف حائل مى‏شدند كه مبادا آقا حرفى بزند، اما ايشان هيچ همّ و غمّشان نبود و هر حرفى كه مى‏خواست به صدام مى‏زد. من مى‏گفتم: جلوى اين‏ها، هر حرفى نزنيد، مى‏گفتند: نه، اين‏ها كارى نمى‏كنند.    بعثى‏ها و احترام × بعثى‏ها هم تا آخر هيچ بى‏احترامى به آقا نكردند و آسيبى نرساندند. يعنى در حقيقت همان‏ها هم يك محبت و علاقه درونى به آقاى كشميرى داشتند، تمام آنها به ايشان احترام مى‏گذاشتند و دوستشان داشتند. (مى: ص 23)    بعثى‏ها × ايشان به من مى‏گفت: از اينها (بعثى‏ها) دور شو و اين آيه قرآن را مى‏خواندند «ولا تركنوا الى الّذين ظلموا فتمسكم النار» يعنى پيش آن ها نرو و با آنها همنشين مباش، زيرا شيطان داخل جسم اين‏ها شده و ديگر موعظه هيچ فايده‏اى ندارد. (مى: ص 48 و 49)    طىّ‏الارض × طىّ‏الارض چيست؟ ج: طىّ‏الارض مراتبى دارد براى ائمه‏عليه السلام به معناى پيچيدن زمين و براى غير آن موكّلى از فرشته يا جنّ مؤمن، انسان را سير مى‏دهد. (آ: ص 61)    ظرفيت  

بعضى ظرفيّت ندارند × يكى از علماى اهل حكت قم به منزل آقايى مشهور مى‏رود و از او درباره ليلةالقدر سؤال مى‏كند آن حكيم معانى مختلفى از ليلةالقدر را بيان مى‏دارد و در آخر مى‏گويد: در تفسير، فرات كوفى روايت كرده كه منظور از ليلةالقدر حضرت زهراعليها السلام است.  به اين تفسير، آن آقا با حالت تمسخر در حضور حاضرين، حرف ايشان را رد مى‏كند. حضرت استاد كشميرى در ملاقاتى با ناراحتى بسيار به آن حكيم فرمودند: چرا به بعضى كه ظرفيّت ندارند مطلبى مى‏گويى كه با تمسخر ردت كنند!!  چند مدت بعد آن آقاى معروف از دنيا مى‏رود و او را در خواب مى‏بينند كه ميان دو درّه آتش است و جزع و فزع مى‏كند. (مى: ص 109)   عنايت توجه خاص حضرت اباالفضل‏عليه السلام × حضرت آيت‏اللَّه كشميرى صبحها قريب دو ساعت به ظهر مانده در يكى از ايوانهاى صحن اميرالمؤمنين‏عليه السلام مى‏نشستند و افراد مختلف در اين موقع براى گرفتن استخاره به ايشان مراجعه مى‏كردند.  ايشان فرمودند: مدتى بود، مى‏ديدم زنى با عباى سياه و حالت زنان معيدى (روستايى و چادرنشين) زير ناودان طلا مى‏نشيند و زنها به او مراجعه مى‏كنند. او نيز با تسبيحى كه به دست دارد برايشان استخاره مى‏گيرد.  اين حالت نظرم را جلب كرد. روزى به يكى از خدّام صحن مطهر گفتم هنگام ظهر كه كار اين زن تمام مى‏شود او را نزد من بياور، از او سؤالاتى دارم.  خادم، يك روز پس از اينكه كار استخاره آن زن تمام شد، او را نزد من آورد. از او سؤال كردم: تو چه مى‏كنى؟ گفت: براى زنها استخاره مى‏گيرم. گفتم استخاره را از كه آموختى؟ چه ذكرى مى‏خوانى؟ و چگونه مسائل را به مردم مى‏گوئى؟  گفت: من داستانى دارم و شروع به تعريف آن كرد و گفت: من زنى بودم كه با شوهرم و فرزندانم زندگى عادى را مى‏گذراندم؛ شوهرم در اثر حادثه‏اى از دنيا رفت و من با چهار فرزند يتيم ماندم!  خانواده شوهرم، به اين عنوان كه من بدشگون هستم و قدم من باعث مرگ پسرشان شده است، مرا از خود طرد كردند. خانواده خودم هم اعتنايى به مشكلات مادى من نداشتند؛ لذا زندگى را با زحمات زياد و رنج فراوان مى‏گذراندم.  ضمناً از آنجا كه زنى جوان بودم، طبعاً دامهايى نيز براى انحرافم گسترده مى‏شد. چندين مرتبه بر اثر احتياجات مادى نزديك بودم و به دام بيفتم و به فساد كشيده شوم و تن به فحشاء بدهم؛ ولى خداوند كمك نمود و خوددارى كردم؛ تا روزى بر اثر شدت احتياج و گرفتارى تصميم گرفتم كه چون زندگى برايم سخت شده و ديگر چاره‏اى نداشتم تن به فحشاء بدهم.  من تصميم خودم را گرفته بودم؛ اما اين‏بار نيز خدا به فريادم رسيد و مرا نجات داد.  در بين ما رسم است كه اگر حاجتى داريم به حرم حضرت ابوالفضل مى‏آييم و سه روز اعتصاب غذا مى‏كنيم تا حاجتمان را بگيريم و اكثراً هم حاجت خود را مى‏گيرند. من تصميم گرفتم اين رسم را انجام دهم؛ پس رفتم كنار ضريح حضرت عباس‏عليه السلام و اعتصاب غذا را شروع كردم. روز سوم بود كه كنار ضريح خوابم برد و حضرت عباس به خوابم آمد و حاجتم را برآورد و فرمود: تو براى مردم استخاره بگير. عرض كردم من كه استخاره بلد نيستم. فرمود: تو تسبيح را به دست بگير؛ ما حاضريم و به تو مى‏گوييم كه چه بگويى.  از خواب بيدار شدم و با خود گفتم: اين چه خوابى است كه ديده‏ام؟ آيا به راستى حاجت من روا شده است و ديگر مشكلى نخواهم داشت؟  مردّد بودم چه كنم؟ بالاخره، تصميم گرفتم كه اعتصابم را شكسته و از حرم خارج شوم، ببينم چه مى‏شود از حرم خارج شدم و داخل صحن گرديدم. از يك راهرو خروجى كه مى‏گذشتم زنى به من برخورد كرد و گفت: خانم استخاره مى‏گيرى؟  تعجب كردم اين زن چه مى‏گويد؟ معمول نيست كه زن استخاره بگيرد، آن هم زنى چادرنشين و روستايى! آيا اين خانم از خوابم مطلع است؟ آيا از طرف حضرت مأمور است؟ بالاخره به او گفتم: من كه تسبيح براى استخاره ندارم.  فوراً تسبيحى به من داد و گفت: اين تسبيح را بگير و استخاره كن.  دست بردم و با توجهى كه به حضرت ابوالفضل داشتم، مشتى از دانه‏هاى تسبيح را گرفتم، ديدم حضرت در مقابلم ظاهر شد و فرمود به اين زن چه بگويم. مطلب را گفتم و او رفت. از آن تاريخ من هفته‏اى يك روز به اين محل زير ناودان طلا مى‏آيم و زنانى كه وضع مرا مى‏دانند، نزدم مى‏آيند و من براى ايشان استخاره مى‏گيرم. بابت هر استخاره پولى به من مى‏دهند. ظهر آن روز با پول حاصله، وسايل معيشت زندگى خودم و فرزندانم را تهيه مى‏كنم و به منزل برمى‏گردم.  مختصر اين قضيه را در آخر كتاب روح و ريحان نوشتيم. (صح: ص 192 الى 195)    آنها اصل هستند × عرض كردم: آقا از خدا خواسته‏ام مورد عنايت حضرت عالى واقع شوم! با ملاطفت و مهربانى فرمودند: شما خوبيد و خادم اهل بيت، آنها اصل هستند و همه چيز از آنها است، معاصى و گناهان مانع از وصول است.  عرض كردم: هر وقت ما توفيق پيدا كنيم براى عرض ادب به ائمه و مخصوصاً امام زمان (عج) قبل از سلام و عرض ادب مورد عنايت آن بزرگواران واقع شده‏ايم، كه اين توفيق نصيبمان شده است؟ آقا فرمودند: بله همين‏طور است، عنايت آنها است (آنها ما را ياد مى‏كنند بعد ما ياد آنان مى‏كنيم). (صح: ص 185)    عيد غدير رُفع القلم تا سه روز × درباره روز عيد غدير از امام رضاعليه السلام روايت است كه: خداوند تا سه روز (روز عيد غدير 18 ذيحجه و دو روز بعد) به ملائكه امر مى‏كند خطا و گناهى براى شيعيان و محبان اهل بيت‏عليه السلام ننويسند.  اين به خاطر شرافت و كرامت اين عيد بزرگ است كه اگر احياناً از شيعيان و دوستان اهل بيت‏عليه السلام، گناهى صادر شود بخشيده مى‏شود.  مثل اين روايت درباره روز نهم ربيع‏الاول وارد شده است. به اين مضمون، كه حذيفةبن يمان از پيامبرصلى الله عليه وآله نقل كرده است كه در حديث مفضل در باب نهم ربيع‏الاول فرمود:  خداوند به من وحى كرد: اى محمّد! در علم من مقرر شده است  به درستى كه من فرستادگان هفت آسمان را امر كردم براى شيعيان و محبان دين شما، اين روز را عيد بگيرند، و امر كردم ثنا كنند و طلب آمرزش نمايند براى شيعيان و محبّان شما از فرزندان آدم و ملائكه نويسندگان اعمال را امر كردم از اين روز (نهم) تا سه روز قلم (نوشتن گناه) از مردم بردارند و براى كرامت تو و وصى تو گناهان ايشان را ننويسند.(صح: ص 178 و 179)    علوم غريبه × آن طور كه ما از گذشته سلوكى استاد باخبر شديم بعضى راه‏ها را رفته بودند و آثار آنها را مى‏دانستند و چشيده بودند، و آنچه متضرّر شده و يا منفعت خاص و عام برده بودند را در كيسه تجربياتشان داشتند. از چيزى كه ما را نهى مى‏كردند از تسخيرات و طلسمات و  كه در علوم غريبه مسطور است و قضيه‏اى هم در اين‏باره داشتند كه لزومى به نوشتن آن نيست و ايشان امر به تهذيب و سلوك معرفتى و مجاهدت مى‏كردند. (مى: ص 98)    نهى از تسخيرات × استاد از كارهايى كه جنبه تسخيرات داشت، نهى نموده و تجربه خويش را بازگو مى‏كرد و اعتقاد داشت كه اذكار و اوراد بايد با اجازه استاد باشد.  دستورى از يكى از اساتيد (سيّد افضل حسين هندى، يا حاج مستور آقا شيرازى) گرفت و انجام داد؛ لكن شرط آخرش حضور استاد بود.  جناب آقاى كشميرى در زمانى كه استادش (سفرى رفته بود يا مانع ديگرى داشت كه) نبود، در زيرزمين خانه مشغول به آن دستور مى‏شود، وليكن حالتى غير عادى بر او مستولى مى‏شود. انگار ضربه‏اى مى‏خورد و بيهوش مى‏شود و دو يا سه روز حالشان خوب نبوده است. استادشان اين قضيه را متوجه مى‏شود و كارهايى انجام مى‏دهد كه حالشان خوب شود. حضرت استاد فرمود: «اثرات آن فشار و ضربه گاهى اوقات در سرم پديدار مى‏شود». (مژ: ص 55)   × در علوم غريبه در بحث علم حروف و تقسيمات به نارى و هوائى و خاكى و مائى گويند در مثل ازدواج بايد حروف اسم زوجين سازگار باشد، آيا درست است؟ ج: خير، چه بسا حروف اسمائى سازگار نبود و طرفين با هم سازش و صلح داشتند. (آ: ص 96) × آيا كسى علم جفر حقيقى و كامل را دارد و با اكتساب به دست مى‏آيد؟ ج: علم جفر چهار قاعده دارد، قاعده چهارم مستحصله است كه رمزش از غيب بايد داده شود. (آ: ص 96) × افرادى كه تمام عمر در علوم غريبه مانند رمل و آفاق و سحر و زُبر و بيّنات و امثال اينها كار مى‏كنند، آيا فوق‏العادگى معنوى هم دارند؟ ج: تقوا مؤثر در فوق‏العادگى است، و آنهايى كه هَمّ‏شان صرف اين علوم مى‏شود، معمولاً در زندگى به گرفتارى‏هائى مبتلا مى‏شوند. (آ: ص 96)    علّت آمدن به ايران × از حضرت استاد سؤال شد: با همه علاقه به نجف، چرا به ايران آمديد؟  فرمود: «روزى در صحن اميرالمؤمنين‏عليه السلام بودم كسى از من پرسيد: صدّام چطور آدمى‏است؟ گفتم: كلبٌ عقور يعنى سگ گزنده و نيش‏زن است. فردا بعضى از آشنايان برايم خبر آوردند كه اسم تو را حزب بعث در ليست دستگير شوندگان و اخراجى‏ها نوشتند. صدّام هم كسى نبود كه از اين مسائل به سادگى بگذرد. لاجرم با خوف و عواقب بعدى و اصرار بعضى به ايران آمدم با دست خالى، حتى دفتر جزوات اذكار و اخلاق را آنها از من گرفتند». (آ: ص 36)    به خاطر اين‏ها × استاد در اصفهان ميهمان آقايى بود و دو نفر از شاگردان ايشان در اطاق ديگر بودند.  يكى از واردين از استاد سؤال كرد: «براى چه چيزى به ايران آمديد»؟  ايشان با دست اشاره كرد به اطاقى كه دو شاگرد خاص آن‏جا بودند. فرمود: «به خاطر اينها آمدم». (مژ: ص 43)    عزادارى حالت مصيبت × ايشان در ايام مصيبت حالت مصيبت داشتند، مخصوصاً براى حضرت زهراعليها السلام بيشتر مصيبت مى‏گرفتند و طورى بود كه بيشتر در حال خودشان بودند و خودشان براى خودشان نوحه‏هاى عربى مى‏خواندند.(مى: ص 24)    دهه عاشورا × ايام دهه عاشورا در نجف در خانه علما روضه برقرار مى‏شد مانند منزل بحرالعلوم، و ايشان آنجا مى‏رفت.  به دو دسته در عزادارى خيلى علاقه داشت. يكى »عزاى اِماره« كه با هيجان و شور و شمشير و قمه و عَلَم مى‏آوردند و تا آخر اين دسته را نگاه مى‏كرد.  يكى در «برف البراء» با فاصله مى‏نشست و به شعر مداحان گوش مى‏داد و شاعرى معروف شعرهاى خوب مى‏سرود و ايشان تا آخر گوش مى‏داد. روز دهم (عاشورا) با حالت خاص از خانه با پاى برهنه و گل بر سر ماليده بيرون مى‏آمد. (مى: ص 33)    عاشورايى × ايشان در ايام سوگوارى ائمه‏عليه السلام حالت به هم ريخته و پريشانى داشت و عاشورا كه مى‏شد ديگر عاشورايى و بى‏قرار بود. اگر كسى روضه مى‏خواند اشك مى‏ريخت. منقلب بود و آرام و قرار نداشت. از خانه بيرون مى‏آمد و مى‏رفت كنار حرم حضرت معصومه‏عليها السلام؛ آن‏جا دسته‏ها مى‏آمدند، مى‏نشست و تا آخر شب همان‏جا كنار حرم به گنبد نگاه مى‏كرد و مى‏رفت تو حال خودش و اشك مى‏ريخت. (مى: ص 80)   × در خواندن مصيبت مانند وقايع روز عاشورا، آيا خواندن زبان حال اشكال دارد؟ ج: خير، و لازم نيست به مردم بگويد اين زبان حال است. (آ: ص 102)    علماى ظاهر  علماى اهل ظاهر × تأسف اهل معنى بر اهل دانش اين است كه: چرا اكتفا به ظواهر و اصطلاحات مى‏كنند، و چيزهايى كه وجدان نمى‏كنند و نمى‏چشند با اهلش در مقام ردّ و تكفير مى‏افتند.  حضرت استاد مى‏فرمودند: آن‏قدر جوّ حوزه علميه نجف نسبت به اخلاقيون تند بود كه اگر در مدرسه مثلاً كتاب معراج السعاده را كسى داشت مورد تنفّر قرار مى‏گرفت.  فرمودند: يكى از اساتيد بنده مى‏گفت: من مرحوم سيد على آقا قاضى را دوست مى‏دارم، و پول براى فاتحه او مى‏دهم ولى خودم (از ترس علماى ظاهر) شركت نمى‏كنم!!  (بواسطه) شنيدم كه استاد فرمودند: بعضى اهل دانش كه به ظاهر بسنده مى‏كردند، سر قبر عارف كامل و واصل سيد بحرالعوم (م 1212) نمى‏رفتند و دليل‏شان اين روايت بود كه «هركس ادعا ديدن امام زمان كرد او را تكذيب كنيد» (من ادعى الرويه فكذّبوه) و سيد بحرالعلوم ادعاى ديدن امام زمان (عج) را كرده و به بعضى همانند ميرزاى قمى ملاقات خود را گفته است!!! (صح: ص 158)    فناء فانى فى‏اللَّه × نهايت هدفشان اين بود كه انسان به لقاء الهى برسد و فانى فى‏اللَّه شود. (مى: ص 60)    اين فناى فى اللَّه است؟ × در كتاب «عارف فى الرحاب القدسيه» تأليف نوه آقا سيّد هاشم حدّاد، ص 185 آمده كه از استاد كشميرى پرسيدند: كسى به مقام فنا رسيده است؟ جواب دادند: «بله، آقاى قاضى و آقا سيّد هاشم حدّاد به فنا رسيدند». × در كتاب دلشده از صفحه 70 به بعد براى اين موضوع شواهدى آورده كه بيشترش از كتاب روح مجرد، ص 68 تا 78 بوده كه به چند نمونه از آن اشاره مى‏شود:  1. آقا حدّاد فرمود:  «بسيار شده است كه به حمام مى‏رفتم و وقت بيرون آمدن پيراهن را وارونه مى‏پوشيدم».  2. يك روز با مينى‏بوس از كربلا با آقاى حدّاد به كاظمين آمديم و در ميان راه شاگرد راننده خواست كرايه‏ها را اخذ كند، پرسيد: شما چند نفريد؟ آقاى حدّاد گفتند: «پنج نفر»، در حالى كه ما شش نفر بوديم و شاگرد به ايشان گفت: سيّد آخر تو خودت را حساب نمى‏كنى؟!  3. به وضوخانه عمومى كاظمين رفتند. آقاى حداد فرمود: «ديدم من وضو گرفتن را بلد نيستم. با خود گفتم: از اين مرد كه مشغول وضو گرفتن است بپرسم. همين كه به سراغ او رفتم، خودبه‏خود وضو آمد و دست به آب بردم و وضو گرفتم. آن مرد وضو گيرنده چشمش به من افتاد و گفت: آى سيّد آب، خداست! وضو، خداست! جايى نيست كه خدا نيست!» × توضيح: بعضى از سالكين الى‏اللَّه كه سال‏ها سلوك كرده‏اند، اين چند قضيه را به عنوان فناى فى‏اللَّه از عارفى كه سال‏ها اساتيد بزرگى در عرفان را درك كرده و خودش سلوك نموده، سؤال نمودند.  ايشان فرمود:  «اين نوع قضايا صدها مرتبه براى بنده اتفاق افتاد و هيچ كدام ربط به مقام فناى فى‏اللَّه ندارد. يا نويسنده اين قضايا مقام فنا را خودش نچشيده، يا مى‏خواهد به چند قضيه، حدّاد را بزرگ كند!! و يا...  برچسب‏ها و ربطها بر عارف راه رفته و استاد ديده، پوشيده نيست! در خانه اگر كس است، يك حرف بس است. گاهى پيرى، مريضى، خستگى و بى‏توجهى سبب مى‏شود اين اتفاقات بيفتد».  فقير گويد: «اين نوع مسائل بسيار براى استاد كشميرى در طول ده سال اتفاق مى‏افتاد، حتى يك‏بار اشاره به مقام فنا نمى‏كرد. روزى هنگام صبح به منزل استاد رفتم. ايشان فرمود: صبح اسم پسر بزرگم را فراموش كردم. از همسرم سؤال كردم ايشان گفت: اسمش سيد محمود است.» (مژ: ص 66)    تعبّد از عبادتش × فرزند استاد گفت: از روى عبادتش ما هم تعبّدى عبادت مى‏كرديم و با او بوديم. توى منزل مى‏ديديم او هست، اما در واقع با ما نبود. (مى: ص 41)   × فناء فى‏اللَّه يعنى چه؟ ج: خود را لا شَى‏ء ديدن، در خدا فانى شدن و هيچ حول و قوّه‏اى را از خود نديدن را گويند. (آ: ص 69) × نظر جنابعالى درباره فناء فى الله چيست؟ ج: هر وقت عبد تمام كارهايش براى خدا شد و خوديت خود را نديد، فانى فى‏اللَّه مى‏شود و محو در معبود مى‏گردد. (آ: ص 64) × فناء عبد، كى تحقق مى‏پذيرد؟ ج: آن وقتى كه اراده و عملش للَّه شد. (آ: ص 65) × آيا بعد از ديدن حقايق و معانى، باز كسى مى‏شود به مقامات ظاهرى دنيا دل ببندد؟ ج: اگر كسى واقعاً حقايق را ديد، به مطالب صورى و دنيوى دل نمى‏بندد، اگر بست عارف حقيقى نيست و فانى در حق نشده است. (آ: ص 60) × آيا فناء فى‏اللَّه در افراد ممكن است؟ ج: درباره امامان كه مقام جمع‏الجمعى و ولايت مطلقه دارند جاى صحبتى نيست، لكن در غير ايشان مشكل است، چه ادامه فناء لازمه دارد كه زن و بچه و خانه و... را رها كنند. (آ: ص 67) × شما كسانى را ديده‏ايد كه به مقام فناء رسيده باشند؟ ج: بلى مرحوم سيد على آقا قاضى و سيد هاشم حداد. (آ: ص 65)    فقر × وقتى اخبارى درباره بعضى اهل دانش كه دنبال ثروت و دنيا هستند و با اين كه فقر، فخر پيامبر بود؛ به ايشان دادند. فرمودند: شرف اهل علم فقر است؛ چى شده است بعضى همه‏اش لندن (پايتخت انگلستان) مى‏روند و سالى يك ماشين عوض مى‏كنند.!! (صح: ص 149)    فرزندان برخورد با بچه‏ها × در برخورد با بچه‏ها يه خورده از آنها دور بودند، براى آن كه درس داشتند، مطالعه داشتند يا مشغول ذكرى بودند. محيط تنگ نجف و بچه‏هاى زياد، ايشان مجبور بودند يا زيرزمين باشند ما بالا باشيم، يا ايشان بالا بودند ما زيرزمين، تا خيلى بچه‏ها سر و صدا نكنند.  خيلى خيلى به بچه‏ها و ما محبت داشتند. اما جورى بود كه خيلى انكار بكنند يا خيلى ببوسند و... نبود. بچه‏ها تعدادشان هفت نفر بود سه پسر و چهار دختر. (مى: ص 27)    تكرار سوره‏ها × توصيه نياز نداشتيم بلكه در عمل مى‏ديديم. اين طور نبود كه بگويند اين كار را بكن، اين كار را نكن؛ از نحوه زندگى‏اش ياد مى‏گرفتيم. مثلاً من بعضى سوره‏هاى قرآن را بدون آن كه بخوانم حفظ كردم، از بس كه ايشان تكرار مى‏كردند. بعضى موقع‏ها پيش او مى‏نشستم، بعضى موقع‏ها همين طورى كه سفره را داشتيم مى‏چيديم، ايشان قرآن مى‏خواندند. گاهى با او به مسجد مى‏رفتم و حداقل چهل دقيقه پياده‏روى بود، تمام طول راه ايشان سوره يس مى‏خواند. (مى: ص 42)    محيط خانواده × خيلى از كردارها و منش‏هايمان را در محيط خانواده پيدا كرديم، اين طور نبود كه پدرم بگويد روزه بگير، نماز بخوان، در ازدواج اين كار را بكن. خودمان مى‏ديديم، اتوماتيك‏وار به چيزى كه ايشان مى‏خواست سوقمان مى‏داد. (مى: ص 42 و 43)    بزرگترين هديه‏ها × در خواندن نماز و گرفتن روزه مرا آزاد مى‏گذاشت و فشار نمى‏آورد؛ و رفتار و كردارش را ياد مى‏گرفتم؛ بزرگترين هديه اينها بود. (مى: ص 40)    سى مرتبه ياسين × نمى‏گفت سوره‏هاى قرآن را حفظ كن، از خواندن و تكرار پدرم مثلاً سوره ياسين شايد بعضى روزها 30 مرتبه مى‏خواند، از او مى‏شنيدم و حفظ مى‏كردم. راه را آسان به من نشان داد. (مى: ص 40)    ممانعت از بيرون رفتن × هيچ وقت نمى‏گذاشت ما به خيابان برويم. البته علت‏هاى زيادى داشت، از جمله علت سياسى، ما اگر بيرون مى‏رفتيم، موقتى بود، مثلاً هنگامى كه پدرم به كربلا مى‏رفت؛ در غير اين صورت موقعى كه خودش منزل بود من بايد منزل مى‏ماندم. (مى: ص 41 و 42)    گزارش × ما در نجف حق خروج از خانه نداشتيم، مغرب بايد در خانه مى‏بوديم و هر جا مى‏رفتيم بايد گزارش مى‏داديم. (مى: ص 35)    حساسيت به رفقا × در مورد رفقاى ما خيلى حساس بودند كه با چه كسانى نشست و برخاست مى‏كنيم. بعضى‏ها را مى‏گفت دوست ندارم؛ با اينها رفت و آمد نكنيد. ما احساس مى‏كرديم همين طورى دوست ندارد اما بعدها مى‏فهميدم كه انصافاً آدمهاى نادرستى بودند. (مى: ص 45)    علاقه شديد به فرزندان × ايشان مرا به اسم صدا مى‏كرد: على، و ما را خيلى دوست مى‏داشت ولى اظهار نمى‏كردند. شديداً به ما علاقه داشت مخصوصاً به من، ما هم همين طور صاف و ساده دوستش داشتيم. و به همين اندازه از ايشان مى‏ترسيديم بدون اين كه عصبانى شوند.(مى: ص 44)    تحصيل حوزه نجف × در مورد تحصيل فشار مى‏آوردند كه من در حوزه تحصيل كنم، و مدرسه‏هاى آن زمان را قبول نداشت در زمان بعثى‏ها مى‏گفتند: مفسده است. مى‏دانست كه در آن مدرسه علم به ما نمى‏آموزند، تنها چيزى كه مى‏آموزند در مورد بعثى‏هاست و حق هم داشت. (مى: ص 42)    اصرار به آخوند شدن × اصرار داشت من آخوند شوم، حتى برنامه عمامه گذارى گذاشت كه عمامه سرم بگذارد كه من رفتم بغداد پيش بى‏بى و عموهايم. بعد وقتى ديد نيامدم گفت: «حالا نمى‏خواهى طلبه شوى بيا نجف» و تقريباً بعد از دو ماه به نجف رفتم. (مى: ص 35)   × آقاى كشميرى دلش مى‏خواست پسرش سيد حسن كه هم نام جد بزرگوارشان بود، طلبه شود.     تنبيه و تربيت بچه‏ها × اگر بچه‏ها اشتباهى مى‏كردند تنبيه مى‏شدند اما تنبيه بدنى نبوده، زبانى بود. در مورد تربيت بچه‏ها و نماز و قرآن و مانند اينها به من سفارش مى‏كردند كه به بچه‏ها ياد بدهم، البته خودشان هم چيزهايى مى‏گفتند، ولى به من واگذار مى‏كردند. (مى: ص 27)    ناظم مدرسه × همه چيزش باطنى بود. مثلاً كار خلافى مى‏كردم، مى‏رفت مدرسه به ناظم مى‏گفت: «دل اين كه او را بزنم ندارم، من كه رفتم شما او را تذكر دهيد». (مى: ص 36)    تصميم‏گيرى در ازدواج × ازدواج ماها، دست پدر و مادر بود، انتخاب دست ما نبود، مى‏گفت: مى‏خواهم دختر فلانى را برايت بگيرم، از فلان خانواده (مثلاً روحانى)؛ طبق ويژگيهايى كه خودشان داشتند. با تنها عروسش كه خيلى برخورد و رابطه و علاقه خوبى داشت و ايشان انتخاب كرده بود، خانم من بود ولى بقيه بچه‏ها (پسرها)، اواخر (كه به ايران آمده بودند) ازدواج كردند. (مى: ص 37)    علاقه به بنده و عروس × علاقه به بنده و خانمم داشت، خيلى رو نمى‏كرد و برخوردشان ملايم بود. اگر تهران مى‏آمد و مثلاً خانه خواهرم مى‏رفت، هى به مادرم مى‏گفت: كى برويم تهران؟ مادرم مى‏گفت: اينجا تهران است. مى‏گفت: اين جا خانه سيد محمود نيست، به خيالش تهران فقط خانه محمود است. (مى: ص 37)    فراق خسته از سفر × آقاى كشميرى وقتى از نجف به قم آمده بودند ناراحت بودند كه از نجف دور شده‏اند و اين آيه را زياد مى‏خواندند: «لقد لقينا من سفرنا هذا نصباً»، «موسى به يار همسفرش گفت: همانا سخت از اين سفر خسته شده‏ايم». (مى: ص 104 و 105)    شعله‏هاى فراق × او در قم مانند آواره‏ها بود و مانند يك شمع كه رو به خاموشى مى‏رود وجودش در شعله‏هاى فراق و دورى مى‏سوخت. (مى: ص 76)    فدك × ايشان از بعضى‏ها بدشان مى‏آمد در واقع از آقاى...، سر قضيه فدك خيلى اعصاب‏شان خرد شده بود كه آن را مال حضرت فاطمه‏عليها السلام ندانسته بودند!! (مى: ص 29)    قالب مثالى × قالب مثالى انسان و روح يكى است يا دو تا؟ ج: ما چه‏طور همديگر را مى‏بينيم، صورت را مى‏بينيم حقيقت را نمى‏بينيم. ما ارواح را در قالب مثال، نه حقيقت آن‏را مى‏بينيم. (آ: ص 63)    قضاى حوائج × درباره اين ذكر «نجاة منك يا سيدالكريم نجنّا و خلّصنا بحقّ بسم‏اللَّه الرحمن الرحيم». فرمودند: براى همه قضاء حوائج عمومى خوب است.  حقير گويد: از بعضى بزرگان طريقت مسموع شد كه به همين عدد 786 صلوات هم گفته شود. در كتاب گوهرشب‏چراغ ص 162 در وصف اين ذكر گويد: براى شفاء مرضى و حصول مهمات ضروريه به تجربه ثابت شده است. (صح: ص 149)   × براى قضاء حوائج از قرآن چه بايد خواند؟ ج: شش آيه اوّل سوره حديد و چهار آيه آخر سوره حشر. (آ: ص 86)    قبور

چرا سر قبرم نيامدى؟ × يكى از تلامذه مى‏گويد: يك روز ايشان به وادى‏السلام قم با من يا با كس ديگرى رفتند و خيلى آنجا مى‏رفتند. بعد كه آمدند خانه يكى (از اوليا در خواب يا مكاشفه) آمد و گفت: قبرستان آمدى، چرا به من سر نزدى؟ فردا ايشان به آدرس صاحب قبر، رفتند. (مى: ص 82)    امام‏زاده × ايشان وادى‏السلام قم (آخر خيابان خاكفرج) مى‏رفت، نزيك جمكران امام‏زاده‏هايى است كه برخى از اولياء خدا آنجا دفن‏اند و ايشان به آنجا خيلى علاقه داشت، با او مى‏رفتيم كنار نهر آنجا مى‏نشستيم. (مى: ص 81)    برنج × حضرت استاد به برنج (كه اول حَبه‏اى است كه به ولايت على‏بن ابيطالب‏عليه السلام اقرار كرد) علاقه داشت. نجف اشرف وقتى برنج خانه تمام مى‏شد مى‏رفتند سر قبر شيخ خضر شلّال واقع در عماره، غروب كه مى‏شد، كيسه‏اى برنج براى منزل استاد مى‏آوردند. (صح: ص 178)   × آيا براى مرحوم ميرزاى قمى مدفون در قبرستان شيخان قم دعا و ذكر خاصى مى‏خوانند؟ ج: مى‏گويند نذر ميرزاى قمى مى‏كنند و 100 مرتبه اللّهمّ ربِّ العَرش العظيم بعد صد صلوات و سپس سوره ياسين را مى‏خوانند. (ر: ص 131)    قرآن × قرآن كتاب الهى است كه در واقع خدا با انسان صحبت مى‏كند، همانطور كه در نماز انسان با حق صحبت مى‏كند.  انس بزرگان اهل عرفان و سالكان الى اللَّه، هميشه با قرآن بوده است، تا جائى كه استفاده‏هاى مختلف از ظاهر و باطن اين كتاب الهى مى‏نمودند. همانطور كه ائمه‏عليه السلام در استفاده از قرآن سرآمد همگان بوده‏اند.  حضرت استاد حافظ كل قرآن نبودند، ولى در حافظه‏شان آيات ممتاز بود و قبل و بعد آيات را از حفظ مى‏خواندند و در موارد استخاره، زياد ديده شد كه با آيات جواب مى‏دادند.  مى‏فرمودند: من در ازمنه‏اى كه نجف اشرف بودم، هر سه روز يك ختم قرآن مى‏كردم و در حل مشكل افراد، بسيار شنيده شد كه به بعضى سوره‏ها و آيات قرآنى حواله مى‏دادند.  يكى از اهل دانش كه با خانواده‏اش مشكلى داشت، نزد ايشان آمد راه حلى طلب كرد، فرمودند: قرآن بخوانيد تا اين مشكل حل شود. آن شخص گفت: مدتهاست كه لاى قرآن را باز نكرده‏ام!!  گاهى سوره‏هاى بزرگ قرآن همانند آل عمران را به بعضى كه تقاضاى دستورالعملى مى‏كردند مى‏فرمود. بعد معلوم مى‏شد كه طرف اصلاً حال خواندن ندارد، ايشان به خواندن قرآن مصرّ بودند و امر مى‏كردند.   × براى ترغيب به قرآن مى‏فرمود: مرحوم شيخ حسنعلى نخودكى اصفهانى تا چهار سال در مشهد هر شبى تا به صبح قرآن ختم مى‏كرد و به امام رضاعليه السلام هديه مى‏كرد، تا به آن مقامات رسيد.  حقير فقير، وقتى از تلامذه مرحوم آيت‏اللَّه شيخ مجتبى لنكرانى استاد حوزه علميه نجف كه استاد، بعضى درس‏هاى سطح را نزد ايشان خواندند، شنيدم، اواخرعمر، قرآن بسيار مى‏خواند، و گاهى مى‏فرمود: كاش به جاى تدريس بعضى كتابها در جوانى، قرآن مى‏خواندم! بسيار برايم جالب بود، تا اينكه روزى مانند همين كلام را از استاد شنيدم!!  اين نكته دقيق وجدانى، مى‏رساند كه اقرار و اعتراف در سنين پيرى به قرآن، چقدر مى‏تواند الگوى خوبى براى اهل معرفت، در توجه به قرآن باشد.  اواخر عمر شريفش كه كسالت جسمانى داشتند و حال مطالعه و مراجعه نداشتند و تنها بودند و تفكر مى‏كردند، گاهى از آيات قرآنى مى‏پرسيدند. از جمله چند بار اين آيه 3 سوره ضحى را «ما وَدَّعَكَ رَبُّكَ وَ ما قَلى» را پرسيدند به چه معنى و منظور است. هريك از تلامذه چيزى مى‏گفتند، بعد بنابراين مى‏شد كه به تفسير مراجعه شود و جواب بياورند كه اينطور معناى آيه مى‏شد: «اى پيامبر ما تو را رها نكرديم و وحى را از تو قطع ننموديم و تو را مبغوض نكرديم و خشم نگرفتيم».  از جمله دستورالعمل‏هاى ايشان به حاجتمندان و سائلان (انس با قرآن) بوده است، آرى مردان خدا از كلام محبوب لذت مى‏برند و همه را دعوت به اين چشمه جوشان ازلى و ابدى مى‏كنند. (ر: ص 77 و 76)   × بهترين ياد از حق‏تعالى در چيست؟ ج: قرآن خواندن كه كلام حق است. (آ: ص 85)    يادگيرى قرآن × استاد مى‏فرمود: پدرم مرا در بازار نزد كسى گذاشت كه قرآن ياد بگيريم. تازه مدارس داير شده بود، ظهر بچه‏ها يك قوطى حلبى را با يك چوب مى‏زدند و مى‏دويدند و سر و صدا مى‏كردند. )مى: ص 64 و 65)    ختم قرآن × ايشان در ماه رمضان و حتى ماه‏هاى قبل از آن، سه روز يك‏بار قرآن را ختم مى‏كردند، يعنى روزى ده جزء و البته به كارهاى ديگر هم مى‏رسيدند و اين خير و بركتى بود كه از جهت زمانى در كار ايشان بود خيلى اوقات ما مى‏رفتيم مى‏ديديم قرآن جلوى ايشان هست و مشغولند و بعد خودشان مى‏فرمودند: هر سه روزى يك‏بار قرآن را ختم مى‏كنم. (مى: ص 54 و 55)   × در نجف ختم قرآن چند روزه مى‏نموديد؟  ج: گاهى هر سه روز يك ختم قرآن مى‏كردم. (آ: ص 83)   × بنده تقريباً هر پانزده روز يك بار ختم قرآن مى‏كنم و اين را از ايشان به يادگار دارم. (مى: ص 50)    اهل قرآن × من كسى را نديدم مثل ايشان اهل قرآن باشد، عجيب بود، مخصوصاً قبل از سكته‏شان گاهى هر سه روز يك‏بار ختم قرآن مى‏كردند. وقتى قرآن مى‏خواندند چهره‏شان واقعاً ديدنى بود. يك قرآن بزرگ داشتند، مى‏گذاشتند جلوشان و قرآن مى‏خواندند و آن وقت چهره‏شان مثل مهتاب مى‏درخشيد، معلوم بود كه در عالم ديگرى است، عجيب به قرآن علاقه داشتند. (مى: ص 77) × درباره شيخ على زاهد قمى شاگرد ملا حسينقلى همدانى فرمودند:  «من كراراً در نماز ايشان شركت كردم و تقاضاى دستور مى‏نمودم، سفارش اكيد كردند كه قرآن زياد بخوانم.» (آ: ص 24)    دو سال قرآن نخواندم × حضرت استاد فرمودند: در خانه (قبلى كوچه آبشار قم) يك نفر از كسانى كه تدريس علوم دينى مى‏كرد نزدم آمد. او گرفتارى داشت و از زنش خيلى ناراحت بود. از من دوائى براى رفع اين گرفتارى خواست.  گفتم: شما قرآن بخوانيد قضيه حل مى‏شود. آن اهل دانش گفت: دو سال است لاى قرآن را باز نكردم!!(صح: ص 173 و 174)    قرآن بخوانيد × چند روزى به ماه رمضان 1413 ه .ق مانده بود. اهل علمى به حضرت استاد عرض كرد: مى‏خواهم براى تبليغ به جائى بروم. روزها منبر و نماز و كار آخوندى دارم ولى شب‏ها بيكارم چه عملى انجام دهم؟  ايشان فرمودند: قرآن بخوانيد.  و فرمودند: اگر كسى بتواند شب‏هاى ماه رمضان، هزار مرتبه سوره قدر بخواند معنويت خوبى نصيبش مى‏شود. (صح: ص 144)    عدد و خواص سوره‏ها × جناب استاد درباره سوره توحيد (قل هو اللَّه احد) فرمودند:  در تمام ماه رجب 10000 مرتبه ورود دارد و براى همه چيز خوب است كه تقريباً روزى 333 مرتبه مى‏شود.  خواندن 1000 مرتبه در هر روز براى نورانيت، روحانيت قلب، آسان شدن امور و رزق بسيار نافع است و در روايت از پيامبرصلى الله عليه وآله نقل شده است كه كسى كه 1000 بار بخواند خود را از خدا خريده و از بندگان خالص الهى شود.  بى‏عدد كسى بخواند و مداومت كند طىّ‏الارض به او داده مى‏شود. هميشه خواندنش يقين انسان را زياد مى‏كند.  همينطور اعداد بسيار دارد لكن خودم در نجف روزى 7000 هزار مى‏خواندم نه در يك مجلس، بلكه در تمام روز حتى در راه رفتن.  استاد موقع ورود به خانه، اين سوره را مى‏خواند و مى‏فرمود: فقر از خانه بيرون مى‏رود.  درباره سوره قدر (انّا أنزلناه فى ليلة القدر) مى‏فرمودند:  خواندن اين سوره مخصوصاً در شب‏هاى ماه رمضان، شبى 1000 مرتبه بسيار خوب است و اگر كسى از شب اول ماه رمضان تا شب بيست و سوم هر شبى هزار مرتبه بخواند در خواب يا بيدارى آينده آن كس را به او نشان مى‏دهند، خودم هم چند سال انجام دادم.  مرحوم آيت‏اللَّه خوئى به دستور مرحوم سيد على آقاى قاضى‏قدس سره آن را قبل از مرجعيت مى‏خواندند و آينده خود را در عالم خواب ديدند كه به مرجعيت مى‏رسند و در كنار انبوهى از بيت‏المال مى‏شنوند منادى در گلدسته و مأذنه صدا مى‏زند: آقا ابوالقاسم خوئى وفات يافت!!  خواندن اين سوره براى رويت ملائكه خوب است.  100 مرتبه عصر جمعه براى رزق حلال مفيد است و طبق روايت از 100 رحمت، عصر جمعه 99تاى آن براى خواننده آن است.  بعضى به جاى هزار اناانزلناه در شب‏هاى ماه رمضان صد مرتبه سوره حم، دخان مى‏خوانند.  خواندن صد مرتبه اين سوره شب جمعه و عصر جمعه از مرحوم سيد على آقا قاضى به ما رسيده است.  درباره سوره حشر مى‏فرمودند: سوره حشر مخصوصاً چهار آيه آخر آن داراى امتيازات بسيار است: از جمله يك روش خواندن آن به اين طريق است كه يك اربعين از روز اول يك مرتبه، روز دوم دو مرتبه، تا روز چهلم چهل مرتبه و براى مرتبه ديگر به عكس اول شروع مى‏شود تا اربعين دوم تمام شود. براى استجابت دعا خوب است. دو مرتبه در نجف اشرف به اين طريق خواندم.  طريقه ديگر آن است كه هر روز يك بار اين سوره خوانده شود و چهار آيه آخر اين سوره (لَو اَنزَلنا هذَا القُرآنَ عَلى جَبَل... وَ هُوَ العَزيزُ الحَكيم) به عدد خاص تكرار شود، براى قوى شدن اراده و قضاء حوائج و معنويت نيك است، چون چهار آيه آخر سوره حشر داراى اسم اعظم است.  درباره سوره فتح (انّا فتحنا لك فتحاً مبيناً) مى‏فرمودند:  براى سالك خواندن اين سوره، به جهت رفع حجب و گشايش قلب لازم است.  درباره سوره والنجم (والنجم اذا هوى ما ضلّ صاحبكم و ما غوى) مى‏فرمودند: براى امراض صعب‏العلاج هر روز خوانده شود و به امام زين‏العابدين‏عليه السلام تقديم گردد.  درباره سوره يس مى‏فرمودند:  سوره يس قلب قرآن شد به خاطر چهارده معصوم است كه اين‏طور وارد شده يس (صلى اللَّه على محمّد و آل محمّد) والقرآن الحكيم.  در شب نيمه شعبان، سه بار اين سوره خوانده شود: يكى به نيّت سلامتى، ديگر به نيت رزق و سومى براى طول عمر.  نوعى خواندن اين سوره اين است كه از يك تا چهل هم خوانده مى‏شود، و براى حوائج دنيوى تقديم به امام جوادعليه السلام روزى يك‏بار.  به قصد فرزند و حامله شدن و ذرّيه، خواندنش خوب است و لازم نيست به كسى اين سوره را هديه كند.  نسخه‏اى دارم كه هفت‏بار سوره يس خوانده مى‏شود و هر يك را به يك سلطان معنوى مانند اويس قرن و... هديه مى‏كنند و در هر دفعه به لفظ مبين مى‏رسند، حاجت را از خاطر مى‏گذرانند.  درباره سوره بقره و آل‏عمران مى‏فرمودند: براى رزق، خواندنش اثر دارد.  درباره سوره والذّاريات مى‏فرمودند: براى رزق، خواندنش مؤثر است و شنيدم به بعضى‏ها دستورى مى‏دادند كه اين سوره را براى تنگى روزى بخوانند.  درباره سوره انشراح مى‏فرمودند: براى كسانى كه قبض دارند و سينه‏شان تنگ و مغموم است، خواندنش خوب است و سينه را فتح و باز مى‏كند و مرحوم آقا سيد هاشم حّداد اين مطلب را گفته‏اند و تجربه هم نشان داده است.  درباره سوره زلزال مى‏فرمودند: يك اربعين براى مشاهدات و تقويت باطن كنار جوى آب به عدد خاص خواندنش نيك است (لكن براى بعضى مسائل چوب و عوارض دارد).  درباره سوره والعاديات مى‏فرمودند: روزى 110 مرتبه خوانده شود روزى حلال فراوانى خواهد آمد و ربطش به اميرالمؤمنين‏عليه السلام است. از مستور آقا شيرازى به ما رسيده است.  درباره سوره حمد مى‏فرمودند: براى قضاى حوائج به مدت خاص روزى 149 مرتبه مجرب است.  براى احضار ارواح 40 مؤمن خواندنش با تعداد خاصى و با شكلى مخصوص، در يك اربعين را هم فرمودند.  درباره سوره نور مى‏فرمودند: براى روشنايى دل و قلب، صبح يك مرتبه، ظهر يك مرتبه، شب يك مرتبه خوانده شود و تقديم به اميرالمؤمنين‏عليه السلام شود. به اضافه (يا نور) به عدد مضبوط.  درباره سوره‏هاى شش گانه، يعنى مسبّحات سِتّ، سوره حديد، حشر، صف، جمعه، تغابن، اعلى را مى‏فرمودند كه مرحوم سيد على آقا قاضى، خود شبها قبل از خواب مى‏خواند، چه آنكه روايت دارد پيامبر هم قبل از خواب مى‏خواندند و مى‏فرمودند: در اين سوره‏ها آيه‏اى است كه بهتر از هزار آيتست و امام باقرعليه السلام فرمود: كسى كه قبل از خواب بخواند نمى‏ميرد تا آنكه حضرت قائم‏عليه السلام را درك مى‏كند و اگر بميرد در جوار پيامبر مى‏باشد.  سوره جنّ با عدد مخصوص و زمان معيّن براى تسخير است و سلطان دارد و كسى دنبال تسخير نرود. (ر: ص 78 الى 82)   × براى رفع حجب و گشايش صدر و فتح قلوب چه سوره‏اى نافع است؟ ج: سوره «انّا فتحنا» خيلى براى رفع حجب نافع است. (آ: ص 87) × م: خواندن قرآن و ختم آن و بعضى سوره‏ها و آيات به اعداد معيّن لازمه راه است. (آ: ص 54)    خواص برخى آيات × استاد درباره خواص بعضى آيات مى‏فرمودند: «آيةالكرسى سه آيه است» روزى 21 مرتبه براى حافظه خوب است.  آيه «اَلَيسَ اللَّهُ بكاف عَبدَهُ» با عدد مضبوط و ملازمت به شرايط آن، براى محتاج نشدن به خلق.  آيه «أزفَت الآزفَةُ لَيسَ لَها من دُونِ اللَّه كاشفَه»  با عدد كثير، براى مكاشفات مؤثر و مفيد است.  آيه «قَالَ الَّذى عندَهُ علمٌ منَ الكتاب... تا غَنىٌّ كَريم» يك اربعين به عدد مضبوط رياضت آصف برخيا است براى اسم اعظم.  آيه «وَ عندَهُ مَفاتحُ الغَيب... كتاب مُبين» از پنج‏شنبه تا پنج‏شنبه، شبى 1000 مرتبه به اضافه يا حىُّ يا قيُّوم در هر روز به عدد خاص براى نورانيت قلب.  شش آيه اول سوره حديد «سَبَّحَ للَّه ما فى السَّموات وَ الاَرض... عليم بذاتِ الصُّدوُر» و چهار آيه آخر سوره حشر «لَو اَنزَلنا هذَا القُرآنَ... وَ هُوَ العَزيزُ الحَكيم» براى قضاء حوائج مؤثر است.  آيه نور «اَللَّهُ نُورُ السَّمواتِ وَ الاَرض... بكُلِّ شَى‏ء عَليم» براى ديدن امام زمان‏عليه السلام يك اربعين به عدد نور، بين اذان صبح تا طلوع آفتاب. نوع ديگر از اول ماه تا پانزدهم ماه، بين‏الطلوعين به عددى خاص و از پانزدهم تا آخر ماه به همان عدد لااله‏الّااللَّه.  «آيه نور» به عدد 256 مرتبه، براى معنويت و رزق مخصوصاً بعد از نماز عشاء.  آيه «سلامٌ قولاً من رَبّ رَحيم» به عدد جمع آيه به ابجد كبير، براى اسم اعظم.  آيه «بسم‏اللَّه‏الرَّحمن‏الرَّحيم» براى قضاء حوائج در يك هفته بعد از نماز عشاء به ابجد خودش به اضافه 132 صلوات در مجلس واحد.  در بسم‏اللَّه خيلى چيزهاست و مداومت بر آن انسان را مستجاب‏الدعوه مى‏كند.  در ايام خاص به عدد 19000 مرتبه براى اطلاع بر وقايع و آينده. (ر: ص 84 و 83 و 82) × در آيه «نَفَختُ فيهِ من رُوحىِ» (ص 72) يا «قُلِ الرُّوحُ من اَمرِ رَبّى» (اسراء 85) ياء در اين دو (روحى، ربّى) نسبت است يا اضافه؟ (آ: ص 83)  ج: ياى اضافه، اشاره است. هرچه از كم و كيف و زمان و مكان است در عالم امر نيست، هر اضافه در آن عوالم نسبت به او اسقاط، امّا در عالم خلق چرا همه نسبت‏ها به اوست. (آ: ص 83 و 84)    سوره توحيد × استاد درباره سوره توحيد «قل هو اللَّه احد» مى‏فرمودند: «در كلّ ماه رجب ده هزار مرتبه ورود دارد، و براى همه چيز خوب است. خواندن روزى هزار مرتبه براى نورانيّت قلب و آسان شدن امور و وسعت رزق بسيار نافع است. بى‏عدد كسى بخواند و مداومت بر اين سوره نمايد و به او طىّ‏الارض داده مى‏شود.»  استاد موقع ورود به خانه اين سوره را مى‏خواند و مى‏فرمود: فقر از خانه بيرون مى‏رود.  «كسى كه بخواهد يقين او زياد شود هميشه اين سوره را بخواند.»  وقتى سؤال شد بيشترين عدد اين سوره چند است؟ فرمودند: «هفت هزار، و خودم در نجف به همين عدد (نه در يك مجلس حتّى در هنگام راه رفتن) مى‏خواندم» (آ: ص 105)    1000 مرتبه سوره توحيد ×

سیره عملی سید کشمیری

سیره عملی
گمنامی اولیاء

× قم، خيابان دور شهر، كوچه صدوق، خانه‏اى پر از سكوت و انتظار، بدون صدا و شكوِه، شخصيتى در انزوا و خلوت و دور از هيا و هوى، مريض احوال؛ به ذكر قلبى مشغول و با جانش با حضرت جانان نجوا مى‏كرد. الآن (1389 شمسى) يازده سال از رحلت آن جناب مى‏گذرد. آن‏وقت كه حيات داشت، گمنام و دور از شهرت و رياست بود. دورى از مرقد حضرت اميرالمؤمنين‏عليه السلام برايش بزرگ‏ترين ناراحتى بود. مداواى خود را در رفتن به نجف و بهترين آرزوى خود مى‏دانست. كسى كه به تمام معنى اهل دل باشد، نبود و آنانى كه به اهل معنى اشتهار داشتند به تدريس و افتا و تعليم علوم مشغول بودند. حتى يكى از عرفاى مشهور قم به منزل استاد آمد، به ايشان گفت: «خوب است تدريس كنيد»!! در واقع آن عارف حال خودش را بيان مى‏كرد و واقعاً حال ايشان را با دارا بودن آن همه امراض، درك نمى‏كرد. آخر همه او را نمى‏شناختند، تازه اين آقا هم نمى‏داند او در عشق و فراق مى‏سوزد و حامل بلاهاى بسيار است و در امتحان، محبوب در منظر اوست!! هركه در اين راه مقرّب‏تر است جام بلا بيشترش مى‏دهند در حديث قدسى وارد شده كه خداوند فرمود: «أوليايى تَحتَ قبايى لا يَعرفُهُم غيرى. اولياى من زير قبّه (چتر، سقف) من هستند. آنان را غير من كسى نمى‏شناسد.» چون اهل دنيا در دنيا مستغرق‏اند و غافل از حقايق، خداوند از غيرتى كه بر اولياى خود دارد، ايشان را از نامحرمان حفظ نموده تا شناخته نشوند و آنان در حريم قرب وصال، به اُنس و نجوا و ملازمت به او مشغول هستند. (مژ: ص 69 و 68)

تبیين روش عملى × از مسائل مهم، توضيح و تبيين طريق و سيره عملى استاد است. لكن براى خوانندگان اين كتاب، بعضى از آن‏ها را به نحو اختصار اشاره مى‏كنيم تا آشنايى مختصرى پيدا كنند. الف: بايد مجاهدت كرد و با تنبلى كسى به جايى نمى‏رسد. ب: ذكر و فكر با دستور استاد حاذق، سريع‏تر و بهتر پيش مى‏رود. ج: از اعمالى كه جنبه تسخير جنّ و امثال اينها را دارد، بايد پرهيز كرد. د: دورى از اطعمه و اغذيه لذيذ براى تهذيب نفس بهتر است. ه: نفى خواطر با ذكر و فكر بايد باشد تا شيطان نفوذ نكند. و: تأثير اذكار طبق روايات تا يك سال مثمر ثمر خواهد بود. ز: علم و دانش نه به حدّ افراط كه غرور بياورد و نه به حدّ تفريط كه منجر به جهل شود، ضرورى است. ح: شب‏زنده‏دارى و سحرها بيدار بودن بهتر از وقت‏هاى ديگر است. ط: داشتن استاد براى سالك ضرورى مى‏باشد. ى: توسّلات و ادعيه زاد هميشگى سالكان است. ك: كسى كه هم خدا و هم خرما را مى‏خواهد، ترقّى نمى‏كند. ل: خواندن قرآن و ختم آن و بعضى سوره‏ها و آيات به اعداد معيّن لازمه راه است. م: مراقبه نفس از واجبات است. ن: افراد ناموفّق يا با شرايط همراه نيستند، يا تلوّن دارند كه عرفا شخص متلوّن را نمى‏پذيرند و يا اينان حالت حضور ندارند. س: از مدعيان و كسانى كه از اين راه دكانى باز مى‏كنند، بايد پرهيز كرد. (آ: ص 53 و 54)

وساطت و شفاعت × اهل دانشى از ايران در نجف مشغول تحصيل بود كه بعداً به مدارج علمى بالايى نائل شد. كسى از طايفه نسوان از قبيله‏اى خاص بعضى روزها براى ايشان شير مى‏آورد. روزى طبق هر روز كه شير آورد، او تقاضاى متعه كرد. آن زن بسيار ناراحت شد و به قبيله خود خبر داد. آنان قصد كردند ضربه‏اى مهلك و سنگين بر او وارد كنند. استاد فرمود: «من وساطت و شفاعت نزد آن قبيله كردم و آنان عقب‏نشينى كردند و آبروى آن اهل دانش حفظ شد». (مژ: ص 32)
اختلاف عشايرى × اگر اختلافى بين بچه‏ها در خانه بود با دلى باز مى‏نشستند و ارشاد مى‏كردند. اختلاف خودمان كه هيچ، حتى اختلاف عشايرى را من ديدم كه حل مى‏كردند. اختلاف عشايرى مثلاً اين بود كه 20 نفر از اين قبيله و 20 نفر از آن قبيله بر سر كشته شدن يك نفر اختلاف داشتند، اين اختلاف‏ها را حل مى‏كردند، با ابهتى كه داشت و احترامى كه برايشان قائل بودند، به شكل عشايرى حل مى‏كرد. (مى: ص 44)
وهابيت نه دولت × شيخى از ارادتمندان استاد، اهل عربستان بود كه در نجف اشرف با ايشان رفاقت داشت و معمولاً سالى يك‏بار يا بيشتر به خاطر خويشاوندى و زيارت به ايران مى‏آمد و به ديدار استاد نائل مى‏شد. وى امام جماعت يكى از مناطق شيعه‏نشين عربستان بود. بنده در حضور استاد از او سؤال كردم: «آيا دولت عربستان براى حجّاج ايرانى محدوديت ايجاد مى‏كند و در زيارت كردن قبر پيامبر و ائمه‏عليه السلام بقيع و همراه داشتن مفاتيح‏الجنان و مانند اينها اشكال تراشى مى‏كند»؟! ايشان گفت: «خير! اين مسائل را آخوندهاى وهّابى دستور مى‏دهند و نقش بسزايى در ممنوعيت زّوار دارند». حضرت استاد چون اصلاً مكه و مدينه نرفته بودند؛ مطالب آن دوست را فقط گوش مى‏دادند. (مژ: ص 38)
كفش بر سر × جوانى كه هيچ آشنايى به حال عرفا نداشت، براى خريدن كتاب به كتاب‏فروشى مى‏رود و در ضمن، صحبت از آقاى كشميرى مى‏شود. او مى‏گويد: «فاميل من از زبان كسى كه به منزل آقاى كشميرى رفت و آمد مى‏كند، گفته است: كسى منزل ايشان آمد و آقا از او عصبانى شد و كفش را بر سر آن شخص زد!!» در توضيح اين مطلب مى‏گوييم: كدام عالم كفش بر سر سائل زده است؟! تا چه رسد به مجتهد عارفى همانند استاد! ما در صفحه 26 ميناگردل قضيه‏اى را نوشتيم كه كسى در منزل استاد آمد و تقاضاى بى‏موردى كرد و استاد در خانه را بست و اجازه سؤال بى‏مورد ديگر را به او نداد. در ضمن همان شخص به دوستانش گفت: «آقاى كشميرى بدون علّت اين‏كار را نكرده. حتماً در آن روز من گناهى كرده بودم و ايشان فهميد و در را به رويم بست»!! (مژ: ص 44)
اصرار در دعوت‏ها × نزديك ظهر بود كه براى ديدار استاد به منزلشان رفتم. ديدم كه استاد درون ماشين شخصى از اهل دانش از خانواده يكى از بزرگان حوزه نشسته و صاحب ماشين به منزل استاد رفته است. عرض كردم: «كجا تشريف مى‏بريد»؟ فرمود: «منزل فلانى. مرا براى ناهار به منزلش مى‏برد ولى ميل باطنى ندارم». همان لحظه صاحب ماشين با همسر استاد آمدند و سوار شدند و استاد را به طرف منزل خود بردند. × چند نمونه از اين دعوت‏ها اتفاقاً انجام مى‏گرفت كه ميل باطنى استاد نبود و اصرار سبب مى‏شد كه قبول كند. بعضى‏ها هم با استاد عكس مى‏گرفتند با اين كه تناسبى از نظر سلوكى و عرفانى با استاد نداشتند و عكس را دليل بر بزرگى خود جلوه مى‏نمودند، ولى استاد مدارا و مماشات مى‏كرد و براى عكس گرفتن ممانعت نمى‏نمود!! (مژ: ص 58)
درد را مى‏كشيد × نقل شده كه عارف باللَّه آخوند كاشى اواخر عمر مريض شد. عارف ربّانى آقا محمّد بيدآبادى براى مداواى ايشان نوشت كه 202 مرتبه به عدد «ربّ» اين آيه را بخواند: «رَبّ أَنّى مَسَّنِىَ الضُّر و أنتَ أرحَمُ الرّاحمين. يعنى ايّوب آن‏گاه كه پروردگارش را خواند كه به من گزند (رنج) رسيده است و تو بخشاينده‏ترين بخشايندگانى، پس او را پاسخ گفتيم و گزندى كه به وى بود را از او زدوديم». (در آيه ربّه دارد) آخوند كاشى اين دستورالعمل را ديد گفت: «دواى من همين است». × بنده عرض مى‏كنم در طول بيش از ده سال به خاطر امراض مختلف و سكته، حضرت استاد بيمار بود و خود براى بيماران نسخه مى‏پيچيد و دستورالعمل مى‏داد، حتى يك‏بار از ايشان نشنيدم كه بفرمايد براى بيماريم دعا كنيد يا ختمى بگيريد. (مژ: ص 75)
شما ذكر نمى‏خواهيد × يكى از بازارى‏هايى كه ميان‏سال بود، گاه‏گاه نزد استاد مى‏آمد. يك‏بار عرض كرد: آقا به ما ذكر بدهيد! فرمود: شما ذكر نمى‏خواهيد ! (چرا كه مقتضى بايد موجود و مانع مفقود باشد تا آثار آن پيدا شود ) عرض كرد: براى رزق چيزى بدهيد! ايشان اين آيه «اليس اللَّه بكاف عبده» را به عدد مختصر دادند. (صح: ص 157)
بازگرداندن × اوايلى كه استاد از عراق به ايران آمد، در قم ساكن شد و گاهى به تهران منزل فرزندان خود مى‏رفت. شاگردى گفت: «با ماشين خودم از تهران به طرف قم به راه افتادم. چون به بهشت زهرا رسيدم يك مرتبه به دلم افتاد كه به منزل فرزند استاد بروم. شايد ايشان بخواهد به قم بيايد. پس به طرف منزل فرزندشان رفتم. چون رسيدم در زدم و با تعجب ديدم استاد آماده رفتن به قم مى‏باشد و ساكش را نيز در دست دارد. فهميدم كه اين از تصرّف ايشان بود كه مرا برگرداند». (مژ: ص 85 و 84)
پياده‏روى × حضرت استاد در ايام تعطيل حوزه نجف، سرگرم مجاهدات بودند. روزى فرمودند: گاهى از نجف تا به كوفه يك فرسخ راه بيابان بود، پياده مى‏رفتم «و به خاطر ترك اكل حيوانى براى تمرين و تهذيب نفس» كمى خرماى خشك و بادام مى‏گرفتم و هسته خرما را بيرون مى‏آوردم و مشغول اوراد مى‏شدم. گاهى به طرف مسجد سهله پياده مى‏رفتم. مى‏فرمودند: اعراض از خلق و دورى از اشتغالات در ايام مجاهدات لازم است؛ و يكى از آنها بيابان خداست (كه كسى نيست) آن هم از نجف به كوفه يك صفا و روحانيت خاص خودش را داشت. چندين سفر پياده از نجف تا به كربلا رفتم (كه حدوداً 90 كيلومتر مى‏باشد) (صح: ص 144)
انفاق در عيد فطر × جدّ استاد آية الله سيد حسن كشميرى مرجع و عارف ساكن كربلا بود و امامت حرم امام حسين‏عليه السلام را به عهده داشتند؛ و عكسى از امامت جدّشان در منزل استاد بود. بعد از آقا سيد حسن، فرزندشان آقا سيد مصطفى، عموى استاد، امامت داشتند بعد از وفات عمو حضرت استاد در ايام تعطيل حوزه علميه نجف كه به كربلا مى‏رفتند، امامت مى‏كردند. روز عيد فطرى، به قدرى در نماز عيد استاد جمعيت بود كه بيش از بيست مكبر دعاى قنوت را تكرار مى‏كردند، چون آن زمان بلندگو نبود. بعد از نماز عيد، آنقدر شيرينى و سيگار و امثال اينها آوردند كه حساب نداشت، و جناب استاد آنها را انفاق كردند. (صح: ص 147)
مدارا و مماشات × منزل حضرت استاد، محل رفت و آمد افراد مختلف بود؛ و از جاهاى دور و نزديك - با محدوديت خاص - براى مشكلات دنيائى يا آخرتى مى‏آمدند. افرادى هم كه بيشتر اوقات نزد ايشان مى‏آمدند و يا استاد منزلشان براى دعوت مى‏رفتند يكسان نبودند. از اين جهت به هركس به اندازه حالات و مجاهدات نظر داشتند. به بعضى عنايت عام، و به بعضى عنايت خاص با افراد زيادى مدارا و مماشات مى‏كردند؛ نه اينكه آنان توانستند از استاد استفاده كنند و رشد نمايند اين سبك و سيره در بعضى شاگردان سيدعلى آقا قاضى هم ديده شد كه تا آخر عمر از توحيد سر در نياوردند.!! روزى آقايى كه گاهى از شهرستان مى‏آمد و سمتى هم داشت و از امام زمان و ذكر و عرفان هم صحبت مى‏كرد، درب خانه استاد را زد. فرمودند: كيست؟ عرض شد: فلان آقاست، فرمود: آخ، حالش را ندارم.!! وقتى از علت آن سؤال شد، به تلوّن شخص اشاره كردند. پس آمدن و نشستن افراد دليل بزرگى واردين نبوده، بلكه استاد همانند جدش مدارا مى‏كردند. چون از بعضى افراد از نظر معنوى سؤال مى‏شد - چه آنكه بعضى‏ها تعريف از آنان مى‏كردند - مى‏فرمودند: اهل بهشت است؛ اين جواب عمومى بود كه نوعاً براى عدم توضيح مى‏فرمودند. البته اصطلاحاتى هم داشتند كه گاهى به كار مى‏بستند مثلاً فلان شخص: باوفاست، به درد ذكر نمى‏خورد، تويش مشغول است، معركه است، حرف مى‏زند اما عمل نمى‏كند، تنبل است و مانند اينها.(صح: ص 141)
تصرف در چشم × آقاى تاكى گفت: شبى از شبها در نجف اشرف در حالى‏كه سه چهار ساعت از شب گذشته بود، از صحن حرم حضرت اميرالمؤمنين ردّ مى‏شدم. در اين هنگام ديدم آيت‏اللَّه كشميرى در كنار صحن تنها نشسته‏اند، با ديدن ايشان مردّد شدم كه اگر خدمت ايشان بروم وقت مى‏گذرد، و اگر نروم شايد اسائه ادب باشد. در اين فكر بودم، لحظه‏اى نگذشت، چون دوباره نگاه كردم كسى را نديدم و گويى اصلاً آنجا نبوده است. يكى از تلامذه از حضرت استاد در اين‏باره سؤال كرد كه كيفيت اين قضيه چطور بوده است؟ ايشان فرمودند: از كنار ضريح امام به صحن آمدم و قبض بر من غالب بود و حال كسى را نداشتم. ايشان را ديدم، توجهى كردم تا از جلو چشم او محو شوم، او براى بار دوم مرا نديد. (صح: ص 190)
سبك جواب دادن × نوعاً استاد به خاطر كسالت جسمانى جواب‏ها را مختصر مى‏دادند و گاهى به يك كلمه و يا يك جمله بسنده مى‏كردند و گاهى هم به خاطر عدم صلاحيت طرف از باب (تجاهل عارف) مى‏فرمودند: «نمى‏دانم». (آ: ص 56) × در مقام اقناع شخص به يك جمله، مانند «تقوا بورزيد، مراقبه داشته باشيد» ده‏ها جواب مشكلات نفسى و غيره را مى‏دادند و زبال حالش اين بود: «در خانه اگر كس است، يك حرف بس است». (آ: ص 57)
سيره نبوى و علوى × روزى شخصى از اقوام مادرى استاد از تهران به قم و منزل استاد آمد. ايشان با او به محبت برخورد كرد و بعد او را به بنده معرفى كرد كه از اقوام است. بعداً متوجه شدم آن آقا يكى از بستگان استاد را طلاق داده است و قاعده عرفى بايد بنا بر عدم توجه باشد؛ امّا استاد با روى خوش با او برخورد كرده و به خاطر متاركه، از صله ارحام و اتّصال خويشى كم نكرده و اين برخورد از مصاديق و نمونه‏هاى سيره نبوى و علوى استاد است. (مژ: ص 47)
آخ، حالش را ندارم × روزى در خانه استاد زده شد، و چون در خانه نيمه باز بود، در زننده را ديدم. استاد پرسيدند: چه كسى است؟ عرض كردم: فلان كس است (اهل علمى كه داراى منصب بود) فرمود: آخ، حالش را ندارم. پس آن شخص وارد اتاق شد و صحبتهائى كرد و استاد ساكت بود، و سپس رفت. مدتى گذشت و روزى عرض كردم: آيا دفتر يادداشتى داريد فرمود: آرى دارم ولى چيزى توى آن نوشته نيست و آن را به بنده دادند. نگاه كردم، ديدم چيزى تويش نوشته نيست غير از چند چيز كوتاه، و صفحه‏اى هم ذكرى به دعا به خط همين شخص نوشته شده بود و در پايين آن ذكر، نام و فاميلى خود را نوشته بود. تعجبم زياد شد كه چطور دانى براى عالى ذكر مى‏نويسد، مثل اين مى‏ماند كه ليوان آبى كسى ببرد و درون دريا بريزد؛ با اينكه خودش گرفتار منصب است و بعد از بيست سال از كارش معزول شد ؛ تو خود حديث مفصل بخوان از اين مطالب و وقايع كه در دوران 19 ساله زندگى استاد در ايران اتفاق افتاد. (مى: ص 95 و 96)
ميل باطنى × روزى قبل از ظهر به منزل استاد رفتم و ديدم ايشان درون ماشين كسى نشسته است. و دعوت‏كننده درون منزل استاد منتظر همسر ايشان است. عرض كردم جائى تشريف مى‏بريد؟ فرمودند: اين شخص (فرزند يكى از مراجع) مرا براى ناهار به منزلش مى‏برد اصلاً حالش را ندارم. چون آن دعوت‏كننده اصرار بسيار كرد و مدتى كوتاه هم ذكر مى‏گفت و بعد رها كرد، با اينكه ميل باطنى نداشتند اما در ظاهر مجبور مى‏شدند كه بروند، اللَّه‏اكبر! (مى: ص 94 و 95)
تعريف از خود × در زمانى كه حضرت استاد در بسط بودند، قبل از سال 1364 و قبل از سكته قلبى، گاهى مطالبى از خود و از عرفاى وارسته را به توصيف و تعاريف بيان مى‏كردند شخصى از اهل دانش كه به يكى از مناصب بلند مرتبه رسيده، آن‏وقت چند بار خدمت استاد مى‏رسيد. تا اينكه ديگر خبرى از او نشد؛ از اقوامش بعدها درباره او سؤال كردم، فاميل او گفتند: او مى‏گويد: آقاى كشميرى از خودش تعريف مى‏كند ديگر نرفتم. آرى! نرفتن همان و در منصب رياست گير كردن همان! اين را بدانيد عرفاى واقعى در كلماتشان به اشاره و كنايه بسيار مطالب دارند، گاهى از گفتن بعضى مطالب مى‏خواهند بفهمانند كه دارند راه را بر فردى كه قابل نيست مغشوش مى‏كنند تا ديگر آنجا نيايد و مزاحم نشود. (مى: ص 99)
صيغه عقد دائم يك‏بار × برادر مرحوم آيةاللَّه بهاءالدينى همسايه استاد بود. روزى منزل ايشان آمد و تقاضاى خواندن عقد دائم را براى پسرش نمود. استاد قبول كرد. طرف ايجاب را خودشان و طرف قبول را به بنده واگذارد. استاد ايجاب را خواند و بنده در اداى طرف قبول به خاطر اُبهّت استاد هول كردم. ايشان دوباره ايجاب را خواندند و بنده طرف قبول را خواندم. سيره ايشان يك‏بار خواندن عقد به قصد انشا بوده و در صيغه عقد دائمى كه با مرحوم آيت‏اللَّه ستوده براى دخترى از اهل علم خواندند هم، يك‏بار ادا كردند. (مژ: ص 51)
عكس نگرفت × ايشان با عكس گرفتن مخالف نبودند ولى وقتى جمعى نشسته بودند و آقاى كشميرى را دعوت مى‏كردند كه در آن جمع تشريف بياوريد. در مجلس تقاضاى عكس گرفتن از ايشان كردند ولى استاد اين روايت را خواندند كه «اشدّ الناس يوم القيامة المصورون» سخت‏ترين مردم روز قيامت تصويربرداران هستند، و سپس بلند شدند و از مجلس بيرون رفت. (مى: ص 110)
جيب خالى × از وقتى كه بعضى شاگردان خاص با حضرت استاد آشنا شدند و همراه ايشان بودند، هيچگاه ديده نشد كه پول در جيب قباى ايشان باشد. گاهى بيرون مى‏رفتند و قبا مى‏پوشيدند كليد و سيگار و فندك در جيب قبا داشتند، اما پولى نه همراه خود و نه در قبا داشتند و نوعاً مبالغ موجود، در دست خانواده محترمه‏شان بوده است كه در جهت مخارج منزل مصرف مى‏كردند. (صح: ص 163)
جلسات  خصوصى × نماز مغرب و عشا را كه مى‏خواندند حرم مى‏رفتند تا آخر وقت، بعد با رفقا به خانه برمى‏گشتند و در بيرونى مى‏نشستند و جلسات مخصوص به خودشان را داشتند، هر موقعى كه بين اين جلسات فرصتى مى‏شد و كسى نبود مشغول ذكر مى‏شدند. (مى: ص 43)
تلفن × منزل جناب استاد تلفن بود. نه شماره‏اى را حفظ داشت و نه به كسى تلفن مى‏زد؛ اگر احياناً مى‏خواست به كسى مطلبى بفرمايد، به عيال مكرمه‏اش يا كسى ديگر كه در خانه بود مى‏فرمود: به فلانى زنگ بزنيد. براى خوانندگان جاى تعجب است كه چطور تلفن در منزل باشد نه شماره‏اى حفظ داشته باشد و نه بتواند خودش تلفن بزند !! (صح: ص 163)
درد دل‏هاى مخصوص × با چند نفر درد دل‏هاى مخصوص خودش را داشت و با هيچ‏كس رابطه نداشت و گفتارش سكوت بود. (مى: ص 46)
مانند زندگى انبياء × بسيار ساده زندگى مى‏كردند. زندگى ايشان زندگى انبيا و اوليا بود طورى كه من مانند ايشان نديده بودم. به طور كلى اين دنيا را ترك كرده بودند. به پول و لباس و... اهميتى نمى‏دادند، كانّه دنيا هيچ است. (مى: ص 51)
دل بايد بخندد × روز پنج‏شنبه 23 رجب 1414 ه .ق حضرت استاد منزل يكى از رفقا مهمان بودند، صحبت‏هائى از بعضى مسائل و مدعيان ديدار امام زمان شد. در ضمن يك نفر كه با استاد رابطه داشت از تهران آمده بود؛ و براى رفع خستگى و كسالت استاد مطالبى گفت و استاد كمى خنديدند. وقتى از منزل بيرون آمدند، در راه عرض شد: فلانى صحبت‏هاى خنده‏دارى كرد كه مقدارى رفع خستگى شما بشود. فرمود: همه حرف‏هاى مختلف زده شد؛ اما دل بايد بخندد!! (صح: ص 138)
فرقى برايش نداشت ×فرقى برايشان نداشت كه كسى از ايشان تعريف كند يا نه؛ آنهايى هم كه در نجف با ايشان بودند مى‏گويند همان زمان هم به هيچ‏كس كار نداشت. (مى: ص 73)
كسى را راه نمى‏داد × آقاى كشميرى اوايل، تا يك سال كسى را راه نمى‏دادند. آقاى بهجت به من پول مى‏دادند كه به ايشان بدهم؛ رفتم درب منزل ايشان مرا راه نداد و پول را گرفت. (مى: ص 72)
بيان مجسّم × آقاى كشميرى خصوصيتى داشتند كه وقتى يك حكايتى را مى‏گفتند مجسم مى‏كردند و خيلى بيان گيرايى داشتند. (مى: ص 103)
بى‏ادّعا × خيلى‏ها مى‏گفتند ايشان صاحب كرامات است، ولى من هيچ‏وقت نديدم ادعايى كرده باشد، من نشنيدم؛ با اين كه تمام جلساتى كه بزرگان مى‏آمدند به هر نحو حضور پيدا مى‏كردند. (مى: ص 40)
به كسى دل مى‏داد × عجيب دلى بود، وقتى به كسى دل مى‏داد، تا فيها خالدون (نهايت) او مى‏رفت. مشكل و نگرانى هركس، نگرانى او مى‏شد و خيلى رحيم و عطوف بود. (مى: ص 79)
او اينجا بيايد × بسيار ساده بود اگر مى‏خواستند او را نزد وزير و يا رئيس نيروى انتظامى ببرند، مى‏گفت: «خب او اينجا بيايد». ببينيد تا چه حد ايشان ساده بود و انگار در اين عالم نبود. (مى: ص 46)
احساس امنيّت × پدرى مهربان و رئوف و مرشد و گرانقدر بود. در مكتبش راه را آشنا شدم. هميشه حامى و نگهبان ما و دوستدار خانواده بود. در كنارش احساس امنيّت مى‏كرديم. (مى: ص 41)
بى‏آزارى × پدرم بسيار ساده بود، نديدم آزارش به كسى برسد. (مى: ص 46)
ساده و بى‏آلايش × ايشان ساده‏تر از عموم مردم زندگى مى‏كرد. خيلى ساده و بى‏آلايش بود. گاهى حتى امور عادى زندگى‏اش نمى‏گذشت. ايشان اغلب در مضيقه مالى بودند ولى اصلاً به زبان نمى‏آوردند. (مى: ص 78)
لباس كهنه × ايشان بسيار ساده لباس مى‏پوشيدند. يك روز من گفتم: آقا لباستان كهنه شده است. فرمودند: «نه، همين بس است، تازه زياد هم هست». گفتم: نگاه مردم! فرمودند: «من با مردم كارى ندارم با خدا كار دارم». (مى: ص 51)
كلاه هديه را برد × روزى منزل استاد آمدم و فرمودند: كسى از گيلان اينجا آمده و كلاه هديه فلانى را برد. كلاه را شخصى از اصفهان، دست‏باف براى ايشان درست كرده بود و آن گيلانى به طرفندى همانند اين جملات كه كلاه شما متبرّك است و بعد برايت مى‏آورم برد و ديگر نياورد! (مى: ص 92)
× شما نسبت به اين راه خداوند متعال استعداد فوق‏العادگى‏اى در خودتان مى‏ديديد؟ ج: عشق داشتم؛ به اين كار عشق داشتم. من دائم با پيرمردها، با علماى عاملين بودم. (مژ: ص 99)
سجده × از اركان بندگى در طىّ منازل و مراحل و طريق الى‏اللَّه در طريقه حضرت استاد، سجده مى‏باشد كه سيره عملى ائمه‏عليه السلام بوده است. جنابش مى‏فرمود: شيطان چون بر آدم سجده نكرد، بدبخت دو عالم شد. لذا از سجده خوشش نمى‏آيد و لازم است سالك آن را ترك نكند كه سيره امامان و اولياء بوده است. وقتى آخوند ملاحسينقلى همدانى وفات كرد، از عيالش پرسيدند: از آخوند چه چيزى ديدى؟ گفت: هميشه در سجده بود. آقا سيد احمد كربلائى، جوانش در حال احتضار بود و عده‏اى از علما كنار فرزند او بودند ولى خود ايشان در سرداب مشغول سجده بود، انگار مطلبى در حال رخ دادن نيست بعد از دفن جوانش سر قبر پسرش آمد. × باز فرمودند: ائمه‏عليه السلام سجده‏ها داشتند. يكى از آنها سجده حضرت موسى‏بن جعفرعليه السلام است كه بسيار عالى است: «الهى عظُمَ الذَّنبُ مِن عَبدِكَ فَليَحسُنِ العَفوُ من عندك» ذكر يونسيه بعد از نماز عشاء تا آخر تاريكى شب، اگر در سجده با شرايطش همراه باشد تجرد برزخى مى‏آورد. و مى‏فرمود: جدّ ما سيد حسن كشميرى آنقدر سجده‏هاى طولانى انجام مى‏داد كه خانواده‏اش روى او پتو يا پارچه مى‏انداختند. × مرحوم سيد على آقا قاضى هم سجده بسيار مى‏كرد. روزى رفتم منزلش، ايشان در سجده بود، آنقدر سجده‏اش طول كشيد كه از منزلش بيرون آمدم و نخواستم مزاحم عبادتش شوم. × مرحوم سيد هاشم حدّاد هم بيشتر به سجده مشغول بود، به ذكر يونسيه و ذكر «يااللَّه يااله ياربّ» يك ساعت زمانى در سجده كه براى تقويت روح و قلب مؤثر مى‏باشد. × در كلمات آخوند ملاحسينقلى همدانى آمده است كه بعد از نماز سر به سجده بگذار و آقا سيد احمد كربلائى فرموده بود: سجده معهوده (ذكر يونسيه) را در هر شب بعد از نماز عشاء انجام ده، و شيخ محمّد بهارى مى‏فرمايد: سالك هرقت از شب كه بتواند يك سجده طولانى به جا بياورد البته با حضور قلب باشد. منظور از نقل كلمات سلسله اساتيد، اهتمام به سجده است كه انشاءاللَّه سالكان الى اللَّه از آن غفلت ننمايند. و سيره استاد بعد از نمازها اين بود كه ابتدا پيشانى بر مهر مى‏گذاشتند و سه مرتبه مى‏گفتند: الحمدُللَّه بعد سمت راست صورت را بر مهر مى‏گذاشتند و سه مرتبه مى‏گفتند: شكراًللَّه و سپس گونه چپ را بر مهر مى‏گذاشتند و سه مرتبه مى‏گفتند: استغفرُاللَّه. از جنابش سؤال شد: اين چه سجده‏اى است؟ فرمود: حضرت ابراهيم‏عليه السلام به اين سجده، خليل و دوست خدا شد. امام صادق‏عليه السلام فرمود: خداوند عالميان، ابراهيم را براى آن خليل خود گردانيد كه بر زمين بسيار سجده مى‏كرد. و در تاريخ آمده است كه جناب ابراهيم‏عليه السلام در حال سجده از دار دنيا رحلت كردند. (ر: ص 105 الى 107)
× در طريق اساتيد حضرت استاد، سجده يكى از اركان بندگى و توحيد است. معمولاً سفارش ايشان به ذكر سجده بود و مى‏فرمودند: «ائمه سجده‏ها داشتند، يكى سجده حضرت موسى‏بن جعفرعليه السلام «عظم الذنب مِن عبدكَ فليحسُن العفوُ من عندك» كه بسيار عالى است؛ و ديگر ذكر يونسيه آن هم بعد از نماز عشاء تا به آخر شب، كه اگر با شرايطش همراه باشد تجرّد برزخى نصيب مى‏شود. شيطان بر آدم سجده نكرد و بدبخت شد. و از سجده خوشش نمى‏آيد، پس سالك لازم است آن را ترك نكند. از عيال آخوند ملاحسينقلى همدانى بعد از فوتش سؤال كردند شما از آخوند چه ديديد؟ گفت: ايشان هميشه در سجده بود. وقتى آقا سيداحمد كربلائى استاد آقاى قاضى فرزند جوانش فوت كرد، ايشان در سرداب منزل در سجده بودند بعد سر از سجده برداشت و سر قبر پسرش آمد». (آ: ص 49 و 48) سجده‏هاى طولانى × بعضى وقت‏ها سجده‏هايشان طولانى مى‏شد. يك روز از ايشان علت آن را پرسيدم، فرمودند: اين‏ها يك چيزهاى غيبى است نمى‏توانم بگويم. (مى: ص 50)
× بهترين كار براى سالك در كدام يك از اعمال عبادى است؟ ج: بهترين آن سجده است مانند ذكر يونسيه «لا اله الّا انت سبحانك انّى كنت من الظّالمين» يا ذكر سجده حضرت موسى‏بن جعفرعليه السلام «عظم الذّنب من عبدك فليحسُن العفو من عندك». (آ: ص 62)
سكوت × از آنجائى كه يكى از اركان سلوك را صمت و سكوت نوشته‏اند؛ و گاهى سكوت حالت اختيارى نيست بلكه از عالم امر به شخص سكوت مى‏دهند؛ حضرت استاد دهه آخر عمرشان در سكوت عنايتى بودند. بسيار افرادى نزد ايشان مى‏آمدند و تقاضاى موعظه مى‏كردند؛ و ايشان يا بسيار مختصر كلامى مى‏فرمودند و يا چيزى بيان نمى‏داشتند. دو سال قبل از وفات، حضرت آيةاللَّه مهدوى كنى از تهران خدمت استاد مشرف شدند و بعد از پذيرايى از ايشان تقاضاى ارشاد و موعظه‏اى كردند، ولى حضرت استاد چيزى نفرمودند و در سكوت و تفكر بودند.! وقتى (آذر 1373) از جناب استاد پرسيده شد: براى سكوت چه چيزى براى قلب خوب است فرمودند: نقش اللَّه بر قلب بستن با شرايط خاص و عدد معين. (صح: ص 36 و 37)
ساكت و متوجه × سكوت ايشان هميشه بر حرف زدنشان ترجيح داشت. اصلاً ايشان حرف نمى‏زدند مگر اين كه سؤال مى‏كردى وگرنه اصلاً آدم اهل حرف نبودند. ساكت و متوجه؛ و بعد از سكته هم ساكت‏تر شده بودند. حتى ساعتى آدم پيش‏شان مى‏نشست، به زور بايد سؤالى مى‏كردى كه حاج آقا چيزى بفرماييد. گاهى مى‏گفت چه بگويم؟ يا گاهى جملات جزئى داشتند مثلاً «فاذكرونى اذكركم و اشكرو الى و لا تكفرون»: (پس به ياد من باشيد تا به ياد داشته باشم و شكر مرا گوييد و كفران نكنيد). (مى: ص 77 و 78)
غالباً سكوت بود × پدرم با هيچ‏كس رابطه نداشت، اما همه او را دوست داشتند، ولى ايشان غالباً سكوت مى‏كردند. (مى: ص 39)
روحانيّون × خيلى ديدم از روحانيّون مى‏آمدند و حرف مى‏زدند ولى ايشان سكوت مى‏كردند. (مى: ص 39)
رساله بنويس × اهل علمى كه گاهى خدمت استاد مى‏رسيد، روزى گفت: در خواب ديدم كه مرحوم آيةاللَّه سيد ابوالحسن اصفهانى مرجع متوفى به من گفت: رساله بنويس!! استاد هيچ نگفتند و در سكوتش حرفهاى بسيارى داشت. بعد از وفات استاد آن شخص رساله نوشتند، اما ديرى نپاييد كه از نظر حوزه تشخيص مرجعيتى قم، دفتر او را بستند و... (مى: ص 95)
راه نصف شده؟ × روزى با حضرت استاد و همسرشان و يكى از شاگردان استاد با ماشين شخصى از قم به اصفهان مى‏رفتيم. حدود 45 كيلومتر راه را طى كرده بوديم كه پرسيد: «راه نصف شده است»؟ عرض كردم: «خير، مقدارى مانده است». آن زمان از جاده قديم، از طرف امام‏زاده عبداللَّه به اصفهان مى‏رفتيم كه حدود 3 ساعت راه بود. ايشان با اين‏كه روز بود و بيدار بودند، اصلاً نه به تابلوى كيلومتر توجه داشت و نه به ساعت، انگار در جاى ديگرى بودند. بسيار نادر و قليل بود و يادم نمى‏آيد كه حتى يك‏بار در حال حركت از فضاى بيرون ماشين چيزى بپرسد و يا تعجب كند. غالباً در سكوت و تفكر بود. (مژ: ص 29)
× آيا مى‏شود انسان كارى كند كه حرف نزند و سكوت بر دل و زبانش حاكم باشد؟ ج: آرى، با نقش اللَّه بر قلب بستن. (ر: ص 134)
× مراحل سير و سلوك به چه چيزهايى بستگى دارد؟ ج: اول سكوت، دوم انقطاع از خلق، سوم دوام به ذكر، چهارم سهر الليل (بيدارى شب). (صح: ص 192)
سلوك

بهترين راه × درباره بهترين راه مى‏فرمود: راه علماى راه رفته زاهد از دنيا را برويد. كسى كه مى‏خواهد هادى مسير باشد بايد از قرآن و اهل بيت جدا نشده و اعتقاداش هم محكم باشد. (مى: ص 55)
× كسى بخواهد راه خدا برود چه كارى بايد انجام دهد؟ ج: هر چه مى‏تواند روزه بگيرد، عزلت از مردم كند، كم بخوابد، نماز شبش ترك نشود، ذكر يونسيه چهارصد مرتبه در سجده بگويد؛ البته كمّلين سه هزار مرتبه مى‏گويند، راهى به غير از اين نيست. (صح: ص 206)
سعيد و شقى × «السعيدُ سعيد فى بطن اُمه و الشقى شقى فى بطن اُمه» وارد شده است و مولانا در مثنوى مى‏گويد: رگ رگ است اين آب شيرين و آب شور در خلايق مى‏رود تا نفخ صور آيا ريشه واصل را منظور است يا جهت عملى كه بعداً از قوه به فعل بايد برسد؟ ج: سعيد و شقى به صفات و آينده نيست، به ذات است يعنى سعيد در مكنون ذاته سعيد است نه بعداً. (آ: ص 68)
× چرا ابن ملجم به اشقى الاشقياء شده است؟ ج: تقابل است، مقابل به اتقى الاتقياء. (آ: ص 102)
سهو و نسيان × آيه «ما ينطق عن الهوى ان هو الا وحى يوحى» (نجم 3) آيا اطلاق دارد و هر حرف روزمره و يا امر و نهى معمولى و عرضى را مى‏گيرد؟ ج: اينها وحى نيست، اما پيامبرصلى الله عليه وآله سهو و نسيان ندارد. (آ: ص 86)
سهم امام × گويند مصرف بيش از حد سهم امام مشكلات براى انسان ايجاد مى‏كند؟ ج: افراط و زياده روى در مصرف سهم امام، سبب ابتلائاتى مى‏شود. ما كسانى را ديده‏ايم كه مبتلا به بعضى امراض در پيرى شدند و اين ناشى از مصرف بيش از اندازه سهم امام بوده است. (آ: ص 103)
× اهل دانش چه طور مى‏شود دنياپرست مى‏شوند؟ ج: چون سهم امام مى‏خورند و حق آن را به جا نمى‏آورند، به دنيا روى مى‏آورند. (آ: ص 101)
شناخت افراد × شناخت افراد با شكل‏هاى ظاهرى مختلف و باطن‏هاى متفاوت بسيار كار مشكلى است؛ و اين فقير شرمسار در بين همه اساتيد مانند ايشان نديدم كه در شناخت افراد متبحّر باشد. اما آمدن افراد به منزل ايشان و احترامات ظاهرى استاد نسبت به ديگران، خودشان مى‏فرمودند: «كارم با ملاك نيست». يعنى ظواهر شرع را در مسائل اخلاقى بايد مراعات كرد، اين دليل بر فوق‏العاده‏گى طرف نيست؛ و سيره رسول‏اللَّه‏صلى الله عليه وآله هم با همه افراد اين‏چنين بود. اگر استاد سرحال بودند و كسالت نداشتند، بارها و بارها، وقتى از بعضى سؤال مى‏شد دقيقاً در شناخت نكته‏هاى ريز و ظريف افراد اشتباه نمى‏كردند، ولى معمولاً كتوم بودند. گاهى بعضى‏ها استاد را براى مجلس يا ناهار دعوت مى‏كردند، مى‏رفتند. وقتى سؤال مى‏شد مى‏فرمودند: «اصرار مى‏كنند، مى‏روم. گاهى ميل باطنى نيست». (آ ص 49 و 50)
آن قدر تعريف ندارد ×شخصى در اصفهان خيلى به استاد ابراز علاقه مى‏كرد و خمس مال خود را نيز به ايشان مى‏داد. ظاهراً در بعضى از سلاسل طريقت هم بود. اين شخص روزى به حج عمره رفت و وقتى بازگشت طبق سنّت محاسن خود را آرايش داد و آماده پذيرايى شد. حضرت استاد هم با سه نفر از شاگردان در مسافرت به اصفهان به ديدار ايشان رفت. در آن ميهمانى زمانى كه ميزبان مشغول پذيرايى بود، استاد آهسته به يكى از شاگردانش فرمود: «آن‏قدرها هم كه درباره او تعريف مى‏كنند، خبرى نيست» ! شنيدم كه ميزبان در اواخر عمر از بزرگ طريقتى خويش جدا شده و الآن حدود چند ماهى است كه وفات كرده است. (مژ: ص 28)
مردم خدايى شنيده‏اند × در كتاب كرامات و حكايات عاشقان خدا ج2 ص8 نوشته: «مرحوم آيةاللَّه سيّد عبدالكريم كشميرى مى‏فرمود: مردم خدايى شنيده‏اند، اما نديده‏اند. ما ديده‏ايم آن‏چه كه مردم شنيده‏اند. مردم خودشان را ديده‏اند، نه خدا را.» × در توضيح اين نقل مى‏گوييم: اين مطلب از جناب استاد نبوده است. بلكه از شخصى است در سنين هفتاد سالگى و كم‏سواد و از سلاسل طريقتى كه نزديك امام‏زاده‏اى در قم دكّانى داشت. گاهى جناب استاد براى زيارت آن امام‏زاده مى‏رفت و كنار جوى آبى كه آنجا بود، كمى مى‏نشست. آن پيرمرد مى‏آمد و خدمت حضرت استاد ابراز ارادت مى‏كرد. اين جمله بر شيشه دكان او نوشته بود. وقتى اين جملات را به عرض استاد رساند، فرمود: «او خود را ديده، نه خداى را» (مژ: ص 72 و 73)
عجيب × روزى به منزل استاد مشرف شدم و ديدم اهل دانشى از بيت يكى از مراجع آن زمان نشسته و مشغول صحبت است. صحبتش در اين زمينه بود كه فلان مؤسسه مرا دعوت كردند و حقوق كلانى مى‏دهند. فلان دانشگاه از من براى تدريس دعوت كردند و گفتند برايت چنين و چنان مى‏كنيم و آن چه او از تعاريف مى‏گفت، استاد فقط مى‏فرمود عجيب، يا عجيب است!! و حرف ديگرى نمى‏زد. بعد از سال‏هاى سال (قريب 14 سال) همان شخص به بالاترين مقامات جاه و كرسى منصب رسمى رسيده است. توضيح: تو اى خواننده با ذوق! از كلمه «عجيب» استاد متوجه شدى كه منظور استاد چه بوده كه نه تأييد بود نه تكذيب. مخاطب هم فكر مى‏كرد استاد حرفش را قبول كرده. در حالى‏كه منظور استاد اين نبوده و اگر استاد زنده بود وى را از رياست به خصوص اين كرسى و مقامى‏كه گرفته، نهى مى‏كرده است. (مژ: ص 48 و 49)
اولين برخورد × يكى از امتيازاتى كه مى‏شد در مرحوم آيةاللَّه كشميرى ديد و در شخصيت ايشان مشهود بود، بينش و نگرشى بود كه در اولين برخورد با ديگران داشتند و آن‏جا مطالبى بيان مى‏شد كه حتى بعضى از آن مطالب براى خود انسان يا براى ديگران سال‏ها بعد باز مى‏شد، كه اين احاطه و تسلط و روشن‏بينى ايشان را نشان مى‏داد. (مى: ص 56)
قيافه شناس × ايشان قيافه‏شناس بودند، مى‏فهميد چه كسى براى سياست آمد، چه كسى مى‏خواهد چاپلوسى كند و چه كسى لِلّه آمده است. (مى: ص 46)
الكاسب حبيب الله × روزى طلبه‏اى با پسرش مشرف به حضور استاد شدند. پدر عرض كرد مى‏خواهم پسرم طلبه شود با ديدى كه داشتند فرمودند: الكاسب حبيب الله، او را كاسب كن يعنى به درد طلبگى نمى‏خورد. (مى: ص 92)
گذشته دور × از امتيازاتى كه در جلسات اوليه در صحبت‏هاى ايشان مشهود بود، سوق دادن فرد به گذشته دور و نزديك خودش بود. احاطه و شهود ايشان اين اقتضاء را داشت كه در بررسى و تحليل شخصيتى، افراد را به اصلاب آباء برمى‏گرداند؛ اين‏كه او چه كسى است و از كجا آمده، امتيازاتى كه دارد و موانعش كدام است؟ صفاتى كه از ديگران به شخصى رسيده چه مقدارش بايد باشد و چه مقدارش بايد بيرون برود تا به حد اعتدال برسد. البته حد و حدود فعلى طرف هم طبيعى است بايد باشد. (مى: ص 56)
مدارج معنوى را نپيموده × اهل علمى از دوستان استاد كه ساكن تهران بود، از مكه معظّمه آمده بود. فقير به همراه استاد و يكى ديگر از شاگردان ايشان به منزلش رفتيم. شخصى از نوادگان يكى از علماى گذشته معروف و مدفون در قبرستان شيخان قم هم آن‏جا بود. كسى نزد استاد از آن شخص تعريف نمود كه داراى علوم و اذكار و جفر و علم حروف مى‏باشد. مقدارى كه نشستيم حضرت استاد فرمود: «برويم جايى ديگر. حال اين‏جا نشستن را ندارم». در واقع به خاطر حضور بعضى‏ها مجلس سنگين شده بود. از اين‏رو پشت حياط فرشى پهن كردند و استاد آن‏جا نشستند. در ضمنِ صحبت‏ها، از احوال آن شخص مذكور كه استاد وى را نپسنديده بود، سؤال و جواب‏هايى هم شد. بعدها براى همراهان ثابت شد كه آن شخص مدّعى آن علوم است و مى‏خواهد شاگرد داشته باشد، اما تقديرش اين نبود. او مشكلات مادى هم داشت و مهم‏تر اين‏كه مدارج معنوى را نپيموده بود و صرف بازگو كردن شرح احوال بعضى بزرگان، دليل بر مقامات گوينده نيست. (مژ: ص 65)
او همسر دارد؟ × روزى صبح خدمت استاد رسيدم و ديدم شخصى از گيلان به واسطه عالم‏زاده‏اى از قم در اطاق خدمت ايشان هستند آن شخص حرفهايى مى‏زد كه در معنا بى‏اعتبار و حرفهاى پراكنده‏اى بود. وقتى رفتند از بنده سؤال كردند آن آقازاده همسر دارد؟ گفتم: احتمال دارد و معنى كلام ايشان را فهميدم كه او در مسئله... مشكل دارد. فردا از يكى از نزديكان آن عالم‏زاده پرسيدم، گفت: همسر ندارد و بعد جواب را به خدمت استاد رساندم و عرض كردم دقيقاً همان طور كه فرموديد است. سال‏ها از وفات آن زنده ياد مى‏گذرد و آن شخص با اين كه عمرى را پشت سر گذاشته هنوز مجرد است. (مى: ص 90)
شناسنامه × در ملاقات ايشان با امام خمينى (ره) ايرانى شدن شناسنامه را عنوان كردند و امام هم به مسئولين ذيربط دستور دادند. فقير شاهد بودم كه يكى از مسئولين بلند مرتبه نيروى انتظامى كه گاهى خدمت ايشان مى‏رسيد و يك روحانى كه سمتى عالى در قوه قضاييه داشت و گاهى خدمت مى‏رسيد، در موضوع شناسنامه صحبت شد، قول دادند انجام شود، ولى تا آخر عمر استاد، هيچ‏كدام اين‏كار را نكردند؛ و نظر استاد اين بود كه اينان انجام نمى‏دهند. (مى: ص 92)
اهل سلوك و كار نامفهوم × شخصى بود اهل سلوك از استان خراسان و داراى رياضاتى و حالاتى بود و مجرد مى‏زيست و در كنار يكى از بقعه‏هاى امام‏زادگان قم واقع در يكى از روستاها ساكن بود و مريدانى هم داشت؛ و بعضى بسيار از او تعريف مى‏كردند. روزى جناب استاد با چند نفر از شاگردان براى زيارت آن امام‏زاده رفتند؛ و چون هوا بسيار گرم بود در ايوان آنجا نشستند. آن شخصِ اهل سلوك به دائره صفاى دوستانه وارد شد. يك نفر از شاگردان چيزى از خوردنيها به او داد؛ او گرفت به دست هر يك مى‏داد و مى‏گرفت تا بدست آخرين نفر هم داد. در همان اول كار، استاد فرمودند: كار بيهوده‏اى است؛ در واقع همان‏طور كه فرمودند: هيچ اثر از اين كار آن شخص ظاهر نشد. (صح: ص 162)
ملاقات با ترفند × اواخر عمر استاد، روزى در منزل ايشان، شخصى از اهل دانش ديده شد كه قبلاً سمتى داشته معزول شده بود، از استاد سؤال شد: ايشان چطور خدمت شما رسيده است؟ نحوه آمدن را بيان داشتند، معلوم شد از طريق تلفن و خانواده استاد با القاب خاص، به حضور رسيد. چند بار آن شخص مى‏آمد و مى‏نشست و حرفى نمى‏زد!! روزى فرمودند: ايشان كيست و چه كار دارد. از ديگران پرسيده شد و بعضى كه او را مى‏شناختند، احوال مختصرى را بيان داشتند. روزى فرمودند: اين شخص به ما متوسل شده و حديث نفس بسيار دارد.!! بعد معلوم شد كه در سمتى كه داشته از نظر سياسى و مالى دچار مشكل شديد شده و پرونده‏اى براى او درست كردند؛ او دنبال چاره‏جويى است تا شايد استاد كارى براى او كند. البته حضرت استاد - چون كسالت داشتند - آن شخص را باطناً نپذيرفتند و كارى براى او نكردند (صح: ص 161)
عرب لبنانى × فرزند استاد گفت: در سازمان كشتيرانى (در ايران) كه بودم، يك عرب لبنانى بود كه يك‏بار از من سؤال كرد؛ تو كه نامت كشميرى است، سيد عبدالكريم كشميرى را مى‏شناسى؟ من در يونان درباره‏اش مطالبى شنيده‏ام. گفتم: پدر من است. گفت: در استخاره هم مشهور است؟ گفتم: بله، گفت: مى‏خواهم او را ببينم. رفتم منزل به پدرم گفتم: يك آقايى مى‏خواهد بيايد اينجا كه من در كارم با او سروكار دارم، مواظب باشيد خرابكارى نشود. شما را به جان مولا قسم تحويلش بگير. ايشان آمد و آقا هم احترامش را نگه داشتند، ولى در دلش ننشست و نگاه‏هاى عجيبى به او مى‏كردند. شام خورد و رفت. پدرم به من گفتند: اگر مى‏خواهى تجارت كنى ديگر با اين مرد تجارت نكن!! 6 ماه بعد شنيدم كه از ايران فرارى شده است. (مى: ص 45)
شما ذكر نمى‏خواهيد × يك بازارى فرش‏فروش كه اصالتاً يزدى بود، گاهى خدمت استاد مى‏رسيد و خدمتى هم مى‏كرد. روزى برايم گفت: به استاد گفتم به من ذكر بدهيد؟ فرمودند: شما ذكر نمى‏خواهيد!! فقط اين ذكر را به عدد خاص بگوييد «اليس اللَّه بكاف عبده» كه تأثير آن اين است كه انسان به خلق محتاج نشود. (مى: ص 92)
خضر راه × در قم اهل دانشى كه كاسب هم بود و نزد استاد رفت و آمد مى‏كرد، بعد از مدتى به شخصى از سلاسل علاقه پيدا كرده بود و تعريف او را مى‏كرد. روزى آقاى كشميرى به آن اهل دانش فرمودند: خضر راه تو اوست (كنايه از اينكه دلت به وى وابسته است) گرچه نزد ما هم مى‏آيى، اواخر هم او به محضر استاد نمى‏آمد!! (مى: ص 108)
تا دو ماه ديگر × شخص معمرى كه در يكى از شهرها ساكن بود و بعضى ادعا داشتند كه ايشان قوى و در علم حرف و معنويت و ذكر استاد هستند، چند بار يك اهل علم آشنا به حضرت استاد آن شخص را به منزل استاد آوردند. بنده بعداً سؤال كردم كه اين شخص چطور است، تعريفهاى ديگران را به آن صورت تأييد نكردند. در همان ايام به سمع استاد رسيد كه اين شخص را در مرض وفات امام خمينى (ره) به تهران بردند كه شايد بتواند ايشان را به ذكر و دعائى سالم كند. آن شخص گفت: مى‏توانم تا دو ماه ديگر او را زنده بدارم اما خودش مى‏خواهد برود؛ و حضرت استاد اين حرف او را رد كردند. (مى: ص 93)
عكس‏العمل سخن ناپخته خيلى افراد بودند كه ايشان را دوست داشتند و مى‏آمدند دمِ در، التماس مى‏كردند كه فقط يك نظر آقا را ببيند. يادم مى‏آيد يك آقايى يك روز آمد دم در، به من قسم داد كه فقط اجازه بدهيد يك كلام با آقا حرف بزنم. گفتم آقا دم در نمى‏آيند و سفارش هم كرده‏اند كه كسى نيايد. آن‏قدر التماس كردم كه آقاى كشميرى آمدند دم در. آن آقا گفته بود شما را به خدا وقتى امام زمان‏عليه السلام را مى‏بينى اين‏كار را بكن. يك دفعه آقا با يك غضبى در را بستند و آمدند داخل. آن وقت آن آقا رفته بود پيش رفقايش گفته بود؛ آقاى كشميرى بدون علت اين‏كار را نكرده، حتماً در آن روز من گناهى كرده بودم و ايشان فهميده كه اين‏طور در را بست و اعتنا نكرد. (مى: ص 25 و 26)
خوب سرد شدى × يك بار در زيرزمين منزل ما نشسته بود و قبلاً ذكرى يا دعايى به اخوى داده بود. اخوى ما كمى سرش شلوغ شده بود و نرسيده بود آن را انجام دهد. ايشان فرمودند: خوب سرد شدى (از ذكر گفتن). گفت: نه دو سه روز نيست. وقتى آمديم بيرون، اخوى گفت: يك ماهى هست هر كارى مى‏كنم نمى‏توانم انجامش بدهم و سرم شلوغ شده است. (مى: ص 82)
× شنيده‏ام يكى از بهترين و مشهورترين خوانندگان ايران كه به اصفهان آمده بود و ميزبان شما او را نزد شما آورد برايتان خواند، چطور بود؟ ج: چون استاد به كيفيت و سوز منبرى و خواننده توجه دارد تا به كميت و صنعت و فن آن، فرمودند: آن‏قدرها هم كه مى‏گفتند نبود. (ر: ص 134)
شاگرد و تلميذ ميراث از نجف × آخرين نفر از شاگردان عالم ربانى سيد على آقا قاضى كه عرفان را از حوزه نجف به حوزه علميه قم در ايران انتقال داد جناب استاد بود، كه در واقع ميراث را به نام خود در اين راستا به ختم رساند. (مى: ص 99)
خاطرات × جناب حجة الاسلام سالارى ساكن قم كه در نجف، هم درس مى‏خواند و هم به شغل عبادوزى مشغول بود مصاحب و شاگرد درسى استاد بود. در تاريخ 1388/4/6 درباره استاد فرمود: «من 26 سال در نجف بودم و الآن قريب 40 سال است كه از نجف آمدم. فراموشى دارم همه مطالب را نمى‏توانم بازگو كنم. قضايايى از ايشان داشتم كه چون مكتوب نكردم، فراموشم شد و الآن پشيمان هستم. فقط آن مقدار كه در خاطر دارم، مى‏گويم. من در نجف دكّان داشتم. دكانم درب مدرسه آيت الله بروجردى بود كه امروزه آن قسمت را تخريب كردند. در دكان را مى‏بستم و غذايى كه از منزل مى‏آوردم را با آقاى كشميرى مى‏خورديم.» (مژ: ص 52)
شاگرد سلوك × طبق گفته استاد در نجف اشرف شاگرد سلوكى داشتن را مورد سؤال قرار مى‏دادند و ايشان شاگرد سلوكى خاصى نداشتند و ما نشنيديم، اما آن چه مشهود بود، شاگردان سلوكى را در ايران پرورش دادند. (مى: ص 97)
با من سخن بگو × سيدى از طلاب كه از شاگردان استاد بود، چنين گويد: «روزها منزل استاد مى‏رفتم و بعد از سلام و احوال‏پرسى مى‏نشستم. گاهى صحبت اندكى مى‏شد و بقيه اوقات در سكوت بسر مى‏بردم. از قضا روزى كه استاد نشسته بود و سرم به پايين و ايشان هم در سكوت بود، يك مرتبه فرمود: حَدَّثَنى يَابن رسول اللَّه. بنده متوجه مطلب نشدم و عرض كردم: «چه فرموديد»؟ دوباره همين جمله را تكرار كرد كه معنايش اين است: اى پسر رسول خدا با من سخن بگو!! عرض كردم: «من چيزى نمى‏دانم تا براى شما بازگو كنم». × توضيح آن‏كه گاهى دنيا و آنچه در آن است بر اولياى الهى تنگ مى‏شود كه آنان حال چيزى را ندارند، چه آن‏كه خلوت و عزلت، نجوى را به همراه آورد و لطف مجلس از باب التفات به تلميذ ذاكر است، نه از باب افتقار. (مژ ص 50)
و شما × يكى از شاگردان خاص استاد نقل كرد كه روزى كسى از من درباره شاگردان خصوصى استاد سؤال كرد و من يكى را نام بردم و خودم را نام نبردم. بعد به منزل استاد آمدم و سؤال و جواب را براى ايشان نقل كردم. ايشان صريحاً فرمود: «و شما»!! (مژ: ص 50)
باوفاست × سيد اهل علمى از گيلانى‏هاى مقيم قم كه چند سال پيش وفات كرده، گاه‏گاهى خدمت استاد مى‏رسيد. روزى به مزاح و شوخى، مطلبى را به يكى از شاگردان خاص استاد كه در مجلس حضور داشت، گفت. استاد فرمود: «فلانى باوفاست» و نگذاشت وى دنباله حرف‏هاى مزاح‏گونه خود را به آن شاگرد ادامه دهد. (مژ: ص 47)

بزرگان از دیدگاه سید کشمیری

 يادى از رجال

تجليل از بزرگان  

× سيره استاد اين بود كه هميشه به بزرگان اهل اخلاق و عرفان عشق مى‏ورزيد و افكار و افعال آنها را متذكر مى‏شد، و هميشه ياد خير آنها را در دل‏هاى تلامذه زنده مى‏نمود و گاهى كرامات آنها را گوشزد مى‏كرد.(ر: ص 44)    × استاد درباره عده‏اى از بزرگان و دوستان اهل معنى و رجال علمى صحبت مى‏كردند و ما براى آن كه يادى از آنان شود آنها را متذكر مى‏شويم.  درباره آيت الله فكور يزدى مى‏فرمودند: او رفيق خاص من بود و گاهى به من مى‏گفت: من به نجف آمدنم مشترك است نيمى به خاطر اميرالمؤمنين‏عليه السلام و نيمى هم به خاطر شما. وقتى به من پول مى‏داد كه به ديگران بدهم، سفارش مى‏كرد گيرنده از طلاب بايد باتقوا و فقير باشد و به سادات حقيقى بدهيد. مى‏گفتم: اين حرفها يعنى چه؟ شارع ظواهر مسائل را حجت مى‏داند. يك وقتى من و ايشان به ديدن طلبه‏اى به مدرسه رفتيم، تعارف زيادى كردم به خاطر اين كه سنّش از من بيشتر بود او را جلو انداختم كه موجب ناراحتى آن طلبه كه از شاگردان مرحوم قاضى بود گرديد؛ چه آن كه آقاى قاضى عيب مى‏دانست كسى جلوتر از سيد وارد جايى شود. (ر: ص 122)    × استاد عده‏اى از بزرگان علماى اخلاق و عرفان را با احترام و با تجليل ياد مى‏كرد كه بعضى از آنها به عنوان اداى حق اساتيد و بعضى به خاطر مقامات آنها، نام آنها را متذكر مى‏شدند. مانند ملا حسينقلى همدانى، آقا سيد احمد كربلائى،  آقا سيد على قاضى، سيد مرتضى كشميرى، شيخ زين‏العابدين مرندى، شيخ طه نجف، شيخ مرتضى طالقانى، شيخ على‏اكبر اراكى، آقا سيد حسن كشميرى، آقا سيد هاشم حداد، آقا سيد عبدالغفار مازندرانى، مستور آقا شيرازى، شيخ حسنعلى نخودكى اصفهانى و... (آ: ص 52 و 51)    ملاقات با بزرگان  × ملاقات و همنشينى با بزرگان دين و افراد راه رفته و با تجربه و عامل، موجب افزايش علم و ترقى به مدارج بالاتر مى‏گردد.  خودشان بارها فرمودند: »من از اول با پيرمردها بودم و رفيق جوان كم داشتم. هرگاه عالمى وارسته، پخته و اهل دلى را مى‏ديد، دستورالعملى را تقاضا مى‏كرد.  ديگر از بزرگان، مرحوم شيخ على زاهد قمى را نام مى‏بردند كه شاگرد آخوند ملاحسينقلى همدانى‏قدس سره بود.  مى‏فرمودند: كراراً در نماز ايشان شركت مى‏كردم و يك‏وقت تقاضاى دستورالعملى نمودم، فرمودند: قرآن زياد بخوان. بسيار نماز را سريع و با دقت مى‏خواند تا جائى كه مكبّر به ايشان گفته بود: شما نماز ظهر را سه ركعت خوانديد!  ايشان فرمود: «القاطع لا يرجع الى ظنّ غيره»، يعنى كسى كه قطع و يقين دارد به گمان ديگرى رجوع و توجه نمى‏كند.  وقت وفاتش به خدمتش رسيدم و گفتم: چيزى براى راه بندگى به من بدهيد. لطف كردند و فرمودند: على‏بن ابراهيم قمى مى‏گويد: «لااله‏الّاانت سبحانك انّى كنت من الظالمين» ذكر يونسيه را در سجده بگو.  فرمودند: شيخ على زاهد قمى وقتى جوان بود و داماد شد، يك روز صبح از حمام بيرون آمد و به آخوند ملاحسينقلى همدانى برخورد كرد. آخوند مقدارى باايشان صحبت كرد شيخ را متحوّل نمود، پس زود لباس دامادى را به كسى بخشيد و از شاگردان آخوند گرديد.  درباره آقا سيد عبدالغفار مازندرانى فقيه و عالم اخلاقى كه از شاگردان اخلاقى ملاحسينقلى همدانى بود و آيةاللَّه خوئى و ميلانى در فقه شاگرد او بودند. فرمود: ايشان گاهى براى رفتن به مسجد، چون با پدرم رفاقت داشت به خانه ما مى‏آمد و وضو مى‏گرفت، البته به اتّهام تصوف پشت سرش نماز كم مى‏خواندند. ابتداى كارش با آقاى قاضى رفاقت داشت ولى اواخر به خاط تفاوت سلوك در اخلاق و توحيد كمى فاصله گرفت.  روزى از ايشان دستورالعملى براى سير و سلوك خواستم، ايشان ذكر يونسيه را به من سفارش كردند. (ر: ص 42 الى 44)    درباره شيخ محمد تقى لارى (1360 - 1280 ه. ش) مدفون در باغ بهشت همدان مى‏فرمودند: او از شاگردان سيد على آقا قاضى بود و در اذكار و مكاشفات قوى بود. بسيار آدم خوب و اهل معنى بود و با من رفاقت داشت.  مى‏گفت اينكه گفته‏اند: اول العلم معرفةُ الجبّار و آخر العلمِ تفويض الامرِ اليه، علم بسيط است و اول علم كه آمد خود به خود تفويض مى‏آيد ديگر احتياج به آخرالعلم ندارد.  درباره شيخ طه نجف مى‏فرمود: او يكى از مجتهدين عارف بود، و در آخر عمر نابينا شده بود. يكى از اولياء هندى روزى به خانه سيد جعفر شهرستانى آمد و چون ايشان داراى علم جفر كامل بود سيد سئوال كرد آيا شما مى‏توانيد بگوئيد كه امام زمان‏عليه السلام اينك كجاست؟  ايشان حساب كرد و گفت: در خانه شيخ طه نجف است. سيّد با همراهان به طرف خانه شيخ مى‏روند. از دور مى‏بينند از درون خانه عربى بيرون رفت. خدمت شيخ مى‏رسند و مى‏بينند شيخ دارد گريه مى‏كند. گفتند: چرا گريه مى‏كنى؟ فرمود: كسى آمد و از من پرسش هايى كرد كه من گيج شدم، معلوم بود خيلى ملا است.  سيد فرمود او امام زمان‏عليه السلام بود.  درباره واعظ خراسانى (پدر شيخ عبدالحسين) مى‏فرمود: واعظ خراسانى آدم خوبى بود و مقدس بود، موقع جان دادن بود كه پسرش را دنبالم فرستاد، ناله خفيف مى‏زد. به او گفتم: سلام مرا به امام حسن و امام حسين برسان.  درباره سيد احمد كشميرى مى‏فرمود:  او از شاگردان مرحوم آقاى قاضى و سوخته دل بود. او شبى دوازده هزار «يااللَّه يا هو» قبل از خوب مى‏گفت، قدش كوتاه و درب حجره را مى‏بست و اخلاق خوبى داشت.  درباره شيخ مهدى مازندرانى (صاحب كتاب معالى السبطين) مى‏فرمود: او منبرى بود و منبرش خوب بود، خمسش را به طلبه‏ها مى‏داد و با من مفصلاً رفيق بود و به من علاقه داشت و فرزندى نداشت.  درباره مرحوم ميرزا باقر قمى مى‏فرمود: او قبل از شيخ على زاهد قمى نماز مى‏خواند. روزى در راه درون چاهى افتاد. مردم صداى تسبيحى از درون چاه مى‏شنيدند، آمدند گوينده تسبيح را بيرون آوردند ديدند ميرزا باقر قمى است. درباره استاد آقاى قاضى به نام آقا سيد احمد كربلائى مى‏فرمودند: او عارف و ملّا بود و سجده‏هاى طولانى داشت. در جواب مرحوم آقاى كمپانى در مكاتبات با ايشان، به نحو اهل معنى و عرفانى جواب دادند و مرحوم كمپانى به نحو قاعده حكمت و فلسفه جواب دادند.  درباره شيخ زين‏العابدين مرندى مى‏فرمود: او مجتهد و زهدش واقعى بود. وقتى پسرش هادى به پدر عرض كرد: قبايم پاره و كوتاه شد و خجالت مى‏كشم با اين لباس با طلاب مباحثه كنم! ايشان به نانوا گفت: از فردا به پسرم نان نده، چون اگر شكم او گرسنه باشد سراغ لباس را نمى‏گيرد.  وقتى پول برايش مى‏آوردند، مى‏رفت دنبال بچه سيدهاى ختنه نشده، تا در اين راه مصرف شود.  روزى عيالش از كمىِ مال در زندگى شِكوه كرد. ايشان به همسرش فرمود: كلاه مرا آب بگير. چون اين كار را كرد چرك‏هاى كلاه درون ظرف جمع شد، فرمود: اى زن تو به من مى‏گوئى اين چرك‏ها را بخورم؟!  وقتى ديوار خانه‏اش خراب شد از سهم امام خرج نكرد، حصير روى ديوار انداخت.  روزى پسرش تقاضاى پول بيشتر كرد، فرمود: برويد براى طلاب از چاه آب بكشيد و مزد بگيريد. من چيزى نمى‏دهم.  درباره مرحوم سيد محمد كشميرى (فرزند بزرگ سيد مرتضى كشميرى) مى‏فرمود: او بسيار آدم خوبى بود. با او رفاقت داشتم.  بسيار اهل آداب بود، يك بار يكى از سادات در صحن اميرالمؤمنين‏عليه السلام به روى زمين آب دهان ريخته بود، ايشان به او فرمود: سيد! اينجا صحن جدّت على‏بن ابيطالب‏عليه السلام است، آب دهان را نريز، مى‏فرمود: اين مطلب مرا به توجه واداشت!  در نجف گاهى دختر كوچكم غش مى‏كرد. دكتر بردم فايده‏اى نكرد، به ايشان كسالت او را گفتم، ايشان چيزى نوشت، پس از آن ديگر فرزندم غش نكرد.  درباره مرحوم شيخ حسنعلى نخودكى اصفهانى مى‏فرمود: شيخ در نجف شب اول ماه در نزد جمعى از طلاب كه هوا ابرى بود به يك نفر گفت: به ابرها بگو حسن مى‏گويد كنار برويد و خود با دو دست اشاره كرد، خودش ماه را ديد.  در زمان عمامه گرفتن، مأموران دولت خواستند وقتى كه ايشان از دهات نخودك به زيارت امام رضاعليه السلام مى‏آيد عمامه‏اش را بگيرند. ايشان بر حيوانى سوار بود، همين كه مأمور قصد كرد، ايشان فرمود: «دى». و مأمور خشك شد و هرچه كردند، ديدند حركت نمى‏كند. مردم فهميدند از نظر شيخ است، از جنابش خواستند تا نظرش را بردارد تا مأمور راحت شود، فرمود: بايد توبه كند و ديگر اين كار را نكند.  درباره حاج عبدالزهراء مى‏فرمودند: آدم خوبى بود. اهل توسل، زيارت، توبه و گريه بود. لكن حال به حالى هم بود، و تلوّن پيدا مى‏كرد. وقتى نصف شبى با قمه آمد توى خانه و گفت: مرا حد بزن، من نزد خدا گناهكارم، مرا حد بزن!!  در صحن حضرت اميرالمؤمنين‏عليه السلام صبحى عبا بر روى سر كشيده، با صداى بلند «مانند قضيه حر» توبه مى‏كرد و مردم دورش جمع شدند. گاهى مرا دعوت مى‏كرد و با اتومبيل خودش مرا به بعضى از زيارتگاه‏ها مى‏برد.  درباره آيةاللَّه مرحوم شيخ على خاقانى مى‏فرمود:  او مجتهدى زاهد بود و تا حد امكان از مصرف سهم امام پرهيز مى‏كرد. وقتى يكى از بچه‏هايش تقاضاى خورش از ايشان كرد، به او فرمود: الخبز حارّ (نان گرم است) و قوت دارد و احتياج به خورش نيست. (ر: ص 122 الى 127)    سه هديه از هند (آية الله سيد محمد كاظم يزدى)  × از شخص موثّقى شنيدم كه از هندوستان براى جدّ آقاى كشميرى مرحوم آيت الله سيد محمد كاظم يزدى سه چيز به عنوان هديه فرستادند. يكى سجاده مخصوص كه آن را بافتند و اذكار و اورادى داشت كه شياطين دور مى‏شدند. دوم لوستر مخصوص بود. سوم كتابى بود.  آقاى كشميرى فرمودند: اما سجاده را چه كسى برد يا دزديدند نمى‏دانم. اما لوستر را به حرم حضرت اميرالمؤمنين‏عليه السلام بردند و كتاب نزد عمه‏ام بود كه من آن را گرفتم و آن كتاب خطّى بود و در آن ختوماتى بوده كه يكى از آن ختومات اين بود: سوره يس روز اول يك مرتبه، روز دوم دو مرتبه تا روز صدم صد مرتبه.  يك نفر گفت: آقاى كشميرى را در صحن ديدم كه داشتند سوره يس را به عدد 85 مى‏خواند كه فرمودند: نتيجه آن اين است كه به آدم علم مى‏دهند. (مى: ص 106 و 107)    آية الله سيد مرتضى كشميرى  × ارتباطش با حضرات معصومين‏عليه السلام ارتباط شهودى بود. اين جمله را از قول سيد مرتضى كشميرى نقل مى‏كردند كه ايشان يكى از اساتيد بود كه بسيار از او تجليل مى‏كردند، البته زمان ايشان را درك نكرده بود، ولى خيلى با عظمت از او ياد مى‏كرد. مى‏فرمود: به سيد مرتضى كشميرى گفتند: آيا خدمت امام زمان‏عليه السلام مى‏توان رسيد؟ ايشان فرموده بودند: «چه عرض كنم، من شخصى را مى‏شناسم كه از بلا و كفر آمده ولى بيست و چهار ساعت در محضر چهارده معصوم7 است». (مى: ص 59)  × از جمله كسانى كه مرحوم استاد ايشان را نديده بود ولى به مقامات او ارج و از قدرت و عرفان او صحبت مى‏كرد آيةاللَّه‏العظمى جناب سيد مرتضى كشميرى‏قدس سره بود.  سيد مرتضى در هند در سال 1268 قمرى متولد و از ابتدا به علوم دينى مشغول شد و در سن 15 سالگى همراه عمويش به عراق آمد و در اندك زمانى به خاطر استعداد و نبوغى كه داشت، به مقاماتى علمى و معنوى نائل گرديد. او در 1323 ه. در سن 55 سالگى در نجف اشرف وفات يافت. وى را شاگرد اخلاقى آخوند ملاحسينقلى همدانى نوشته‏اند. حضرت استاد به خاطر هم‏نام بودن فاميلى، با ايشان نسبت نداشتند گرچه به وسيله نوه‏ها خويشى پيدا كردند.  استاد مى‏فرمود: پدرش او را در كودكى به استاد عارف سپرد كه به مقامات عاليه رسيد كه عصمت عرضى داشت.  وقتى شيخ حسنعلى نخودى اصفهانى در نجف به مدرسه قوّام آمد، آقا سيد مرتضى كشميرى او را خواست و در او نفوذ كرد. وقتى به شيخ حسنعلى دستورى داد كه ترك حيوانى در آن بود، شيخ مشغول دستورالعمل شد. اواخر اين ترك، به مدرسه قوام مى‏آيد و مى‏بيند ديگ غذائى در آن‏جاست كه مرغى پخته در آن است (شايد هم حجره‏اى يا خادم مدرسه آن را درست كرده بود)، چنان ميل به خوردن آن مى‏كند كه مى‏خواست از آن بخورد. همان زمان آقا سيد مرتضى مى‏آيد و مى‏فرمايد: مى‏خواهى بخورى؟ بو كن، غذا چه بوئى مى‏دهد؟ در غذا تصرف مى‏كند. چون شيخ غذا را بو مى‏كند، بوى گنديده‏اى از آن استشمام مى‏كند و از خوردن آن منصرف مى‏شود.  مرحوم شيخ حسنعلى وقتى بعد از وفات آقا سيد مرتضى، پسر بزرگ او را به نام سيد محمد كشميرى در مشهد مى‏بيند، دست بر پشت او زده و مى‏گويد: پدرت آنقدر بزرگ بود كه اگر (مثلاً) ادعاى امامت مى‏كرد از او بدون بيّنه اطاعت مى‏كردم(مثال براى تقريب ذهن و مطلب است.)  شيخ حسين همدر شاگرد آقا سيد مرتضى گفت: دنبال استادم بودم، به خانه‏اش رفتم، نبود. رفتم در صحن اباعبداللَّه الحسين‏عليه السلام از باب قاضى الحاجات، در يك طرف ديدم در و ديوار و همه چيز مشغول تسبيح حق هستند. ديدم از ذكرى كه استادم در سجده مشغول است مى‏باشد، البته من خودم شيخ حسين همدر را نديدم به واسطه از او نقل مى‏كنم.  همين تلميذ يعنى همدر مى‏گويد: خدمت آقا سيد مرتضى رسيدم، ديدم جوانى جلويش نشسته و سيد، كمال احترام را به او مى‏كند. آن جوان فرمود: ما اهل بيت هفت ذراع عمامه مى‏بنديم. چون عمّامه سيد مرتضى خيلى بزرگ بود. شيخ حسن مى‏گويد: آن جوان رفت، از آقا سيد مرتضى پرسيدم: اين جوان چه كسى بود؟ فرمود: ساكت شو و ديگر سؤال مكن!!  وقتى نزد حاج آقا حسين قمى اسم سيد مرتضى را مى‏آوردند، تعظيم مى‏كرد. او جانماز سيد مرتضى را صبح‏ها به سرداب و شب‏ها به بالاى پشت‏بام مدرسه قوام مى‏برد.  آقا سيد مرتضى با دو نفر براى زيارت كربلا پياده مى‏رفتند. به كاروان (سرشور) رسيدند، آقا در بيرون كاروانسرا مشغول نماز شد و آن دو نفر به او اقتدا كردند. يك مرتبه شيرى پيدا شد و نزديك آمد و نشست. آن دو نفر ترسيدند. بعد از نماز آقا سيد مرتضى گوش شير را گرفت و فرمود: ديگر تو را نبينم كه زوّار امام حسين را بترسانى، پس از آن ديگر آن شير ديده نشد.  حاج سعيد معمار با عده‏اى از بازاريان، ماه رجب و شعبان به سامراء و كاظمين و كربلا مى‏رفتند. يك دفعه براى زيارت كربلا آقا سيد مرتضى را همراه خود بردند.  در بالاى پشت‏بام نشسته بودند كه حاج رضا نامى ديد عمامه سيد مرتضى كه سياه بود كمى سفيد شده، عرض كرد: آقا اجازه بدهيد آن را بشورم و پهن كنم تا خشك شود، آقا اجازه دادند.  لك‏لكى آمد با منقار عمامه آقا سيد مرتضى را برد. حاج رضا ناراحت شد و به ايشان عرض كرد: اجازه بدهيد عمامه‏اى برايتان بخرم، فرمود: عمامه را براى استشفاء لك‏لك‏هابردند و بعد مى‏آورند. بعد از مدتى ديدند لك‏لك‏ها عمامه آقا را آوردند.  از آقا سيد مرتضى سؤال كردند: آيا كسى را سراغ داريد كه خدمت امام زمان «عج» رسيده باشد؟  فرمود: آرى كسى را مى‏شناسم كه از كفرستان هند آمده و خدمت چهارده معصوم مى‏باشد. منظورش خودش بود.  وقتى حاج آقا حسين قمى نزد ايشان استخاره‏اى گرفت فرمود: مى‏خواهى حج بروى، و بسيار هم خوب است. حاج آقا حسين گفت، نيّتم را به كسى نگفته بودم كه ايشان متوجه شد. آقا سيد مرتضى كشميرى حافظه و استعداد عجيبى داشت، وقتى كسى مسئله‏اى از آقا سيد مرتضى سؤال كرد، ايشان مفصلاً جواب داد و در آخر آن جواب فرمود: اين يك بحث آيةاللَّه سيد حسين كوه‏كمره‏اى (از شاگردان صاحب جواهر هم رديف شيخ انصارى) بود. آقا سيد مرتضى كشميرى معمولاً در ماه مبارك رمضان دو ساعت بعد از اذان مغرب، براى افطار كردن به خانه مى‏آمد.  آقا سيد مرتضى مريض شد، براى او دكترى آوردند كه نه عربى بلد بود و نه فارسى و نه اردو، گفتند: مترجم بياوريد تا به او بگوئيم مرض او چيست. دكتر اشاره كرد نمى‏خواهد او (سيد مرتضى) با نفسش به من القاء كرد و تفهيم كرد كه مرضش چيست!  آقا سيد مرتضى شخص عجيبى بود، هميشه نماز هزار قل هو اللَّه احد در دو ركعت كه براى حاجت است را مى‏خواند.  روزى هزار مرتبه انا انزلناه فى اليله القدر را هم مى‏خواند. مرحوم آقاى قاضى مى‏فرمود: آقا سيد مرتضى گاهى در حرم در يك نماز دو ركعتى قرآن را ختم مى‏كرد (كه با وجود تزاحم، با فرائض كارى بسيار دشوار است).  او داراى سجده‏هاى طويل بود، در زمستان عيالش در حال سجده رويش پتو مى‏انداخت كه سردش نشود.  مرحوم آقاى قاضى مى‏فرمودند: سيد مرتضى مرا ناهار دعوت كرد، رفتم منزلش سر سفره يك پياله كوچك آش دلال هندى بود كه كسى را سير نمى‏كرد، اما به بركت سيد سير شدم.  حجره آقاى قاضى جنب حجره سيد مرتضى در مدرسه قوام بود از وسط دو حجره، درب كوچكى داشت كه از آن به اطاق يكديگر رفت و آمد مى‏كردند و با همديگر مراوده و دوستى داشتند.  شبى در خواب ديدم دست سيد مرتضى كشميرى به دامن من افتاد. به پسر بزرگش آقا سيد محمد اين خواب را گفتم و تعبير را از او جويا شدم، فرمود: نيرو و قدرت پدرم به شما مى‏رسد. (ر: ص 47 الى 50)    محى الدين عربى  × فقيه عارف، مرحوم آيةاللَّه كشميرى از ابن عربى به بزرگى ياد مى‏كردند و در مكاشفه‏اى وى را با رأسى (سرى) بزرگ ديده بودند. (مى: ص 121)    آخوند ملاحسينقلى همدانى‏قدس سره  × از عارفانى كه جناب استاد از ايشان تعريف و تمجيد فراوان مى‏كرد، استاد سلسله عرفاى نجف اشرف ملاحسينقلى همدانى بود.  گويند ايشان در كودكى چوپانى مى‏كرد تا اينكه چوپانى به او مى‏گويد: چوپانى به درد تو نمى‏خورد، برو دنبال درس كه هم دنيا و هم آخرت در آن است. بر اثر كلام آن چوپان روى به درس و حوزه مى‏آورد و مجتهد مسلم مى‏شود و براى كسب اخلاق و عرفان خدمت آقا سيد على شوشترى مى‏رسد، بنا به وصيت استادش بر كرسى تربيت نفوس مستعده مى‏نشيند و به تربيت آنان مى‏پردازد.  شنيدم بعد از 22 سال مجاهدت مأيوس مى‏شود، در صحن اميرالمؤمنين‏عليه السلام مى‏بيند كبوترى 22 بار نانى را نوك زد تا آنرا خرد كرده و بتواند بخورد. به دلش الهام مى‏شود كه وقت افاضه است و بعد درهاى اشراق و حقايق به رويش گشوده مى‏شود.  حضرت استاد مى‏فرمود: هفتاد فقيه در درس اخلاق آخوند مى‏نشستند، ولى تا آخر عمر عمامه نگذاشت، فقط وقت نماز، چيزى مانند شال به دور سرش مى‏بست، و الان كسى مانند آخوند نيست!!  سيره آخوند همانند ائمه اطهارعليه السلام در شب دستگيرى كردن و كمك به محتاجان بود.  مجتهدى پرهيزكار و زاهد به نام شيخ على خاقانى كه تا حدّ امكان از سهم امام استفاده نمى‏كرد، پسرش شيخ حسن برايم نقل كرد: شبى درِ خانه ما را زدند كسى آمده بود نه كلاه بر سر داشت و نه عمامه و پدرم را خواست. پدرم با اينكه مجتهد بود وقتى او را ديد به دست و پاى او افتاد و او را مى‏بوسيد.  آن شخص مقدارى پول به پدرم داد و رفت. از پدرم پرسيدم: اين شخص كيست؟ فرمود: آخوند ملاحسينقلى همدانى است و آن شب چيزى در خانه نبود كه آخوند به ما پول رساند.  آخوند در شناخت افراد كامل بود، وقتى به سامراء رفت به منزل ملافتحعلى اراكى كه داراى كرامات زيادى بود وارد شد و چند روز آنجا ماند. آخوند چون به نجف آمد، بعضى اصحاب خاص سؤال كردند ملافتحعلى را چطور ديديد؟ بعد از توصيف فرمودند: هنوز كاملاً دنيا از دلش خارج نشده است.  سيره آخوند با ملافتحعلى در طريقت با هم فرق مى‏كرد.  فرمودند: روزى منزل يكى از اهل دانش رفتم و ديدم توى حياط روى صندلى نشسته و به كبوترهاى رنگارنگ مى‏نگرد. به او گفتم يكى مثل شما مى‏شود كه دل به كبوتر بسته و يكى ملاحسينقلى همدانى مى‏شود كه دل به خدا مى‏دهد!  آن اهل دانش از حرفم ناراحت شد. گفتم: «وَ ما رَمَيت اذ رَمَيت وَلكنَّ اللَّهَ رَمى». (ر: ص 46 و 45)    استاد دست شاگرد را بوسيد  × در قضيه آمدن ملا حسينقلى همدانى به منزل خاقانى آقاى كشميرى فرمودند: استاد دست خاقانى را بوسيد. عرض كردم مى‏شود استاد دست شاگرد را ببوسد؟ فرمود: تعجبى ندارد آيت اللّه خويى هم دست مرا بوسيد. (مى: ص 108)    قحطالرجال  × در ارتباط با عرفاى عظام و رجال الهى گاهى مى‏فرمودند: آنهائى كه من ديدم الان نيستند.  وقتى فرمود: پاى درس آخوند ملا حسينقلى همدانى هفتاد مجتهد عارف شركت داشتند و الان كسى نيست.  روزى فرمودند: شماها زحمت بكشيد و جاى آن (عارفان) را پر كنيد. بعد از وفات آقاى حداد فرمودند: سيد هاشم حداد هم رفت و ديگر كسى نمانده است!! (صح: ص 140)    شيخ عباس  × در كتاب درياى عرفان در شرح احوال سيد على آقا قاضى و شاگردانش مى‏نويسد: آيت الله كشميرى مراتب سير و سلوك و عرفان و اخلاق را از محضر مرحوم آيت اللّه سيد على آقا قاضى و شيخ مرتضى طالقانى و شيخ عباس قوچانى و آقا سيد هاشم حداد آموخت.  كسانى كه سال‏ها با حضرت استاد محشور بودند حتى يك بار هم نشيندند كه بفرمايد استاد اخلاق ما شيخ عباس قوچانى بوده است. احتمالاً مؤلف مرحوم شيخ ذبيح اللّه قوچانى را شيخ عباس قوچانى نوشته است كه حضرت استاد مى‏فرمودند: اول كسى كه مرا به وادى السلام نجف آشنا كرد، آقا شيخ ذبيح اللّه قوچانى بود. (صح: ص 198)    × شما مرحوم آقا شيخ عباس قمى صاحب كتاب مفاتيح‏الجنان را ديده بوديد؟  ج: من بارها ايشان را ديدم و با او صحبت كردم؛ آدم خيلى خوبى بود. در موقع تشييع جنازه او به من گفتند شعر و نوحه‏اى بگو كه من شعرى را سرودم. (ر: ص 136)    آيةاللَّه خوئى    نامه مرحوم آيةاللَّه خوئى به استاد  × جناب علامة حجةالاسلام سيد عبدالكريم رضوى كشميرى دام موفقاً  بعد از تحيت طيبه و دعا براى دوام صحّت شما و شفاى عاجل؛ نامه‏اى كه متضمن تصميم قطعى براى بازگشت شما به نجف اشرف است به ما رسيد و بسيار مسرور شديم؛ چرا كه حوزه علميه نجف اشرف، به امثال شما بسيار نياز دارد، خداوند شما را براى خدمت دين موفق بدارد.  اما آنچه ما از سيره و طيبه شما از نجف اشرف ديديم، از مسائل مربوطه به سياست پرهيز شده بود و مورد شهادت ما است. و نيز اين مطلب كه تمام علاقه شما در وظائف دينيّه و سلوك حَسَن صرف مى‏باشد.  و اين نامه من به منزله شهادت كتبى درباره سلوك شما در حوزه علميه نجف اشرف مى‏باشد. با وجود اين، من تضمين مى‏كنم كه هرگاه نياز به شهادت شفاهى هم باشد، نزد ما مانعى از اين‏گونه شهادت نيست.  من منتظر قدوم شما به نجف اشرف هستم تا حوزه علميه نجف اشرف از وجود مبارك شما استفاده كند. وفقكم اللَّه تعالى لما فيه الخير و الصلاح، فاءنّه سبحانه و لىّ التوفيق و السلام عليكم و رحمةاللَّه و بركاته. تاريخ 9 جمادى‏الاول 1406 الخوئى.  × ما عين نامه را به عربى در آخر كتاب آفتاب خوبان چاپ اول درج كرديم. (صح: ص 178 و 177)  × شما درس خارج را بيشتر نزد چه كسى خوانديد؟  ج: نزد آية الله خويى. (صح: ص 204)  × آيةاللَّه خوئى بعد از درس به ايشان مى‏گفت: آقا سيد عبدالكريم كجا مى‏روى؟ بيا برويم كوفه، و با هم مى‏رفتند. گاهى هم آقاى كشميرى منزلشان كسى نبود آقاى خويى مى‏آمد منزل ايشان. (مى: ص 64)    شيخ صدر عراقى (اراكى)  × فرمودند: از بهترين منبرى‏ها شيخ صدر اراكى بود. او بر منباى عرفا صحبت مى‏كرد و در مصيبت گريزهاى خوبى مى‏زد. او مى‏گفت: هر چيزى استعداد چندين چيز دارد، مثلاً آهنى، ضريح قبر اميرالمؤمنين مى‏شود و انسان مى‏بوسد. يكى آهن ميخ در مى‏شود و به سينه حضرت زهرا فرو مى‏رود!! به خاطر اينكه 110 بار ياعلى را گفته بود، اتهام صوفى‏گرى به او زدند.  فلان اهل دانش محل مراجعه  او را تكفير كرد. شيخ مى‏گفت: او حزقيل اهل دانش است كه اسم يهودى است (آخر به خاطر تكرار اسم على انسان تكفير مى‏شود)!!  پاى منبرش اهل علم خيلى مى‏نشستند. گاهى مى‏گفت: اين حرف را كه مى‏خواهم بزنم از ريش سفيد اميرالمؤمنين خجالت مى‏كشم.  عده‏اى به حرف‏هاى ولائى و عرفانى او اعتراض نوشتند. يكى نوشت فلان ضربه را به شما وارد مى‏كنم. او در جواب فرمود: من از اميرالمؤمنين خجالت مى‏كشم چيزى بگويم. 7 روز بعد جنازه شخص معترض را در صحن نجف ديدم. او (شيخ صدر) در ايران وفات كرد. (صح: ص 150 و 149)    درباره مرحوم صدر اراكى (عراقى) مى‏فرمود:  او از بهترين منبرى‏ها بود و مطالب را به صورت عرفانى صحبت مى‏كرد، در ذكر مصيبت اهل بيت گريزهاى خوبى مى‏زد. يك بار درباره آهن مى‏گفت: هر چيزى استعداد؛ دارد يك آهن ضريح قبر حضرت اميرالمؤمنين‏عليه السلام مى‏شود و انسان آن را مى‏بوسد، و يك آهن ميخ در مى‏شود و به سينه حضرت زهراعليها السلام فرو مى‏رود.  پاى منبرش زياد اهل علم مى‏نشستند، ولى اتهام صوفى‏گرى به او هم زدند. عده‏اى به او نامه اعتراض‏آميز نوشتند. يكى از آنها نوشته بود شكمت را پاره مى‏كنم!  او در جواب فرمود: از اميرالمؤمنين‏عليه السلام خجالت مى‏كشم جوابت را بدهم. عجيب آن كه هفت روز بعد جنازه مرد معترض را در صحن نجف اشرف ديدم. (ر: ص 122 و 123)    سيد افضل حسين هندى  × از كسانى كه استاد او را درك كرده، سيد افضل بود كه از هند براى زيارت اميرالمؤمنين‏عليه السلام به نجف مى‏آمد. فرمود:  «او گاهى منبر مى‏رفت و بسيار آدم قوى و همانند آهن استوار و عقايدش محكم بود و خودم چيزها از او ديدم. ذكر او روزى دوازده هزار مرتبه «بسم‏اللَّه‏الرّحمن الرّحيم» بود. اگر كسى از او ذكرى مى‏خواست مى‏فرمود: با بودن آقا اميرالمؤمنين‏عليه السلام چه‏طور به من مراجعه مى‏كنيد!؟  او باطن شناس بود، و وقتى دو نفر عكس مى‏گرفتند مى‏فرمود: اين يكى اهل نجات و ديگرى اهل آتش است، و شكى هم در تشخيص نداشت». (آ: ص 26 و 25)    × استاد مى‏فرمود: سيد افضل حسين از هند به نجف اشرف مى‏آمد و گاهى هم منبر مى‏رفت، اهل ذكر و ولايت بود. او شخصى بسيار قوى با عقايدى محكم بود همانند آهن تيز و محكم. هرگاه از او دعا و ذكر مى‏خواستم مى‏گفت: با بودن آقا اميرالمؤمنين‏عليه السلام چطور به من مراجعه مى‏كنيد؟!  خودش بر ذكر «بسم‏اللَّه‏الرّحمن الرّحيم» 12000 مرتبه مداومت داشت و سفارش هم مى‏كرد. از او چيزها ديدم و اجازه اذكار و اوراد گرفتم. او باطن شناس بود، حتى اگر عكس دو نفر را نزد او مى‏آوردند، مى‏فرمود: اين يكى اهل نجات و آن ديگرى اهل آتش است و شكى هم در تشخيص نداشت. به من گفتند: او از كجا مى‏فهمد؟ در جواب مى‏گفتم: او اهل توجه و باطن شناس است. (ر: ص 41)   شیخ محمد فکور یزدی  × جناب استاد فرمودند: روزى در نجف اشرف با مرحوم شيخ محمد فكور يزدى (مدفون در قبرستان شيخان قم و صاحب استخاره) تصميم گرفتيم در مدرسه صدر نجف به ديدن مرحوم آقاى نجابت برويم. او بالاى پشت‏بام مدرسه خوابيده بود و بيدار شد.  موقع رفتن به حجره ايشان، چون آقاى فكور مُسن‏تر از من بودند او را مقدم كردم.  آقاى نجابت گفت: مرحوم سيد على آقا قاضى نهى مى‏فرمودند كه عام (و شيخ) بر سيد جلو بيفتد كه اگر عمداً بشود...  آقاى نجابت گفت: در گوشم كسى (يعنى موكلى) گفت: مؤمن آل فرعون يعنى آقاى فكور دارد به طرف شما مى‏آيد.  روزى حضرت استاد فرمودند: آقاى فكور گاهى كه سهم امام و سهم سادات را مى‏آورد و به من مى‏داد مى‏گفت: حتماً شخص گيرنده فقير و باتقوا باشد. نگاه كن ببين كدام سيد فقير حقيقى است!!  به او مى‏گفتم: شارع مقدس ظواهر افراد را حجت مى‏داند و احتياج به تفحّص نيست. (صح: ص 142)    غروى اصفهانى (كمپانى)  × جناب استاد در وصف مرحوم آيةاللَّه شيخ محمد حسين غروى اصفهانى معروف به كمپانى فرمودند: صرف نظر از مقام علمى، در شيوه اخلاقى و عملى سرآمد بود. من شاهد بودم كه او هر روز به هنگام اذان صبح به حرم حضرت اميرعليه السلام شرفياب و پس از اداى نماز متواضعانه رو به روى ضريح مى‏ايستادند و سوره مباركه قدر را »هزار مرتبه« مى‏خواندند و اشك از چشمانش جارى و خطاب به حضرت اين بيت را زمزمه مى‏كردند:  گرچه سيه رو شدم، غلام تو هستم خواجه مگر بنده سياه ندارد  امثال اين‏ها كه به خواندن ذكر و سوره‏هائى مداومت دارند به طى‏الّلسان نايل مى‏آيند و در فاصله كوتاهى كه ساعتها وقت مى‏گيرد مى‏خواندند و مانع مشغله‏هاى علمى آنها نمى‏شد. (مى: ص 116 و 117)    درباره شيخ محمد حسين اصفهانى معروف به كمپانى فرمود: «او را درك كردم» اما به خاطر كمى سن به درس خارجش نرفتم. روزى با پدرم منزل ميرزا مهدى آخوند خراسانى رفتيم، ايشان آنجا بود و با ما صحبت مى‏كرد.  او روزى هزار بار سوره قدر مى‏خواند و مى‏فرمود: هركس اين سوره را بخواند از فرش تا عرش عمودى از نور متصل است. خواندن سوره قدر را به من سفارش كردند.  او به سادات بسيار احترام مى‏گذاشت، وقتى من جوان بودم و هنوز عمامه بر سرم نبود، (عرقچين بر سر داشتم)، همراه ايشان بودم، كه براى رفتن به اطاقى بخاطر سيادت مرا جلو انداخت با اينكه ايشان پيرمرد و مجتهد بود!  فرمودند: وقتى يكى از علماى اخلاق ايران با مرحوم كمپانى به طرف كربلا مى‏رفتند و جنابش ذكر مى‏گفت: آن عالم اخلاقى گفت: شما چه ذكرى مى‏گوئى كه تمام ملائكه به استقبال شما آمده‏اند؟ (ر: ص 43 و 44)    بهلول  × حضرت استاد اوائلى كه به قم آمده بودند در حرم مطهر حضرت معصومه جناب شيخ محمد تقى بهلول خراسانى را ديدند و به او فرمودند: شما اسمى از اسماء اللَّه اعظم داريد كه هروقت بخوانيد، برايتان وسيله رفت و آمد مانند ماشين فراهم مى‏شود؟ گفت: آرى، فرمود: آنرا به من بدهيد.  بهلول گفت: شب ذكرى مى‏خوانم اگر موكل را به صورت فلان شكل ببينم به شما فردا صبح در حرم مى‏دهم.! فردا صبح جناب استاد به حرم آمد و بهلول را ديدند و فرمودند: اجازه دادند!!! بهلول هم آن اسم را به جنابش دادند. شايد همين اسم‏اللَّه باشد كه، يكى از تلامذه خاص گفتند، وقتى با ماشين خودم از تهران به سوى قم مى‏آمدم، به نزديكى‏هاى بهشت زهرا كه رسيدم يك دفعه ميل به سوى خانه‏اى كه استاد در آنجا تشريف داشتند، در من زياد شد.  برگشتم به تهران و منزل ايشان رفتم. چون رسيدم، حضرت استاد به عيالشان فرمودند: وسيله آمد، بيا تا با ايشان به قم برويم. (صح: ص 153)    مير حامد حسين هندى  × حضرت استاد فرمودند: در حالت كشف، مرحوم مير حامد حسين هندى صاحب كتاب عبقات الانوار را توى منزل ديدم كه بر سينه او نوار سبزى بوده و بر آن نوشته شده بود:  «حبّ علىّ بن ابيطالب حسنة لا تضر معها سيئة: دوستى على بن ابيطالب حسنه‏اى است كه هيچ بدى آن را از بين نمى‏برد» اين كشف طولانى هم شده بود. (صح: ص 184)    حاج على‏اكبر كاشانى  × درباره مرحوم حاج على‏اكبر كاشانى كه از شاگردان حاج مستور شيرازى بود فرمود: «او خليق و كريم‏النفس و وارسته و راه رفته بود و در ضمير خوانى يد طولايى داشت.» او با اين كه سال‏ها به بيمارى مزمن آسم مبتلا بود و قادر نبود در رختخواب استراحت كند ولى هرگز از اين بابت گلايه و شكوه‏اى نداشت و تحمل آگاهانه همين رياضت اجبارى او را آبديده‏تر كرده بود. (مى: ص 113)    علامه طباطبايى  × آقاى كشميرى فرمودند: روزى علّامه طباطبايى براى ديدنم به منزل ما آمد و فلانى گفت نيست، و علامه برگشت. براى مرتبه دوم آمد و خودش را معرفى كرد. بنده از آقاى كشميرى پرسيدم علّامه را چطور ديديد؟ فرمودند: علّامه حاضر است. (مى: ص 105)    چشم علامه طباطبايى  × در مورد علّامه مى‏فرمودند: «چشم علّامه طباطبايى همه‏اش توحيد است (توحيدى مى‏بيند)». (مى: ص 81)    خواب وفات امام رضاعليه السلام  × مرحوم آيةاللَّه كشميرى فرمودند: شب وفات علّامه طباطبايى در خواب ديدم كه امام رضاعليه السلام در گذشته‏اند و ايشان را تشييع جنازه مى‏كنند. صبح خواب خود را چنين تعبير كردم كه يكى از بزرگان (و عالمان) از دنيا خواهد رفت، و در پى آن، خبر آوردند كه علّامه طباطبايى درگذشت. (مى: ص 122)    ديدار با آيةاللَّه كوهستانى  × از مشهد با عده‏اى به طرف تهران حركت كرديم. دوستان قصد زيارت مرحم آيةاللَّه كوهستانى ساكن روستاى كوهستان بهشهر را داشتند، ولى آقاى كشميرى موافقت نكردند و به آنها گفتند: من نمى‏آيم درون ماشين مى‏مانم شما برويد و ايشان را ملاقات كنيد و برگرديد.  با اصرار يكى از دوستان قبول كردند و نزد آيةاللَّه كوهستانى آمدند. آقاى كشميرى فرمودند: همين‏كه آقاى كوهستانى مرا ديدند، بى‏آنكه كسى چيزى به او گفته باشد بدون مقدمه فرمود: چرا مايل به آمدن نبوديد، در حالى‏كه ما به شما و جدّ شما ارادت داريم. (صح: ص 186)    × درباره آيةاللَّه كوهستانى فرمودند: در سفرى كه به ايران آمده بودم، با دوستى عازم مشهد بوديم. او مرا به روستاى كوهستان شهرستان بهشهر برد. ايشان به من فرمودند: من شاگرد جدّ شما آيةاللَّه سيد محمد كاظم يزدى در نجف و جدّ پدرى‏تان آيةاللَّه سيد حسن كشميرى در كربلا بودم، و بسيار از آقا سيد حسن تعريف و تمجيد كرد و با او مأنوس بوده است.  آقاى كوهستانى انسانى تحفه بودند، با اينكه معمولاً براى همه نان و آش مى‏آوردند آن روز برايمان برنج و مرغ آوردند و پذيرائى كردند! (ر: ص 44)    × آيا مرحوم آيةاللَّه كوهستانى را ديده‏ايد؟  ج: در سفرى كه از نجف به ايران آمدم به طرف مشهد مقدس مى‏رفتم، به خدمتش رسيدم. انسان تحفه‏اى بود؛ با اينكه براى همه نان و آش مى‏آورد برايم برنج و مرغ درست كرد، و خيلى از دو جدّم سيد حسن كشميرى در كربلا و سيد محمد كاظم يزدى در نجف تعريف مى‏كرد، مخصوصاً از سيد حسن كشميرى و با او مأنوس بوده است و درس سيد كاظم يزدى را هم درك كرده بود. (آ: ص 92 و 93)    آقا سيد هاشم رضوى  × حضرت استاد درباره مرحوم سالك روحانى، سيد هاشم رضوى هندى فرمود:  «اخبارى بودن ايشان غلبه داشت؛ و مخالفت ايشان با اصول كه مقدمه فقه است (كه متورّم شد) و با نوع تقليد (كه مقلَّد خود بايد مهذب و مؤيد خاص از طرف حق باشد) مشهود بود».  مرحوم سيد هاشم رضوى هندى ابتدا شاگرد اخلاقى سيد عبدالغفار مازندرانى بود و سپس به عارف باللَّه سيد على آقا قاضى متصل شد و بعد از رحلت آقاى قاضى به آيةاللَّه انصارى همدانى پيوست و اواخر عمر در قم ساكن بود و در سن 91 سالگى در همان شهر درگذشت. (مژ: ص 45)    پرواز به سوى جانان  × مرگ واقعيتى است كه براى همگان اتفاق مى‏افتد، اما دانستن زمان مرگ و شواهدى دليل بر رفتن از اين جهان براى عده‏اى از اولياء و دوستان خدا در طول تاريخ بوده است، چنانكه حضرت استاد درباره مرحوم سيد على آقا قاضى‏قدس سره و شيخ مرتضى طالقانى نقل كردند.  از جمله درباره شيخ محمد باقر قاموسى بغدادى فرمود: او از علماء و زهّاد و عرفاء عرب بود «همانند آقاى قاضى» اتقياء و ابرار به او اقتداء مى‏كردند. او شاگرد آخوند ملاحسينقلى همدانى و شيخ محمد طه بوده و آيةاللَّه حكيم شاگردش بود. تا آخر عمر عمامه بر سر نگذاشت!! روزى ميان عده‏اى نشسته بود، گفت: خوبست از دنيا بروم. شروع كرد به خواندن سوره يس و متكا زير دستش بود وقتى به اين آيه: «وَ جَعَلَنى منَ المُكرَمين» رسيد، جان به جان آفرين تسليم كرد. (به اين موت اختيارى مى‏گويند). (ر: ص 128)    نابيناى مدرسه هندى  × استاد فرمودند: در مدرسه هندى نجف اشرف، نابينايى بود كه حجره داشت. او داراى قدرت و بعضى تسخيرات بود، موقع آمدن به ايران، از او تقاضاى چيزى كردم و خلاصه آن چيز را به من داد  فرمودند: يك عرب روشنى به من گفت: اگر ايران بروى مانند شمع خاموش مى‏شوى. (صح: ص 212)    آيةاللَّه بهجت  × آقاى بهجت را خيلى دوست داشتند. ايشان را مرد پاكى مى‏دانستند و تقديسشان مى‏كردند. از زهد و تقواى ايشان هم خيلى ياد مى‏كردند. (مى: ص 25)  × مرحوم كشميرى، خود نيز سالكان را به حضرت بهجت رهنمون شده و ايشان را استاد كامل مى‏دانستند. (مى: ص 121)    سفارش مراجعين به بنده  × آقاى كشميرى فرمودند: من كه نجف بودم آقاى بهجت طلبه‏هايى را كه مى‏آمدند، سفارش مى‏كرد كه نزد من بيايند. (مى: ص 107)    همه رفتند!!  × جناب استاد روزى در قم منزل آيت اللّه بهجت رفتند. در ضمن صحبت، آيت اللّه بهجت فرمود: فلان عالم صاحب كرامت فوت كرد و بعد چند نفر از عالمان عامل صاحب كرامت را نام بردند كه وفات كردند. حضرت استاد گفتند: آقا! همه (علماى عارف) مردند (به فوت ظاهرى) آيت اللّه بهجت فرمودند: (بله! به حسب باطن) همه زنده‏اند. (صح:  ص 209 و 210)    پسرت صوفى شده  × آقاى كشميرى مى‏فرمودند: آقاى بهجت درس آقاى قاضى مى‏رفتند و آقايى كه الان (آن زمان) در قم هست، نامه‏اى براى پدر آقاى بهجت مى‏نويسد كه پسرت صوفى شده است. پدرش براى او نامه مى‏نويسد كه اگر درس آقاى قاضى برويد عاقت مى‏كنم. او نامه را به نزد استادش شيخ محمد حسين اصفهانى معروف به كمپانى) مى‏برد، و ديگر به درس آقاى قاضى نرفت. (مى: ص 105)    نادرست  ×در كتابى نوشته شده است كه: آيت اللّه كشميرى مى‏گويد: روزى در نجف اشرف در حرم اميرالمؤمنين به علت خستگى از درس و بحث، با دوستان گرد هم آمده و مشغول گفتگو بوديم كه آيت اللّه بهجت وارد شد و منتظر شد تا من از آنها فاصله بگيرم.  چون از آنها كمى فاصله گرفتم، نزديك من شد و در گوش من چنين زمزمه كرد ما للعب خلقنا: ما براى بازى و سرگرمى خلق نشده‏ايم.  اين كلام آتش بر دل زد و انقلابى درونى در وجودم پديد آورد و به گونه‏اى كه متحير و سرگردان شدم و به دنبال حقيقت گشتم؛ پس از آن توفيق راه‏يابى به محضر پرفيض مرحوم آقاى قاضى نصيبم شد.  اين قضيه به دلايلى چند نادرست است.  1- تحول و انقلاب درونى استاد به دست پرفيض مرحوم شيخ مرتضى طالقانى در سنين هفت يا هشت سالگى (1350-1351 ه. ق) اتفاق افتاده و آن وقت مرحوم طالقانى در مدرسه جد استاد ساكن بودند و عمرشان حدود 70 سال بود.  2- چطور استاد مشغول درس و بحث بودند و به ايشان گفته شد ما براى بازى و سرگرمى خلق نشده‏ايم، با اين كه از هشت سالگى با مرحوم طالقانى مرتبط بودند.  3- به امر مرحوم طالقانى استاد نزد جناب سيد على آقا قاضى رفتند.  4- آيت اللّه بهجت متولد سال 1334 ه. ق در سال 1352 به نجف رفتند و سن ايشان حدود 18 سال بود. (صح: ص 196و197)    زيبا فرمودند!  ×يك نفر از طلاب عرب كويتى (يا بحرينى) كه جوان بود و گاه‏گاهى محضر شريف استاد حضور پيدا مى‏كرد؛ يك روز عرض كرد: خدمت آيةاللَّه بهجت كه رسيدم، از من پرسيد: درس چه مى‏خوانى گفتم: مقدمات (اولين كتابى است كه طلاب مى‏خوانند).  فرمود: بر شما باد بر مؤخّرات (يعنى توجه شما به مقصود و محبوب و ذى مقدمه باشد).  جناب استاد فرمود: ايشان زيبا فرمودند!! (صح: ص 167)    ملاقات آقاى بهجت با بزرگى  × آقاى كشميرى فرمودند: آقاى بهجت در ايران هم با بزرگى (پيرى) ملاقات داشت كه آقاى بهجت فرموده بودند: راه مى‏رفت، انگار روى هوا راه مى‏رفت. به او گفتم: مرا دوست داريد؟ پير فرمود: عزيزتر از اولادم. گفتم: قسمت مى‏دهم به آقا اميرالمؤمنين‏عليه السلام چيزى به من بفرماييد. فرمود: يك شب مهلتم بده. بعد از يك هفته، سه چيز به من گفت.  بنده به آقاى كشميرى گفتم آن سه چيز چه بود؟ فرمودند: آن موقع نفرمودند، ولى بعداً فرمودند: من اينها را بلد بودم ولى در دستورات من نبود.  اول هزارويك مرتبه سوره توحيد (قل هو اللَّه احد)، دوم هزار يا هزارويك مرتبه «لااله‏الّااللَّه»، سومى را بنده فراموش كردم. (مى: ص 104)    جلسه ملكوتيه  × آقاى كشميرى گفتند: اوايل آشنايى ما با آقاى بهجت در نجف يك ربع و يك ساعت ديدار ما به طول مى‏كشيد.  يك‏بار در حجره نشسته و دست به كمر و سرش پايين بود و حرف نمى‏زد كه اين را جلسه ملكوتيه مى‏گويند ما با آقاى بهجت شبهاى جمعه به مسجد سهله مى‏رفتيم. من ده، چهارده سال از ايشان كوچكتر بودم. بعضى اوقات شبها مى‏خوابيدم ولى آقاى بهجت شب را به عبادت و سجده مشغول بود و سحر مرا بيدار مى‏كرد، مى‏ديدم رنگش زرد بود.  ايشان حدود دو سال صمت مطلق داشت و هيچ حرفى نمى‏زد. (مى: ص 103)    × الان چه كسى را به عنوان استاد كامل معرفى مى‏كنيد؟  ج: آقاى بهجت آقاى بهجت. (صح ص 191)    × آشنايى شما با آيةاللَّه بهجت از كجا شروع شد؟  ج: من در مدرسه جدّ ما سيد كاظم يزدى حجره داشتم و آيةاللَّه بهجت نيز آنجا بودند. گاهى در يك حجره با حالت سكوت دو طرف مى‏نشستيم و گاهى به ذكر يونسيه مشغول بوديم. (ر: ص 104)    × با آقاى بهجت  از چه زمانى آشنا شديد؟  ج: آقاى بهجت توى مدرسه ما بود. من آنجا با ايشان آشنا شدم.  × ايشان را از ابتدا چه‏طور مى‏ديديد؟  ج: خيلى خوب.  × در دوران طلبگى‏شان هم ايشان مهذّب بودند؟  ج: بله، از طلبه‏هاى مهذّب نجف، آقاى بهجت بودند. پيشش اصالةالبرائه (از كتاب رسائل شيخ انصارى) را خواندم. (مژ: ص 95)  × با آيةاللَّه بهجت كى آشنا شديد؟  ج: ايشان در مدرسه جد ما سيد محمد كاظم يزدى بود با او آنجا آشنا شدم. دوران طلبگى ايشان مهذّب بودند و كتاب رسائل قسمت اصالةالبرائة را نزد ايشان خواندم. (صح: ص 205)    مجتهدى، حرم اهل بيت است  × آقاى كشميرى به جعفر آقاى مجتهدى خيلى معتقد بود و مى‏گفت حرمِ اهل بيت‏عليه السلام است. (مى: ص 105)    دورى نجف  × فرمودند: غربت دورى نجف را با ديدن جعفر آقا پر مى‏كنم يك همدم و مونسى دارم كه زبان همديگر را مى‏فهميم. (مى: ص 86)    ملاقات آقاى مجتهدى با استاد  × ملاقات جعفر آقا مجتهدى و آقاى كشميرى به اين صورت بود كه يك روز حاج تقى براتى شاعر، به من گفتند: سيدى جليل‏القدر از نجف به قم آمدند و مرد خارق‏العاده‏اى است و مستأجر ماست از من جوياى جعفر آقاى مجتهدى شده است گفتم باشد، و خدمت جعفر آقا مجتهدى رسيدم و عرض كردم سيدى به نام آقاى كشميرى از نجف آمده و مى‏خواهد شما را ببيند.  اشك در چشمان او حلقه زد و گفت شما حرف ايشان را مى‏زنيد، عطر اميرالمؤمنين‏عليه السلام را استشمام مى‏كنم. دو روز بعد ملاقات انجام گرفت و تا يكسال قبل از فوت ايشان با هم رفت و آمد داشتند. (مى: ص 86)    حرف توحيدى  × از آقاى كشميرى پرسيدم؛ جعفر آقا مجتهدى از توحيد هم صحبت مى‏كرد؟ فرمودند: يك بار هم حرف توحيدى به ميان آمد. (مى: ص 107)    خيلى ملاحظه كرده  × استاد فرمود: «روزى منزل جعفر آقا مجتهدى بودم كه شخصى روحانى آمد و به من گفت: به اين آقا (مجتهدى) بگو اين كارهايى كه مى‏كند، نزد خدا مسئول است.  گفتم: مگر چه كرده؟ گفت: او فوتى به ماشين كسى كرد و ماشين آتش گرفت!!  من از جعفر آقا پرسيدم قصه چيست؟ گفت صاحب ماشين سه روز حرم امام رضاعليه السلام بود و غذا نخورده بود. امام رضاعليه السلام به من فرمود به او بگويم صلاح نيست حاجتش برآورده شود. چون به او گفتم و سپس با هم تا نزديك ماشينش رفتيم. او به امام رضاعليه السلام جسارت كرد و من هم ماشينش را به آتش كشيدم.»  آقاى كشميرى فرمود: «من به آن شخص روحانى گفتم: ايشان خيلى ملاحظه آن شخص را كرده است». (مژ: ص 48)    كربلائى احمد  × مرحوم سالك محب خاندان اهل بيت‏عليه السلام كربلائى احمد تهرانى كه در قم تشريف داشتند و در سال 1379 به رحمت ايزدى پيوست، فقير را با ايشان هم صحبتى و رفاقت بود. روزى هنگام عصر، ايشان را منزل جناب استاد بردم.  هوا كمى گرم بود و دو تخت در حياط بود و استاد روى يك تخت نشسته و ايشان هم در مقابل نشستند. استاد در حال سكوت و قبض بودند. فقير، كل‏احمد را براى استاد معرفى كردم و عرض كردم اگر اجازه بدهيد مدحى درباره مولا على‏عليه السلام بخواند. اجازه دادند؛ و كل‏احمد مدحى در توصيف امام على‏عليه السلام خواندند.  وقتى از خانه استاد بيرون آمديم كل‏احمد فرمود: من با اين كسالت‏هايى كه دارم؛ تنگى و سنگينى نفس كشيدن ايشان واقعاً سخت است، انگار حال جسمى من بهتر از اوست.  دو روز بعد از اين ملاقات، استاد سكته دوم كردند كه جام بلا و محنت، خاصّ مقربين راه است.  هركه در اين بزم مقرب‏تر است جام بلا بيشترش مى‏دهند  (مى: ص 89)   

عارف بالله حاج اسماعيل دولابى (1291-1381)  × در هنگام تدوين اين كتاب، باخبر شديم كه صبح روز چهارشنبه 9 بهمن 1381 مطابق با 25 ذيقعده 1423 عارف صمدانى جناب حاج اسماعيل دولابى از دنياى فانى لباس تن را خلع و به سفر باقى شتافت. لذا در اين جا لازم ديدم كه از ملاقات ايشان با حضرت استاد اشاره‏اى كنم.  مرحوم آقاى دولابى مى‏فرمودند: ما كه به نجف اشرف براى زيارت مى‏رفتيم در صحن حضرت امير مى‏ديديم سيدى به ذكر الهى مشغول است. از آشنايان پرسيديم ايشان كيست؟ گفتند: آقا سيد عبدالكريم كشميرى. ما از زمانهاى دور ايشان را در نجف ديديم و به روحيات ايشان آشنا شديم.  وقتى حضرت استاد در قم مريض بودند و از خانه نوعاً بيرون نمى‏رفتند، مرحوم حاج اسماعيل دولابى چند بار براى احوال پرسى و عيادت به منزل استاد آمدند، و در آن مجلس دوستانى هم حضور داشتند. بسيار با محبت دلجويى از استاد كردند كه واقعاً درسى براى همه سالكان بود!  يك بار در تهران كه جناب استاد در منزل فرزندشان بودند، حضرت آقاى دولابى براى ابراز دوستى و احوال پرسى آمدند؛ و بعضى تلامذه استاد هم حضور داشتند.  ايشان به قدرى ابراز صميميت و صفا را بارز مى‏نمود كه هر بيننده جذب اخلاق نيك او مى‏شد. البته حقير آشنايى به سبك ايشان در ظهور محبت و بروز حلم و اخلاق پسنديده داشتم، رحمت و درود بيكران خداوند، بر روان آن زنده ياد باد. (صح: ص 152)    در عقد پدرت  × آقاى كشميرى فرمودند: وقتى از نجف به تهران آمدم، مرحوم آيت اللّه سيد احمد خوانسارى (مرجع تقليد) دو دفعه به ديدنم آمد و به من گفت: من در عقد پدرت در نجف شركت داشتم، ولى نشد باز ديدنش بروم. بنده عرض كردم ايشان را چطور ديديد؟  فرمود: «كأنّه قارورة مُلئت»: مانند يك شيشه پر نور بود.  ايشان فرمود: از آيت اللّه خوانسارى سؤال كردم: روزى چقدر قرآن مى‏خوانيد؟ گفتند: هر سه روز يك ختم قرآن مى‏كنم. آيت اللّه خوانسارى فرمود: اگر خط ريز باشد نمى‏بينم ولى قرآن ريز هم باشد مى‏بينم. (مى: ص 106)    ديدن امام زمان (عج)  × روزى عرض شد كه كتاب‏هايى نوشته شده است در ارتباط به اينكه عده‏اى حضرت امام زمان (عج) را به معاينه ديده‏اند، از جمله كتاب نجم‏الثاقب. آيا همه خود حضرت را ديده‏اند؟ و به معاينه بوده است؟  فرمودند: صاحب كتاب در اين قسمت (به زودباورى) معركه بوده است كه همه اينها را (به معاينه) نقل كرده است!!  در اين ارتباط، روزى در ارتباط با ملاقات مرحوم شيخ محمد كوفى با امام زمان سؤال شد. فرمودند: من بارها با او نشستم و صحبت‏ها كرديم، آنطور كه نقل كردند (به معاينه، همه حضرت را ديده باشد) نبود (بله، در خواب و سنه و مكاشفه هيچ بُعدى ندارد) (صح: ص 144 و 143)    آقا سيد مهدى قاضى  × فرمودند: من و آقا سيد مهدى قاضى فرزند بزرگ سيد على آقا قاضى رفيق بوديم. گاهى مى‏گفت: ترا مى‏بينم به ياد پدرم مى‏افتم. مدتى بعد از مرگش، او را (به مكاشفه) مى‏ديدم. (صح: ص 157)    فرزند عارف باللَّه جناب قاضى  × در شب قدر 21 ماه رمضان 1418 (ه. ق) مصادف با سال 1376 (ه. ش) دو تن از فرزندان عارف باللَّه آقاى قاضى به نام سيد محمد حسن، صاحب كتاب «صفحات من تاريخ الاعلام» و سيد محمد حسين، داماد مرحوم آيةاللَّه شيخ محمد تقى آملى، به منزل استاد تشريف آوردند.  جناب استاد با ايشان صميمانه و گرم برخورد كرد و آقا سيد محمود فرزند ارشد استاد كه با مهمان رابطه دوستانه داشت، از ايشان پذيرايى كرد.  آقا سيد محمد حسين اين قضيه را آن شب نقل كرد كه من با پدرم به كربلا رفتيم. ابتدا با ايشان در مقبره‏اى خوابيدم. فردا از طرف اهل علمى ناهار دعوت شديم. بعد از ناهار در كوچه سكسكه‏ام گرفت. پدرم از گفته‏هاى متعارف عرفى فرمود: «راست بگو، از خانه آنها چيزى گرفتى»؟! بعد سكسكه‏ام برطرف شد.  و قضيه ديگرى برايم نقل كرد در ارتباط با برق‏گرفتگى برادرش سيد باقر كه منجر به وفات او شد  (مژ: ص 44 و 45)    بابا ركن الدين  جذبه‏اى از قبر  × استاد مى‏فرمود:  «من ابتدا در قبرستان تخت فولاد اصفهان از قبر بابا ركن‏الدين غافل بودم، اما يك‏بار دريافتم جذبه‏اى مرا به سوى قبر وى مى‏كشاند. حالى كه تا آن هنگام در قبرستان تخت فولاد برايم پيش نيامده بود». (مژ: ص 32)    مرا به نجف بازگردان  × استاد با سه نفر از شاگردان سر قبر باباركن‏الدين در قبرستان تخت فولاد اصفهان رفتند و ساعتى نشستند. ايشان خطاب به بابا ركن‏الدين فرمود: «مى‏دانم آبرو دارى، اما سيّد نيستى؛ مرا به نجف برگردان».  بعد فرمود: «الحمدللَّه امروز عمرمان به عبادت گذشت».  يكى از شاگردان عرض كرد: »به عبادت»؟!  فرمود: «آرى! كنار قبر او؛ او خيلى قوى است». (مژ: ص 26)    سوره ياسين  × حضرت استاد فرمودند: من هروقت در زندگيم، مشكلى برايم رخ مى‏دهد، يك سوره ياسين براى بابا ركن‏الدين مدفون در قبرستان تخت فولاد اصفهان مى‏خوانم، مشكلم حل مى‏شود. (صح: ص 182)    پذيرايى  × يكى از شاگردان استاد مى‏گويد:  «با استاد و دو تن از طلاب كه از قم همراه استاد بودند، بر مرقد بابا ركن‏الدين بوديم. من كنار استاد ايستاده بودم و آن دو با كمى فاصله از ما نشسته بودند. ناگهان مشاهده كردم شخصى چهارشانه با ريش حنايى رنگ و به نسبت بلند، در حالى كه يك سينى با چهار فنجان قهوه در دست داشت به ما نزديك مى‏شود.  همان دم استاد به من فرمود: مى‏بينى؟  آن چه مى‏ديدم را به ايشان عرض كردم. آن‏گاه فرمود: خودش است! خودش است!  بابا ركن‏الدين آمد و جلو هر يك از ما چهار نفر فنجانى از قهوه قرار داد و آن دو (شاگرد هم) فنجان مقابل خود را برداشتند. يكى از آن دو، همه قهوه خود را از بالاى شانه خود به پشت سرش ريخت و ديگرى هم همين كار را كرد ولى مقدار كمى قهوه از گوشه لبش وارد دهانش شد.  پس از آن واقعه شخصى كه كمى از آن قهوه را چشيده بود، چنان مست بابا ركن‏الدين شده بود كه مى‏گفت: نمى‏دانيد اين‏جا چه خبر است! اگر انسان از قم براى زيارت اين‏جا پياده بيايد، جا دارد». (مژ: ص 26 و 27)    سيد احمد كربلايى  × نقل مى‏كنند يكى از اساتيد مرحوم قاضى سيد احمد كربلايى بود؟  ج: آقا سيد احمد بزرگ بود، خيلى.  × شما ديده بوديد ايشان را؟  ج: نه، نرسيدم به ايشان زماناً.   × توضيح: طبق فرمايش اساتيد، آقا سيد احمد كربلايى استاد آقاى قاضى بود. (مژ: ص 103 و 102)    سيد احمد كشميرى  × آقا سيد احمد كشميرى چه‏طور؟  ج: (با لبخند فرمود) شخص بزرگ بود. قاضى ثانى، بله، آقا سيد احمد شب‏ها نمى‏خوابيد، أبداً.  × شب‏ها چه‏كار مى‏كرد؟  ج: عبادت، ذكر مى‏گفت. (مژ: ص 97 و 96)    × اساتيد درس سطح حوزه شما چه كسانى بودند؟  ج: منطق يعنى حاشيه ملا عبداللَّه را نزد آقا شمس بادكوبه‏اى و لمعه را نزد آقا سيد احمد اشكورى و رسائل و مكاسب را نزد شيخ مرتضى طالقانى خواندم.    × درباره شيخ محمد كوفى آيا حقيقت دارد كه اواخر، آقا سيد ابوالحسن اصفهانى او را نمى‏پذيرفت؟  ج: شيخ محمد آدم ساده‏اى بود. بارها با او صحبت كردم و نوعاً ديدارهايش مكاشفه بود و اواخر مرحوم سيد ابوالحسن اصفهانى او را از نزد خود دور كرد. (ر: ص 136)    × ملاصدرا را چه‏طور مى‏دانيد؟  ج: ملاصدرا دائم‏الوضو بوده و بسيار قوى و مانندش بعد از او نيامده است. (آ: ص

دعا

 ادعیه، دستورالعمل، اذکار و زیارت

جستجو 

 دعا  ادعيه  دعاى احتجاب  دعاى يستشير  دعاى قاموس القدره  دعاى مشلول  دعاى فتح  دستورالعمل  دستورالعمل كليدى  دعايى مؤثر  هر مريض مى‏بيند  دنيا  زحمت براى دنيا  زحمت براى پول  عدم توجه به دنيا  حرف دنيا  عدم فرق بين پول‏ها  ديرباورى  ديرباورى درباره ظهور  ديرباورم  امام زمان در تشييع جنازه  دو ماه ديگر مى‏ميرى  ديوانه ،ديگر نان جو نخور  ذبح  ذكر  اذكار و اوراد  آثار و ابعاد ذكر  ذكر با طرب  ذكر به اندازه  آن قدر بگويد تا نفس قطع شود  مسجد سهله و ذكر جلى  تبديل ذكر  اوقات زمانى اذكار  زمان ذكر  مكان ذكر  عدد ذكر  لباس ذاكر  من متحيرم  در هر حال ذكر  ذكر قلبى  شروع با ذكر  زبان به ذكر گفتن  دائم الذكر  عمل به لوازم آيه  جواب  علت نتيجه نگرفتن از ذكر  كتاب ذكر بازارى  با اهل ذكر درگير نشويد  خداجويان محترمند  ذكر يونسيه  دو ذكر مرحوم حداد  سه ذكر  ذكر يا شافى  سه چيز با بركت  تسبيحات اربعه  براى نورانيت قلب  ارتباط با خدا  قوت ذكر ايشان  ذكر الهى  الله الصمد  هو الحى  يا لطيف  هفت مرتبه نادعلى  اثر ذكر  روزه  روزه دار  رزق  زندگى نامه  در دنيا بود  زن  زيارت  زيارت اهل قبور  زيارت قبور  حرم امام رضا  تنهايى زيارت مى‏خواند  زيارت جامعه  زيارت امين الله و عاشورا  زر فانصرف

******************************************************

 دعا

ادعيه  × اهل عرفان در هر مرحله از مراحل سلوك به ادعيه، متمسك و متوسل هستند و آن را غذاى روح مى‏دانند و بعضى ادعيه را به خاطر علاقه وافر به مضامين و حقايقش از حفظ دارند. چنانكه حضرت استاد بعضى ادعيه را حفظ بودند از جمله:  دعاى احتجاب  × مى‏فرمودند: اين دعا بسيار ممتاز و داراى خواص بسيار است و هفت‏بار خواندنش بدون فاصله آثار بيشترى دارد و براى نورانيت قلب خوب است. اين دعا را محمّد حنفيه از پدرش اميرالمؤمنين‏عليه السلام از پيامبرصلى الله عليه وآله نقل كرده است و قريب دوازده خاصيت برايش گفته‏اند، تا آنجا كه جناب سلمان به پيامبرصلى الله عليه وآله عرضه داشت: اين دعا را به مردم تعليم دهم؟ فرمود: اين دعا را به همه‏كس تعليم مكن كه مردم ترك نماز مى‏كنند و مرتكب گناه مى‏شوند، به خاطر آنكه خواننده اين دعا آمرزيده مى‏شود، تعليم ده اهل بيت را، همسايه‏ها و اهل مسجد و همشهرى‏ها را هرگاه از تو درخواست نمايند.  × سيدبن طاووس گويد: به من الهام شد كه براى سلامتى و هنگام بلا بخوانم. روز سه‏شنبه خداوند دعايم را مستجاب نمود، به مقصودم رسيدم و از شرّ حاسدان مرا حفظ نمود.  × مى‏فرمود: پدرم اين دعا را مى‏خواند، نقل شده: آقا سيد هاشم حدّاد در قنوت و موقع خوابيدن آن را مى‏خواند.  اول دعا اينست: اللّهمَّ انّى أسئَلُكَ يا مَنِ احتَجَبَ بِشُعاعِ نُورِهِ عَن نَواظِرِ خَلقِهِ... «ما در آخر همين كتاب فضائل و متن و ترجمه آن را ذكر مى‏كنيم». (ر: ص 95 و 96)    دعاى يستشير × از جمله ادعيه‏اى كه جناب استاد اهتمام به آن داشتند و سفارش به آن كردند كه در صبح و شب خوانده شود، دعاى شريف يستشير است كه پيامبرصلى الله عليه وآله به اميرالمؤمنين‏عليه السلام تعليم داد و فرمود: براى هر شدت و رخاء بخوان، و به خلفاء خود هم تعليم بده و از خودت دور مكن كه گنجى است از گنج‏هاى عرش. × مى‏فرمود: پدرم خودش اين دعا را مى‏خواند و به خواندش سفارش مى‏كرد و مى‏فرمود: پدرم آقا سيد حسن كشميرى مرا وصيت كرد، اين دعا را بخوانم. (ر: ص 97)    دعاى قاموس القدرة

× دعائى است كه مرحوم ملا احمد نراقى در كتاب خزائن نقل كرده است كه به دعاى قاموس معروف است. جناب استاد آن را در بعضى اوقات مى‏خواندند و مى‏فرمودند: آثار زيادى دارد، امّا مرحوم سيد هاشم حدّاد نظرش اين بود كه به خاطر مضامين قدرتى و سلطنتى قبض و تنگى صدر مى‏آورد. (ر: ص 97)  دعاى قاموس القدرة اِلهى قَد تَلاطَمَت امواج قامُوسِ قُدرَتِكَ فَظَهَرَت فِى كلِّ مَقدُور آثار قُدرة عَجيبَة غَريبَة لا تَبلُغُ كَنهُما عُقُول العُقَلاء وَ اَفهام العُلماء و اَوهامُ الحُكَماء فكُلُّ شَيى‏ء فى قَبضَةِ قُدرَتِكَ اَسير وَ اِنَّ ذلكَ عَلَيكَ سَهل يَسير وَ اَنتَ عَلى كُلِّ شَيى‏ء قَدير وَ بِالاِجابَةِ حَقيق جَدير. يا شَديد يا شَديد يا شَديدُ يا ذَاالبَطشِ الشَّديد اَسئَلُكَ مَدَداً مِن قُدرَتِكَ وَ اَسئَلُكَ مَدَداً مَن قُوَّتِكَ وَ اَسئَلُكَ مَدَداً مِن حِكمَتِكَ و اَسئَلُكَ مَدَداً مِن سُلطانِكَ لِتَتخيرِ كُلِّ مُتَمَرِّد وَ تَليينَ كُلِّ صَعب وَ اذلالِ كُلِّ مَنيع وَ قَهرِ كُلِّ عَدُوّوَ مَحقِ كُلِّ خَصم وَ اِزهاقِ كُلِّ مُنافِق ذى شِقاق مِنَ الجِنِّ وَ الاِنسِ وَ الهَوامّ فَلا يَبقى شَيى‏ء مِنَ المُكَوَّناتِ اِلّا وَلَيّنتَ لى بِيَدَىَّ عَريكَتُهُ وَ كَسَرتَ بِى شِدَّة شَكيمَتهُ وَ فَرط عُتُوِّهِ وَ تَفَرعُنِهِ بِعِزَّتِكَ يا عَزيزُ يا عَزيزُ يا عَزيز، يا مُعِزُّ يا مُعِزُّ يا مُعِزُّ يا مُذَلُّ يا مُذِلُّ يا مُذِلُّ يا مُقَدِّمِ يا مُقَدِّمُ يا مُقَدِّمُ يا مُؤَخِّرُ يا مُؤَخِّرُ يا مُؤَخِّرُ بِكَ اَستَغيثُ فَاَغثِنى بِفَضلِكَ وَ جُودِكَ وَ عَفوِكَ وَ اِحسانِكَ يا اَرحَمُ الرّاحِمين يا عَزيز يا ذَاالعَرشِ المَجيد اِصرِف عَنّى شَرَّ كُلِّ جَبّار عَنيد وَ صَلَّى اللَّهُ عَلى خَيرِ خَلقِهِ مُحَمَّد وَ آلِهِ اَجمَعين.  براى اين دعا اعتصام و اختتام است و سه نوع ختم يكى در 99 روز و يكى در 9 روز و يكى در سه روز نوشته، به آن كتاب مراجعه شود. (صح: ص 52)    دعاى مشلول × از جمله دعاهائى كه در آن اسم اعظم است و همّ و غمّ را برطرف مى‏كند و براى شفاء مريض مؤثر است، دعاى مشلول مى‏باشد كه حضرت استاد بارها براى مريض‏ها و درمان دردهاى سخت دستور مى‏دادند كه آن را بخوانند.  اول دعا اينست: اَللّهُمَّ انّى أسئَلُكَ بِاسمِكَ بِسمِ‏اللَّه‏الرَّحمنِ‏الرَّحيم يا ذَالجَلالِ وَالاِكرام.... (ر: ص 98)    دعاى فتح × از جمله دعايى كه حضرت استاد براى قضاءِ حوائج و دفع همّ و غمّ و فشار در زندگى به بعضى در نجف داده بود، اين دعاست كه آن‏را قطب راوندى (م 573 ه .ق) در قصص‏الانبياء، ج 1، ص 365 نقل كرده، از دعاى امام زمان‏عليه السلام اين است: «يا مَن تَضايَقَتِ الاُمُوُرُ فَتَحَ لَنا باباً لَم تَذهَب اِلَيهِ اَلأوهامُ فَصَلِّ عَلى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَافتَح لِاُمُورىِ المُتَضايَقَةِ باباً لَم يَذهَب اِلَيهِ وَهم يا أَرحَمُ الرّاحِمين»  ناقلان اين دعا شرايط مربوطه به آن، از تعداد و زمان را از ايشان بازگو نكرده‏اند. (مژ: ص 82)   × 1- بنى‏اسرائيل هفت سال در خشكسالى به صحرا مى‏رفتند، و دعاى باران مى‏خواندند، و نتيجه نمى‏گرفتند. خدا به پيامبرشان وحى فرمود كه: تا حقوق به ظلم گرفته را به صاحبانشان رد نكنند، دعايشان را اجابت نمى‏كنم.  2- در ميان قومى‏از بنى‏اسرائيل قحطى شديدى پديد آمد. هرچه دعا مى‏كردند به اجابت نمى‏رسيد. خداوند به پيامبرشان وحى فرمود با آنان بگو: چون شكم‏هايتان از حرام پر شده، بدنهايتان نجس و دستهايتان به خون بى‏گناهان آلوده است دعاى شما را خدا مستجاب نمى‏كند. (ر: ص 153)    × از ادعيه و اذكار بيشترين استفاده را از چه چيزى برديد؟  ج: همه‏شان خوب است لكن در ادعيه از دعاى يستشير در صبح و شام و از اذكار از ذكر «ياحىّ و ياقيّوم» بوده است. (آ: ص 71)  × براى تشرّف و زيارت حضرت بقيةاللَّه‏عليه السلام، خواندن كدام دعا بهتر است؟  ج: انسان هر روز ساعتى با خواندن زيارت آل‏ياسين كه در مفاتيح‏الجنان آمده است به اضافه 110 مرتبه »المستَغاثُ بكَ يَابنَ الحسن«، به شرط آن كه شرايط لازم را هم داشته باشد، براى تشرف خوب است.(آ: ص 79)    × از دعاها براى نورانيت قلب كدام خوب است؟  ج: دعاى احتجاب كه اوّلش اين است: يا مَنِ احتَجَبَ بِشُعاعِ نُورِهِ عَن نَواظِرِ خَلقِه، كه سيدبن طاووس در كتاب مهج‏الدعوات نقل كرده است. (آ: ص 72)    × كدام دعا براى قرض و دين خوب است خوانده شود؟  ج: اين دعا تأثير دارد «يا قاضِىَ الدُّيُونِ مِن خَزائِنِكَ المَكنُونِ الَّتى هِىَ بَينَ الكافِ وَ النُّونِ اقضِ دَينى و دَينَ كُلِّ مَديون» بعدد خاص.(آ: ص 75)    × دعاى جوشن صغير در چه مواردى خوانده شود خوب است؟  ج: در مورد دشمن و خصم. (آ: ص 76)    × براى اداى قرض چه دعائى بخوانيم؟  ج: يا من يكفى من كل شى و لا يكفى منه شى اكفنى ما اهمنى (از امام جوادعليه السلام) اين دعا نقل شده است. (صح: ص 192)  

دستورالعمل  دستورالعمل كليدى × عربى از حجاز به منزل استاد آمد و پس از كمى كه نشست، عرض كرد: «تقاضاى دستورالعملى كليدى دارم». همان وقت نيز يكى از دوستان مجتهد هم بود، به منزل استاد وارد شد.  استاد در جواب آن عرب فرمود: «خدمت»  عرض كرد: «خدمت يعنى چه»؟  فرمود: «دائم در خدمت باشيد»  و توضيحى دادند كه مضمون آن، ترجمه اين قسمت از دعاى كميل بود:  «و حالى فى خدمتك سرمداً»  يعنى حال ظاهرى و باطنى‏ام را به طور دائمى در كار كردن براى خودت قرار بده.  آن مجتهد گفت: «نكته جالبى را به او فرموديد». (مژ: ص 23)    دعايى مؤثر × اهل علمى دختر خود را به ازدواج پسر سيّدى درآورد و كار به طلاق كشيد. وقتى استاد شنيد، فرمود: «اگر او با من مشورت مى‏كرد، او را از اين ازدواج نهى مى‏كردم».  پدر دختر كه خدمت استاد رسيد، بسيار از اين ماجرا ناراحت بود و عرض كرد: «به اندازه وزن بدنم در اين ماجرا گريه كردم». استاد به او فرمود: «فلان دعا را بخوانيد، براى ازدواج مؤثر است».  بعد از مدّتى كوتاه دخترش مجدداً ازدواج كرد. (مژ: ص 81 و 82)    هر مريض مى‏بينيد × عرض شد ما توى بيمارستان صبح تا شب مشغول بيمار هستيم! چگونه ياد خدا باشيم و با خدا باشيم. فرمود: شما هر مريض كه مى‏بينيد متوجه خدا باشيد. علاوه بر آن، روزى نيم ساعت براى خودتان در شبانه‏روز ساكت باشيد. (مى: ص 76)    × حالا اگر بپرسند هركسى بخواهد به طرف خداى متعال راه برود، به عنوان يك دستور عمومى براى مردم بفرمائيد چه‏كار كنند؟  ج: هرچه مى‏تواند روزه بگيرد. عزلت از مردم، كم‏خوابى، نماز شبش ترك نشود و تهجّد داشته باشد، سجده يونسيه داشته باشد.   × چه تعداد؟  ج: چهارصد مرتبه، كملين 3000 مرتبه، راهى بعد از اين راه نيست به خدا.  × عجيب!  ج: بله. (مژ: ص 98 و 97)  × ما كه در حوزه‏ها مشغول هستيم اگر بخواهيم اين كه مرحوم قاضى فرمودند: دروس خيلى مانع نشود، بايد چه‏كار كنيم؟  ج: يك درس و بحث كافى است. بقيه‏اش عبادت كنيد، بندگى. همين ذكر يونسيه را بگوييد شما. براى شما سير برزخى مى‏شود. خدا شاهد است، مداومت كنيد «و أدمتم ذكره». متواضع بشويد. «من تواضع‏للَّه رفع‏اللَّه».  × توصيه‏اى براى عموم طلبه‏هاى حوزه بفرماييد چه‏كار كنند كه به مقصدى كه امام زمان‏عليه السلام مى‏خواهد، برسند و نزديك شوند؟  ج: درس‏شان را بخوانند، از س... به دور باشند. بندگى كنند. نماز شب را ترك نكنند. تهجّد ترك نشود. (مژ: ص 104)    دنيا

زحمت براى دنيا  × يكى از شاگردان به جناب استاد عرض كرد:  «هروقت براى پول و دنيا زحمت مى‏كشم، چوبش را مى‏بينم و درك مى‏كنم».  ايشان با تواضع و فروتنى فرمود:  «من هم (در گذشته) همين‏طور بودم».  يعنى در جوانى و گذشته‏هاى دور اگر كارى بوى دنيايى داشت و انجام مى‏دادم، آثار وضعى آن را مى‏ديدم.  × روزى هم به يكى از شاگردان كه ذكرى گفت و آثارش را نديد، فرمود: «تو هم خدا را مى‏خواهى و هم دنيا را».   × روزى هم فرمود: «وقتى انسان از مال دنيا گذشته باشد، دليل آن است كه از نَفس مى‏تواند بگذرد».(مژ: ص 37)    زحمت برای پول × سالكى عرض كرد: هروقت براى درآوردن پول و دنيا زحمت مى‏كشم، چوبش را مى‏خورم و مى‏بينم؛ چطور اين آثار وضعى برايم مى‏آيد؟!  فرمود: من هم قبلاً همينطور برايم مى‏شد (تا سالك به توحيد نرسد و فقط حق را به شهود نبيند، به زحمت مى‏افتد).  فرمودند: فلان اهل دانش معروف در نجف مى‏گفت: ديگران پول مى‏دهند تا اقتداء به آنها كنند، آقاى كشميرى مردم به او پول مى‏دهند و پشت سر او، در نماز اقتدا مى‏كنند. (صح: ص 146)    عدم توجه به دنيا  × به هيچ‏كس وابستگى نداشت، حتى يك ريال. اگر يك ريال پول هم نداشت، يا صد ميليون پيشش بود، فرقى برايشان نداشت.  اگر هيچ پولى نداشت انگار كه تمام دنيا مال ايشان است، اصلاً بريده بود. آقاى حسن‏زاده آملى و ميرزا هاشم آملى قسم مى‏خوردند كه آقاى كشميرى اين‏طور بود كه اگر پول پيشش مى‏گذاشتيم انگار نه انگار. هيچ توجهى به آن نمى‏كرد نه به مال، نه به دنيا. (مى: ص 68)    حرف دنيا × يكى از تلامذه گويد: من هر وقت كنار ايشان مى‏نشستم به طور قلبى ياد خدا مى‏افتادم. پيش او اگر از دنيا حرف مى‏زدى مثل اين بود كه پيش بزرگى، دارى حرف زشتى مى‏زنى، انسان خودش خجالت مى‏كشد. (مى: ص 69)    عدم فرق بين پول‏ها  × اهل سياست نبود، اصلاً فرق 200 تومان و 2000 تومان را نمى‏دانست. مثلاً عيد مى‏شد، مى‏خواست عيدى بدهد به بچه‏ها 1000 تومان مى‏داد و به بزرگ‏ها 200 تومان، نمى‏دانست فرق اينها چيست و برايش مطرح نبود. (مى: ص 46)    × آيه «اُجيبُ دَعوَةَ الدّاعِ» (بقره 186) آيا مربوط به برزخ و قيامت است؟  ج: ظهور آيه اجابت مربوط به دنياست. (آ: ص 86)    ديرباورى × بسيارى از افرادى كه خدمت حضرت استاد مى‏رسيدند، خوابها و مكاشفات و الهامات و قضايايى از خودشان نقل مى‏كردند و جنابش گوش مى‏داد و گاهى مى‏فرمود: عجيب است و...  لكن سيره ايشان ديرباورى بود؛ چنانكه افرادى كه دنبال ظهور امام زمان و علائم خروج بودند و مطالبى مى‏گفتند؛ در خفا مى‏فرمود: نه چنين است.  بسيار شده بود كه تعريف شخصيتى را مى‏كردند كه چنين و چنان است و... ايشان بعداً مى‏فرمود: خبرى نيست. (صح: ص 168)    ديرباورى درباره ظهور × برخلاف كسانى كه زودباور بودند، استاد ديرباور بود. آن‏چه از ظهور حضرت بقيةاللَّه، مكاشفات، تعاريف شخصيه از قدرت‏ها و... نقل مى‏شد، آنگاه خصوصى پرسيده مى‏شد، مُهر ناباورى مى‏زد؛ و اگر هم در موضوعى امضا مى‏نمود، امضاى فعليه حاليه شخص بود، نه مقاميه و دائميه. لذا به كسى فرمود: «همين حالى كه داريد را نگه داريد».  مثلاً در ظهور امام زمان‏عليه السلام مى‏فرمود: «خيلى كار دارد». و نظرشان همانند عارف باللَّه آقاى قاضى بود. ايشان درس ديرباورى، درس بستن دكّان‏هاى پر رونق منتظرين زودباور و ساده‏لوح كه عدّه‏اى براى داغ كردن بازار انتظار چه حرف‏ها كه نزدند و چه اميدهاى خيالى به مريدان ندادند و چه ماهى‏هايى از آب گل‏آلود براى دنيايشان نگرفتند و... را به ما داد و مى‏فرمود: «اين نوع مسائل در ايران خيلى زياد است، امّا در عراق اين مسائل به اين شكل نبوده است». (مژ: ص 77)    ديرباورم × در مسائل ادعاى رؤيت امام زمان‏عليه السلام از گذشتگانى كه در كتابها نوشته شده بود و بعضى زندگان براى استاد نقل مى‏كردند مى‏شنيد، ولى در ابراز و نظر نهائى خصوصى مى‏فرمودند: من در اين امور ديرباورم و كم بود كه تأييد مى‏كردند. (مى: ص 91)    امام زمان در تشييع جنازه × در تاريخ 22 رجب 1414 صحبت از سخنان شخصى شد كه در وفات عالمى مجتهد در قم، گفته بود: امام زمان در تشييع جنازه آن عالم تا حرم شركت داشتند.  از مسجد امام حسن عسگرى تا حرم قريب دو كيلومترى مى‏باشد استاد فرمودند: اينها همه حرف است (قطب عالم امكان چند ساعت فقط در تشييع جنازه يك نفر شركت كند؟!). (صح: ص 139)    دو ماه ديگر مى‏ميرى!! × مجتهدى سالخورده در تهران كه در سِمَت بالايى مشغول به كار بود، به شخصى كه جزو كارگزاران مسجد جمكران بود، علاقمند شده بود و به حرف‏هايش اعتماد مى‏كرد. روزى داماد آن مجتهد كه روحانى و صاحب منصب بود، به منزل استاد آمد. بنده هم حضور داشتم. عرض كرد:  «خانواده‏ام خيلى ناراحت است و از شما التماس دعا دارد؛ زيرا مردى كه در مسجد جمكران كار مى‏كند (ظاهراً تهرانى بود) به پدرم گفته دو ماه ديگر مى‏ميرد و پدرم نگران است».  استاد هم طبق معمول، نوعاً اين حرف‏ها را باور نمى‏داشت و غيب‏گويى‏ها را دكّان‏هاى حيله مى‏دانست و توجّهى به اين مطالب نمى‏كرد. با تعجّب و سكوت و اين‏كه دعاى خير مى‏كند، جواب آرامشى به داماد آن مجتهد داد.  اين مطلب را زمانى مى‏نويسم كه 11 سال از وفات استاد مى‏گذرد و اين قضيه مربوط به چندسال قبل از وفات ايشان بوده! آن مجتهد هنوز زنده است و آن شخص هم خيلى وقت پيش از كارش بركنار شد!!(مژ: ص 28 و 27)    ديوانه،ديگر نان جو نخور × استاد فرمود: «در نجف ديوانه‏اى بود كه پول جمع كرد و برنج و مرغ پخت و ديگ غذا را برد حرم اميرالمؤمنين‏عليه السلام و آن را به طرف ضريح پرت كرد و گفت: اى على! بگير برنج و مرغ بخور. ديگر نان جو و نان نمك نخور»!! (مژ: ص 31)    ذبح  × ذبح گوسفند براى دفع گرفتارى‏ها مؤثر است؟  ج: ذبح براى همه چيز خوب است. (آ: ص 103)    ذكر  اذکار و اوراد

 × سيره و روش علماى اخلاق و عرفان نسبت به يكديگر فرق مى‏كند، و هر كدام طريقى خاصّ در راه رسيدن به حقّ دارند.  سيره استاد نسبت به عموم و تلامذه خاصّ فرق مى‏كرد. هركس طلب اوراد و ادعيه و توسّلاتى مى‏نمود، عطا مى‏كردند. امّا نسبت به خواص دستور تفكر و تعقل مى‏دادند و نكات ضعف و قوّت و آثار وضعى و اخروى را متذكّر مى‏شدند. بعضى كه طريق بعضى عرفا را داشتند خيال مى‏كردند استاد فقط ذكر مى‏دهند، كه اين طور نبود، و هميشه مى‏فرمودند:  «اذكار و ادعيه با شرايط تأثير مى‏گذارد و مراقبه حرف اوّل از شرايط لازم است.»  چنانچه بارها از مرحوم آقاى قاضى نقل نمودند.  × استاد نوع اذكار، از نظر كمّى و كيفى، لفظى و قلبى، زمانى و مكانى، روحى و جسمى، دنيوى و اخروى را براى خواص متذكّر مى‏شدند، و اين رشته كار ساده و آسانى نيست؛ بلكه كسى بتواند كه خود راه رفته باشد و هم حاذق به طالبان راه باشد. مثلاً بعضى اوراد براى قوى شدن اراده، و بعضى براى رؤيت ارواح و تعدادى براى زياد شدن رزق، و دسته‏اى براى توحيد و فناءِ فى‏اللَّه، و تعدادى براى محبّت مى‏باشد. از نظر استاد مثلاً براى توحيد بعضى اذكار فقر ظاهرى مى‏آورد و بعضى‏ها نمى‏توانند تحمل كنند، لذا متذكّر آثار مى‏شدند. و حضرت استاد ميان افراد مجذوب و غير مجذوب فرق مى‏گذاشتند. چه ميل كلّى و جزئى فاصله بسيار دارد و ثمرات روحى و مزاجى هم تفاوت اندك ندارند.  اگر شنيديد ايشان در نجف در مدّت معيّنى با رعايت تروك مضبوطه روزى هفتاد هزار «اللَّه اللَّه» مى‏گفتند و از حال مى‏رفتند و مى‏افتادند، بايد دريافت در كنار امام الموحّدين و جذبه توحيدى، اين ميل و اراده قوّت پيدا مى‏كند. شايد كسى بگويد چه فايده‏اى دارد؟ معلوم است، كسى كه اين راه را نرفته و چشيدنى‏هاى اين طريق را نچشيده است، فرضاً اگر فايده‏اش هم برايش گفته شود، كجا كه بتواند آن گوينده را به كار بيندازد؟ (آ: ص 48و47)    × در كتاب‏هاى سير و سلوك در باب ذكر آن قدر تقسيمات نوشته‏اند كه خواننده را دچار حيرت مى‏كند. عمده در اين باب اينست كه ياد حق و محبوب اگر به زبان باشد آن را ورد مى‏گويند، به لفظ تنها باشد قالبى، و اگر به معنى لفظ توجه شود، نفسى مى‏گويند.  ورد اگر عدد داشته باشد، حصرى و اگر بى‏عدد باشد اطلاقى گويند. ذكر اگر به لسان نباشد و در قلب و روح توجه كند، آنرا خفى گويند.  عمده در ورد و ذكر توجه به مذكور است. اگر به معناى لفظى ذكر و ورد توجه شود از درجه پائين‏ترى برخوردار است كه بستگى به ذاكر دارد تا چه اندازه توجه و مراقبه دارد.  در مورد ذكر لفظى اگرچه ذاكر مراتب و كمالات آن‏را لحاظ نكند، حداقل يك عضو يعنى زبان مشغول مى‏شود و از گناه مصون مى‏ماند.  × حضرت استاد مى‏فرمود: تأثير اذكار به كمالش كه جميع شرايط را دارا باشد است كه متأسفانه خيلى‏ها به اين نكته دقيق توجه ندارند!!  و همچنين اجازه صاحب‏نَفَس را دخيل مى‏دانستند و آن‏را همانند اجازه طبيب به مريض‏ها، در كميّت و كيفيت لازم و ضرورى مى‏دانستند، چه آنكه قابل و ناقابل با هم فرق مى‏كنند و مزاج و اعصاب هم متفاوت مى‏باشد و رعايت حال طالب ذكر، اولى و بسيار مهم است.  × اما سيره ايشان در دادن اوراد و اذكار اين بود كه شخص را محروم نمى‏كردند، لكن بعضى‏ها را لايق نمى‏ديدند و عدد كثيرى به آن‏ها مى‏داد كه طرف نمى‏توانست به جا بياورد كه حقير بارها اين سيره ايشان را در عدم نتيجه مشاهده كردم و به بعضى اعداد را متذكر مى‏شد امّا طالب شرايط را نمى‏توانست جمع كند و مى‏فرمود: شما هم خدا را مى‏خواهيد و هم خرما را، و اخلاص را شرط كمال مى‏دانستند.  و بارها مى‏فرمودند: اهل ذكر از هر طايفه كه باشند، نبايد آنها را اذيّت و آزار كرد كه اثر سوء دارد.  × نكته ديگر آنكه، اكثريت اذكارى را كه به قابلان و طالبان مى‏دادند، خودشان به آن در گذشته عامل بودند و ملبّس به لباس ذاكريت بودند و به عبارت ديگر، رياضت آن ذكر را كشيده بودند.  × از نكات ديگر كه متذكّر مى‏شدند، مداومت بر اذكار بود اگر چه كم باشد تا يك حول و سنه، چنانكه در زيارت شعبانيه آمده است «اَسئَلُكَ أن تَجعَلَنى مِمَّن يُديمُ ذِكرَكَ» خدايا از تو مى‏خواهم مرا از آنان قرار دهى كه دائم به ياد تو هستند.  در كتاب اصول كافى از امام صادق‏عليه السلام تأثير ذكر را بعد از يك سال متذكر شده است.  × مرحوم استاد مجذوب بودن و عشق به ياد محبوب را چيزى بسيار مهم مى‏دانستند كه اگر آمد انسان از خيلى مسائل كه متذكر آنها مى‏شود دست مى‏كشد، چنانكه در زيارت شعبانيه آمده است: «الهى و الهِمنى وَلهاً بِذِكرِكَ اِلى ذِكِرك» خدايا مرا واله ياد خود براى خودت گردان.  اذكارى كه تعدادش بسيار بود را مى‏فرمودند: در زمانى شروع شود كه قمر زائدالنّور باشد مانند شبهاى نيمه ماه.  × براى كسانى كه ابتداى كارشان در سلوك است مى‏فرمودند: شروع از اذان صبح به بعد (يعنى بين‏الطلوعين) بهتر است. ذكر هر وقت گفته شود خوب است لكن مى‏فرمودند: شرايط از زمان، مكان، اخلاص، مراقبه و مانند اينها جمع باشد در كمال آن مؤثر است، بارها و بارها مى‏فرمودند: با مراقبه اثر اذكار، زودتر ظاهر مى‏شود.  × وقتى از جنابش سؤال شد كه ذكر بلا و مريضى هم مى‏آورد؟ مى‏فرمود: ياد خدا و ادعيه، شفابخش است مگر تسخيرات و امثال آن كه نكبت آور است، و يا اذكارى كه از نظر كمّى و كيفى سنگين باشد و عوارضى براى خواننده آن داشته باشد، مانند كسى كه مى‏خواهد اراده‏اش قوى شود ذكرى مى‏خواند كه بسيار مى‏خواهد دنيايش خوب شود كه با هم سازگارى ندارد و عوارض دارد. حقير نمونه‏اى از اين باب هم كه از جنابش به يادگار مانده دارم (افاض اللَّه علينا من منهجه و جعلنا من المؤذين لحقوقه).   × معمولاً به سه ذكر نسبت به سائلان اهتمام تام داشتند:  «يا حىُّ يا قيّوم»، «بسم‏اللَّه‏الرّحمن‏الرّحيم» كه اين دو را اسم اعظم مى‏دانستند و «ذكر يونسيه».  مى‏فرمودند:«يا مُفَتَّحَ الاَبواب يا مُقَلِّبَ القلُوبِ وَ الابصار يا دَليلَ المتحيِّرين يا غياثَ المُستَغيثين تَوَكَّلتُ عَلَيكَ يا رَبِّ وَاقضِ حاجَتى وَاكفِ مُهِمّى وَ لا حَولَ وَ لا قُوَّةَ الّا بِااللَّهِ العَلىِّ العَظيم و صلَّى اللَّهُ على مُحَمَّد وَ آلِهِ اجمَعين» صد مرتبه براى قضاء حوائج.  ذكر «ياحىُّ ياقيّوم» روزى 40000 بار براى نورانيت قلب و درك مطالب و كشف ضماير و رزق.  و روزى 12000 مرتبه به اضافه «يا مَن لا اِلهَ اِلّا انتَ» به عدد خاص.  «ياحىُّ ياقيّوم887 مرتبه به اضافه «يا مَن لا الهَ الّا انتَ» براى نورانيت قلب.  ذكر «ياحىُّ ياقيّوم بِرَحمَتِكَ اَستَغيثُ» به عدد خاص براى روحانيت و معنويت.  ذكر «فرد حىّ قيّوم حَكَم قُدُّوس سَيَجعَلُ اللَّه بَعدَ عُسر يُسراً» به عدد خاص صبح‏ها براى دم عيسوى، شفاى مريض و آسان شدن امور و رزق.  1000 مرتبه «اللّهمَّ العَن معاوِيَة بنِ اَبى سُفيان» براى قضاء حوائج.  صلوات در مدّت سه ماه براى قضاء حوائج به عدد خاص فرمودند: دوبار خودم انجام دادم.  1400 صلوات نذر موسى‏بن جعفرعليه السلام براى حوائج.  «اَستَغفِراللَّهَ الَّذى لا اِلهَ اِلّا هُوَ الحَىُّ القَيُّومُ ذُوالجَلالِ وَ الاِكرام وَ اَتوبُ اِلَيه» سه مرتبه بعد از هر نماز براى نورانيت دل.  «اللَّهُ الصَّمَد» براى قوى شدن اراده به عدد كثير، اما «اللَّهُ لا اِلهَ اِلّا هُوَ الحَىُّ القيُّوم» روزى 1001 مرتبه، بعد از نماز صبح براى نورانيت قلب به روش خاص.  «هُوَ اللَّهُ الَّذى لا الهَ الّا هُوَ الحىُّ القَيُّومُ القَديرُ المُريد السَّميعُ البَصير» به عدد خاص براى خوب شدن مريض و دم عيسوى.  روزى 100000 مرتبه «اللَّه‏اللَّه» در مدت هفتاد روز با شرايط، براى صفاى باطن و لقاء اللَّه و مكاشفات.  «لا حَولَ و لا قُوَّةَ الّا بِاللَّه» روزى صد مرتبه براى دور نمودن هفتاد نوع بلا كه آسان‏ترين آن غم و اندوه است.  اواخر عمر استاد كه در سكوت مطلق بودند و تفكر مى‏كردند، يك مرتبه «لااله‏الّااللَّه» مى‏گفتند، و بسيار هم به اين سيره پايبند بودند.  ذكر «لااله‏الّااللَّه» روزى 12000 مرتبه و عدد كبير 70000 بار براى كشف و قضاء حوائج، لكن چون نفى هر نوع غير حق در آن است عوارض هم دارد مانند فقر.  گفتن «لااله‏الّااللّه» براى نفى خواطر خوب است.  عدد «استغفار» براى سالكين ابتداء راه روزى 1001 مرتبه است و عدد 30000 براى آمرزش گناهان و براى اداى قرض نافع است.  70 مرتبه «استغفار» بعد از نماز عصر براى روشنايى دل، چنانكه امام صادق‏عليه السلام فرمود: هفتصد گناه را خدا بيامرزد.  100 مرتبه«استغفار» هنگام خوابيدن، براى آمرزش گناهان.  مرحوم سيد على آقا قاضى‏قدس سره به اين دو استغفار سفارش مى‏كردند.  ذكر «يالطيف» شب جمعه به عدد خاص براى تنوير قلب و ديدن انوار الهى مؤثر است.  نوشتن هفت سلام قرآنى:«سلام على نُوح فِى العالَمين»، «سلام عَلى ابراهيم» و... با زعفران براى شفاء مريض.  براى رؤيت ملك و فرشته: «يا طاطائيل يا دَريائيل...» به عدد خاص و زمان خاص با شرايط با اجازه استاد.  «ياكريم الوَهّاب ذُوالطَول» به عدد خاص براى رزق.  «يا وَدُود» براى حبّ به عدد خاص.  «يا حافِظاً لا يَنسى...» براى حفظ متاع و اطعمه.  «سُبحانَ‏اللَّه وَ الحَمدُلِلّهِ و لاالهَ‏الَّااللَّه وَ اللَّه‏اكبر» تسبيحات اربعه بعد از هر نماز، 30 مرتبه، براى نورانيت قلب.  «يا قاضى الدُّيُونِ مُن خَزائِنِكَ المَكنُونِ الَّتى هِىَ بَينَ الكافِ و النّون اقضِ دَينى وَ دَينَ كُلِّ مَديُون» براى اداى قرض و دين.  «هُوَ الحَىّ» صبح‏ها براى حيات بدن، روح و دفع سكته.  «يا مُنعِم» به عدد 12000 براى رزق.   × نمونه‏اى از اذكار آن استاد زنده‏ياد را به عنوان تبرك نقل كرديم (نه به عنوان دستور) چه آنكه قابليت‏ها فرق مى‏كند و امراض هم متفاوت است و دواها گوناگون است و هم استاد حاذق صاحب نَفَس در اجازه شرط است و حقير هم لاشى‏ء هستم. زمان و مكان و نيّت و استعداد افراد فرق مى‏كند، آثار هم بالنّسبه متفاوت است، مثلاً ذكر «لا هُوَ الّا...» براى محبّت الهى است، از سيد على آقا قاضى‏قدس سره به ما رسيده و اجازه در عدد حتماً شرط است. لذا آنچه متذكر شديم دستورالعمل نبوده، فقط تيمناً آن را ذكر نموديم.  حقير گويد: چون بخل در افاضه، مطالب استاد به ديگران را ندارم، اذكار را درج كردم. لكن خواهش دارم به جز بعضى از اذكار مانند استغفار و صلوات و امثال اينها، حتماً در بقيه از استاد حاذق اجازه گرفته شود.  × مرحوم سيد على آقا قاضى، در دستورالعملى به مرحوم سيد محمّدحسن الهى طباطبائى، برادر علامه طباطبائى چنين مى‏نويسد: از دادن اوراد به غير، مضايقه نيست الّا اينكه محل را ملاحظه نماييد، تا طالب صادق نديديد، ندهيد، اِذاعه اسرار حرام است. (ر: ص 84 الى 91)  × بعضى ذاكرين كه شب‏ها ذكر مى‏گويند خواب روضه امامان و بكاء بر آنان را مى‏بينند، دليل بر چيست؟  ج: دليل اتصال و نزديكى به آنان است. (آ: ص 73 و 74)  × بعضى اوراد و اذكار مختلف مى‏گويند و به هدف نمى‏رسند، علتى دارد؟  ج: اوراد مختلف به خاطر موضوعات و اهداف مختلف گاهى دفع مى‏شوند (همانند داروهاى گوناگون براى امراض متعدد). (آ: ص 74)  × دفتر اذكارى از بزرگان اين طريق بعد از وفات به دست بعضى مى‏افتد آيا طرف اهل نباشد مى‏تواند استفاده ببرد؟  ج: بلاشك خير! (آ: ص 73)  × در دادن اذكار نسبت به افراد، در اعداد، متفاوت اجازه مى‏دهيد، سبب چيست؟  ج: صاحب الذكر اجازه دارد هر عددى كه مناسب دانست به طالب و قابل به همان اندازه بگويد. (آ: ص 74)  × ذكر «اللَّه» بالاتر است يا ذكر «هو»؟  ج: ذكر «هو» اشاره به ذات و هويّت مطلقه است، امّا ذكر «اللَّه»، اسم ذاتى است كه جامع صفات كماليه و جماليه مى‏باشد، لذا بالاتر است. (آ: ص 74)  × گويند: ابوسعيد ابوالخير براى سالكين به تناسب افراد ذكر اسماءاللَّه مى‏داد مثلاً براى رزق، يا رزاق و... به چه عددى حساب مى‏كرده كه آن اسم را مى‏داده؟  ج: به عدد اسماء الهى و اسم خود و مادر، يا به عدد (ابجد كبير) اسم خود و مادر، جمع زده شود و گفته شود.  × چرا به نام خود و مادر، نه پدر جمع زده شود؟  ج: چون مادر به انسان نزديك‏تر و زحمتش بيشتر بوده است. (آ: ص 76)  × عده‏اى در كتاب‏ها نوشته‏اند از احوالات بعضى عرفا كه ذكر از حضرت خضر گرفته‏اند. آيا صحّت دارد؟  ج: آرى. (آ: ص 76)  × براى نفى خواطر چه ذكرى خوب است؟  ج: ذكر «لااِله‏الّااللَّه». (آ: ص 76)   × براى عصبانيت چه ذكرى خوب است؟  ج: لا اله الا الله. (صح: ص 192)  × عدد استغفار براى مبتدئين راه عرفان چه عدد است؟  ج: هزار و يك مرتبه. (آ: ص 71)  × براى عافيت چه ذكرى خوب است؟  ج: «لا حَولَ وَ لا قُوَّةَ الّا باللَّه» روزى صد مرتبه، چنانكه در روايت آمده هفتاد نوع بلا از انسان دور مى‏شود كه آسان‏ترين آن غم و اندوه است. (آ: ص 75)  × براى تنوير قلب ذكر تسبيحات اربعه چه عددى خوب است؟  ج: سى مرتبه بعد از هر نماز. (آ: ص 75)  × شما از يكى از اساتيد خود تقاضاى دستورى كرديد كه محتاج خلق نشويد، آن چه بود؟  ج: آيه «اَلَيسَ اللَّهُ بكافّ عَبدَهُ» (زمر 36) را با عدد معين به شرط ملازمت به من دادند. (آ: ص 87)  × گاهى دنيا در نظر انسان تكرارى و بى‏معنا جلوه مى‏كند، و شخص مى‏گويد: در اينجا چه فايده‏اى براى ماندن است؟  ج: شما در اين وقت يك لااله‏الّااللَّه بگوييد بهتر از دنيا و مافيها مى‏باشد. (آ: ص 104)  × آيا از سيد على آقا قاضى درباره كيميا سؤال كرديد؟  ج: از ايشان خواستم، فرمود: فردا نزدم بيا، فردا رفتم فرمود: بسيار بگو «اللّهُمَّ اَغنِنى بِحَلالِكَ عَن حَرامِكَ وَ بِفَضلِكَ عَمَّن سِواكَ». (آ: ص 103)  × ذكر و فكر با دستور استاد حاذق، سريع‏تر و بهتر پيش مى‏رود. (آ: ص 53)    آثار و ابعاد ذكر  × زمانى مرحوم استاد به يكى از تلامذه دستور ذكرى را دادند. بعد از اتمام آن، خدمت استاد عرض كرد: نتيجه‏اى نگرفتم!  فرمودند: شما هم خدا را مى‏خواهيد و هم خرما را!!  نظر مباركشان اين بود كه گاهى يك اسم يا دعا چند خاصيت و آثار دارد، بستگى به نيت ذاكر هم دارد... مثلاً ذكر «يا وَدُود» مى‏فرمودند: هم براى دوستى خدا خوانده مى‏شود و هم براى محبوب شدن خلق. بستگى به نيت خواننده دارد و آثار هم تابع ذاكر است مگر اينكه به حكمت حكيم استجابت آن صلاح نباشد. (صح: ص 174 و 175)    ذكر با طرب × مؤلف كتاب در محضر لاهوتيان مى‏نويسد: عالم ربانى و عارف صمدانى مرحوم آيت‏اللَّه، آقا سيد عبدالكريم كشميرى به شهادت بسيارى از بزرگان حوزه، استاد يگانه زمان خود در امر ذكر بودند، در اين زمينه اطلاعات وسيعى داشتند و عمر شريف خود را با اذكار و اسماء الهى به پايان برده بودند.  روزى كه افتخار زيارت آن ولى خدا نصيبم شد، ذكرى را به من تعليم كردند و فرمودند: اگر يك اربعين توفيق گفتن آن را پيدا كنيد فتوحات معنوى بسيارى براى شما به همراه خواهد داشت، و اضافه كردند؛ اگر از نيمه شب به بعد اين امر اختصاص دهيد بهتر است و من تصميم گرفتم از فرداى آن روز دستور ايشان را اجرا كنم.  عدد ذكر بسيار زياد بود و شب‏هاى اول حدود چهار ساعت و نيم به طول مى‏كشيد، ولى به تدريج اين زمان كوتاه‏تر شد و به سه ساعت و نيم رسيد.  به خاطر دارم كه در شب سوم كه سرگرم ذكر گفتن بودم، ناخودآگاه و براى لحظاتى پلك‏هايم سنگينى كرد و به خواب رفتم و ديدم، كه آيت‏اللَّه كشميرى در آستانه در اتاق ايستاده‏اند و به من نهيب مى‏زند كه فلانى ذكر را با طرب بايد گفت نه با كسالت برخيزيد و پس از تجديد وضو ذكر را از نو شروع كنيد.  برخاستم و پس از تجديد وضو از نو به گفتن ذكر پرداختم. فرداى آن روز به خدمت ايشان شرفياب شدم تا ببينم در اين‏باره صحبتى مى‏كنند يا نه!  دقايقى گذشت و طلبه جوانى آمد و از شرايط ذكر پرسيد، ايشان ضمن بيان شرايط گفتن ذكر، فرمودند:  ذكر را با طرب بايد گفت نه با كسالت؟ اگر در حين گفتن ذكر احساس كسالت كرديد و چشم شما روى هم رفت بايد تجديد وضو كنيد و از نو به گفتن ذكر بپردازيد، اين‏طور نيست؟ آقاى مجاهدى؟ (صح: ص 195 و 196)    ذكر به اندازه × سيره استاد بر اين بود كه هرچه استاد طريق گفت به همان اندازه بايد ذكر گفت. از پيش خود و با خواندن از كتابى، نبايد اذكار را گفت.  ظرف و مظروف چون تطابق نداشته باشند عوارض پيدا مى‏كند. مى‏فرمودند: فلان اهل دانش در نجف اشرف عدد ذكر محبت را بيشتر گفته بود و ستون (مسجد يا تكيه‏اى را) مى‏بوسيد. فلان عوام ذكرى در اين‏باره مى‏خواند و ديدند الاغى را مى‏بوسيد.  فرمودند نبايد از دستور استاد بيشتر گفت و تجاوز كرد (كه افراد ناقابل و بى‏ظرفيت براى آنان مشكل ايجاد مى‏شود).(صح: ص 170)    آنقدر بگويد تا نفس قطع شود × از اثر ذكر توحيدى، كه در نَفس مى‏تواند نقش ببندد تكرار به يك نَفَس است. در دعاى ابوحمزه ثمالى كه در سحرهاى ماه رمضان خوانده مى‏شود و از امام سجادعليه السلام نقل شده است سطر چهارم آمده است «ولم يرضك خرج عن قدرتك يارب يارب...» آنقدر بگويد تا نَفَس قطع شود. × مرحوم استاد مى‏فرمود: ذكر توحيديه «لااله‏الااللَّه» يك نوع گفتنش اينست: لااله الااللَّه اللَّه اللَّه اللَّه اللَّه آنقدر بگويد اللَّه تا نَفَس قطع شود تا انسان مستغرق اللَّه شود. (صح: ص 172 و 173)    مسجد سهله و ذكر جلىّ × استاد فرمودند: «من هر هفته شبهاى چهارشنبه به مسجد سهله مى‏رفتم. يك شب رفتم بعد از فراغت اعمال نشستم گوشه‏اى از صحن مسجد در فاصله نزديكترى. جمع ديگرى هم نشسته بودند و ذكر (جلى) با هم گرفته بودند و بلند بلند ذكر مى‏گفتند. بعضى از رفقا كه مثل خودمان فكر مى‏كردند، گفتند: آقا اينها مزاحم اهل مسجد شده‏اند، به حرف ما گوش نمى‏دهند، اما شما مرد محترمى هستيد، سيد هستيد و به عنوان عالم همه شما را مى‏شناسند، آنها احترام شما را دارند، لطفاً تذكرى بدهيد.  من رفتم جلو و به آنها گفتم: اين چه كاريست كه مى‏كنيد، ذكر مى‏خواهيد بگوييد، آرام بگوييد.  يكى از آن جوانها گفت: آقاى كشميرى مزاحم ما نشو، ما توى حال خوشى هستيم، ما به ياد خدا و ياد امام زمان‏عليه السلام هستيم. داريم ذكر مى‏گوييم، طريقت ما اجازه داده ذكر جلى بگوييم، طريقت شما اجازه نداده، نگوييد.  من قبول نكردم، دعوا كردم و آنها هم جمع كردند و رفتند. به همين علامت كه مدتى طولانى ديگر نشد كه مسجد سهله بروم، هركارى مى‏خواستم بكنم نمى‏شد. علتش را هم نمى‏دانستم.  بعد از مدتى در بغداد همان جوانى را كه آن شب جواب داده بود، ديدم، باز شروع كردم با او بحث كردن باز دوباره به من گفت: آقاى كشميرى زياد سر به سر ما نگذار، ديدى آنروز مزاحم ما شدى، نتوانستى اين مدت مسجد سهله بروى.  گفتم: حال متوجه شدم، مرا حلال كنيد. آن جوان گفت: حلال كرديم ولى بدان آن شب هرچه مى‏گفتيم براى خدا گفتيم، اگر ريا هم بود «اللَّه‏اللَّه» مى‏گفتيم، ولى ديگران پول پول مى‏گويند. (مى: ص 124 و 125)    تبديل ذكر × يكى از شاگردان استاد گفت: «استاد ذكرى به عدد 12000 به من داد و يكى از خواص آن قوى شدن اراده بود.  روز اوّل 6000 مرتبه را صبح گفتم و بعد براى كارهاى روزمره حركت كردم. ولكن هرجا كه مى‏رفتم درها بسته مى‏شد و جوابم را با كلمات: «نه»، «نداريم»، «جاى ديگر برو»، «آدرس را نمى‏دانم» مى‏دادند. تعجب كردم كه چه‏طور امروز باب‏ها مغلق و راه‏ها مسدود مى‏شود»!  بعدازظهر خدمت استاد رسيدم و جريان صبح تا ظهر را نقل كردم. ايشان فرمود: «چون برخى اذكار آثار قدرتى دارد، بعضى افراد كه به آن مشغول مى‏شوند، كفش پايشان پاره مى‏شود». سپس فرمود:«اين ذكر را ادامه ندهيد». و ذكر جديدى به من داد. × توضيح آن‏كه لازمه مظهريت بعضى اسماءِ شدن، تخليه دارايى و مغلق شدن راه‏هاست تا موحّد بتواند كاملاً در آن اسم مستغرق و آثار اصليش را ادراك كند؛ ولكن آثار فرعى و جزئى، توان آن ندارند تا در اسرع و ابتداى امر خود را نشان دهند. (مژ: ص 62 و 63)    اوقات زمانى اذكار × استاد مى‏فرمود: «بعضى اذكار با تعيين ساعت زمانى، لسانى يا قلبى بى‏عدد گفته مى‏شود». مانند:  1. «يااللَّه»، «يارب» يك ساعت زمانى... .  2. «لااله‏الااللَّه»، «اللَّه‏اللَّه»... تا قطع شود.  3. «هو الحى» 20 دقيقه الىنفس  30 دقيقه... .  4. براى نفى خواطر «لااله‏الااللَّه» بى‏عدد... .  5. ذكر «اللَّه» يك ساعت زمانى قلبى گفته شود.  6. مداومت بر سوره قدر بى‏عدد... .  7. مداومت بر سوره توحيد بى‏عدد... .  8. در شب، ذكر يونسيه هرچه بيشتر بهتر... .  9. براى نزديك شدن به امام زمان‏عليه السلام روزى يك ساعت با حضرت خلوت كردن و توجّه به حضرت داشتن. (مژ: ص 72)    زمان ذكر × ايشان بعضى اذكار را در طول روز به طور عموم دستور مى‏فرمودند، گاهى زمان سحر، بين‏الطلوعين و نيمه شب و گاهى افتتاح و اختتام را مثلاً شروع روز چهارشنبه و اختتام را روز جمعه هفته آينده مى‏فرمودند. )مى: ص 96)  × ذكر ابتداء از نيمه شب شروع شود يا وقت ديگر؟  ج: از بعد از اذان صبح شروع شود. (ر: ص 138)    مكان ذكر× بعضى اوراد را مشروط به مكان واحد مى‏دانستند و مسافرت در آن اربعين را روا نمى‏دانستند و جايگاه، رو به قبله بودن و نوع نشستن را متذكّر مى‏شدند. لذا در كتابهاى قدما، خط كشيدن دور جايگاه ذكر، و داشتن اطاق خاص (چله خانه) را مى‏بينيد مسطور است. (مى: ص 97)    عدد ذكر × اعداد ذكر ايشان از يك تا صد هزار بوده است، اما بعضى عرفا، چون تخصصى در اعداد نداشتند شاگردان را بى عدد ذكر مى‏دادند. ولى نمى‏دانستند كه در اذكار بى عدد سالك دچار حيله‏ها و نقشه‏هاى نفس مى‏گردد. (مى: ص 96 و 97)    لباس ذاكر × چون كارهاى نورى و لطيف از هر جهت با نورانيان و ملكوتيان بايد سنخيّت داشته باشد، لذا ايشان در بعضى اوراد لباس و عطرآگين كردن محل ذكر را جزء شرايط مى‏دانستند. (مى: ص 96)    من متحيّرم

× يكى از دوستان كه بارها خدمت استاد را درك كرده بود، تعريف مى‏كرد كه منزل مرحوم جعفر آقا مجتهدى بودم. ايشان درباره آيةاللَّه كشميرى فرمود: «ايشان با اين ذكرهايى كه گفته، من متحيّرم چه‏طور روى زمين راه مى‏رود». (مژ: ص 28)    در هر حال ذكر × آقاى كشميرى ويژگى عجيبى در ذكر داشت. در هر حال ذكر مى‏گفت و خيلى حال عجيبى داشت. كسى را هم راه نمى‏داد. اگر هم كسى بود، ايشان آن‏قدر مشغول ذكر بود كه فرصتى را كه با كسى صحبت كند نداشت و اين اواخر مخصوصاً بيشتر در حال ذكر درونى بود. (مى: ص 76)    ذكر قلبى × سؤال كردم در جوانى به عددهاى زياد و ساعتهاى زياد ذكر مى‏گفتيد، اما الان نمى‏بينم! فرمود: الان بيشتر مشغول هستم، امّا اذكارى كه مى‏گويم حروف شفايى ندارد، قلبى به ذكر مشغول هستم. (مى: ص 61 و 62)  × آيا اذكار قلبى از لفظى بهتر است؟  ج: ذكر قلبى مراقبه آن از ذكر لفظى بيشتر است لذا اثرش هم بيشتر است. (ر: ص 136)  × اذكار قلبى آيا عدد دارند؟  ج: بعضى از آنها عدد دارند، لكن بيشتر با ساعات زمانى گفته شود بهتر است.  براى نمونه يكى را بفرماييد تا استفاده ببريم؟  ج: مانند ذكر «هو الحىّ» كه براى تقويت روح و قلب خوب است و نيم ساعت زمانى در جاى خلوت با توجه گفته شود. (آ: ص 72)  × اذكار قلبى گفته شود به عدد بهتر است يا به زمان؟ (آ: ص 74)  ج: مرحوم شيخ مرتضى طالقانى ذكر قلبى را نيم ساعت زمانى مى‏فرمودند؛ اگر يك ساعت زمانى شود بهتر است مانند ذكر «اللَّه» كه بى‏عدد قلباً گفته شود نافع است. (آ: ص 75)  × شما دستور ذكر «حىّ و قيّوم» مى‏دهيد. آيا قلبى گفته شود اثرش بيشتر نيست؟  ج: چرا، در ذكر قلبى توجه و مراقبه آن بيشتر از لفظى و اثرش هم بهتر است. (آ: ص 76)    شروع با ذكر × كار اصلى را با ذكر شروع مى‏كردند و عقيده داشتند بيشتر نتيجه مى‏دهد. (مى: ص 62)    زبان به ذكر گفتن × ما نمى‏دانيم او چه مى‏گفت، فقط مى‏دانيم بيست و چهار ساعت در حال ذكر بود، حتّى در حال راه رفتن.  زبانشان از صبح تا شب به ذكر الهى مترنّم بود. فاصله خانه ما تا صحن حضرت اميرعليه السلام خيلى زياد بود او اين مسير را هر روز در نجف چهار بار پياده رفت و آمد مى‏كرد و در طول راه زبانش از ذكر نمى‏ايستاد. (مى: ص 31)    دائم‏الذّكر × او دائم‏الذّكر بود، در تمام احوال در حال ذكر گفتن بود، حتّى در مسير رفت و آمد. شب‏ها كم مى‏خوابيد و بسيار به وادى‏السلام مى‏رفت و تا نيمه شب در آن‏جا مى‏ماند و اعمال و عبادت خاصش را در آن‏جا انجام مى‏داد و اهل دنيا نبود. (مى: ص 31)    عمل به لوازم آيه × حضرت استاد فرمود:  «روزى به حاج مستور آقا شيرازى گفتم: دستور ذكرى دهيد كه محتاج نشوم. ايشان آيه «أليسَ اللَّه بكاف عبده»: آيا خدا بندگان را كفايت نمى‏كند (كافى نيست)؟ را به عدد خاص به من دادند، ولى شرط كردند كه به لوازم اين آيه عمل شود.  شرط اوّلِ ملازمت و عمل به آيه، يقين به اين است كه خداوند امور بندگان را كفايت مى‏نمايد و شرط دوم آن كه در توكّل، از دست زدن به اسباب و متوسّل شدن به علل خوددارى كند.». (مژ: ص 85)    جواب

× بسيارى سؤال كردند كه چرا اكثر اعداد اذكار را با شرايطش ننوشتيد و با عدد كثير، زمان خاص و مكان معين و امثال اينها رد شديد و مطلب را ناتمام گذاشتيد؟ در جواب عرض كرديم:  اوّلاً: مرحوم استاد در حياتشان اجازه به اين صورت عمومى ندادند.  ثانياً: ما به عنوان تبرّك و يادگارى از ايشان نقل كرديم.  ثالثاً: عمل كردن به بعضى چيزها براى بعضى اشخاص صلاح نيست و براى مؤلف هم عوارض جانبى دارد.  رابعاً: هميشه گفته‏ايم كه هر طالبى با نسخه طبيب حاذق و متخصص بايد دوا استعمال كند، نه از روى هر نوشتارى!! (ر: ص 154)    علت نتيجه نگرفتن از ذكر × دوستى از اهل سلوك گفته بود: چرا بعضى از اذكار كه در كتاب‏ها ذكر مى‏شود، بعضى‏ها عمل مى‏كنند و نتيجه نمى‏گيرند و بعد هم ناراحت مى‏شوند؟  گفته شد: اذكار و اوراد بمنزله دوا هستند كه طبيب حاذق به بيماران روحى و حاجتمندان به تناسب مى‏دهد، و به خاطر همين نكته اجازه استاد عامل، لازم است.  برنيامدن حاجت دليل غلط بودن در نوشتار كتابى نيست، بلكه مشكل از حاجتمندان است كه با دهها معايب نفسانى و عدم درك حكمت الهى، و با عجله مى‏خواهند جواب بگيرند و به قول استاد پرونده قبلى آنها كه خراب است، را مطالعه نمى‏كنند، بعد ناراحت مى‏شوند كه چرا خوانديم و نشد!! (ر: ص 153)    كتاب ذكر بازارى × بعضى كتاب فروشى‏ها از بنده تقاضاى نوشتن كتاب ذكر براى عموم را داشتند كه بسيار فروش مى‏رود!! بنده در جواب آنها كلام استاد را نقل كردم كه مى‏فرمود: «اين نوع مطالب را بازارى نكنيد».  اين كلمه بازارى را مرحوم آقاى قاضى استعمال مى‏كرد و مى‏فرمود: »نماز را بازارى نكنيد». (مژ: ص 79)    با اهل ذكر درگير نشويد × در سال 1367 فرمودند: با اهل ذكر كه ياد خدا مى‏كنند حتى از مذاهب ديگر ور نرويد و درگير نشويد كه اثر وضعى دارد.  فرمود: من (در جوانى) به مسجد سهله رفتم، ديدم مرادى با مريدانش ذكر مى‏گويند با حالتى مخصوص كه به ظاهر زيبنده نبود. با بزرگ آنان برخورد كردم و گفتم: زيبنده نيست به اين حالت (گردشى و دورى) ذكر مى‏گوييد.  اين واقعه سبب شد كه مدت‏هاى بسيار زياد موفق به رفتن مسجد سهله نشدم؛ تا اينكه بزرگ آنان و من آشتى كرديم. چهار روز پس از اين قضيه موفق به رفتن مسجد سهله شدم. (صح: ص 170)    خداجويان محترمند × استاد فرمودند: هيچ وقت مزاحم اهل ذكر نشويد ولو در دين و مذهب و طريقت ديگر باشند، چون خداجويان همگى محترمند. (مى: ص 125)    ذكر يونسيه × ذكر يونسيه مراد آيه 87 سوره انبياء است: «لا الهَ الّا انتَ سُبحانَكَ انّى كُنتُ مِنَ الظّالِمين» سلسله عرفاى قرن اخير، از آيت‏اللَّه سيد على شوشترى، ملا حسينقلى همدانى، سيد احمد كربلائى و سيد على آقا قاضى تا جناب استاد، همگى اتفاق و تأكيد بر اين استغفار كامل آن‏هم در سجده داشتند.  اعداد آن 7000 3000 1001 700 400 بار مى‏باشد كه بستگى به دستور استاد و قابليت طالب دارد. اما عدد 400 براى همه، آن هم شب‏ها بعد از نماز عشاء تا هر وقت شب در سجده، نافع است. چون اين ذكر به يك معنى استغفار است و هيچ عوارضى در آن نيست.  جنابش در آثار اين ذكر مى‏فرمودند:  1- براى ديدن حالات برزخى مؤثر است، و در نجف برايم كراراً اتفاق مى‏افتاد.  2- براى تقويت نفس و قلب و مكاشفات بسيار خوب است.  3- چيزى بهتر از ذكر يونسيه براى پيشرفت راه ندارم.  4- براى رفع حجب و نوانيت مؤثر است.  5- استجابت دعا و نجات مؤمنين، از طرف خدا شامل گوينده آن مى‏شود.  6- تجرد، با مداومت اين ذكر حاصل مى‏شود، چنانكه براى مرحوم سيد هاشم حداد سه روز حالت تجرد برزخى اتفاق افتاد، كه البته مكاشفه اين طول زمانى را ندارد.  × آخوند ملا حسينقلى همدانى فرموده بود: هر قدر در هر وقت بتوانيد اين ذكر را بگوئيد، و مرحوم شيخ محمد بهارى در تذكرةالمتقين فرموده بود: «سالك در اواسط كارش اين ذكر را بگويد.»  × حضرت استاد از قول مرحوم سيد هاشم حداد نقل كرد كه ذكر يونسيه براى معرفت نفس و معرفت ربّ مؤثر است، و خودش به ذكر يونسيه مشغول بود.  وقتى سؤال كردم: در ايام فراغت، همانند راه رفتن و نشستن، چه ذكرى براى نورانيت قلب و رفع حجب خوب است؟ فرمود: «ذكر يونسيه».  مى‏فرمود: «عدد 3000 به بعد براى كمّلين (سالكينى كه از مراحلى و منازلى عبور كرده‏اند) مى‏باشد.»  جناب استاد مدت زيادى اين ذكر را در نجف 3000 مرتبه در سجده مى‏گفتند. (ر: ص 93 و 92 و 91)    × چه تعداد؟  ج: چهارصد مرتبه، كُمّلين 3000 مرتبه، راهى بعد از اين راه نيست به خدا.  عجيب!  ج: بله. (مژ: ص 98)  × درباره سيّد عبدالغفار مازندرانى كه فقيه و عالم اخلاقى بودند، فرمودند:  «ايشان گاهى براى رفتن به مسجد، با پدرم رفاقت داشت و به خانه پدرم مى‏آمد و وضو مى‏ساخت. از ايشان دستورالعملى خواستم، ذكر يونسيه را به من سفارش كرد.» (آ: ص 24)  × آقاى حدّاد درباره اين‏كه چه چيزهايى براى معرفت نفس و معرفت ربّ مؤثر است مى‏فرمودند: ذكر يونسيه در سجده و ديگر ذكر «يااللَّه، يااِلهُ، ياربّ» يك ساعت زمانى، در سجده براى تقويت روح خيلى اثر دارد. (آ: ص 29)  × روزى از آقاى حدّاد پرسيدم: ذكر يونسيه چرا تا «الظّالمين» است تا «نجى المؤمنين» نيست؟  فرمود: تا «كُنتُ من الظّالمين» است به دليل آن‏كه تا اينجا براى عبد است و بقيه استجابت و نجات مؤمنين از خداست. گفتم: «كلام الملوك، ملوك الكلام». (آ: ص 29)  × آثار ذكر يونسيه چيست؟  ج: مداومت ذكر يونسيه اتصال به ارواح، و چشم برزخى باز مى‏گردد. (آ: ص 71)  × شما شيخ على زاهد قمى شاگرد ملاحسينقلى همدانى را ديده‏ايد و سؤالى از ايشان كرده‏ايد؟  ج: به ايشان گفتم: چيزى براى راه بندگى به من بدهيد؟ فرمود: على بن ابراهيم قمى مى‏گويد: «لااله‏الاانت سبحانك انّى كنت من الظّالمين» (انبياء 87) (ذكر يونسيه را در سجده دادند) (آ: ص 93)  درباره شيخ على زاهد قمى فرمودند: موقع وفاتش به خدمتش رسيدم و گفتم چيزى براى راه بندگى به من بدهيد. فرمود: لااله‏الاانت سبحانك انّى كنت من الظّالمين. يعنى اين ذكر يونسيه را (در سجده) بگو. (آ: ص 24)  × آنهايى كه گذشته خوبى نداشتند و حال مى‏خواهند خوب شوند، چه‏كار كنند؟  ج: استغفار و ذكر يونسيه بگويند، و عزم بر عدم عود به كارها و صفات ناپسند گذشته كنند. (آ: ص 73)    دو ذكر مرحوم حدّاد × مرحوم استاد مى‏فرمودند: مرحوم آقا سيد هاشم حدّاد دو ذكر را ترك نمى‏كرد، يكى ذكر لااله‏الّااللَّه و ديگرى ذكر يونسيه بود. (صح: ص 175)    سه ذكر × معمولاً جناب استاد در اوقات سكوت و تفّكر، سه ذكر را با لحنى خاصّ مى‏گفتند، كه اگر كسى كنارش در اطاق نشسته بود مى‏شنيد.  1- يا وفى يا اللَّه: يا وفى از اسماء اللَّه است. به معنى وفاكننده به عهد؛ به ابجد كبير 96 مى‏شود؛ و از القاب حضرت رضاعليه السلام مى‏باشد. ايشان از سادات رضوى بودند، و اين اسم را بسيار ياد مى‏كردند.  2- يا اللَّه المحمود فى كل فعال (فعاله)؛ اين اسم از اسماء ادريسه است و براى قضاء حوائج به عدد خاص نافع است.  3- لااله‏الّااللَّه؛ نظرشان اين بود كه براى نفى خواطر بسيار نافع است، و گفتن يك لااله‏الااللَّه بهتر از دنيا و مافيها است. (صح: ص 136)    ذكر ياشافى × براى شفاء مريض سؤال شد، فرمودند: (در قرآن آمده است) و اذا مرضت فهو يشفين: حضرت ابراهيم گفت: هروقت مريض شوم خدا مرا شفاء مى‏دهد (شعراء 80) و ذكر ياشافى براى شفاء خوب است. × عدد شافى 391 مى‏باشد كه براى شفاء (بكسر شين) امراض نافع است. در دعاى كميل آمده است و ذكره شفاء: ياد خدا درمان و شفاء است، و مناسب اسم اللَّه همين اسم مى‏باشد. (صح: ص 157)    سه چيز با بركت × از چيزهايى كه براى برآمدن حاجت دنيايى و آخرتى، اجازه نمى‏خواهد و آثار هم دارد، و حضرت استاد در موارد مختلف به افراد مى‏فرمودند سه چيز است:  اول: ذكر استغفار؛ استغفراللَّه ربى و اتوب اليه.  دوم: ذكر صلوات؛ اللّهم صل على محمّد و آل محمّد.  سوم: صدقه دادن. (صح: ص 165)    تسبيحات اربعه × جناب استاد مى‏فرمود: تسبيحات اربعه يعنى سبحان‏اللَّه و الحمدللَّه و لااله‏الّااللَّه و اللَّه‏اكبر بعد از نماز 30 مرتبه براى نورانيت قلب خوب است، و مرحوم سيد على آقا قاضى به آن امر مى‏كردند. (صح: ص 168) × از امام رضاعليه السلام روايت است كسى تسبيح تربت امام حسين را داشته باشد و آنرا بگرداند و تسبيحات اربعه را بگويد؛ براى هر يك دانه، خداوند براى گوينده 6000 حسنه بنويسد و 6000 گناه را محو كند و 6000 شفاعت براى او بنويسد و 6000 درجه او را بلند كند. (مفاتيح الجنان ص 830)  پس سزاوار است سالكين الى اللَّه با تسبيح تربت مخصوصاً قبل از طلوع آفتاب و قبل از غروب آفتاب صد مرتبه تسبيحات اربعه را با توجه بگويند تا مصداق اين آيه «و سبّح بحمد ربّك قبل طلوع الشّمس و قبل غروبها»: تسبيح خدا قبل از طلوع آفتاب و قبل از غروب آفتاب كن (طه 130) بشوند. (صح: ص 168 و 169)    براى نورانيت قلب × بسيارى از اوراد و اذكار حضرت استاد براى تنوير قلب و تهذيب نفس بوده است؛ كه آنها را در دو كتاب آفتاب خوبان و روح و ريحان درج كرديم.  از جمله مى‏فرمود: اين ذكر «اللَّه لا اله الّا هو الحىّ القيّوم» بعد از نماز صبح يك اربعين به عدد 1001 مرتبه با نگاه به... براى نورانيت قلب خوب است. (صح: ص 171)    ارتباط با خدا × خيلى دلم مى‏خواست بدانم ايشان ارتباطشان با خدا چگونه است. يك‏بار پيششان بودم به قلبشان اشاره كردند و فرمودند: سرت را بگذار اين‏جا، گوشم را گذاشتم، شنيدم يك كلمه‏ايى دائم تكرار مى‏شود. گفتم آقا ذكر شما فلان كلمه است؟ فرمودند: بله!  مثل ساعت كه دائم كار مى‏كند، اين كلمه تكرار مى‏شد، ارتباطشان با خدا اين‏گونه بود. (مى: ص 67)    قوت ذكر ايشان × با اينكه محضر خيلى از بزرگان را درك كرده‏ام ولى از لحاظ ذكر هيچكدام را به قوّت ايشان نديده‏ام. (مى: ص 87)    ذكر الحىّ × مى‏فرمودند: ذكر «الحىّ» هفتاد مرتبه صبح‏ها براى نورانيت قلب و عافيت (سلامتى و صحّت قلب) خوبست و بعضى اين را سرسر مى‏خوانند. (صح: ص 176)    اللَّه‏الصمد × آيةاللَّه كشميرى‏رحمهم الله فرمود:  «مدّتى مشغول ذكر شريف «اللَّه‏الصمد» بودم و به آن مداومت داشتم تا اين‏كه در حال كشف و شهود ملكى ديدم كه سينى به من هديه كرد كه وسط آن با خط بسيار زيبا و نوارنى ذكر «اللَّه‏الصمد» حك شده بود.  من از اين واقعه فهميدم كه نصاب و زمان اين ذكر به پايان رسيده و وقت ظهور آثار و بركات توجه اين اسم شريف فرا رسيده است و آن‏چه كه به واسطه اين اسم بايد به من برسد، رسيده است». (مژ: ص 36)   هو الحى × خيلى وقت‏ها آدم احساس مى‏كرد ايشان دارد «هو الحى» مى‏گويد، با نفس كشيدنش «حى» مى‏گويد. (مى: ص 76)   يا لطيف × از ذكرهايى كه براى لطافت و نورانيّت و روحانيّت به آن نظر داشتند ذكر «يالطيف» بود، كه در «لطيف»، مهربانى و ملاحت و رفق از آثار آن به دست مى‏آيد كه البته دو نوع مى‏فرمودند: يكى در يك شب خاص، و ديگرى در اربعينى با عدد و لباس و زمان خاص كه براى ديدن انوار و مكاشفات مؤثر است. (مى: ص 98)    هفت مرتبه نادعلى‏عليه السلام × گاهى دستم را به طرف حرم اميرالمؤمنين‏عليه السلام دراز مى‏كردم و هفت مرتبه «نادعلى» مى‏خواندم و حاجتم برآورده مى‏شد. (مى: ص 63)    اثر ذكر × آثار اذكار تا چه وقت ظاهر مى‏گردد؟  ج: بايد يك حول (يك سال) بگذرد تا اثرش معلوم شود. (آ: ص 72)  × كسى به استاد عرض كرد ذكر مى‏گويم اثرش را نمى‏بينم، علّتش چيست؟ (آ: ص 72)  ج: آقا به زبان عربى محلى به يكى از دوستانش كه كنارش بودند، فرمودند: او زمان الآنش را مى‏بيند امّا دفتر كهنه احوال و اعمال گذشته را ورق نمى‏زند (كه چه خرابى‏هائى دارد). (آ: ص 73)  × اذكارى كه مدت زمانى‏اش زياد طول مى‏كشد آثار آن كى و چه‏وقت ظاهر مى‏گردد؟  ج: در اذكارى مانند ذكر «يا حىُّ يا قيّوم» همان روزهاى سوم و چهارم حجاب‏ها كنار رفته و چشم بصيرت باز مى‏شود كه رؤيت آنها حدّ و حصر ندارد. (آ: ص 66)  × تأثير اذكار طبق روايات تا يك سال مثمر ثمر خواهد بود. (آ: ص 54)    روزه  روزه‏دار × ايشان روزها معمولاً روزه بود. دو سه روز پشت سر هم روزه مى‏گرفت، غذا كم مى‏خورد و قرآن بسيار مى‏خواند. (مى: ص 47)    رزق   × آيا درس معيار رزق هم است؟  ج: درس معيار رزق نيست چه آن كه قرآن فرموده: وَ لَو أنَّ اَهلَ القُرى آمَنُوا وَ اتَّقَوا لَفَتَحنا عَلَيهِم بَرَكات مِنَ السَّماءِ وَ الاَرض؛ ايمان و تقوا را معيار قرار داده است. اين فضل خداست به هركه بخواهد مى‏دهد؛ ذلِكَ فضلُ اللَّه يُؤتيهِ مَن يَشاء. (ر: ص 135)  × آيا سوره توحيد (قل هواللَّه احد) براى رزق مؤثر است و نمونه هم دارد؟  ج: شخصى از علماء هند كه سيد هم بود به نجف آمد، من و پدرم نزدش رفتيم. او مى‏گفت: يك نفر يا صد نفر مهمان بر ما وارد شود براى عيالم فرق نمى‏كند و همه مهمانها را مى‏رسد، علتش مداومت بر سوره توحيد است. (ر: ص 138)    زندگى‏نامه  در دنيا نبود × آقاى كشميرى در دنيا نبود. اگر فرضاً من بيرون مى‏رفتم و مى‏آمدم و هوا تاريك شده بود و كليد برق بالاى سرش بود، آن‏را روشن نمى‏كرد و من آن‏را روشن مى‏كردم. اگر بازار مى‏رفتم و برمى‏گشتم و مى‏گفتم فلان چيز قيمتش اين‏قدر شده، مى‏فرمود: «يعنى بالا رفته يا پايين آمده اس»؟ اگر در مورد جهيزيه دختر با او صحبت مى‏كردم، مى‏گفت: «يعنى چه؟ هم دختر بدهد و هم جهيزيه»؟! بازار نمى‏رفت؛ مگر براى اندازه‏گيرى لباس به خياطى برود. در خريد و خرابى خانه و جهيزيه دختران دخالت نداشت.  × اين‏ها كلمات همسر محترمه استاد بود كه در تاريخ 88/12/28 در منزلشان در تهران درباره استاد فرمود. (مژ: ص 76)  

 زن

× آيا زنان به مقامات عرفانى بلند مى‏رسند؟ ج: ممكن است ولى تا به حال در ايران و عراق نديدم و نشنيدم. (آ: ص 65)    زيارت  زيارت اهل قبور × حضرت استاد مسافرت مكّه و مدينه نصيبش نشد و قبور پيامبر اكرم‏صلى الله عليه وآله و چهار امام‏عليه السلام، را از نزديك زيارت نكردند. از قبور ائمه اميرالمؤمنين‏عليه السلام و بعد امام حسين‏عليه السلام، و از امام‏زاده‏ها حضرت ابوالفضل در كربلا و سيّد محمد فرزند امام هادى‏عليه السلام در سامراء؛ و از قبور علما به قبر سيّد على آقا قاضى در نجف و باباركن‏الدين در تخت فولاد زياد اهميّت مى‏دادند و ممتاز مى‏شمردند. (آ: ص 51)    زيارت قبور × جناب استاد را مسافرت حجّ‏بيت اللَّه نصيب نشد و مكه و مدينه را از نزديك نديدند، چون از شرايط آن استطاعت مالى است و براى ايشان مقدور نشده بود.  روزى در اواخر عمر استاد، صبح دو نفر جوان عرب به نزد ايشان آمدند و گفتند: ما فرزند فلانى هستيم كه قبلاً در نجف كاسب بوده و با شما مرتبط بوده است، و الان در كويت (يا بحرين) اقامت دارد. نذر كرده كه اگر حاجتش برآورده شود، شما را به حج تمتع ببرد. براى اين دستور پدر خدمتتان رسيديم، چه مى‏فرماييد؟  ايشان فرمودند: به پدرتان سلام مرا برسانيد و بگوييد من استطاعت جسمانى ندارم و نمى‏توانم بيايم، از ايشان اين وجوب ساقط است. × اما از قبور ائمه‏عليه السلام در عراق و ايران همه را زيارت كردند و از ائمه، قبر حضرت اميرالمؤمنين و امام حسين‏عليهما السلام را بسيار اهميت مى‏دادند و از قبور امام‏زاده‏هاى عراق حضرت ابوالفضل‏عليه السلام در كربلا و سيد محمّد در سامرا و از قبور وادى‏السلام در نجف، شيخ زين‏العابدين مرندى و سيد على آقا قاضى را بسيار توصيف مى‏كردند و زياد بر سر قبر آنان مى‏رفتند.  از قبور قم هم حضرت معصومه‏عليها السلام و على‏بن جعفرعليه السلام را مهم مى‏شمردند.  از قبور اصفهان، قبر باباركن‏الدين در تخت فولاد را اهميت مى‏دادند و مى‏فرمودند مظهر لااله‏الّااللَّه مى‏باشد. × بر اثر زيارت قبور اكثر امام‏زاده‏هاى قم فرمودند: وقتى مريض شدم به مكاشفه ديدم، عده‏اى سيد كه عمامه سبز بر سر داشتند به عيادتم آمدند، فهميدم اينها امامزاده‏هايى بودند كه من به زيارت قبورشان رفته بودم.  زمانى فرمودند: هركس حاجتى داشته باشد، سه روز سر قبر يكى از علماء كه نفوس و زهدش بيشتر باشد برود و يك حمد و يازده قل‏هواللَّه‏احد بخواند به صاحب آن قبر هديه كند و بعد هزار و يك مرتبه لااله‏الّااللَّه بگويد اثر داد و تجربه شده است.  وقتى عيالم و عيال يكى از دوستان، از نجف به ايران آمده بودند و راه مدتى بسته شده بود، اين ذكر را سه روز شروع كرديم. عيال دوستم بعد از سه روز و عيالم بعد از دو روز به نجف بازگشتند. × حضرت استاد با يكى از تلامذه با هم به زيارت امامزاده شاه جمال (از اولاد حضرت موسى‏بن جعفرعليه السلام) واقع در جاده قديم اصفهان - قم رفتند. دعاى احتجاب مى‏خواندند، بعد خطاب به امامزاده فرمودند: بنى‏اميه، شما سادات را آواره كردند و صدام ما را آواره كرد، دو مرتبه به ديدن شما آمدم شما به ديدنم نيامديد. بعدازظهر حضرت استاد و تلميذ يك خواب مانند هم ديدند و آن اين بود كه مى‏بينند امامزاده شاه جمال كه گندمگون و شكلش مانند حضرت موسى‏بن جعفرعليه السلام است مى‏آيد، آن تلميذ مى‏خواهد دست ايشان را ببوسد كه امامزاده مى‏فرمايد: اول آن آقا و به طرف استاد مى‏رود و با استاد معانقه مى‏كند و زمزمه استاد و تلميذ اين بود كه «و من يشابه أبه فما ظلم» (كنايه از اين‏كه چقدر با پدرش موسى‏بن جعفرعليه السلام شباهت دارد). × روزى استاد به سر قبر عالمى از اهل معرفت به نام امامزاده زيد، مدفون در قبرستان نو (شيخ عبدالكريم حائرى) مى‏رود و با فاتحه و ديگر اذكار روح او را شاد مى‏كند.  بعدازظهر استاد در عالم رويا مى‏بيند كه صاحب قبر عذرخواهى مى‏كند كه شما وقتى سر قبرم آمديد به استقبال روحى از علما رفته بودم كه تازه فوت كرده بود. × روزى يكى از تلامذه با جناب استاد به قبرستان على‏بن جعفرعليه السلام مى‏روند. استاد مى‏فرمايند: عجيب است نمى‏بينى اينجا را نور فرا گرفته است، انگار امام زمان‏عليه السلام اينجا بوده شما نمى‏بينيد؟ عرض مى‏كند: نه. و وقتى ديگر درباره قبرستان على‏بن جعفر فرموده بود: ماشين‏هاى پارك شده كنار اين قبرستان را نور فرا گرفته است. × در قم خيابان آذر (طالقانى) قبر موسى مبرقع، فرزند بلافصل امام جوادعليه السلام قرار دارد كه جدّ استاد بوده است و در كنار قبرش چهل نفر از سادات مى‏باشند كه مى‏گويند «چهل اختران». وقتى استاد براى زيارت مى‏آيند، ايشان را به مشاهده مى‏بيند و مى‏فرمايند: توى اين چهل نفر بچه شيرخوار هم هست. × مى‏فرمودند: وقتى با شيخى با هم به قبرستان تخت فولاد، سر قبر باباركن‏الدين رفتيم، يكى از اولياء خدا وارد شد و من و آن شيخ رابه نجف اشرف برد و سير داد و برگرداند، اين مكاشفه نبود. (ر: 75 و 74 و 73)    حرم امام رضاعليه السلام × ظاهراً در سفر اول از نجف به مشهد، وقتى وارد حرم مطهر امام رضاعليه السلام شدند و چشمشان به ضريح مطهر خورد، چنان جذبه‏اى ايشان را گرفت كه بى‏اختيار با صداى بلند گفت: «واللَّه هذا ابن رسول اللَّه» قسم به خدا اين امام فرزند رسول خداصلى الله عليه وآله وسلم است. (مى: ص 61)    تنهايى زيارت مى‏خواند × ايشان خودش هميشه تنهايى زيارت مى‏خواندند. يك‏بار من رفتم كنارش بايستم، اما ديدم خودش را كنار كشيد و مى‏خواست تنها باشد و من هم ديگر چيزى نگفتم. (مى: ص 51)    زيارت جامعه × ايشان كسى نبود كه مكان خيلى در او تأثير داشته باشد. چه در قم و چه در مشهد زيارت جامعه مى‏خواند، و بعد از آن ديگر دعا و سكوت بود. (مى: ص 80) × در توسّل و زيارت اميرالمؤمنين‏عليه السلام زيارت ششم را سفارش مى‏كردند و مى‏فرمودند: مرحوم سيد على آقا قاضى به اين زيارت تأكيد داشتند. (ر: ص 98)  امام صادق‏عليه السلام فرمود: من ضامنم نزد خدا، هر كس زيارت كند امام على و امام حسين‏عليه السلام را به اين زيارت، خواه از نزديك و خواه از دور زيارتش مقبول و عملش مزد داده شود، و سلامَش به ايشان برسد و پسنديده گردد و حاجت‏هايش برآورده گردد هرچند بزرگ باشد.  اول زيارت اين است: السلام عليك يا رسول‏اللَّه السلام عليك يا صفوةاللَّه السلام عليك يا امين‏اللَّه  لا فرّق بينى و بينكما. (ر: ص 99)    زيارت امين‏اللَّه و عاشورا × به زيارت امين‏اللَّه و زيارت عاشورا خيلى علاقه داشتند. مخصوصاً زيارت امين‏اللَّه كه حتى در خواب هم اين زيارت را مى‏خواندند. نمى‏دانم چه حالتى داشتند، شايد همان موقع رفته بودند حرم و براى حضرت اميرعليه السلام زيارت مى‏خواندند. (مى: ص 24) × درباره زيارت عاشورا مى‏فرمودند: بسيار خوب است، لكن شخص بايد مواظب باشد براى بعضى حوائج كه ارتباطى با زيارت ندارد، نخواند (كه چوب دارد). (ر: ص 101) × آيا زيارت عاشورا ختمى هم دارد؟ ج: چهل روز براى روا شدن حاجات خوب است، لكن زيارت عاشورا سنگين است و براى بعضى حوائج چوب (و عوارض) دارد. (آ: ص 71)    زر فانصرف  × عبارت «زُر فَانصَرِف، زيارت كن و برگرد» در زيارت كدام يك از امامان‏عليه السلام است؟ ج: اين مختص زيارت امام حسين‏عليه السلام است، چون حق زيارت او را كسى نتواند به جاى آورد، لذا دستور آن است زياد در حرم مطهر توقف نكنند. (آ: ص 78)  × از قبور كدام يك از علما بيشتر بهره‏مند مى‏شديد؟   ج: از قبر شيخ زين‏العابدين مرندى و سيد على آقا قاضى‏قدس سره. (آ: ص 80)  × از قبور اولياء چه بايد خواست؟  ج: معرفت خدا، «وَ ما خَلَقتُ الجِنَّ وَ الاِنسِ اِلّا لِيَعبُدُون»: من جن و انس را نيافريدم، مگر به اين خاطر كه مرا عبادت كنند. يعنى مرا بشناسند.  × شما قبور باباركن‏الدين و حاج محمدصادق تخت فولادى را (به تاريخ 16 آبان 1374) در اصفهان ديده‏ايد. نظر جناب‏عالى درباره اين دو چيست؟  ج: بابا ركن‏الدين روح و ريحان است و از حاج محمدصادق قوى‏تر است.  × آيا از قبر بابا ركن‏الدين چيزى هم طلب كرديد؟  ج: خواستم بفهمم ذكر او چه بوده، الهامم شد كه ذكرش «لااله‏الّااللَّه» بوده است. (آ: ص 82)  × رفتن افراد شب‏ها به قبرستان اشكال دارد؟  ج: رفتن شب به قبرستان كراهت دارد و علتش اين است كه در برزخ مثل شب‏هاى ما، رسول‏اللَّه‏صلى الله عليه وآله براى اموات مؤمنين مجلس دارند، وقتى فاتحه در قبرستان خوانده مى‏شود آن را حضور متوفى مى‏برند، مجبور مى‏شود از مجلس رسول‏اللَّه‏صلى الله عليه وآله بيرون آيد، و وجه كراهت يكى اين است. (آ: ص 81)

کشمیری وسید هاشم حداد

سخنرانی استاد سید علی اکبر صداقت در همایش طبیب روحانی

 

همایش طبیب روحانی به مناسبت بزرگداشت عالم ربانی آیت الحق سید عبدالکریم کشمیری صبح روز پنج شنبه 24/9/1390 در سالن همایش ستاد مرکزی دانشگاه علوم پزشکی تهران برگزار شد. یکی از سخن رانان استاد سید علی اکبر صداقت بود؛ که گزیده سخن ایشان را در این سایت (عرفان کشمیری) درج کردیم. امید است مورد توجه سالکان طریقت و دوستداران عرفا قرار گیرد.

بِسمِ اللهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ

«اَلحَمدُلِلّهِ رَبَّ العالَمین صَلَّ الله عَلی سَیدَنا اَبالقاسِمِ المُصطَفی مُحَمَّد صَلَی اللهُ عَلَیه وَ آلِه وَ سَلَّم سیما بَقیَةَ الله فی اَرضِه»

ما تشکر می کنیم از برگزار کنندگان این همایش، مخصوصاً آقای دکتر لاریجانی و همه عزیزانی که تشریف آوردند به خصوص خانواده آیت الله کشمیری، همسر و فرزندان ایشان که مجلس را زینت داده اند.

حرف خیلی زیاد است بخواهیم بزنیم، وقت کم است.

به ذره گر نظر لطف بوتراب کند به آسمان رود و کار آفتاب کند

شاد کن ما را به روح رحمة للعالمین از هموم دین و دنیا یا امیرالمؤمنین

این ندای یا امیرالمؤمنین برای آیت الله کشمیری است که عاشق امیرالمؤمنین بوده و می باشد. شما فکر می کنید که مثلاً این مجلس را به ظاهر این آقایون تشکیل داده اند، ولی در باطن چیز دیگری است و آن از اشارات روح آن زنده یاد است اگر توی دنیا گمنام بود، غریب بود، الآن هم غریب می باشد.

از خارج از کشور زنگ زدند به حرم حضرت معصومه که: آقا یک سنگ قبری برای آقای کشمیری بگذارید.... اما این کار را نکردند!!...

استاد گاهی که تنها می نشستند، یک ساعت، هیچ صحبت نمی کرد، بنده گاهگاهی عرض می کردم : روایت است که رسول خدا فرمود: مؤمن تو دنیا غریب است پس خوش به حال غربا.

آقا شما غریب هستید، کسی شما را نمی شناسد، بارها و بارها این حدیث را برای ایشان می گفتم، واقعاً غریب بود، تنها بود...

می دانید چقدر از این مردم، از مسئولین، غیر مسئولین، استاد را دیدند؟ می توانم خیلی ها را اسم ببرم، آقا سید محمود الآن تو مجلس هستند ایشان خیلی ها را می شناسند.

آقا سید محمود، فرزند بزرگ آقای کشمیری الآن تو مجلس تشریف دارند خیلی ها آمدند ولی استفاده نکردند فقط دلم خوش است که کبوتر حرمم... مثلاً...

تو این مجلس خوب بود خود آقای دکتر باقرلاریجانی صحبت می کرد، برای خاطر این که ایشان از اقدم تلامذه حضرت استاد بودند و خاطراتی دارند، چون آن وقتی که ایشان با حضرت استاد مربوط بودند، آقای کشمیری خیلی سر حال بود، سکته نکرده بود، چون استاد سه تا سکته کردند، ایشان خاطرات زیادی از استاد دارند.

اگر ایشان صحبت می کرد به نظرم خیلی خوب می شد، خیلی عالی می شد.

زبان اهل دریا را نداند مرد صحرایی الا ای مغربی کم گو زبان اهل دریا را

چون وقت کم است، اگر بخواهم خیلی صحبت کنم، وقت محدود، اجازه نمی دهد.

گفتیم که آقای کشمیری عاشق علی بود،عاشق امیرالمؤمنین بود و این مشهود بود، خیلی مشهود بود.

بنده خیلی اساتید را دیدم، اسم نمی برم، حالا شمااسم همه آنها را شنیدید و آنها وفات کردند ولی کسی را در عشق امیرالمؤمنین، مثل ایشان ندیدم...

یک مصاحبه ای با استاد نمودند وقتی سؤال می کنند وادی السلام؟ شما یک نگاهی بکنید به چهره ایشان می بینید رنگ و رویش عوض می شد، وقتی می گویند نجف اصلاً مجسم می شود که ایشان عاشق نجف است، یک خصوصیت خیلی عالی در ایشان بود ... حالا صحبت در این است که آقای کشمیری چطور شد که به این مقام رسید؟ اولاً این که ایشان از اول جذبه داشت.

استاد فرمودند: از بچگی طلب در من بود، هفت یا هشت ساله بودم، نزدیک مدرسه جدّ ما آیت الله آقا سید محمد کاظم یزدی، داشتم بازی می کردم، یک شیخی مرا دید، گفت: تو به درد بازی نمی خوری، تو سرت نور است. همین باعث شد یک انقلابی در ایشان پیش آمد، یعنی اولین نفری که در ایشان تصرّف کرد، مرحوم آیت الله آقا شیخ مرتضی طالقانی بود که او شاگرد آخوند کاشی بوده، هشتاد و خرده ای سال عمر کرد، تو حجره بود، عیال انتخاب نکرد و یکی از جملاتش این بود که: من در عمرم زن کم دیدم.

حضرت آیت الله بهجت هم سر درس می فرمودند: مرحوم طالقانی یک ساعت به اذان صبح می رفتند حرم امیرالمؤمنین زیارت، بین الطلوعین برمی گشتند. دائم توی مدرسه بودند.

حالا شاید کسی سؤال بکند که آقا مگر میشود با یک نگاه، با یک حرف، کسی متحوّل شود؟ بله شرطش این است که قابلیت و استعداد داشته باشد...

کسی از عارف حق شیخ ابوسعید ابوالخیر پرسید که این همه دولت (عرفانی) از کجا یافتی؟ گفت: بر کنار جوی آب می رفتم، پیر شیخ ابوالفضل سرخسی از آن جانب دیگر می رفت چشمش بر ما افتاد؛ این همه دولت از آنجاست.

حافظ فرمود:

آنان که خاک را به نظر کیمیا کنند آیا بود گوشه چشمی به ما کنند؟

عارفی دیگر به نام نعمت الله ولی گفته:

ما خاک را به نظر کیمیا کنیم صد درد را به گوشه چشمی دوا کنیم

یک مطلب دیگری نقل کنم: یک پیری بود در هندوستان، سالی یک بار از غار می آمد بیرون، به هر کسی نگاه می کرد آن شخص فوق العاده می شد...

مرحوم میرفندرسکی که قبرش در قبرستان تخته فولاد اصفهان است؛ بنده سر مزار او رفتم البته آقای کشمیری هم اصفهان می رفتند به قبرستان تخته فولاد میرفتند.

مرحوم میرفندرسکی می گوید: ما هم گفتیم که برویم ببینیم چه خبره، رفتم توی جمعیت آن پیر گفت: بیا، رفتم. یک نگاه به من کرد، بله او شد میرفندرسکی.

در علمای اهل باطن، بسیار قوی بوده شرح حالش را کم نوشتند و کم گفتند و واقعاً فوق العاده بود. بُعدی نداره یک پیری به یکی نگاه بکند، بشود عارفی به نام.

اگر بخواهم قضایای میرفندرسکی را بگویم خیلی طول می کشد، می خواهم درباره خود آقای کشمیری صحبت کنم.

از آقای کشمیری سؤال کردند، اولین استاد شما در راه طریقت چه کسی بود؟ فرمودند: شیخ مرتضی طالقانی، بعد سؤال کردند که آقا شما چطور آقای قاضی را پیدا کردید؟ فرمودند: آقا شیخ مرتضی به من گفت برو پیش آقای قاضی، خیلی نکته دقیقیه...

آقای طالقانی نمی گوید: فقط من می فهمم، من می دانم، فرمود: پیش ایشان برود.

آقای کشمیری هیجده ساله بودند که آقا شیخ مرتضی وفات کردند، 5 سال با مرحوم آقای قاضی بودند، بعد از پنج سال، آقای قاضی هم وفات کرد، بعد در سن 26 یا 27 سالگی پدر استاد فوت کردند.

از آقای کشمیری سؤال شد که شما در فقدان چه کسی خیلی متأثرشدید؟ فرمودند: یکی پدرم، یکی مرحوم آقای قاضی.

بعد جالب این که پدر ایشان با عرفان رابطه خوبی نداشت، استاد می فرمودند: ما یواشکی می رفتیم پیش مرحوم آقای قاضی. من شاگرد رسمی آقای قاضی نبودم، پدرم با من دعوا میکرد، اگر منزل آقای قاضی میرفتم.

تا این که پدرم امیرالمؤمنین رادر خواب دیدند. حضرت به پدرم فرمودند: از این جا یعنی از شکم تا اینجا (روی سر) من عبدالکریمم. دیگر پدرم با من کار نداشت که پیش آقای قاضی می رفتم!! ببینید امیرالمؤمنین بچه خودش را دوست دارد، مخصوصاً بچه ای که می خواهد یک تغییر و تحوّلی بدهد، قلب ها و فکرهایی که آماده است را بعد تغییر بدهد و به منزل برساند.

یک مطلب دیگری که خانم آقای کشمیری هم از استاد نقل کردند این بود که، آقا می فرمودند: من از بچگی با پیرمردها بودم. استادی آمد خانه اش جلو استادش دو زانو می نشست،تکیه نمیکرد به پشتی، احترام می کرد.

سید افضل حسین هندی، آقا شیخ علی اکبر اراکی، حاج مستور آقای شیرازی، شیخ مرتضی طالقانی و بسیاری در این راه اساتید دیگر دید.

جدّ آقای کشمیری آیت الله سید حسن کشمیری در هفت، هشت سالگی از هندوستان آمد به عراق. علمای هندوستان، بزرگان هندوستان اگر بگویم افراد اهل ریاضت شاید شما تعجب کنید، بزرگان و علما و کارکرده های هندی و پاکستانی می آمدند نجف، منزل آقای کشمیری. خیلی اینها را دیدند از اینها خیلی اجازه ذکر و استخاره و چیزهای دیگر داشت.

فرمودند: من 70 نوع استخاره بلدم و اجازه دارم. این خیلی امتیازه اگر فلان آیه آمد می گویم درسته، اگر فلان آیه آمد می گویم بد است.

یک آقایی در قم بود خدا رحمتش کند، عمر زیادی هم کرد، معروف بود به صاحب استخاره. یک بار آقای کشمیری ایشان را دید، گفتم آقا: این آقا چطور بود؟ به زبان نمی گفت نه، با سر اشاره می کرد (سر را به سمت بالا می برد) یک استخاره ازش گرفت، دید نمی تواند بگوید.

حالا چرا نمی توانست بگوید؟ یک علتی هم داره. می گویم با پهلوان کشتی گرفتن، خیلی سخته، این طور نیست؟ کسی که هنرش 2 است نمی تواند به کسی که هنرش 10 است خود را نشان بدهد، استخاره را امیرالمؤمنین به ایشان عنایت کرده، پس با عنایت قدرتش بیشتر از کسی است که توان کمی دارد.

سؤال شده که سیره آقای کشمیری چی بود؟ ما می گوییم مجاهده، مجاهده اکبر... ذکر، فکر، مراقبه، ولایت، توسل، زیارت این روش ایشان بود. بنده خیلی از این آقایون را که دیده ام یا شنیده ام، تو بعضی کارها تخصص داشتند و یا محب بودند. 60 سال زیارت عاشورا را می خوانده، ولی در اسماءالله، تخصصی نداشته است. شرح حال بعضی عرفا را نگاه کنید، ببینید چقدر در اسماءالله تخصص دارند؟ اما ایشان در اسماءالله، تخصص داشت.

وقتی روضه ای خوانده می شد، سریع گریه می کرد، یک کسی خانه شان خصوصی روضه می خواند، گریه می کرد. من خیلی دیدم بزرگانی که 60 سال عمرشان بود روضه می خواندند دیگر گریه نمی کردند، اشکهایشان تمام شده بود.

انگار این دل استاد آماده توسله، آماده زیارته، یک حال رقّت قلب داشت...

یک مطلب دیگر باز بگویم و آن این که: آقای کشمیری با امام خمینی، مرتبط بودند. در تلویزیون کسی گفته آقا مصطفی خمینی شاگرد آقای کشمیری بود! آقای کشمیری فرمودند: نه، با هم رفیق بودیم. آقا مصطفی شاگرد ایشان نبود، خود آقای کشمیری فرمودند: ما با هم رفیق بودیم. علت آشنایی این بوده که، آقا مصطفی در نجف به امام می گوید که یک سیدی هست که ایشان از غیب می گوید.

امام گفت: به او بگو که من یک خوابی دیدم در ایران، این خواب را بگوید تعبیرش را هم بگوید.

این مطلب را خودم از استاد شنیدم، نه این که از دیگران شنیده باشم. بعد استاد فرمودند: فکر کردم، چه خوابی دیده؟ خوابش این بوده که وفات می کند و از دار دنیا می رود، یک سنگی او را اذیت می کند. بعد آقای کشمیری به آقا مصطفی فرمودند که: به بابات بگو که ایشان در نجف نمی میرد، توی ایران وفات می کند، آن سنگ شاه است محمدرضا پهلوی، امیرالمؤمنین می آید این سنگ را از بین می برد و کنار می زند و شما راحت می شوید. بعد این تعبیر ارتباط میان امام و استاد برقرار می شود و این ارتباط در ایران هم ادامه داشته است.

آقای کشمیری وقتی از عراق به ایران آمد، هیچی نداشتند، صدام همه دارایی و وسایل و کتابهای او را گرفت. یک روز به آقا گفتم، آقا: خانه شما در نجف، کسی ساکن است؟ از وسایل چیزی در آن می باشد؟ فرمودند: یک چوب کبریت هم تویش نیست.

دقیق نمی دانم چه سالی بوده، ولی سالهای 61،62 امام به واسطه شخصی پول خرید منزل برای آقای کشمیری فرستادند و استاد در خیابان صفائیه قم خانه خریدند.

روزی امام پیغام دادند که آقای کشمیری بیاید منزل ما، آقای کشمیری فرمودند: من می آیم ولی به یک شرط مرا بازدید نکنند. اول انقلاب بود و شلوغ بود و جنگ بود، زمانی بوده که ضد انقلابیون دست به کارهای انفجاری می زدند.

در ملاقات امام و ایشان، امام فرمود: ایران را چطور می بینی؟ ببینید چه ارتباط نزدیکی میانشان بود، فرمود: تاریک می بینم... اول جنگ بوده، شلوغ بوده، کشتار زیاد بود، انفجارات زیاد بود، دلهره داشتند، کشته می شدند، زخمی می شدند، در معنی تاریکی همین ها می شود.حالا این قضیه نمی دانم سال 60 بود یا 61، این را دقیق نمی دانم، امام از ایشان سؤال کرده و استاد هم جواب داده.

روزی صبح رفتم خانه آقا، فرمودند: یک آقایی آمد و این جا نشست، و نوع چشمانش را فرمود، گاهی بالا را نگاه می کرد، گاهی پایین را نگاه می کرد، امام خمینی ایشان را فرستاده، تا حال مرا بپرسد. تا استاد اشاره به آن فرستاده کردند، آن شخص را شناختم. ببینید ارتباط میان امام با ایشان ارتباط معنوی و روحی بوده است.

آقای کشمیری فرمودند: در کربلا من به امام گفتم که: به این حسین تو را دوست دارم و بعد می فرمود: امام شخص مستقیمی است و می فرمود که تو مجالس فاتحه، گاهی که بعثی ها می آمدند، اصلاً اعتنا به هیچ کس نمی کرد، چون خیلی ها از بعثی ها می ترسیدند، خیلی از استقامت ایشان تعریف می کرد.

درباره آقا سید احمد خمینی هم یادی کنم: روزی رفتم خانه آقا، عرض کردم شنیدم شما به آقا سید احمد که منزل شما برای دیدار آمد، گفتید: وفات می کنی؟ آقا سید احمد 48 یا 49 سال بیشتر نداشت، فرمود: به دلم الهام شد که ایشان وفات می کند. گفتم: آجال نزدیک است، آجال جمع اجل یعنی مرگ. مدتی نشد که آقا سید احمد خمینی از دار دنیا رفت...

یک موضوع دیگر آنکه در شناخت افراد، تشخیص افراد، استاد بود. در وهله اول اگر توجه میکرد، متوجه میشد.

اصلاً کاری به کار کسی نداشت، اصلاً نگاه هم به کسی نمی کرد، ولی اگر تو کار تشخیص می رفت، خیلی استاد بود.

استاد می فرمود: یک شخصی آمد پیش استاد ما حاج مستور شیرازی که ذکر بگیرد، نگاهی به او کرد دید که اصلاً به درد این کار نمی خورد. گفت: آقا چه ذکری بگویم؟ حاج مستور فرمودند: بگو یا ماست یا چغندر، یا ماست یا چغندر. یعنی تو به درد دنیا می خوری به درد ماست و چغندر می خوری به درد ذکر و فکر نمیخوری.

اگر این جا مرکز دانشگاه علوم پزشکی است انشاءالله از من ناراحت نمی شوید، یک قضیه ای است که استاد قریب سال 1372 شمسی مریض شدند خانواده اش ایشان را در تهران به بیمارستان می برند. دکتری به نام.... می گوید: شما نباید سیگار بکشید.

ایشان می فرمایند: حکم نیست. دکتر می گوید: اگر فلان مرجع بگوید. استاد چون خودش مجتهد بود می فرمایند: حکم نیست مگر ولی امرم (امام زمان) دستور بفرمایند. دکتر می گوید: اگر ولی امرت بگوید آن وقت چه می کنی؟ فرمود: اگر لبخند بزند که مشکلی نیست اگر با عصبانیت و تندی به من نگاه کند ((انالله و انا الیه راجعون)).

فردا دکتر بار دیگر ایشان را ویزیت می کند و در ادامه حرف های روز گذشته می گوید: شما آخوندها فقط مسائل حیض و نفاس و مانند اینها را می دانید.

ایشان فرمودند: این حرف به غیرتم برخورد و گفتم: به این دختر پرستار شما خیلی علاقه دارید ولکن او حاضر به تمکین نمی شود!! دکتر رنگش پرید، سکوت کرد و دیگر حرفی نزد.

قضیه دیگر: روزی استاد از نجف سوار اتوبوس شدند تا به زیارت کربلا بروند. دو جوان که در صندلی نزدیک ایشان نشسته بودند با هم صحبت می کردند و در ضمن این جمله را یکی از آنها گفت: آخوندها انگلیسی هستند!!

استاد در گوش یکی از آن دو جوان که هیچ آشنایی هم با آنان نداشتند یکی از کارهای خراب و بد او را متذکر شدند.

پس آن جوان ساکت شد و دیگر چیزی نمی گفت. وقتی اتوبوس به کربلا رسید و همه پیاده شدند، آن جوان نزد ایشان آمد و عذرخواهی کرد و گفت: چه کار کنم از این کار بد دست بکشم؟ فرمودند: برو حرم امام حسین علیه السلام و توبه کن.

ایشان خیلی استاد بود و خیلی پخته، وقتی که حالشان مساعد بود گفته ایشان رد خورد نداشت.

آقای کشمیری خیلی چیزهایی که من و شما بلد هستیم، بلد نبود. قبا می پوشید، غیر یک سیگار و یک فندک با یک کلید هیچی درون آن نبود. تلفن بلد نبود بگیرد، شماره تلفن نداشت به قول خانم آقای کشمیری انگار پایین نبود همش بالا بود.

وقتم تمام شده، از آقای دکتر باقر لاریجانی و هم شرکت کنندگان و دست اندرکاران تشکر می کنم و از همسر باوفای استاد هم تشکر می کنم که در مجلس شرف حضور پیدا کردند. از همه تشکر می کنم ببخشید که مزاحم شدم.

 

تفسیر حضرت‌ حدّاد ازعبارت‌ محیی‌ الدّین‌ را: «وَ لِكُلِّ عَصْرٍ   واحِدٌ یَسْمو بِهِ» 

 

  در همین‌   سفر كه‌ در محضر حضرت‌ آقای‌ حاج‌ سیّد هاشم‌ حدّاد أعلَی‌  اللهُ درجتَه‌ بودم‌، و   سخن‌ از محیی‌الدّین‌ عربی‌ زیاد به‌ میان‌  می‌آمد ـ و به‌ همین‌ مناسبت‌ هم‌ حقیر   در اینجا كلام‌ را قدری‌ دربارۀ  شخصیّت‌ او گسترش‌ دادم‌ ـ روزی‌ از روزها جناب‌   مغفور مرحوم‌ حاج‌  غلامحسین‌ سبزواری‌ كه‌ از ارادتمندان‌ ایشان‌ و از زُوّار   همدانی‌ و  أسبق‌ تلامذۀ مرحوم‌ آیة‌ الله‌ أنصاری‌ بود، از زیارت‌ حرم‌ مطهّر كه‌    برگشت‌ و نشست‌ گفت‌: اینك‌ كه‌ از زیارت‌ حضرت‌ أباالفضل‌ علیه‌السّلام‌  مراجعت‌   میكردم‌، در شارع‌ عبّاسیّه‌ به‌ خاطرم‌ آمد بیتی‌ راكه‌ در  راهرو ورودی‌ قبر   محیی‌الدّین‌ به‌ سرداب‌ نوشته‌اند؛ و این‌ بیت‌ از خود اوست‌:

  وَ لِكُلِّ   عَصْرٍ واحِدٌ یَسْمُو بِهِ

           

وَ أنا لِباقی‌ الْعَصْرِ ذاكَ الْواحِدُ

  «در هر عصر   و دوره‌ای‌ یك‌ نفر به‌ وجود می‌آید كه‌ آن‌ عصر بواسطۀ او  عظمت‌ می‌یابد؛ و من‌   برای‌ تمام‌ أعصار و دوره‌های‌ آینده‌ آن‌ یك‌ نفر  می‌باشم‌.»

  و می‌گفت‌:   من‌ خودم‌ این‌ بیت‌ را در آنجا قرائت‌ كرده‌ام‌، و عجیب‌ ادّعای‌ عظیمی‌ است‌ كه‌   محیی‌الدّین‌ كرده‌ است‌؟!

حضرت‌ آقا   فرمودند: هیچ‌ عجبی‌ ندارد؛ و این‌ گفتار او یك‌ گفتار عادی‌ و معمولی‌ است‌. و   این‌ اختصاص‌ به‌ محیی‌الدّین‌ ندارد. هر كس‌ به‌  عرفان‌ خدا برسد و فانی‌ شود،   این‌ نغمۀ اوست‌. زیرا در عالم‌ فَناء  محیی‌الدّین‌ نیست‌؛ خداست‌ كه‌ سخن‌   میگوید. و معلوم‌ است‌ كه‌: خدا  اختصاص‌ به‌ زمانی‌ دون‌ زمانی‌ ندارد. او همیشه‌   بوده‌ و هست‌ و خواهد  بودـ ***برای اینکه شخصیت عرفانی سید هاشم حداد رابشناسید کتاب روح مجرد را مطالعه کنیید

زندگینامه

سید هاشم حداد ۱۲۷۷ شمسی (۱۳۱۸ ق) در کربلا زاده شد، پدرش سید قاسم در کربلا زندگی می‌کرد. نام مادرش علویه زینب، جدّش سید حسن از شیعیان هند بوده که مدّت‌ها قبل از هند به کربلا سفر می‌کند و آن جا را محلّ اقامت خود قرار می‌دهد. همسرش هدیه (امّ مهدی) از قبایل عرب بود.

سید هاشم حدّاد پس از سپری کردن دوران کودکی و نوجوانی در کربلا به دروس طلبگی و علمی مشغول شد و تا کتاب سیوطی را خواند و بعد از آن برای یافتن سید علی قاضی به مدرسهٔ هندی در نجف رفت و در حجره‌ای که منسوب به سید بحرالعلوم بود ساکن شد.

وی در کربلا ساکن و به آهنگری (نعل‌بندی) مشغول بود و از این جهت به «حدّاد» معروف بود؛ هر گاه سید علی قاضی به کربلا می‌رفت، در منزل وی وارد شده و سکنی می‌گزید.

سیّد هاشم حدّاد در دوازدهم ماه رمضان ۱۴۰۴ هجری قمری (۲۱ خرداد ۱۳۶۳) به دنبال یک بیماری در کربلا در سن ۸۶ سالگی درگذشت. پیکر او در وادی الصّفای کربلا در مقبره‌ای دفن شد؛ آن مقبره پس از مدّتی خودبه‌خود خراب شد و هم اکنون قبر مذکور در فضای باز وادی الصّفا واقع است.[

شاگردان

سیدهاشم حدّاد شاگردان سلوکی متعدّدی داشت که از میان آنها می‌توان به دستغیب، سید عبدالکریم کشمیری، مصطفی خمینی، سید احمد فهری زنجانی و محمد صالح کمیلی خراسانی اشاره کرد. از میان شاگردان، به سید محمدحسین حسینی طهرانی علاقه خاصّی داشت و پیوند میان این شاگرد و استاد تا آخر عمر پابرجا بود. کتاب «روح مجرد» تألیف علامه طهرانی، شرح زندگی او است.

سید هاشم حدّاد
سید هاشم حداد در دوران پیری
زادروز	۱۲۷۷ شمسی مطابق ۱۳۱۸ ق کربلا
درگذشت	۱۳۶۳ شمسی مطابق ۱۴۰۴ ق کربلا
آرامگاه	وادی الصفا (کربلا)
محل زندگی	کربلا، نجف
ملیت	کربلا
پیشه	آهنگری
تأثیرگذاران	سید علی قاضی
تأثیرپذیرفتگان	علامه طهرانی محمد صالح کمیلی خراسانی
دوره	پهلوی-انقلاب
دین	اسلام
مذهب	شیعه
فرزندان	سید حسن، سید عبدالامیر

*بنده حقیر کتاب روح مجرد علامه طهرانی را مطالعه کرده ام ویکی از تاثیرپذیرترین کتب روحی در زمینه عرفان است که آدمی را منقلب میکند وچه اسم زیبایی علامه طهرانی براین کتاب گذاشته است روح مجرد یعنی مطالعه شخصیت آدمی که از هوی وهوس خارج شده است وبعد روحانی او نمایان شده است انسانی به کمال رسیده که تمامی افکار واندیشه های او از بعد روحانی او منشا میگیرند از روی هوی وهوس حف نمیزند مردانی به تمام معنی خدایی که ادمی از مصاحبت انان لذت میبرد وسعدی چه زیبا این مردان خدایی را توصیف کرده است

طیران مرغ دیدی تو زپای بند شهوت                  بدرآی تا ببینی طیران آدمیت

تن ادمی شریف است به جان آدمیت         نه همین لباس زیباست نشان آدمیت

تولد و والدین جناب حاج سید هاشم موسوی حداد در سال 1318 ق. در کربلا چشم به جهان       گشود. پدرش سید قاسم و مادرش زنی از قبیله جنابی های کربلا به نام هدیه       می باشد. جدش سید حسن از شیعیان هند بوده و به کربلا مهاجرت کرده است. در آنجا       به سقایی مشغول و به حیا و پاکدامنی زبانزد بوده است. از حکایتهای عبرت آموزجد ایشان آنکه: اعراب غیرتمند اطراف کربلا بعضی اوقات زنان خود را به       همراه آقا سید حسن به کربلا می فرستادند تا لوازم مورد نیاز را تهیه کنند.        در       تمام راه تا شهر کربلا حتی یک بار هم بی اختیار نگاه سید حسن به آنها نمی       افتاد و این نشان از شدت احتیاط و توجه وی داشت. ایشان در کربلا خانه ایی را       سقایی می کرد به قدری در هنگام آب رسانی خویشتن دار بود که از وقت داخل شدن       به منزل تا خارج شدن سرش را به طرف دیوار بر میگرداند تا زنی را نبیند خواه       در آن منزل کسی باشد یا نباشد.   تحصیل عارف فرزانه حاج سید هاشم پس از رشد و شکوفایی، در همان کربلا مشغول تحصیل       شد. درسهای طلبگی را تا سیوطی خواند. سپس راهی دیار مولی الموحدین،       امیرالمؤمنین علیه السلام شد. ؛ تا علاوه بر تحصیل، از محضر عارف کامل و بی       بدیل، میرزا علی قاضی طباطبائی تبریزی، استفاده و همچنین در مدرسه هندی نجف       خدمت کند.         آیت الله سید علی قاضی             طباطبائی تبریزی ملاقت با استاد یکی از بزرگان می فرمود: از خود آقا سید هاشم حداد شنیدم که فرمود مضطرب و       سرگردان بودم و برای یافتن استادی که در مدرسه هندی تدریس داشت و معروف به       میرزا علی آقا قاضی بود به نجف اشرف رهسپار شدم وقتی داخل مدرسه هندی شدم،       نگاهم به سیدی افتاد که در روبروی در ورودی نشسته بود.  به محض نگاه کردن به       وی اضطراب از دلم رفت. آیت الله تهرانی می نویسد: ایشان پس از ورود به مدرسه هندی       بی اختیار به سوی علامه قاضی رفته و پس از سلام دستش را می بوسد و آیت الله  قاضی       نگاهی به او کرده، می گویند: سید هاشم! رسیدی؟       وی در آن مدرسه حجره ای گرفته و از آن موقع شاگردی در نزد استاد را شروع       کرد. وی تا پایان عمر       آیت الله سید       علی قاضی تحت تربیت آن فرزانه عصر بود. سید هاشم       در مدرسه هندی در حجره ای ساکن بود که سید بحرالعوم در آن ساکن بوده است.        علامه قاضی بسیار به حجره ایشان می آمدند و گاهی می گفتند امشب حجره را خالی       کن که می خواهم تنها در آن بیتوته کنم. این خود نشان از نورانیت این حجره       شریف دارد و خداوند توفیق سکونت در آن را نصیب حاج سید هاشم کرده بود. مرحوم سید هاشم حداد یکی از شاگردان برگزیده اخلاقی  آیت الله سید علی       قاضی بود . وی پس از استفاده و خوشه چینی از خرمن معارف و علوم با توشه ای از تهذیب و       معنویت به دیار خود، کربلای حسینی، بازگشت کرده و در آنجا تشکیل خانواده داده       و به شغل نعل بندی پرداخت.   مهارت در علوم موحد کبیر آقا سید هاشم حداد در علوم عرفانیه و مشاهدات ربانیه، استاد کامل       بود و بسیاری از کلمات محیی الدین عربی را رد  و به اصول آن اشکال می نمود.        از مشکل       ترین مطالب و « منظومه» حاجی و «اسفار» آخوند و «شرح فصوص الحکم» و «مصباح       الانس» و «شرح نصوص» اگر از ایشان سئوال می کردیدید می دیدید در چه افقی هستند.   جامعیت آیت الله قاضی جناب  حداد می فرمود: مرحوم علامه قاضی یک عالمی بود که از نظر فقاهت، فهم       روایت و حدیث، تفسیر و قرائت قرآن بی نظیر بودند. و در مجالس که شرکت می       کردند کمتر قاری قرآنی بود که جرأت خواندن پیدا کند چرا که اشکالات تجویدی و       قرائتشان را می گرفت. ایشان می فرمود: از صدر اسلام تا کنون کسی به جامعیت       علامه قاضی نیامده است. نماز عید فطر به امامت جناب سید هاشم حداد - ره             برخی      حالات عرفانی مردان خداکیش وقتی قدم در راه می گذارند مراحلی را طی می کنند و در هر منزل       حالی دارند و با دقت استاد و همت شاگرد است که این مراحلبه درستی  پیموده می شود.        آقا       سید هاشم حداد در باره برخی حالات خود می گفت: بعضی وقتها چنان سبک و بی ثر می شوم؛ همانند پر کاهی که روی هوا می چرخند و       گاهی چنان از خودم بیرون می آیم که گویی همچون ماری هستم که پوست عوض کرده،       من چیزی دیگرم و بدن و اعمالش چیزی دیگر، همچون پوست مار که اگر کسی نداند       پندارد خود مار است. در هر لحظه علومی بسیار عمیق و بسیط و کلی بر من می گذرد و چون لحظه ای بعد       بخواهم به آن توجه کنم می یابم که فرسنگها از من دور شده است. بسیار شده که به حمام رفته ام و موقع بازگشت لباس را وارونه پوشیده ام. موقع       رفتن به حمام، حمامی اشیاء و پولها را می گرفت و موقع بازگشت پس می داد. روزی       پولهایم را به او دادم و پس از حمام کردن درخواست پول را نمودم شاگرد حمامی       که بجای حمامی نشسته بود گفت چقدر بود گفتم دو دینار گفت ولی اینجا سه دینار       است. گفتم مرا معطل نکن یک دینارش را بردار و دو دنیار را به من بده، حمامی       که متوجه شده بود، آمد و جویای جریان شد. سپس گفت من خودم سه دینار از او       گرفتم، همه را به او بده. به حرفهای این سید هیچ وقت گوش نکن که معمولا گیج       است !  و حالش خراب می باشد. باز جناب سید هاشم حداد نقل کردند:  دختر دو ساله ای داشتم که از دنیا       رفت. در آن زمان بنده حالی داشتم که مرگ و حیات را تشخیص نمی دادم و برایم       مساوی بود. چون جنازه را به همراه پدر زنم برای غسل و کفن و دفن بردیم، من       گریه نمی کردم؛ ولی او خیلی گریان بود و می گفت: این پدر عجب سنگ دل و بی رحم       است و به همین علت مدتی با بنده قهر بود. جناب حداد      نوه ای نیز داشتند، که شبیه مرحوم علامه قاضی بود و بسیار به او       علاقه داشت. این کودک نیز به علت بیماری که در اثر مشکلات و سختی های زندگی       بوجود آمده بود از دنیا رفت و آقا بدون اختیار اشکشان سرازیر می شود. علامه       تهرانی می گوید: به آقا گفتم مگر میل به حیات این طفل نبود تا خداوند       اراده حیات کند و مرگ را برگرداند. فرمودند: آری! اما بعضی اوقات امر از آن       طرف غلبه می کند و میل و اراده را از ین طرف می رباید.   شرایط زندگی حاج سید هاشم حداد، زندگیش با فقر و سختی می گذشت. حدود دوازده       سال در منزل پدر زن خود زندگی می کرد. چنان زندگی زاهدانه داشت که می گوید ما       زیرانداز و روانداز نداشتیم و در سرما برای گرم نگهداشتن خود، نیمی از زیلوی       کف پوش اتاق را به روی خود می انداختیم. ایشان با جدیت مشغول کار بود؛ ولی مراجعه فقیران و نسیه دادن به مشتریها که       گاهی بر نمی گرداندند و نصف کردن در آمد با شاگرد خود، چیزی برای وی باقی نمی       گذاشت. حال ایشان به گونه ای بود که نمی توانست بر خلاف این رویه عمل کند؛       چرا که استفاده از محضر استاد عارف علامه قاضی چنین اجازه ای به ایشان برای       جمع مال و رد فقیر و نسیه ندادن به ایشان نمی داد. ایشان به نیازمندی که می رسید،       دست در جیب می کرد و بدون شمارش پول می داد و گاهی هر چه داشت به آن مستمند       می داد. از خدمت کردن به دوستان بسیار خوشحال می شد و از هیچ کاری چه تهیه کردن غذا،       شستن ظرف ها و جارو کردن اتاق فروگذار نمی کرد. در هدیه دادن دست بازی داشت و       به دوستان هر چه بود می داد. سجاده، تسبیح، انشگتر. به طور معمول از       فروشندگان فقیری که کنار صحن می نشستند، خرید می نمود و همیشه از عطر استفاده       و اغلب در اتاقش عود روشن می نمود. غذایش نان با کمی سبزیجات بود.   نیایش شبها که معمولا همه خواب بودند حاج سید هاشم حداد به نیایش می پرداخت. شبها       تقریبا خواب نداشت؛ با صوتی دلربا قرآن می خواند و به قرائت قرآن با صدای       حزین بسیار علاقه مند بود. اول شب کمی استراحت می کرد و سپس برای مناجات بر       می خاست؛ چهار رکعت نماز می گذارد، که مدتی طول می کشید. سپس رو به قبله حال       تفکر و توجه مدتها می نشست. سپس قدری استراحت می نمود و دو باره نماز می       خواند. تا نزدیک اذان صبح، همین رویه ادامه داشت. علامه تهرانی می گوید: در ماه رمضانی که خدمت جناب حداد بودم در جلساتی که شبها       داشتند، یکی از شاگردان ایشان که در مکاشفه برایش باز بود؛ بسیار منقلب بود و       شور و وله و آتش داشت. چنان می گریست، که دیگران را تحت تأثیر می گذاشت و گریه       هایش از ساعت می گذشت. چشمانش سرخ و متورم می گشت. یک بار جناب حداد به       بنده فرمود: سید محمد حسین این گریه ها و این حرقت دل را می بینی؟ من صد       برابر او دارم؛ ولی ظهور و بروزش به گونه دیگر است.   علاقه به شعر سید هاشم به شعر علاقه مند بود و اشعار مغربی، مولوی، ابن فارض و گاهی حافظ و       بابا طاهر را میخواند. وی گاهی کتاب فتوحات مکیه محیی الدین عربی را مطالعه       می نمود و با حال خود تطبیق می کرد در بعضی مراحل اشکالی نمی دید و می گذشت و       در برخی اشکالی بر آن داشتند و در آن مسئله چند روزی تأمل می کرد تا حقیقت را       بیابد و با حال خود می سنجید و سپس آ نرا رد یا قبول می کرد.   دیدار دو یار همیشه گفتگوی بزرگان زبانی  نیست و بسیار می شود، که با دل با هم راز ها دارند       و سخن ها می گویند. عارف بالله، سید هاشم حداد، در سفر قم به دیدار        علامه طباطبائی می روند و پس       از سلام و معانقه و احوال پرسی مجلسشان حدود یک ساعت طول می کشد، که هیچ سخت       و گفتاری رد و بدل نمی شود و هر دو بزرگوار ساکت بودند. البته این ظاهر امر       است. اما در باطن و آنچه از تماشای چهره همدیگر استفاده میکردند، حقایقی است       که از افق فکر و علم ما خارج است و جز خداوند و رسول و اولیای او کسی مطلع       نیست. بر ملا شدن سر کتمان سر، و به اصطلاح کتوم بودن، یکی از شرایط و ویژگیهای پویندگان راه       حقیقت است. شاگردان مکتب توحید اگر سر را هویدا کنند، گرفتار شوند و چه بسا       سالها در معنویت عقب بیفتند. استاد کامل میرزا علی آقا قاضی به حاج سید هاشم       حداد می گوید: سید هاشم! سر را فاش مکن که گرفتار می شوی! روزی می رسد، که از       اطراف و اکناف بیایند و عتبه درت را ببوسند. من در تمام مدت عمر یک بار آن هم       در حقیقت به واسطه محذور و حیا سری را فاش کردم و تا کنون که ده ها سال از آن       می گذرد، گرفتار آنم.   پس کی نماز می خوانی؟ در زمانی که جناب سید هاشم به ایران سفر کرده بود، شهید مطهری با ایشان       ملاقات خصوصی داشت. ساعتی با هم بحث می کنند. موقع برگشت، شهید بزرگوار با       شادابی می گوید: این سید حیاتبخش است. در دیدار بعدی، استاد مطهری از ایشان       درخواست دستورالعمل می نماید. سید عارف نیز دستوراتی به ایشان می دهد. این دیدارهای پر خاطره می گذرد تا اینکه شهید مطهری سفری به عتبات عالیات می       کند. در آنجا چند بار به خدمت حاج سید هاشم می رسد. استاد مطهری می گوید: یک       بار که به دیدن ایشان رفتم از من سؤال کردند: نماز را چگونه می خوانی؟ گفتم       با توجه کامل به معانی و کلمات آن، نماز را میخوانم. ایشان فرمودند: پس کی       نماز می خوانی؟ در نماز توجه ات فقط به خدا باشد و به معانی توجه مکن. حضرت سید هاشم به شهید مطهری علاقه مند بود و وقتی خبر شهادت ایشان را شنید،       متأسف گردید.          نترس! همه جا با توام روزی حاج حبیب سماوی جوانی را که زیر نظر او تربیت می شد و حالات خوشی پیدا       کرده و اهل مکاشفه گشته بود؛ به نزد عارف فرزانه حاج سید هاشم می آورد، تا به       دست استاد بسپارد. جوان از مکاشفات قوی خود سخن می گوید که مرا به مراحل صعود       می دهند؛ که از شدت جلال تحمل آن برایم سخت است و ترس مرا فرا می گیرد و چه       بسا این ترس موجب توقف و عدم حرکت من می گردد. حضرت حداد فرمودند: هیچ خوف       نداشته باش! هر جا می خواهند ببرند. من با تو هستم.           اسرار سفر مرحوم آیت الله انصاری همدانی در سالهای آخر عمرشان با اینکه بیماری داشتند       سفری به پاکستان می نمایند  . از آقا سید هاشم       حداد این موضوع پرسیده شد. فرمودند: سفر این بزرگوار دو گونه است: یا اینکه       در آن نواحی عاشق دلسوخته ای است که درمان درد هجران او در عالم توحید به دست       این مرد می باشد. خداوند او را مأمور می کند که از آن دلسوخته دستگیری نماید       و یا به این علت است که بناست در آن منطقه عذابی فرود آید. خداوند این بنده       را امر می نماید که از آن محل عبور کند و به برکت نفس رحمانیه این بنده،       خداوند عذاب را از اهل آنجا بر می دارد.                فروتنی روزی آقای حداد بیمار می شود. وی را برای معاینه به نزد پزشک می برند. دکتر       میگوید این سید قلبش به شدت در فشار است. جویای علت می شود. دوستی که همراه       ایشان بوده، به مزاح می گوید این سید اموال بسیار داشته که همه به غارت رفته       است و از این جهت غصه دار می باشد. دکتر که مشغول معاینه است می گوید: ای       سید! چرا غصه داری! غم مخور! دنیا این قدر هم اهمیت ندارد که انسان بواسطه از       دست رفتن مالش سلامتی خود را بدهد. شما سید هستی و خداوند عمر طولانی به شما       عنایت کرده است. چند روزی هم مالت تلف شود؛ این که غصه ندارد. سید هاشم همین       طور به سخنان دکتر گوش می داد و هیچ نمی گفت. فقط در موقع بازگشت به دکتر گفت       از نصایح مشفقانه شما متشکرم. مرحوم سید هاشم حداد همراه  قرآن در دست                    مقام صبر مادر زن حاج سید هاشم یکی از زنان نیرومند، پرخاشگر و تندخو بود و بسیار سید       هاشم را اذیت می کرد. وی روزی به خدمت علامه قاضی می رسد و می گوید: آزار       زبانی و کارهای مادر زنم بی حد شده است و صبر من نیز تمام؛ می خواهم که اجازه       بدهید، زنم را طلاق دهم. ایشان فرمودند: آیا همسرت را دوست داری؟       گفتم: بله.        فرمودند: زنت نیز تو را دوست دارد؟       گفتم: آری. فرمودند: هرگز راه طلاق نداری!        برو و صبر پیشه کن! تربیت تو به دست زنت می باشد. جریان گذشت و بنده طبق دستور استاد عمل می نمودم؛ تا اینکه یک شب تابستانی که       خسته و گرسنه و تشنه به منزل آمدم؛ مادر زنم از شدت گرما لب حوضچه نشسته و بر       روی پاهایش آب می ریخت. با ورود من، ناسزا و فحش شروع شد. بنده هم تا این       وضعیت را دیدم، داخل اتاق نرفتم و از راه پله ها به سوی بام حرکت نمودم. ولی       او دست بردار نبود صدایش همین طور بلند و بلندتر می شد؛       حتی همسایه ها نیز می شنیدند. تا اینکه صبرم تمام شد. کلام استادم در مقابل       دیدگانم بود. بی آنکه جوابی بدهم، به پایین آمده از خانه خارج شدم. در کوچه و       خیابان بدون هدف و ناراحت می گشتم؛ ناگهان حالتی نورانی پیش آمد و دری بر رویم       باز شد؛ دیدم من دو تا شده ام یکی سید هاشمی که مورد ناسزا و فحش واقع شده و       دیگری من که بسیار عالی و مجرد می باشم و نه ناسزا به او گفته شده و نه به او       می رسد. این اولین تجردی بود که در کربلا برایم پیدا شد. و این در برایم باز نشد مگر       به خاطر تحمل و صبر و اطاعت از استاد، که اگر نبود، آن غمناکی ها و پریشانی       ها همچنان بود .     غصب منزل در زندگی اولیا خدا رموز بسیار نهفته است . سید عارف حداد، منزلی داشت که آن       را پدر همسرش به خاطر علاقه ای که به سادات داشت به دخترش هبه کرده بود. پس       از فوت، شوهر خواهر زن حداد به نام حاج صمد دلال که فردی ثروتمند بود وصیت را       انکار نمود و میان این منزل کوچک دیواری را با کمک حکومت بنا نمود به طوری که       منزل جناب حداد در ورودی و دستشویی نداشت و خانواده ایشان به وسیله نردبان رفت و       آمد میکردند. مرحوم قاضی از غصب نیمه این منزل، و سپس ساختن و تحویل دادن آن به ایشان خبر       داده بود.   مقام توحیدی جناب  حداد روزی با دوستانش به سمت کاظمین در راه بودند. در بین راه راننده       برای گرفتن کرایه به ایشان مراجعه کرد. سید هاشم می گویند ما پنج نفر هستیم.        راننده می گوید شما شش نفرید. حاج سید هاشم باز می شمارد و می گوید نه خیر!        ما پنج نفر هستیم. دوستان ایشان متوجه جریان می شوند، ولی حرفی نمی زنند تا       ماجرا کشف شود. راننده باز اصرار میکند و او نیز حرف خود را می زند. راننده       می گوید آخر تو خودت را حساب نمی کنی ولی ایشان چنان غرق عالم توحید بوده که       نمی توانسته خود را به حساب آورد. تا اینکه دوستان از ایشان خواهش می کنند که       شما خودتان را هم حساب کنید و این راننده درست می گوید و می خواهد کرایه شش       نفر را بگیرد. وی نیز برای اینکه خواهش دوستان را رد نکند، کرایه شش نفر را می دهد. خودشان می فرمودند: در آن موقعیت به هیچ وجه نمی توانستم خودم را به       حساب آورم و آن کرایه را نه عینی که جهت تعبد سخن دوستان دادم.           مرحوم علامه سید محمد حسین حسینی طهرانی              مفسر الهی علامه تهرانی می فرمود: در مدتی که استاد در مشهد مشرف بودند؛ به بنده       فرمودند تفسیر سوره توحید بگویید. بنده که نه مطالعه ای و نه کتابی همراه داشتم، تفسیر را شروع نمودم. فکر می       کردم در همان جلسه تمام می شود؛ ولی یازده جلسه طول کشید و حیران بودم؛       مطالبی که نه خوانده ام و نه گفته ام و نه شنیده ام بیان می شود. معلوم بود       که جناب سید هاشم تصرف نموده و القاء می نمایند و بنده همچون بلندگویی می       باشم که آن معانی را ابراز می کند. افسوس می خورم که چرا در آن زمان تفسیرها       ضبط نشد.   نمای عمومی قبرستان شیخان - قم - عکس : سایت             صالحین نورانیت شیخان مرحوم آقای حداد از قبرستان شیخان قم بسیار خشنود بودند و می فرمودند بسیار پر       نور و برکت است و خدا می داند، چه نفوس پاک و طیبی در آن مدفون است. پس از       قبر حضرت معصومه علیها السلام که فضای قم و اطراف آن را نورانی و سبک کرده       است و به واسطه برکات آن بی بی، گویی خستگی از زمین قم برداشته شده است؛ هیچ       مکانی در قم به اندازه این قبرستان، نورانی و با رحمت نیست و سزاوار است،       طلاب بیشتر توجه داشته باشند و نگذارند این آثار محور و دستخوش فراموشی شود.           عنایت الهی آقا سید هاشم حداد نقل می کردند :  در زمانی که ساکن منزل پدر زنم بودم، یک شب که برای       تهجد بلند شدم، کاسه چینی پر از آب خنک در بالای سرم بود. بدون اختیار پا به       روی کاسه گذاشتم و شکست. من تکانی خوردم که ای وای! فردا مادر زنم چه بلایی       بر سر من می آورد. همین که ذهنم گذشت، دیدم کاسه درست گشت و تمام آبهایش به       درون کاسه برگشت.             صفای اصفهان آقا سید هاشم در سفری که به اصفهان داشتند؛ فرمودند: اصفهان را دو چیز صاف       نگه داشته است: یکی وجود موحدان و عارفان و حکمای اسلام که در مدت قرون       متمادی در این قبرستان تخت فولاد آرمیده اند و دیگری وجود دختران جوان معصوم       که شبها سجاده هایشان را برای عبادت و طاعت خداوند پهن می کنند. هیچ جا من به       قدر اصفهان دختران متهجد ندیده ام. جانهای پاک ایشان در شبها، فضای اصفهان را       به صورتی دیگر در می آورند.                   جانهای پاک علامه تهرانی می گویند: یک روز با ماشین دوستی به همراه جناب حداد به جایی می       رفتیم. در بین راه چون آن دوست در دانشگاه تهران کاری داشت، در کناری ماشین       را نگه داشت و به دنبال کارش رفت. آقا در این حین خیلی خوشحال شدند و فرمودند:        عجب جانهای مستعدی از جوانان، در این محیط می باشد! حیف است که انسان نمی       تواند لب بگشاید و از اسرار و مخفیات پرده بر دارد!           یا صاحب الزمان آقا سید هاشم در گفتارشان و تغییر از حالتی به حالتی کلمه یا « صاحب الزمان »        را خیلی بر زبان جاری می کردند. یک روز فردی از ایشان پرسید. آیا شما خدمت       حضرت ولی عصر ارواحنا فداه رسیده اید فرمودند: کور است هر چشمی که صبح از       خواب بیدار شود و در اولین نظر نگاهش به امام زمان نیفتد.   نصایح راه معنویت، ایثار و از خود گذشتگی می خواهد. اما بعضی از رفقای ما سستی می       کند و حاضر به انفاق نیستند و لذا متوقف می مانند. من برای ملاقات و دیدار       آنها زیاد به کاظمین می روم و شبها و روزها میمانم اما این کافی نیست. زیرا       در مجالس انس پیوسته ذکر جمال می شود و نشاطی حاصل می گردد. اما همین که       بخواهم گوشی از کسی بگیرم، همه فرار می کنند و کسی باقی نمی ماند. بالاخره       بدون جلال که کار تمام نمی شود. و لذا من در کار بسیار از آنها متحیرم. آنگاه       با چه لطایف الحیلی و چه رمزهایی که نه کاسه بکشند و نه دست بسوزد باید بعضی       از اوقات، آنان را وادار به امر خلاف میلشان کنم تا فی الجمله تمکین پیدا       نمایند و راهشان استوار گردد. همچنین می گفتند : در هر حال با خدا معامله کن. به این معنی که معامله با خلق       خدا، معامله با خدا است. باید متوجه بود که عیال و اولاد و همسایه و شریک و       مأمومین مسجد همه مظاهر اویند. اگر با مردم یا با فرزندان خود دعوا می کنی ظاهری و غیر واقعی بکن که نه خودت       اذیت شوی و نه به آنها صدمه ای برسد. اگر جدی دعوا کنی، برای طرفین صدمه       دارد. عصبانی جدی هم برای تو ضرر دارد و هم برای طرف. تو که از دست مردم فرار می کنی برای آن است که اذیت آنها به تو نرسد، یا اذیت       تو به آنها نرسد. صورت دوم خوب است نه صورت اول و صورتی بهتر نیز هست و آن       اینکه خود و دیگران را نبینی. باز از سخنان اوست که: فرزندان و اهل بیت را عادت دهید که بین الطلوعین بیدار باشند. دعاها و توسلات       خوب است ولی باید انسان اثر را از خدا بداند و از خدا بخواهد.   دام های سیر الی الله  آقا سید هاشم حداد می فرمود: روزی برای دیدن شخصی در کاظمین به       مسافرخانه اش رفتم، دیدم پس از تعداد زیادی که به حج رفته بود باز عازم سفر       حج می باشد، به وی گفتم: تو که هر روز کربلا می روی، مشهد می روی، مکه می       روی، پس کی به سوی خدا می روی، وی خوب حرف مرا درک کرد ولی خود را به نادانی       زد و با خنده ای درخواست دعای سفر از من کرد و رفت. بعضی از مردم حتی برخی از کسانی که ادعای سلوک دارند مقصود واقعیشان از این       مسافرتها خدا نیست و برای انس ذهنی به مدارک خود و سرگرمی با گمان و خیال و       پندار و شاید برای به دست آوردن مدتی مکان خلوت با همراه و یا دوستان خود به       آن مکانهای مقدس مسافرت می کنند! و چون به دنبال خدا نرفته و نمی خواهند       بروند، از آن مشرب توحید نمی نوشند و از آب ولایت جرعه ای بر کامشان ریخته       نمی شود و تشنه کام باز می گردند.  به همان حکایات و احوال اولیا سرگرم و با       اشعار عرفانی و دعاها و مناجاتهای صوری بدون محتوا عمر خودشان را به پایان می       رسانند.     اجابت دعوت حق عارف کبیر و موحد بی نظیر جناب سید هاشم حداد به بیماری مبتلا شد و نزدیکان هر چه تلاش کردند سودی       نکرد خود آقا می فرمود: حال من خوب است شما چرا اینقدر خود را به زحمت می       اندازید. ولی نزدیکان تحمل نداشتند. ایشان را در بیمارستان کربلا بستری کرده       تحت معالجه طبیب مخصوص خودشان، سید محمد شروقی قرار گرفت. روز دوازدهم رمضان حدود سه ساعت به غروب آقا می فرماید: مرا مرخص کنید! سادات       در منزل، منتظرم می باشند. دکتر می گوید: امکان ندارد.  آقا می گوید: تو را به       جده ام فاطمه زهرا علیها السلام قسمت می دهم! بگذار بروم؛ سادات منتظر هستند       و من تا یک ساعت دیگر از دنیا می روم. دکتر با شنیدن قسم، او را مرخص می       نماید. ایشان به منزل می آیند. جمعی آنجا بودند و در مورد آیه «انا سنلقی       علیک قولا ثقیلا» از آقا می پرسند. وی می فرماید: جبرئیل در برابر عظمت رسول       الله ثقلی ندارد تا از آن تعبیر به قول ثقیل گردد. مراد از قول ثقیل، اوست.        «لا هو الا هو». بعد درخواست حنا میکند و به رسم دامادها حنا می بندد و می       گوید اتاق را خلوت کنید و رو به قبله می خوابد. لحظاتی می گذرد و اطرافیان       وارد اتاق می شوند می بینند ایشان جان به جان آفرین تسلیم کرده است. دکتر بر طبق گفته آقا، در همان ساعت به منزل ایشان آمد ودید حاج سید رو به       قبله خوابیده است. گوشی را بر قلب او گذارده، می بیند قلب از کار افتاده است.        گوشی را به گوشه ای پرت کرد و های های شروع به گریه می نماید. آقا را شبانه غسل و کفن کردند، جمعیت انبوهی غیر منتظرانه و نشناخته برای       تشییع از کربلا و اطراف با چراعهای زنبوری آمدند. ایشان را پس از طواف در حرم       حضرت ابا عبدالله الحسین علیه السلام و حضرت اباالفضل العباس علیه السلام، در       وادی الصفای کربلا در مقبره شخصی که برای ایشان تهیه شده بود، به خاک سپردند. این عبد صالح خدا بعد از 86 سال زندگی در این دنیا وظیفه       انسانیت و عهد الهی را به انجام رساند و با کوله باری از بندگی و یگانه پرستی       در دوازدهم ماه مبارک رمضان سال 1404 ق. به سوی معشوق رهسپار گردید.

کلمات کشمیری

-امیرالمومنین _ نجف _ وادی السلام

 

 

1-هر وقت راه (عراق) باز شد مرا ببرید نجف،من نجف بروم همه درددهایم درمان می شود.

2-من آرزو دارم روزی برگردم نجف، با ریشم حرم را جارو کنم.

3-کعبه من نجف است، قبله من نجف است.

4-حلال مشکلات حضرت امیر است.

5-من نجف بروم حالم خوب می شود.

6-همه ایران یک نجف نخواهد شد.

7-نجف چیز دیگری است، حتی مساجد کوچک آن دارای معنویتی است که مساجد بزرگ ایران مثل گوهرشاد آن معنویت را ندارد.

8-نجف همه جایش منور است گفتن یاالله، یا هو هم در نجف عظمتی دارد.

9-اینجا حرم حضرت امیر است و آنجا حرم سیدالشهداء، این مسیر،بین الحرمین و محترم است و نباید ذکر دنیا اینجا بیاید.

10-خاک نجف مربی است،خاک منحصریست، مخصوصا کارهای سلوکی را برای انسان باز و روح را گشاده می کند.....این خصوصیت شهر نجف است.

11-من از حیث ظاهری هم شاید بی شباهت به امیرالمومنین نباشم.

12-طبیب من مرقد امیرالمومنین است،بروم کنار حضرت امیر این کسالت هایم خوب می شود.

13-گاهی دلم برای مولا خیلی تنگ می شود،سوره مومنون را می خوانم، این سوره علی (ع) است.

14-در نجف به خاطر حشر و نشر با اولیاء و مجاهدات،چشم برزخی ام باز می شد و افراد سرشناش صورتهای ناخوشایندی داشتند و این مسئله آزارم میداد.

15-اینجا(نجف) حیات است،من اینجا روحم تازه می شود.

16-سرزمین نجف منور است.

17-علاقه ام به وادی السلام چنان بود که در آنجا برای بعضی طلاب درس می گفتم.

18-وادی السلام روح وریحان(بهشت)است.

19-اول نجف بعد قم خوب بود.

20-اهل نجف با اهل علم خوب تا نکردند،کارشان به اینجا رسید.

21-نجف و مسجد کوفه روح وریحان بود.

********************************************

2- امام حسین(ع)_ امام زمان(عج)

  

22-برای امام حسین (ع) هر کاری بکنی کم است.

23-زیاد در حرم امام حسین (ع) توقف نکنید.

24-خلوت با حضرت. روزي يک ساعت با حضرت خلوت کنيد، متوجه حضرت بشويد.زيارت سلام علی آل ياسين را بخوانيد بعد زياد بگوييد: يا صاحب الزمان اغثني،يا صاحب الزمان ادرکني، المستعان بک يابن الحسن، زياد بگوييد، توسل بکنيد به ايشان، يک خرده یک خرده رفاقت پيدا مي شود.

25-براي فرج امام زمان (عج) خلق الله توسل به امام زمان کنند.خدا را قسم بدهند به حق امام زمان.

26-امام زمان سرّ خداست و ملاقات آن بزرگوار هم سرّ خداست و اگر کسی مدعی این قضیه بشود این معنای سرّ بودن از بین خواهد رفت.

27-بسیاری از مواردی که از تشرّفات ذکر میشود، تشرّف نیست.

28-اگر شنیدید مثلاً فلان آقا ادعای رؤیت یا تشرف به خدمت حضرت را کرد، جدی نگیرید و این مسائل را به اهلش بسپارید، چراکه فقط اهل فن میدانند که ادّعای یک نفر با موازین شرع مطابقت دارد یا نه.

29-من در این امور (ادّعای رؤیت امام زمان) دیر باورم.

30-امام زمان (عج) پاک و طاهر است، باید پاک شوید، طاهر شوید، تا با او سنخیت پیدا شود.

31-تا انسان ها آماده پذیرش حضرت نشده باشند، تا حضرت در دل آنها ظهور نکرده باشد و قرین دل آنها نشده باشد، ظهور خارجی برای انسان چیزی را عوض نخواهد کرد و پیدا کردن این آمادگی همان انتظار فرجی است که افضل شمرده میشود.

32-توسل کنید به خود امام زمان علیه السلام، خدا را به حق امام زمان قسم دهید.

33-هر وقت متقی شدید، زمینه خدمت امام زمان (عج) رسیدن، فراهم است.

34-روزی یک ساعت با حضرت خلوت کنید. در جای خلوت زیارت آل یاسین بخوانید.

35-امامان مقام جمع الجمعی و ولایت مطلقه دارند و غیر ایشان ندارند.

36-ملاقات با امام زمان (عج) ممکن است ولی نوعاً خواب یا مکاشفه است.

37-مدت طولانی برای تقرّب به محضر حضرت بقیة الله روزی یک مرتبه سوره نور خوانده شود.

38-خوب است انسان هر روز ساعتی با حضرت بقیة الله ارتباطی (از ذکر و دعا و توسل) داشته باشد.

 

********************************************

3-استاد _ اولیاء _ رجال الهی

 

39-آنهایی (عرفای عظام و رجال الهی) که من دیدم الان نیستند.

40-اسباب برکت در زندگی یکی قدم صاحبان نفس و سادات عظام (البته به اعتقاد طالب) است.

41-اهل معرفت از دادن فتوا پرهیز میکردند.

42-مردم ایران در مراسم تشییع جنازه و علاقه به علما عجیب هستند.

43-هرگاه یکی از استخوان های تقوا (عارفی) بمیرد، معمولاً بعدش بلا می آید.

44-اگر کسی به دنیا دل بست و (ادعای عرفان نمود) او عارف حقیقی نیست.

45-اولیاء خدا در بهشت عند ملیک مقتدر هستند، به بهشت خاص نه به بهشت عمومی.

46-مؤمن (کامل) اگر در جایی باشد صد هزار خانه اطراف در رحمت و آسایش هستند.

47-استاد جزء لوازم اولیه تهذیب بوده و بدون آن بسیار مشکل است، چه آنکه آفات و عوارض و شهوات نفس بسیار است.

48-بدون استاد و راهنما نمی توان در این مسیر قدم برداشت. حرکت بدون فردی آگاه و بصیر، درمانِ بی اثر است.

49-راه علمای راه رفته ی زاهد از دنیا را بروید. کسی که می خواهد هادی مسیر باشد باید از قرآن و اهل بیت جدا نشده و اعتقاداتش هم محکم باشد.

50-از کودکی هر کسی قدمی یا خدمتی به من کرد، خدا فوراً جزای خیر به او میداد.

51-تا علاقه (استاد و شاگرد) دوطرفه نباشد، مسائل منتقل نمیشود.

52-(در اوایلی که به ایران آمدند فرمودند:) من اگر هفته ای بگذرد و یک اهل معنای کار کرده را نبینم، اذیّت میشوم.

53-کمال با تقوا بوجود می آید.

54-امام (خمینی) عظیم است، نظیر ندارد.

55-امتیاز قاضی این بود که همیشه بالا بود و پایین نمی آمد.

56-مرحوم قاضی دائم بالا بود و همیشه متوجه بود. نفوس متعدد، گرفتاری های متعدد و اشتغال های گوناگون نمی توانستند او را از اوج پایین بیاورند.

57-اگر درس آقای قاضی می رفتم پدرم با من دعوا میکرد. یک شبهه برای پدم شده بود و با آقای قاضی، میانه خوبی نداشت.

58-(جعفر آقا)حرم اهل بیت است.

59-علامه حاضر است.

60-ما کجا و ایشان (آقای قاضی) کجا.

61-معراج روحی برای خیلی از اولیاء به ظهور پیوسته است.

62-من نماز آقای قاضی را دیدم، خیلی عالی بود.

63-بی استاد نمی شود. تمام امور استاد می خواهد. الحمدلله ربّ العالمین، ربّ العامین.

64-برای ورود به این وادی استاد لازم است.

65-رابطه شاگرد با استاد مثل عبد و غلام در برابر مولاست.

66-بدون استاد نمی شود. تمام راه ها استاد میخواهد.

67-داشتن استاد ضروری است.

68-یک علت غفلت اهل دانش، نبود استاد اخلاقی قوی است.

69-در حوزه ها بایداساتید ولایت مطلقه که خود طعم آنرا چشیده باشند، زیاد شوند و تدریس کنند.

70-بزرگان همه رفتند و آخرین آنها حدّاد بود.

71-سالک بایدبه همّت و نفس مرد خدا راه برود تا به مقصد برسد.

72-ذکر و فکر با دستور استاد حاذق، سریع و بهتر پیش میرود.

73-شرف اهل علم فقر است. چه شده بعضی ها دائم به خارج از کشور میروند؟

74-خوب درس دادن معیار نیست، معیار خوبی نزد حق تعالی تدریس با تهذیب است.

75-وفاتش (سید علی آقا قاضی) بسیار برایم ناگوار و سنگین بود.

76-من از اول با پیرمردها بودم و رفیق جوان کم داشتم.

77-علمای قدیم خود و زن و بچه شان را در ماه رجب و شعبان به عبادت و بندگی سوق می دادند.

78-آفات و عوارض و شهوات نفس را کسی (استاد) میتواند مداوا نماید که خود این راه را رفته و حاذق باشد.

79-بی استاد در تمام امور نمی شود جلو رفت.

80-استاد جزء لوازم اولیه تهذیب و جهاد اکبر است و بدون آن بسیار مشکل است.

81-خوب درس دادن معیار نیست که به درد قبر و قیامت بخورد.

82-استاد ولایی حوزه ها باید زیاد شود.

83-زهد در علمای گذشته بیشتر بوده است.

84-برای ورود به وادی بدون استاد نمی شود

85-صاحب الذکر اجازه دارد هر عددی که مناسب دانست به طالب و قابل بگوید.

86-حکمت معرفت به حقایق اشیاء است.

87-از مدعیان و کسانی که در این راه دکانی باز می کنند باید پرهیز کرد.

********************************************

4-توحید

 

88-دائم در خدمت خدا باشید.

89-وقتی که اراده و عمل لله شد، فنای عبد تحقق می پذیرد.

90-با خدا رفیق شوید، نه اینکه او رفیق است بلکه شفیق هم می باشد.

91-کنه ذات حق تعالی ادراک نمیشود نه در دنیا و نه در آخرت.

92-تجلی ظهور حق در اشیاء و امکنه است و درجات مختلف دارد.

93-فنا: هیچ حول و قوه ای را از خود ندیدن، گویند.

94-قلب حرم خداست پس در حرم خدا غیر خدا را ساکن نکنید.

95-شما توکلتان باید به خدا قرص و محکم باشد. قلبت، توجهت یکجا باشد نه همه جا. فقط به خدا توجهت راست باشد، مستقیم باشد؛ صادق باشد، صادقانه!!

96-لباس همین بس است، تازه زیاد هم هست. من با مردم کار ندارم، با خدا کار دارم.

97-توجه تان به خدا بیشتر باشد.

98-هر مریض که می بینید متوجه خدا باشید. علاوه بر آن روزی نیم ساعت برای خودتان در شبانه روز ساکت باشید.

99-کسیکه حقایق را واقعاً دیده باشد، به مسائل صوری دل نمی بندد.

100-عمامه گذاشتن شرط دارد و آن اینکه دائم در حضور خدا باشید و غفلت نکنند چون عبد غفلت نکند، به مجاورت حق می رسد.

101-وجود مرض و فقر از حق است اما ماهیتش که اسباب باشد، از بنده است.

102-انسان در معرض بلا و امتحان است. فقط باید به خدا پناه ببرد.

103-تا سالک به توحید نرسد و فقط حق را به شهود نبیند، به زحمت می افتد.

104-با خدا دوست شوید (یا خیر حبیب و محبوب).

105-اهل علم دائم در حضور خدا باشند و غفلت نکنند.

106-وقتی عبد فانی فی الله می شود که کارهایش برای خدا شود و خودیت خود را نبیند.

 107-کنه وجودی صورت ندارد،ماهیت ندارد تا به عقل درک شود.

108- کنه وجود حق در غایت خفاء است.

109-هر وقت عبد تمام کارهایش برای خدا باشد،فانی فی الله می شود.

 

********************************************

 

 

5-نماز (نماز شب)

 

110-نماز شب بخوانید.

111-بعضی اعمال مانند نماز شب، مقام می آورد.

112-نماز شب رمز موفقیت است.

113-رمز موفقیت در نشستن با بزرگان و نماز شب است.

114-از آثار نماز شب نورانیت و روحانیت است.

115-هم ملک و هم جن مؤمن، مؤمنین را برای نماز شب بیدار می کنند.

116-قرآن زیاد خواندن، نماز شب و امثال اینها مقام می آورد.

117-به طلبه ها توصیه می فرمودند: نماز شب، تهجّد، بندگی.

118-نماز مانع امور دیگر است.(الصلوة تنهی عن الفحشا و المنکر)

119-(حیف است محب اهل بیت) نماز را تند بخواند و طمأنینه نداشته باشد.

120-در صحیفه اعمال به نحو نماز معمولی و رفع تکلیف نوشته می شود.

121-مقام محمود را به سبب نافله شب خداوند متذکر شده است.

********************************************

6-قرآن و توسل

 

122-ماه رمضان ماه خداست، خواندن قرآن تاکید شده است.

123-بهترین یاد خداوند قرآن خواندن است.

124-قرآن خواندن کلام حق است.

125-کاش بجای تدریس بعضی کتاب ها در جوانی قرآن می خواندم

126-با خواندن قرآن و هدیه به روح بزرگان و اهل معرفت با ایشان رفیق شوید.

127-نزدیکترین راه برای توسل این است که به دلت نگاه کنی ببینی با کدام یک از امامان انس بیشتری داری، دلت بیشتر پیش کدام یک از آنان میرود.

128-(با موالیان) رفیق شوید.

129-توسلات و هدیه زاد همیشگی است.

130-ذبح (قربانی) برای همه چیز خوب است.

131-در توسل به امام حسین (ع) قرآن می خواندم و به ساحتش هدیه می کردم.

132-انس با قرآن (داشته باشید).

********************************************

7-سالک و سلوک

 

133-هرچه می توانید روزه بگیرید، عزلت از مردم، کم خوابی، نماز شب ترک نشود، تهجّد داشته باشید، سجده یونسیه داشته باشید.

134-یک درس و بحث کافیست، بقیه اش عبادت کنید، بندگی، همین ذکر را بگویید. برای شما سیر برزخی می شود، خدا شاهد است، مداومت کنید،((و ادمتم ذکره)). متواضع بشوید. ((من تواضع الله رفع الله)). طلبه ها درسشان را بخوانند، از س..... به دور باشند. بندگی کنند، نماز شب را ترک نکنند، تهجّد ترک نشود.

135-دارنده طیّ الارض بعضی ها ملک یا جن که مسخر اوست اورا می برد.

136-تا کسی قوه اجتهاد پیدا نکند، به او اجازه اجتهاد نمی دهند و در سلوک هم به کسانی اجازه می دهند که قابلیت سلوک را داشته باشند.

137-سفر مرگ نزدیک است و من دست خالی هستم.

138-مرگ در پیش است و شوخی نیست.

139-معاشرت با زنان اجنبی در سلوک تأثیر سوء دارد.

140-معاشرت با علمای غیر عامل را باید ترک کرد.

141-شیطان چون بر آدم سجده نکرد بدبخت دو عالم شد.

142-سالک لازم است سجده را ترک نکند که سیره امامان و اولیاء بوده است.

143-حزن فرع و شعبه ای از تفکّر است.

144-زن و بچه که ملاصدرا نمی شود که هرچه گفته می شود تفهیم شود.

145-اخلاص شرط کمال است.

146-استجابت دعا و نجات مؤمنین از طرف خدا شامل گوینده آن می شود.

147-شیطان از سجده خوشش نمی آید. سالک لازم است آنرا ترک نکند.

148-علم و دانش به خدا نه افراط که غرور آورد و نه به حدّ تفریط که منجر به جهل شود، ضروریست.

149-کسی که هم خدا و هم خرما را بخواهد ترقی نمی کند.

150-شب زنده داری و سحرها بیدار بودن بهتر از وقت های دیگر است.

151-اهل عرفان متلوّن را نمی پذیرند.

152-قبض بهتر از بسط است. قبض داعی بر حرکت و دعاست و برکات دیگری هم دارد.

153-عرفان قطع از ماسوی الله (غیر خدا) است.

154-برای از بین بردن صفات رذیله، دو راه وجود دارد: یکی راه مجاهده  است و راه دوم محبت خدا.

155-بندگی خدا را کنید، ترک معصیت کنید.

156-تقوا، نه صورت تقوا بلکه حقیقت تقوا را داشته باشید.

157-همه استعداد دارند لکن توفیق الهی باید شامل حال شود.

158-خلاصه سلوک ترک ماسوی الله است.

159-ارتداد برای کسی است که این راه را رفته و برگشته است.

160-دفتر کهنه و اعمال گذشته را ورق نمی زنند که چه خرابی هایی دارند.

161-مراحل سیر و سلوک به سکوت، انقطاع از خلق و دوام به ذکر و بیداری شب بستگی دارد. با تخلیه، تحلیه و تجلیه هم می آید.

162-آنهایی که زحمت و ریاضت می کشند ولی ثمره خوبی بدست نمی یابند برای این است که شرایط در آنها جمع نیست.

163-مادر از پدر به انسان نزدیک تر است.

164-خواندن قرآن و ختم آن و بعضی سوره ها و آیات به اعداد معین لازمه ی راه است.

165-ماه رمضان ماه خداست. خواندن قرآن در آن ماه تأکید شده است.

166-افراد نا موفق یا با شرایط همراه نیستند یا تلون دارند که عرفا شخص متلون را نمی پذرند و یا ایشان حالت حضور ندارند.

167-اگر کسی به مطالب دنیوی دل بست عارف حقیقی نیست و فانی در حق نشده.

168-عرفا سالک متلون را نمی پذیرند.

169-با این در و آن در زدن به جایی نخواهید رسید.

170-مجذوب محو استاد(ومعشوق) می شود به حقیقت،آثار هم دارد.

171-بیداری سحر افضل از بیداری بین الطلوعین است.

172-برای سالک مبتدی ترک هر جیزی که جنبه بهیمی داشته باشد لازم است.

 

********************************************

8-ذکر (یونسیه _  نادعلی ، ...)

 

173-سجده یونسیه 400 مرتبه، کملّین 3000 مرتبه، راهی بعد از این نیست به خدا.

174-هر روز خواندن 1000 قل هو الله باعث تقرّب می شود. خیلی مؤثر است.

175-ذکر یونسیه بعد از نماز عشا تا آخر تاریکی شب اگر در سجده با شرایطش همراه باشد، تجرّد برزخی می آورد.

176-ذکر را با اخلاص گفتن مؤثّرتر است تا با قواعد انسان بخواهد موکّلی را بیابد.

177-استغفار برای ادای قرض خوب است.

178-تجرّد با مداومت ذکر یونسیه حاصل می شود.

179-من از ناد علی خیر زیاد دیدم.

180-لا اله الا الله برای نفی خواطر بسیار نافع است.

181-گفتن یک لا اله الا الله بهتر از دنیا و مافیها است.

182-با اهل ذکر که یاد خدا می کنند، حتی از مذاهب دیگر، ور نروید که اثر وضعی دارد.

183-نباید بیشتر از دستور استاد ذکر گفت و تجاوز کرد.

184-ذکر را با طرب باید گفت نه با کسالت.

185-همه اذکار برای خود موکل دارند و موکلین ذاکر را کمک و محافظت میکنند.

186-ذکر قلبی توجه و اثرش بیشتر از ذکر لفظی است.

187-همه اذکار، تروک در آنها دخیل است.

188-ادمان ذکر یونسیه باعث باز شدن چشم برزخی می شود.

189-اذکار و ادعیه با شرایط تأثیر دارد ولکن مراقبه از شرایط لازم سلوک است و حرف اول را میزند.

190-راه برای همگان باز است و راه گشایی با ذکر یونسیه بهتر است.

191-ختم ذکر یونسیه ختم همه ی عرفاست.

192-اهل ذکر از هر طائفه ای که باشند، نباید آنها را اذیت و آزار کرد که اثر سوء دارد.

193-تأثیر اذکار به کمالش که جمع شرایط را دارا باشد است.

194-اذکاری که تعدادش بسیار است، در زمانی شروع شود که قمر زائدالنور باشد. مانند شبهای نیمه ی ماه.

195-شروع ذکر از اذان صبح به بعد برای کسانی که ابتدای کارشان در سلوک است بهتر می باشد.

196-ذکر هر وقت گفته شود خوب است.

197-شرایط از زمان و مکان و اخلاص و مراقبه و مانند اینها جمع باشد در کمال آن (ذکر) مؤثّر است.

198-با مراقبه اثر اذکار زودتر ظاهر می شود.

199-یاد خدا و ادعیه شفا بخش است.

200-ذکر یونسیه برای دیدن حالات برزخی مؤثّر است.

201-ذکر یونسیه برای تقویت نفس و قلب و مکاشفات خوب است.

202-چیزی بهتر از ذکر یونسیه برای پیشرفت راه سراغ ندارم.

203-ذکر یونسه برای رفع حجب و نورانیت مؤثّر است.

204-تأثیر اذکار طبق روایات تا یک سال مثمر ثمر خواهد بود.

205-در روز بیشتر مشغول ذکر هستم، اما اذکاری که می گویم حروف شفاهی ندارد. قلبی به ذکر مشغول هستم.

206-هیچوقت مزاحم اهل ذکر نشوید ولو در دین و مذهب و طریقت دیگری باشند چون خداجویان همگی محترمند.

207-زیارت عاشورا سنگین است و برای بعضی حوائج مادی چوب دارد.

208-ذکر هو الحی برای تقویت روح و قلب خوب است.

209-آثار اذکار با مناهی و گاهی با مکروهی از بین می رود.

210-در همه ی اذکار، تروک در اکمال آن دخیل است.

211-ذکر الله اسم ذاتی است که جامع صفات کمالیه و جمالیه می باشد.

212-ذکر الله قلبی بی عدد گفته شود نافع است.

213-اوراد مختلف به خاطر موضوعات و اهداف مختلف گاهی دفع می شوند.

214-با مداومت بر سوره ی توحید یقین انسان زیاد می شود.

215-در شبهای قدر 1000 مرتبه سوره قدر برای روحانیت و معنویت خوب است.

216-تهلیل (لا اله الا الله) برای درمان حدیث نفس خوب است.

********************************************

9-مراقبه

 

217-برای تمرکز قوای فکری بستن چشم خوب است. برای آنکه چشم باز است، ذهن مشغول می گردد.

218-از علمی که غرور بیاورد دوری باید کرد.

219-مراقبه نفس از واجبات است.

220-نفی خواطر با ذکر و فکر باید باشد تا شیطان نفوذ نکند.

221-اذکار و ادعیه با شرایط تأثیر می گذارد و مراقبه شرط اول از شرایط لازم است.

222-اعراض از خلق و دوری از اشتغالات در ایام مجاهدت لازم است.

223-مراقبه کامل و ریاضات مشروعه موجب ظهور معاینات و مکاشفات می شود.

224-افراط و زیاده روی در مصرف سهم امام سبب ابتلائات است.

225-اینهایی که چشم به اشیاء مردم از قبیل انگشتر و تسبیح و دیگر لوازم دارند، آدمهای خوبی نیستند و این کار بسیار بدیست.

226-ترک واجب و عمل به محرّم از کمال هر چیزی می کاهد.

227-هرچه انسان از اهل منصب دور باشد بهتر است.

228-(اخبار) جزئی غیر سلوکی هم برای سالک بسیار است.

229-اهل دانش چون سهم امام را می خورند و حق آن را به جا نمی آورند، به دنیا روی می آورند.

230-چون صدق رفته، برکت را هم برده است.

231-از بی تقوایی بپرهیزید،مراقبه داشته باشید.

********************************************

10-مجاهده و استقامت

 

232-کی می شود بحث طلب و اراده پیش بیاید.

233-با تنبلی کسی به جایی نمی رسد.

234-با زحمت می شود به مقامی رسید.

235-با ریاضات مشروعه، مکاشفات و معاینات ظهور می یابد.

236-ما باید لیاقت پیدا کنیم که به مقام برسیم.

237-مؤمنی که مخلص باشد، با صفت استقامت، ملکه بر او نازل می شود.

238-بزرگان اخلاق و عرفان همه رفتند. شما زحمت بکشید و جای آنها را پر کنید.

239-بهترین طریق مجاهدت نفس آن است که با ذکر دائم وسرّ مراقبه همراه باشد.

240-با زحمت و استقامت می توان به جایی رسید.

241-باید مجاهدت کرد و با تنبلی کسی به جایی نمی رسد.

********************************************

11-نفس _ قلب _ روح

 

242-وقتی انسان از مال دنیا گذشته باشد، دلیلِ آن است که از نفس می تواند بگذرد.

243-سرّ آخرین مرحله ی معنوی نفس انسانی است.

244-تا نفس، مطمئنه نشده است میترسد.

245-خیلی مهم است که به نفس بها داده نشود.

246-جای ظهور الهام، قلب و صدر است.

247-ظهور در همه اعیان ممکنه از ذات و صفات است.

248-سعید در مکنون ذاتش  سعید است نه بعداً.

249-روح و نفس و قلب به یک چیز اشاره دارد و در مراتب و ظهورات اسم میگیرند.

250-آنجا (افراد در بهشت برزخی) به حقایق ملکوتی متنعّم هستند.

********************************************

12-حال و مقام

 

251-حالات اگر ملکه نشود به اندک غفلتی از بین می روند.

252-سهو که بیداری است بهتر از سکر است.

253-اگر صفتی یا حالی ملکه شده باشد، میماند.

254-درون صفت رضا تسلیم خوابیده است.

255-دارنده اسم اعظم در مقامی است که توجه می کند و اثر می نماید.

256-اسم اعظم دارای مراتب مختلفی است.

257-دارنده موت اختیاری دارای مقامی بس بلند است.

258-اسم اعظم به حرف و کتاب نیست. بلکه دادنی است، به کسی که قابل باشد.

259-ملکوت هر چیزی روحانیت و باطن آن چیز است که لطافت دارد و جنبه مادی ندارد.

260-ثمره علوم در برزخ ظاهر میشود.

261-خلسه لازمه اش آن است که از نوع تعین وتقید ذهن را خالی کنید.

********************************************

13-اطعمه و اغذیه

 

262-وقتی که انسان طبق دعوت برای صرف ناهار یا شام به منزل کسی می رود، اگر غذا از روی محبّت پخته باشند، اشتها را بر می انگیزد و هیچ سنگینی ندارد.

263-چون شخص به ذکر و ریاضت می افتد، نورانیت پیدا می کند. تا صفت ملکه نشده از خوردن گوشت گاو و پنیر و ... چشم برزخی بسته می شود.

264-رعایت اغذیه روحانی همیشگی و تأثیر آن هم همیشگی است.

265-انسان حیوانی (ناطق) است.اگر انسانی پی در پی  حیوانی بخورد چه میشود؟!

266-دوری از غذاهای لذیذ برای تهذیب نفس بهتر است.

267-غذای طلبگی موضوعیت دارد. جوری که بهترین آبگوشت در خانه درست کنند مانند غذای طلبگی حجره نمیشود.

********************************************

14-کشف و کرامات _ تسخیرات

 

268-گاهی به صورت الهام به دل تفهیم می شود.

269-اینها (کشف و کرامات) چیز مهمی نیست، چشمتان را نگیرد.

270-دنبال این حرفها (کشف و کرامات) نروید، دنبال خدا بروید.

271- وقتی روشن شد، کشف برایش حاصل میشود. به نحو لزوم و التزام.

272-مکاشفات از صفای باطن بر می خیزد.

273-ملائکه انواع و اقسام دارند و ظهورات آنها مختلف است.

274-تسخیرات و امثال آن نکبت آور است.

275-داشتن تقوا، مؤثّر در فوق العادگی انسان است نه دانستن علوم غریبه.

276-افرادی که در علوم غریبه مانند آفاق و سحر و رمل و ... کار می کنند، کارشان گرفتاری دارد.

277-از اعمالی که جنبه تسخیر جن و امثال اینها را دارد، پرهیز باید کرد.

278-ما ارواح را در قالب مثال،نه حقیقت آن را می بینیم.

 

 

کشمیری

 ناگفته هایی از آیت الله کشمیری جستجو 
1- .زیارت استاد به مشهد مقدس
نامه ای را مرحوم عارف بالله سید هاشم حداد برای آیه الله سید محمدحسین طهرانی می نویسد و چنین می نگارد: 
«ثمّ یتوجّه الیکم السّید الجلیل العلامه السید عبدالکریم حفظه الله، الامل ان تتوجهوا الیه فأنّه اهل لذلک.» (مطلع انوار 2/144) «به سوی شما (ایران) می آید سید جلیل علامه سید عبدالکریم که خداوند ایشان را حفظ کند امید است به او توجه کنید که او اهلیت برای توجه کردن به او دارد.»
نامه دیگری که به خط آقای حدّاد نیست برای آقا سید محمد حسین تهرانی نوشته شده که متن آن به این صورت است:  «چون حضرت آقای جلیل القدر و سیّد رأس الفخر آقای آسید عبدالکریم کشمیری به مشورت آقای حدّاد عازم و متوجّه ارض اقدس (رضوی) می باشند و چون ایشان با حضرت آقای حدّاد مأنوس بوده اند ... به دستور ایشان (حدّاد) نامه نوشته شد.» (مطلع انوار 2/141)   2-   24000 حیّ قیّوم
یکی از تلامذه نقل کردند: جلسه اول که در قبرستان نو خدمت استاد رسیدم عرض کردم چه ذکری بگویم؟ فرمودند:" یاحیّ یاقیّوم" ، پرسیدم: چند تا بگویم؟ فرمودند: نصف من بگو 12000، پس معلوم شد که ایشان 24000 یاحیّ یاقیّوم می گویند.
  3.رعایت ادب
 آقای کشمیری فرمودند: در صحن امیرالمؤمنین (ع) در رواق حیاط نشسته بودم، یک پاکت سیگار جلوی من بود. عربی گفت: یکی از سیگارها را بردارم، با دست اشاره کردم بردار، بعد از اینکه برداشت پو ل قابل توجهی جای سیگار گذاشت و رفت. استاد فرمودند: فهمیدم که او می خواسته پولها را به من بدهد ولی با رعایت ادب دادند، سیگار گرفت و مبلغ زیادی آنجا گذاشت.
  4.مقدمات دیدن امام زمان (ع)
یکی از علمای اخلاق ایران برای استاد نقل کردند: در مشهد در قسمت بالا سر حضرت مشغول زیارت جامعه بودم شخصی آمد و حرفهای خیلی خوبی می زد و سنخیّت داشت سپس رفت، آمدم در رواق سیّدی دیدم که عمامه عجیب و قیافه خاصی داشت و به من نگاه می کرد (احتمالاً مکاشفه بوده) به ذهنم آمد که این حضرت بقیه الله نیست نگاه کردم و دیدم خبری نیست. استاد فرمود: رؤیت امام زمان یک مقدماتی می خواهد و همینطوری امکان پذیر نیست. اولی حضرت خضر (یا یکی از اولیاء) بوده است.
  5.پنیر کوپنی آوردند
 اوایل انقلاب بعضی خوراکی ها مانند پنیر، روغن، قند، برنج و مانند اینها کوپنی شده بود و استاد هیچ اطلاعی از این نوع مسائل نداشتند و اصلاً اهل خرید نبودند تا آگاهی از کوپن داشته باشند. یک نفر از اهل دانش روزی منزل استاد آمد به عنوان زیارت و اینکه از استاد استفاده ببرد. ایشان ساکت بود و آن اهل دانش گفت: پنیر کوپنی فلان دکان آوردند و برنج کوپنی در فلان خیابان و دکان بقالّی آوردند. استاد که هیچ از مسائل کوپنی اطلاعی نداشتند در سکوت بودند مقداری که آن شخص نشست رو به استاد کرد و گفت: آقا استفاده کردیم و بعد از منزل خارج شد.
  6.فرزندان استاد  1- سید محمود 2- اشرف السادات 3- بهجت السادات 4- اقدس السادات 5- زهراء السادات 6- سید علی 7- سید حسن     7.نتیجه نارضایتی
 شبی با یک نفر از تلامذه در تهران، منزل یکی از ارادتمندان استاد بودیم. میزبان از زیارت خانه خدا برگشته بود و مهمانی چند هم داشت اما استاد حالِ شلوغی را نداشت و فرمود: جای خلوتی برویم. میزبان در حیاط منزل فرشی انداخت و از ایشان پذیرایی مختصری شد. قبل از شام خوردن بود که صحبت از اهل دانشی که نسبت نزدیک با استاد داشت شد. فرمودند: ایشان مرا خیلی اذیت کردند و از آن شخص ناراضی بودند.                                                                                                                  13 سال پس از فوت استادبه نقل صحیح از اقوام آن اهل دانش ،شنیدم با داشتن داماد و عروس و نوه ، همسر دیگری گرفت و زوجه اش قریب 6- 5 سال از او جدا زندگی می کند و یکی از دامادهای این شخص هم دخترش را طلاق داد. این است نتیجه نارضایتی اولیاء از افراد.
  8.این بزرگ می شود
یکی از صبیه های استاد فرمود: من 8 ساله بودم دیدم نوری در صورتم آمد به علی ملّا گفتم: ملّا خدا را دیدم. گفت: یعنی چه؟ گفتم: قسم می خورم که خدا را دیدم. نوری در صورتم آمد. علی ملّا مرا پیش پدرم برد. پدرم گفت: این حرفی که می زند درست می گوید. این بزرگ می شود هرچه می بیند و می گوید و خواب ببیند درست می شود. ولی استاد مرا از گفتن و گرفتن استخاره نهی کرد.  و الان ایشان بعد از وفات استاد به استخاره گرفتن شهرت دارد و محل مراجعه دیگران شده است و یکی از استخاره های ایشان سه تا سه تا می گیرد که فرمود: این را استاد در قرآنی در عراق برایم نوشته بود.
  9.از ازدواج ناراضی بود
از یکی از محارم استاد درباره ازدواج ایشان که بعدها به طلاق انجامید سؤال شد آیا استاد از اول راضی بودند؟ فرمود: پانزده ساله بودم که عمویم بچه نداشت و به پدرم فشار آوردند که من بچه ندارم و همسرم خواهرزاده ای دارد با این دختر ازدواج کند و پدرم قبول نمی کرد و مادرم هم تا آخر قبول نکرد. عمویم بسیار اصرار کرد که من از تو یک چیز خواستم رد می کنی؟! پدرم دلش سوخت که بچه ندارد مجبور شد و به روی دربایستی قرار گرفت و بعداز سالها که بچه ها بزرگ شدند از شوهرم جدا شدم چون مرد مناسبی برای زندگی نبود.
  10.میل به چایی
صبیه استاد فرمود: پدرم چای و قهوه و سیگار مصرف می کردند لذا کم خوراک بودند. یک وقتی از نجف به کربلا منزل ما آمدند و برایشان چایی آوردم دومی را که آوردم فرمودند: دیگر بس است چون سی وسه  تا استکان (کوچک) چایی (تا این زمان) خوردم. گفتم: خاک بر سرم چطور این همه چایی خوردید؟!
  11.دزد چوبش را خورد
وقتی رفتم منزل استاد، فرمودند: دزدی تسبیح و ساعت و انگشتر و وسایل موروثی و هدیه ای از بزرگان و اساتید که نزد ما بود را دزدید. استاد دزد را می شناخت اما ابراز نمی کرد. استاد به بنده گفتند : دزد یکی از اقوام ، جوانِ دست درازِ زن داری است که  از عراق آمده و ساکن قم می باشد. البته وی چوبش را خورد و از کار دزدی اش پشیمان شد.
  12.خاک کربلا استاد می فرمود: هرکس نیم وجب خاک و زمینی در کربلا داشته باشد یک قصر بزرگی در بهشت دارد. 13.شیطانی در خانه
هنگامی که استاد در نجف بودند می فرمودند: زمانی می آید که هر خانه ای یک شیطان در آن است. صبیه استاد می گوید: ما باورمان نمی شد، یعنی چه. الان می بینیم که مانند ماهواره و ... همان شیطانها هستند.
  14.مسجد کوفه
استاد در نجف می فرمود: روزی می آید که مسجد کوفه را می زنند و خراب می شود؛ یک دیوار مسجد کوفه خراب می شود. چند سال قبل این اتفاق افتاد و دیوار افتاد.
  15.امیرالمؤمنین (ع) اذیت می شود
استاد می فرمود: امیرالمؤمنین (ع) اذیت می شود؛ یک اذیت بزرگ به امیرالمؤمنین (ع) می رسانند، کفر می شود. صبیه استاد فرمودند: بمبی که قبلاً گذاشته بودند (نزدیک حرم و عده ای کشته شدند). 16.پیوستگی وادی السلام و کربلا
استاد می فرمود: وادی السلام با وادی کربلا به همدیگر می رسد. سالهای قبل یک وادی درست کردند برای کشته شدگان جنگ ایران و عراق که این وادی السلام کربلا با یک خیابان دو طرفه به وادی السلام نجف وصل شده است.
  17.خیابانی در وسط وادی السلام نجف
وقتی استاد ایران آمدند بعد از چند سال به او خبر دادند که حکومت بعثی ، وسط وادی السلام نجف خیابان انداخته و قبور زیادی آثارشان از بین رفته است استاد فرمود: قبر آقای قاضی کجا قرار گرفته؟ گفتند: بسیار فاصله دارد و از اینکه قبرآقای قاضی خیابان نشده بودشکر کردند.
 
18.خانه­های کوفه و نجف استاد در نجف می فرمودند: روزی می آید که کوفه و نجف خانه هایشان به هم وصل می شود ؛ امروزه همینطور شده است.   19.جنگ استاد می فرمود: روزی می آید که جنگ می شود و خیلی خون ریخته می شود؛ این گفته در جنگ ایران و عراق بوقوع پیوست.   20.تعبیر خواب
وقتی استاد می خواستند از نجف به ایران بیایند بزرگان از حکومتِ صدامی آمدند نزد ایشان و گفتند: شما چرا می روید؟ کسی شما را اذیت کرده است؟ فرمود: من اینجا حالم خوب است اما پسرم به ایران رفت می خواهم بروم. یکی از آنها گفت: خوابی دیدم. فرمود: چه خوابی؟ گفت: در آسمان دیدم که یک شمشیری مال حضرت علی (ع) است دو شاخه ذوالفقار دارد. فرمود: "جاء الحق و زهق الباطل ان الباطل کان زهوقاً " می دانی یعنی چه؟ این بلای صدام است. شمشیر علی می زند، حال چه وقت می شود نمی دانم، امّا می زند. اطرافیان استاد گفتند: الان ایشان را دستگیر می کنند.
  21.اسم من زهرا است
خداوند بعد از فرزند بزرگ استاد آقاسید محمود، چهار دختر به استاد عنایت کردند. چون خبر ولادت دختر چهارم را به استاد دادند فرمود: خدا را شکر اما در دلش اذیت شده بود که باز هم دختر است یعنی خطور کرده بود. استاد در خواب دیدند حضرت ایستاده است و مشغول وضو است و ایشان هم وضو می گیرد. پس سلام کرد، حضرت زهرا جواب ندادند. علت را پرسید، حضرت فرمود: من به شما دختر دادم اسم من زهرا (و اسم او زهراست) چطور اذیت شدی؟ صبح که شد استاد رفت حرم امیرالمؤمنین (ع) و بعد از آن رفت یک آینه کوچک و پارچه ای خرید آورد منزل و دیگر این دختر را دوست داشت و دعوایش نمی کرد.
  22.این آقا چه کاره است؟
سه نفر خدمت استاد بودند که شخصی منزل استاد آمد و سلام کرد و ایشان فقط جواب سلام را داد اما هیچ توجه و نگاهی به او نمی کرد و حرفی با او نزد. وقتی رفت مرحوم شیخ هادی مروی پرسید: آقا من توقع نداشتم شما با این آقا هیچ حرفی نزنید؟ استاد فرمود: من به شما چیزی نمی گویم، شما بروید بپرسید این آدم کیست؟ من نمی توانم بگویم. نمی توانم به چشمش نگاه کنم نمی توانم با او حرف بزنم. شما بروید بپرسید این آقا چکاره است؟ بعد از آن، تحقیق کردند دیدند این شخص خیلی وضعش خراب است.
  23.مداومت بر ذکر
یکی از صبیّه های استاد فرمودند: پدرم همیشه ذکر می گفت، درخیابان آیت الکرسی می خواند به گونه ای که از سر خیابان همسایه ها می فهمیدند. من می گفتم خدایا چقدر پدرم ذکر می گوید، ما گیج می شدیم، دائم در منزل ذکر می گفت.
  24.آینده پسرم
و باز ایشان فرمودند: پدرم مرا دوست می داشت به مادرم می گفت بگذارید خودش و بچه هایش بیایند و شلوغ هم کنند عیبی ندارد با بچه هایش مراعات کن. یک روز پدرم به پسر کوچکم سیدحسین نگاه کرد من داشتم شیر درست می کردم، دیدم یک نگاهی به این پسرم کرد. گفتم: خدایا چه شده اتفاقی افتاده که پدرم اینطور او را نگاه می کند. پس به من فرمود: چیزی به تو بگویم قدرش را بدان او یک پسر مظلوم، با خدا و با ایمان می شود. جایش در بهشت است، خیلی مواظبش باش!! بله پسرم الان در حرم امام حسین خادم است و شخصی آرام و بی سروصدا و باخداست از بچگی روزه می گرفت. از رفتن به جنگ عراق با ایران طفره می رفت و می گفت اگر بمیرم به کسی تیر نمی زنم چند بار صدامیان آمدند و او را گرفتند، فرار کرد. او دارای زن و فرزند است و به فرموده پدرم عاقبتش خوب است.
  25.شال استاد آتش نگرفت
صبیه استاد فرمود: ماه محرم بود و ما مجلس روضه رفته بودیم، وقتی برگشتیم همه ما چادرهایمان را در اتاق دیگر آویزان کرده بودیم و من و فرزند دوساله ام نزد پدرم نشسته بودیم که ناگهان دیدیم از اتاق دود می آید. شالی که پدرم به کمرش می بست در چمدانی در اتاق بود. بر اثر آتش اتاق سیاه شد و همه چیزسوخت. رختخواب و چادر و همه چیز سوخت (تا آتش نشانی آمد و آتش را خاموش کرد).
مردم جیغ می زدند و صلوات می فرستادند چون شال پدرم نسوخت و آنرا بعنوان تبرّک گرفتند تکه تکه کردند بردند. چمدانی که درونش شال پدرم بود را گرفتند روی سرشان گذاشتند و می گفتند چه معجزه ای که همه چیز سوخت مگر شال ایشان، مردم متعجّب شده بودند. پدرم می گفت: چرا شالم را تکّه تکّه کردند و بردند؟
  26.سادگی زندگی
صبیه استاد گفت: پدرم ساده بود همیشه به مادرم (در نجف) می فرمود: باید در اتاقم گلیم باشد نه فرش، مادرم می گفت: عیب است. می فرمود: من سادگی را می خواهم مادرم می گفت: مردم خانه مان می آیند ولی ایشان قبول نمی کرد. می فرمود: منزل باید ساده باشد.
  27.تابلوی طلائی رنگ
وقتی استاد در نجف زندگی می کردند همسر ایشان به ایران آمده بودند و در برگشت تابلویی را آوردند که رنگ طلائی داشت. وقتی استاد آمدند در اطاق و تابلو را دیدند فرمودند: طلا می گذاری این را بردار. هرچه همسرشان می گفت: این طلا نیست رنگش همانند طلا است قبول نمی کرد و می فرمود: این را بردار، چون دوست داشت منزل ساده ساده باشد.
  28.یخچال
در نجف مردم یخچال می خریدند و توی خانه هایشان بود و آب سرد می خوردند. استاد حاضر نمی شد یخچال خریده شود، به همسرش می فرمود:مردم ازگرسنگی می میرند،یخچال بخریم. از قضا همسرشان یواشکی یخچالی خرید ودر اتاقی گذاشت که استاد متوجه نشود. روزی پرسید : این آب سرد را از کجا آوردی؟ گفت: از یخ است. روزی استاد فرمود: درِ این اطاق را باز کنید و ببینم تویش چیست و الّا در را می شکنم. چون در اطاق را باز کردند ویخچال را دیدند فرمودند: تو یخچال به خانه می آوری ودرحالیکه مردم از گرسنگی می میرند؟
  29.عکس سوخت
 یکی از صبیه های استاد می خواست از استاد عکس بگیرد ایشان قبول نمی کرد. یک روز در صحن کربلا استاد نماز می خواندند صبیه استاد از دور عکسی از ایشان گرفت بعد متوجه شد که به خاطر نارضایتی پدر عکس سوخت و صبیه گریه کرد.
  30.تلویزیون سوخت
استاد از نجف رفتند به بغداد منزل یکی از اقوام. جوان در منزل می خواست تلویزیون روشن کند مادرش به او می گفت: اگر آقای کشمیری ببیند تلویزیون می سوزد. جوان سمج بود و می گفت: می خواهم ببینم و تجربه کنم که این راست است که تلویزیون می سوزد؟ و حرف مادر را گوش نکرد و تلویزیون را روشن کرد. استاد سؤال کردند این چیست؟ گفتند: تلویزیون، فرمود: تلویزیون چیست؟ گفتند: همه چیز در آن دیده می شود (آنهم برنامه های زمان صدام و بعثی ها) ایشان ناراحت شدند و سر را به پایین آوردند. بعد تلویزیون سوخت. جوان افتاد روی پای استاد و پای ایشان را می بوسید و می گفت: می خواستم بفهمم اینکه می گویند اولیاء قدرت دارنددرست است ؟! و از آن روز، از این رو به آن رو شدند.                                                                توضیح آنکه استاد، مادر و خواهر و برادرش در بغداد بودند. ایشان برای صله رحم به بغداد مسافرت می کردند.
  31.شوخ طبعی استاد
وقتی استاد از حرم نجف آمدند، مادرشان که حدود هفتادوپنج سال داشت را دیدند که صورتش باز است. فرمود: چرا صورتت باز است ؟گفتند: پیرزنم خودش باز می شود. فرمود: می خواهی چشمت معلوم گردد و دیگران نگاهت کنند و بگویند این پیرزن جوان بود چقدر خوشگل بود اگر خواستی، نیمه صورت، یک چشمت معلوم باشد!!
  32.از متاع بازار خبری نداشت
صبیّه استاد گفت: شب جمعه ای پدرم از نجف به کربلا آمدند و به من سر زدند. رفت دکان عطاری شکر بخرد، پول را بلد نبود. مقداری پول به عطار داد و یک کیلو شکر خرید. همینطور ایستاده بوده، چون از متاع بازار خبر نداشت، عطار به او گفت: دیگر چه می خواهید؟ فرمود: بقیه پول را می خواهم. عطار خجالت کشید به او بگوید پول بقیه ای ندارد. آن بقّال ما را می شناخت به من گفت من از پدرتان خجالت کشیدم، چه آقایی دارید.
  33.امیرالمؤمنین (ع) خانه شما آمد
صبیه استاد فرمود: شبی پدرم در کربلا به خانه مان آمد صبح همه زنهای همسایه به من گفتند: دیشب امیرالمؤمنین (ع) خانه شما بود. گفتم: نه پدرم بود. گفتند: چه نوری داشت مدام ذکر می گفت. گفتم: پدرم همینطور است راه می رود یاسین و آیت الکرسی می خواند.
  34.اذکار قبل از طلوع آفتاب
صبیه استاد فرمود: این اذکار از پدرم بعد از نماز صبح وقبل از طلوع آفتاب می باشد. 100 مرتبه استغفار، 100 مرتبه صلوات، 100 مرتبه "لااله الّا هو الحق المبین" ، 70 بار "یا فتّاح" ، 70 بار "یاحیّ یاقیّوم" ، "لااله الّاانت سبحانک انّی کنت من الظّالمین" ، 3 مرتبه "رب اشرح لی صدری و یسّرلی امری واحلل عقده من لسانی یفقهوا قولی" ، "یاحیّ لااله الّاانت یاحیّ قبل کلّ حیّ یاحیّ بعد کلّ حیّ" ، 3 مرتبه" بسم الله الرحمن الرحیم قل اللهم مالک الملک تؤتی الملک من تشاء و تنزع المک ممّن تشاء و تعزّ من تشاء و تذلّ من تشاء بیدک الخیر إنک علی کل شیء قدیر" (آل عمران: 26) "یاهو یا من هو یا من لیس الا هو صل علی محمدوآل محمد" ، "یامن یکفی کل شی ولایکفی کل شی رب لاتذرنی فردا انی عاجزا ذلیلا ربنا انزل علینا مائده من السماء لتکون لنا عیدا" .
  35.اذکار شب جمعه
2- و برای شب جمعه فرمودند : "لااله الّاالله و من کل همّ و غمّ ماشاء الله و لکل نعمة الحمد لله و لکل رخاء شکراً لله"                         و همچنین 10 مرتبه "یا دائم الفضل علی البریّة یا باسط الیدین بالعطیّة یا صاحب المواهب السنیّة صل علی محمّد و آله خیر الوری سجیّة واغفر لنا یا ذالعُلی فی هذه العشیّة" .
  36.اذکار شب قبل از خواب
3- قبل از خواب فرمودند: آیه الکرسی، سوره حمد، سوره توحید، سوره فیل، سوره همزه، سوره زلزله. "یا من یکفی کل شی و لا یکفی کل شی" ،  "رب لا تذرنی فرداً إنّی عاجزاً ذلیلاً " ، " ربنا انزل علینا مائده من السماء لتکون لنا عیداً "، "یا هو یا من هو یا من لیس الّا هو صل علی محمد و آل محمد".
  37.روز جمعه فرمودند: روز جمعه برای رزق 200 مرتبه یا غنیّ یا مغنی. (الغنی المغنی)   38.شرح احوال آقای کشمیری
همسر آقای کشمیری در تاریخ 29 بهمن فرمودند: در نجف وضع زندگی از نظر اقتصادی ضعیف بود .اول ازدواج بالاخانه خانه پدرش زندگی می کردیم آن خانه پرجمعیت بود. بعد پدرم از شیراز پول فرستاد و خانه ای خریدیم.                                           از دکان و مغازه ها قرض می گرفتیم و سر ماه از شهریه آقا قرض را به دکان دار ادا می کردیم و شهریه هم کم بود. حاج نصرالله خلخالی که نماینده مراجع بود می گفت اگر احتیاجی برای چیزی شدبه ما بگویید. آقا به کسی رو نمی زد.
  39.عاشق نجف
وقتی استاد از نجف به ایران آمدند ملاقاتی با امام خمینی داشتند در این ملاقات مطالبی گفته شد از جمله امام خمینی فرمود: شما مسجد، درس و مدرسه هرچه می خواهید دستور می دهم برایتان مهیا کنند استاد در جواب گفتند: من می خواهم بروم نجف کاری به این مسائل ندارم.
  40.حاج آقا مصطفی
حاج آقا مصطفی جهت تعلق خاطری که به مسائل معنوی و عرفانی داشت با افرادی که داعیه این امور داشتند نشست و برخاست می کرد. یکی از این افراد شخصی به نام مجلسی بود که مقیم کاظمین بوده و ظاهری صوفیانه داشت که حاج آقا مصطفی نزد وی می رفت و سه شبانه روز پیشش بود. یکی دیگر از این افراد آقای کشمیری بود که فردی ظاهرالصلاح به اصطلاح اهل سیر و سلوک و عرفان و معنویات به شمار می آمد اگر چه حاج آقا مصطفی از این افراد خوشش می آمد و به دیدارشان می رفت منتهی به جهت شخصیت کتوم و تودار ایشان من نتوانستم پی ببرم که به قصد آموختن و یادگیری نزدشان می رفت یا مقاصد دیگری داشت.(صفحه 146- 147 مرکز اسناد انقلاب اسلامی)
  41.بی توجهی استاد به دنیا
در بی توجهی استاد به دنیا همسر محترمه ایشان فرمودند:                                                                                       الف)وقتی خرید یک خط تلفن برای منزل احتیاج بود به آقا می گفتم،ایشان موافقت نمی کرد.گفتم:از خارج شهر زنگ می زنند،باید بروم خانه همسایه؛ ایشان قبول نکردند.من یواشکی تلفن خریدم،بعدها ایشان متوجه شدند.
ب)وقتی به آقا گفتم:زمستان سرما است باچراغ علاءالدین نفتی، گرم نمی شویم،می خواهیم گاز کشی کنیم تا راحت باشیم؛فرمود: نه!! ولی من گاز کشی کردم،بعد از یک سال ایشان متوجه گاز کشی منزل شدند.
  42.کوچه
استاد در نجف توی کوچه می رفتند.بچه ای مشغول بازی بود وچیزی به طرف ایشان پرت کردوبه ایشان اصابت کرد.مادر بچه آن جا بود.استاد فرمود:من ناراحت شدم وبه مادرش گفتم:مواظب بچه ات باش، مادرش خندیدوگفت :همین که هست. به خانه برگشتم.لحظاتی بعد سرو صدای گریه شنیدم.پرسیدم چیست؟گفتند یک کامیون روی بچه رفته و او را کشته است. یکی از نزدیکانم به من گفت:مردم کرامت دارند مریض شفا می دهند. تو ناراحت می شوی که این اتفاق بیفتد؟ علت را از استاد جویا شدند فرمود:من از بچگی اینطور بودم که کسی مرا اذیت می کرد نتیجه اش را می دید.
  43.مجنون
استاد فرمودند:یک دعوای خانوادگی در نجف شده بود.مرا برای وساطت آنجا بردند. چون به خانه رفتم و نشستم غذا و وسایل پذیرایی آوردند.من به آنها گفتم:نمی خورم. صاحب خانه گفت:چرا؟ گفتم :من برای این قضیه آمدم که شما با فلانی آشتی کنید و رفع کدورت بشود.اگر این مساله انجام شود غذا می خورم.آنها گفتند:آشتی وصلح می کنیم و قول دادند.غذا خوردم واز خانه بیرون آمدم. بعد متوجه شدم آن شخص زیر قولش زده است.زمانی در حرم برای استخاره نزدم آمد. به او گفتم:برای چه زیر قولت زدی؟آن شخص جواب ناصوابی به من داد.دیدم حرف زدن فایده ای ندارد .به او گفتم:بیشتر از چه چیزی میترسی؟ گفت: ازجنون.گفتم:همان شود. یک دفعه عقل از سرش پرید ودیوانه شد.                                                                                                         ازاستاد پرسیده شد این قضیه از چه کاربردی بود که فرمودید شد؟فرمود:حالی بر من آمد و این کار به فعل حق انجام گرفت.
  44.گریه تاسف
استاد فرمودند:در نجف عالمی بسیار بزرگ بود که با ما نسبت نزدیک داشت.او دارای پسرانی بود که یکی ازآنها با پدرش مخالف بودوگاهی در جمع حرفهای ناصوابی به پدرش می گفت.وقتی این پسر می خواست فوت کند خیلی گریه می کرد. به او گفتند برای چه چیزی گریه می کنی؟می گفت: "انما یخشی الله من عباده العلما" از بندگان خدا تنها دانایان از خداوند هراس دارند.(فاطر:28) کنایه از این که من عالم شدم و چه اشتباهاتی نسبت به پدر روحانی خود کردم. وبه کار خودش تاسف می خورد ولی افسوس که آنوقت تاسف فایده ای نداشت.
  45.نا صواب
اینکه از بعضی در یکی از همایش های شیراز(سالن سینا و صدرا،اردیبهشت 91) نقل شده است که آیت الله بهجت روزی صبحانه منزل آیت الله کشمیری رفتند و به همسر ایشان فرمودند:حضرت معصومه از شما گله دارد که 3 ماه به حرم نرفتید و بعد از اینکه از منزل استاد رفتند؛آیت الله کشمیری فرمودند:منظور ایشان من هم بودم.در طی تماس تلفنی با همسر استاد،ایشان این مطلب را نا درست اعلام داشتند.
  46.آقا ناراحت شد
روزی حضرت استاد نشسته بودندو یک مرتبه فرمودند:فلانی (اسم شخص را بردند)خدا بگویم چه کارت کند.                        توضیح آنکه : این شخص از محبین استاد بوده وبه منزل ایشان رفت و آمد می نمود و سمتی هم داشت.گاه گاهی برخی اهل منصب که دارای نفوس سنگین بودند و خواسته های مجازی داشتند را به عنوان زیارت خدمت استاد آورده وبرای ایشان مزاحمت ایجاد می نمود.
  47.دستور تشرف
استاد در نجف به سیدی از اهل علم برای تشرّف خدمت امام زمان (عج)این دستور را فرمودند :                                       زیارت آل یاسین نسخه شیخ محمد بن جعفر مشهدی متوفی 595در کتاب مزار کبیر که قبل از خواندن 12رکعت نماز(6نماز 2رکعتی)وبعد صلوات دارد را یک اربعین بخواند. ابتدای زیارت آل یاسین این است :                                                        "سلام علی آل یاسین ذلک هو الفضل المبین"وآخرش نیزاین است: "معک معک معک سمعی و رضایی"                                 توضیح آنکه: این زیارت با 12 رکعت نماز و صلوات را بنده صداقت در سال 1388 ترجمه کردم و توسط انتشارات رازبان چاپ گردید.
  48.لطیف گفته
جوان عربی در لباس روحانیت نزد استاد آمدند و از جمله حرفهای ایشان این بود که خدمت آیت الله بهجت رفته از من پرسیدند:درس چه می خوانی؟ عرض کردم مقدمات(یعنی کتاب جامع المقدمات) فرمودند:بر توباد بر مؤخّرات. استاد چون این جواب را شنیدندفرمودند:لطیف گفته است.
 
49 - انگشتر
از ذوقیاتی که استاد داشتند ؛ دربارۀ خواص انگشتر بود ، بدون آنکه نزد کسی آنرا فرا گرفته باشند ، در شناخت انگشتر از نظر ظاهری و خواص باطنی احاطه داشتند ؛ تا جایی که در نجف اشرف میان دو انگشتر فروش ، اختلاف در تمییز نوع و جنس و قیمت می شد ، برای تشخیص به ایشان مراجعه می شد و رأی به صواب می دادند . البته بُعدی هم ندارد که بعضی از اسماء الهی در خواص معادن و کوه ها و سنگ ها را همانطور که حضرت آدم (ع) دارا بودند ؛ به ایشان هم عطا شده بود .
 
50 – معزول شد
شخصی که سِمَتی در کار دولتی داشت ، روزی منزل استاد آمد و گفت : شما چرا هر کس را به خانه ات راه می دهی که بعضی از آنها مورد تأیید صاحبان مناصب نیستند ؟ ! ایشان ناراحت شد و حرف او را طرد کردند و فرمودند : به شما ربطی ندارد . سه روز بعد ، این شخص را از کارش عزل کردند .  بر خوانندگان محترم ، پوشیده نیست معمولاً درب خانۀ  امام زادگان و بزرگان از سادات باز است ؛ مخصوصاً اگر سائل مضطرّ باشد . و این سیرۀ ائمه علیهم السّلام می باشد .                                          
51 – سرطانِ صدام
یکی از محارم نزدیک استاد ، خانمی بود ؛ که فرزند دو ساله اش بنام یوسف کنارش بود و ایشان نگاه عمیقی به کودک می کند . مادر فرزند می گوید : نگاه شما به او خاص است ، قسم می دهم که اگر چیزی هست بفرمائید !! استاد فرمودند : او را بعداً سرطان می کُشد .  سالهای بعد که یوسف بزرگ شد در سن 19 سالگی ، به زور صدامیان او را به جبهۀ جنگ ، علیه ایران فرستادند و کشته شد . این سرطان صدام بود که استاد بدان اشاره کرده بودند .
52 – عوائد معنوی
خانمی هفته ای چند روز برای خدمت به منزل استاد می آمد . او می گفت :من سواد ندارمشبی آیة الله کشمیری را در خواب دیدم که برای من دعای فرج یعنی دعای "اللهم کن لولیک .... "را تا آخر خواندند . صبح که از خواب بیدار شدم ، فهمیدم این دعا را حفظ دارم و تعجب کردم . پس بطرف منزل آقا رفتم ، ولی گفتند : آقا دیروز وفات کردند . !! سالها از این موضوع می گذرد و هنوز این دعا را از حفظ می خوانم . معلوم شد که در عوض کار منزل ، استاد یک بهره ای معنوی به او عطا نمودند .
53 – ظرافت نه کرامت
در مجلس دعوتی که چند نفر آشنا از اهل دانش سر سفره بودند ، ماهی و مرغ بر سفره آوردند . استاد معمولاً ماهی را بیشتر دوست می داشت . برای ایشان گوشت ماهی را از تیغ ها پاک کردند و سپس مشغول به خوردن شدند . در وسط غذا خوردن ، انگار بعضی از مدعوّین سر سفره نسبت به قدرت ایشان خطور کردند . ناگاه استاد ، تیغ های جمع شدۀ ماهی را به دست گرفتند که ببلعند ؛ که بعضی گفتند : آقا تیغ ها را می خورید ؟! ایشان بدون تأمّل آنها را بلعید و همگان تعجب کردند البته برای خواننده ، قابل تعجب است !! گفته می شود : ایشان فقط در طول عمرش برای دفع خطور به مقام اولیاء این کار را کردند ؛ که گوئیم این ظرافت بود نه کرامت !
54 – تحمّل تندی
یکی از خویشاوندان غیر روحانی استاد ، گاه گاهی از تهران به قم می آمد و خدمت ایشان می رسید ؛ او اهل صحبت بود و مطالبی را در موضوعات گوناگون عنوان می کرد . روزی استاد ، مطلبی را با یقین فرمود که او فهم و درک آن موضوع را نداشت و گفت : این را نگو به دوزخ می روی !! استاد تندی او را تحمّل کردند .
55 – ساحر                                             
همانطور که انبیاء کارهای خارق العاده انجام می دادند و کسانی که مخالف آنان بودند و توان درک را نداشتند ، آنان را ساحر می خواندند . در زمان حیات استاد هم وقتی ایشان کار فوق العاده ای انجام دادند ، طرف مقابل از اعجاب و عدم ادراک ، بعدها به افرادی گفت : او ساحر است .                  
56 – استاد و نیاز
آیة اللهحسن زاده آملی فرمودند : من خدمت آیة الله کشمیری که رسیدم ، شکوه کردم که کسی نیست نیاز ما را برطرف کند . کسی نیست ما در محضرش تربیت شویم . دیگر قاضی ها و ملّا حسینقلی ها نیستند . !!                                                         ایشان فرمودند : آقای حسن زاده ، خودتان را گول نزنید . من عرض کردم ، نمی دانم شما به چه جهتی می فرمائید که خودتان را گول نزنید ؟                                                                                                                                                           فرمود : شما وقتی که وارد حوزۀعلمیه شدید ، آغاز نیاز داشتید به استادی که به شما صرف و نحو یاد دهد ، نبود که بود . همان زمان به این نیاز نداشتید که کسی به شما کتاب کفایة الاصول یاد دهد . چون شما در آن حدّ نبودید ، در حدّ مقام علم صرف و نحو بودید و استاد در کنارتان بود .                                                                                                                                 همین گونه پلّه پلّه که بالا آمدید استاد آن مرحله در کنار شما بود ؛ الآن هم نگویید نیست . شما خودتان را یک مقدار نگاه کنید ، چه مقدار فاصلۀ بین علم و عمل را کم کردید ؛ چه مقدار با این ملکوت روراست هستید . مطمئناً اگر آن چه را که می دانید در مقام عمل پای بند باشید ، این باب واسع الهی و این دار رحمت ربّانی شما را باز نخواهد داشت ؛ و هیچ منع و بخلی نیست . استاد هست ، اگر برای ما استاد نیست معلوم می شود که ما شرایط مربوطه را فراهم نکرده ایم . باید فاصلۀ بین علم و عمل کم شود و در کنار اینها هم ، واقعاً سر به سجده بگذاریم و در نیمه های شب ، صادقانه از خدای تبارک و تعالی بخواهیم که راه را برایمان باز کند . درست است که از آن طرف ، ناز است اما نیاز ما باید در کنار آن ناز ، ضمیمه شود تا بالاخره به جایی منتهی شود. اینکه نمی رسیم ، برای این است که مناسب این نظام نیستیم و خودمان را با این نیاز تنظیم نکرده ایم .                                  57 – گوسفند برای رفع گرفتاریهای سنگین ، کشتن گوسفند سیاه در حیاط منزل خوب است .                                                                    استاد فرمود : اگر گرفتاری خیلی شدید و قابل تحمّل نباشد تا پنجاه گوسفند سیاه ، ذبح ، تاثیر دارد .                      
58 – بیست سال
یکی از قضات فعلی تهران برایم نقل کرد ، که حدود بیست سال قبل در رشته حقوق در دانشگاه قم تحصیل می کردم . آوازۀ استاد کشمیری را شنیدم ، چند بار خدمت ایشان رسیدم و دستورالعملی را تقاضا کردم . ایشان دریغ نورزیدند . الآن بیست سال از آن تاریخ می گذرد ، هنوز نتوانستم آن دستورالعمل را بکار ببندم و تأسّف از این عدم توفیقم می خورم .
59 – آینده گویی سیّد
حجة الاسلام دکتر سید محمد حسین قزوینی فرمود : من شنیده بودم که مرحوم آیة الله کشمیری یک مراتبی از کمالات را طی کرده و گذشته و آینده را ، خیلی راحت برای مردم بیان می کند . ایشان که از نجف به قم آمده بودند ، من در سال 1361 توسط یکی از علمای بزرگ قم ، وقت گرفتم که خدمتشان برسم . موقعی که داشتم منزل این بزرگوار می رفتم ، یکی از بنده زاده ها اصرار می کرد که من هم بیایم . گفتم : پسرم برگرد ! اینجا که من می روم جای بچه نیست . دیدم هِی اصرار می کند ، یک داد بر سرش زدم ، گفتم : برگرد و سوار ماشین شدم و به منزل ایشان واقع در کوچۀ آبشار که تا خانۀ استاد ، 5 دقیقه  فاصله بود رفتم . وارد منزل این بزرگوار که شدم ، گفتم : سلام علیکم ، ایشان اولین جمله اش به من این بود ، علیکم السلام ، بچه چه گناهی کرده که بر سرش داد می کشی !! دیدم همان لحظۀ اول ، یک برق 2000 وات ما را گرفت . بنده آنجا نشستم و ایشان شروع کرد به گفتن : آقا شما این کار را می کنید ، آن کار را می کنید ، شغلتان این هست ، این کارت درست هست و این کارت درست نیست . بعد آینده برایت اینطوری می شود . من دیدم گویا این مرد 20 سال ، 30 سال کنار من بوده است . حتی یک چیزی را از نیّت من خبر داد ؛ والله ، بالله غیر از خودم احدی خبر نداشت . بعدها هم به منزل ایشان می رفتیم و می نشستیم .                                                                           این قضایا گفتنی ، شنیدنی و آموزش دادنی نیست بلکه رفتنی و از نزدیک دیدنی است . آن چیزهایی که ایشان نسبت به آیندۀ خود بنده گفته ، موارد متعددی است که اگر 50 مورد گفته ، 40 مورد آن را تا امروز دیده ام . یعنی تمام دنیا بیاید بگوید : این نادرسته ، می گویم : نه خودت نادرستی ؛ این چیزی بود که بنده ، خودم از ایشان دیدم و کاری به هیچ واسطه ای ندارم .
 
60 – در دنیا
نبودهمسر مؤمنۀ استاد ، در وصف استاد فرمودند : آقای کشمیری در دنیا نبود ؛ اگر فرضاً من بیرون منزل می رفتم و هوا تاریک می شد و می آمدم کلید برقی که بالای سرش بود ، آن را روشن نمی کرد ، و من آن را روشن می کردم . اگر بازار می رفتم و بر می گشتم و می گفتم : فلان چیز قیمتش اینقدر شده ، می فرمود : یعنی بالا رفته یا پائین آمده است . در مورد جهیزیۀ دختر ، که با او صحبت می کردم ، می فرمود : یعنی چه ؟ هم دختر بدهد و هم جهیزیه . در خرابی خانه و خرید خانه و جهیزیه ، دخالتی نداشت، بازار نمی رفت ، اگر هم می رفت مثلاً برای اندازه گیری لباس به خیاطی برود .
61 – سکوت
بنابر آنچه حضرت استاد (ره) به پسر عموی خود خبر دادند ، این بود که حضرت معصومه (ع) به ایشان فرمود : شما سکوت اختیار کنید و مراودات را کم کنید .                                                                                                                               حضرت استاد بر اثر سکته ای که کردند حدود 14 سال در سکوت بودند تا اینکه فروردین سال 1378 شمسی در جوار حضرت معصومه (ع) رحلت و مدفون شدند .      
62 – شفا سرطانی
حضرت استاد (ره) در مسافرتی که به کاشان داشتند ، دختر هشت ساله ای را که سرطان داشت ، نزد ایشان آوردند . پس دعایی خواندند و آن دختر شفا پیدا کرد ؛ و الآن آن دختر ازدواج کرده است .
63 – سید علی شاه
از نوادر روزگار عارف کیمیاگر و دارنده تجرّد اختیاری در هند ، سید علی شاه بود . استاد به واسطۀ کسانی که از هند به نجف می آمدند با ایشان مکاتباتی داشتند ؛ و از او اجازه در ختوم و اذکار گرفته بودند ، اما استاد به صورت شخصی ، ایشان را رؤیت نکرده بود .
64 – درخواست و اخبار
کسی در قم به استاد مراجعه می کند و از ضعف قوای جنسی خودش شکایت می برد ؛ و اصرار بر ازدواج هم می کند .              ایشان وی را از ازدواج کردن منع می نماید ، ولی او اصرار می کند . استاد می فرمایند : اگر ازدواج کنی کار به طلاق کشیده می شود. ولی باز هم برای توسل به او می فرمایند : به مرقد سکینه خاتون ( واقع در سه کیلومتری بعد از جنت آباد ، که توی کویر می باشد ) ، خواهر ناتنی حضرت معصومه (ع) برود . او بعد از توسل و زیارت سکینه خاتون (ع) ، با دختری ازدواج می کند ؛ ولی بعد از دو هفته ، کارش به طلاق می کشد .   
65 – نماز استغاثه 
یکی از بستگان استاد که از سادات بودند ، شکایت همسرش که او هم از سادات بود ، را نزد استاد می کند . زوج و زوجۀ دو طرف با ایشان فامیل بودند ؛ و ایشان به خویشاوندان اهمّیت می داد .                                                                                 استاد به زوج می فرماید : با همسرت درگیر نشو ، با او مدارا کن تا چوب نخوری ، که همسرت ، استغاثه ای به حضرت ولیعصر (عج) دارد . استاد ، استغاثه ای را قبلاً به همسرش داده بود و او مشغول به آن توسّل بود .                                                   متن استغاثۀ به امام زمان (عج) در کتاب مفاتیح الجنان ص 232 از کلم الطیّب سید علی خان شیرازی نقل شده : که هر کس ، هر جا که باشد دو رکعت نماز به حمد و هر سوره ای که باشد زیر آسمان ، رو به قبله ایستاده بخواند و بعد این دعا را بگوید : " سلام الله الکامل التامّ الشامل .... کشف کربتی"  پس حاجت خود را بخواهد .                                                                            حقیر کتاب کلم الطیب را ترجمه کردم و در حال مقدمات طبع می باشد .
66 – ذکر صلوات
استاد بنده ، منزل تشریف آوردند . همسایۀ دیوار به دیوار ما طلبه ای بود که نسبت خویشاوندی با واسطه ، با ما داشت . و گاه گاهی خدمت ایشان مشرّف می شد . در محضر ایشان صحبت ازاین شیخ شد . فرمودند : او ذکر هم می گوید ؟ عرض کردم : بله ، ذکر صلوات . فرمود : احسن ، بارک الله                                                                                                                              67 – الله هو                                                                                                                                         استاد درباره ذکر توحید ناب می فرمود : الله هو ، دم و بازدم گفته شود که قلبی الله با هو وصل نشود .
68 – شیخ علی                                                                                                                                        حجة الاسلام شیخ علی تاکی درباره استاد فرمودند : سید عبدالکریم که رفیق ما بود ، به خانه ام در نجف می آمد و با هم به بعضی جاها می رفتیم . او به من موعظه ها می کرد و درس می داد .                                                                                    او می فرمود : من شب های جمعه ، 2 ساعت بیشتر نمی خوابم . و شب های دیگر 4 ساعت می خوابید . برایم درس می گفت .   او مردی بزرگوار بود و من از او کرامت دیدم . ساعت 3 عربی حدود سه ساعت از مغرب گذشته ، درنجف آمدم توی صحن شریف امیر المؤمنین (ع) ، دیدم ایشان مقابل قبر شیخ عباس قمی نشسته است . من هر وقت می دیدم ایشان در صحن نشسته ، می آمدم کنارش می نشستم . نیّت کردم که اگر بخواهم بروم پهلوی ایشان بنشینم دیر وقت است . خانواده در خانه ، تنها می ترسد ؛ اگر هم نروم بد است . همین نیت را کردم دیدم ایشان نیستند .یک بار مکه رفتم ، وقتی آمدم با خانواده ام حرفمان شد ، که فلان چیز و فلان چیز (برای کادوی زیارت) بخر . ناراحت شدم و وقتی آمدم توی صحن امیر المؤمنین (ع) پهلوی ایشان نشستم ، فرمود : با دوستان مروّت ، با دشمنان مدارا ، چرا با خانواده ات دعوا کردی ؟  یک بار ، حالشان منقلب بود . یکی از رفقا رفت یک کاسۀ آبگوشت مرغ آورد ، پس میل کردند و به حال آمدند . یعنی خودشان را شکنجه (ریاضت) می دادند . من ایشان را خیلی دوست داشتم . یک روز ، با یک سیدی که در نجف مباحثه کتاب کفایة الاصول می کردیم ، با هم خدمت ایشان آمدیم . وقتی ایشان سید را دید ، بعد فرمود : با او رفت و آمد نکن . بعداً فهمیدم راست می گفت . قم هم خانه اش رفتم . چه دوران هایی با او داشتیم های های های . به ما می فرمود : وقت کم است عبادت کنید یعنی عمر کوتاه است هر چه می توانید عبادت کنید . وادی السلام با هم می رفتیم ، روی بلندی می نشستیم . خیلی مرد شریف و بزرگواری بود ، الله اکبر .
  69 – حبیب و محبوب استاد می فرمود : بعد از دیدن نامحرم ، خواندن این ذکر خوب است : یا خیر حبیب و محبوب صلّ علی محمّد و آل محمّد .        تا مثال محبوب ، جای نقش نامحرم را بگیرد.  
70 – 1001 مرتبه
حجة الاسلام شیخ اسماعیل کوهستانی ، وقتی استاد به دیدار پدرشان رفته بود ، تقاضای ذکری کرد . ابتداءً 1001 مرتبه ذکر یونسیه بعد از نماز عشاء را دادند . سپس فرمودند : بخاطر کار زیاد و درس و تدریس ، حداقل 400 مرتبه بخوانید .                       
71 – نشر اسلام و بعد بیرون شدن 
یکی ازعلمای قم از سادات خراسان جنوبی که قبلاً در حوزه نجف اشرف بودند نقل کرد : روزی به آیة الله کشمیری عرض کردم ، بعد از نماز شب برایم یک استخاره بگیرید . ایشان با ناراحتی به من نگاهی کرد که تو از کجا می دانی من نماز شب می خوانم ؟   عرض کردم : پس ، بعد از نماز صبح استخاره بگیرید . فردا به حرم امیرالمؤمنین (ع) رفتم ؛ فرمود : این نیّت شما سفر است و همانند هجرت انبیاء است . نشر اسلام می باشد . ولی بعد به زحمت و آزار می افتید .                                                                     من قصد تبلیغ به کشور هند و کشمیر داشتم . پس به آنجا رفتم و سالها آنجا تبلیغ اسلام می کردم . بعدها به من حرف های ناروا زدند و دولت هند ، بین رفتن و ماندن در آنجا ، مرا بیرون کردند ، با اینکه همسرم از اهل کشمیر بود . و استخاره استاد دقیقاً همان شد که مرا از هند بیرون کردند .
 
72 – نقش علی (ع)
استاد روزی در قم ، منزل پسر عمویشان ناهار دعوت بودند . بعد از صرف ناهار ، وسط صحبت ها فرمود : در نجف روزی برایم مکاشفه ای شد ، دیدم همه جا نوشته شده : علی (ع) علی (ع) علی (ع) .......  
73 – در آینه دیدن
یکی از علمای حی در قم برایم نقل کرد که با طلبه ای در نجف بنام ..... رفیق بودیم . او گفت : آنوقت ها وسایل ارتباطی عراق به ایران کم بود . مدتی دلم برای پدر و مادرم تنگ شده بود و خبری از آنان نداشتم . حضور آیةالله کشمیری رسیدم و این موضوع را بیان داشتم . ایشان فرمود : آینه بیاور . پس آینه ای نزد ایشان آوردم ؛ فرمود : در آینه نگاه کن ، چون نگریستم ، دیدم پدر و مادرم توی منزل هستند و سالم و مشغول به کاری می باشند . پس از این واقعه ، فرحناک شدم . 
74 – قدمت انگشتر
حضرت استاد (ره) انگشتری داشتند که قدمت آن به قبل از اسلام بر می گشت و دارای قیمت بالایی بود .این انگشتر را آقا سید هاشم حداد به ایشان دادند که از حدید سماقی بود و گفته اند : که رنگ اصلی حدید سماقی می باشد . متأسّفانه سارقی هدایا و وسایل موروثی از قبیل انگشتر و تسبیح و امثال اینها را ربود و این انگشتر که جزء سرقت شده ها بود از دست رفت. در روایات آمده است که امیر المؤمنین (ع) انگشتری از حدید داشتند برای قوت گرفتن و نقش حدید ، "العزة للّه جمیعاً" بوده است و مطالبی بر انگشتر حدید نوشته بود که در جنگ های سخت بدست می کردند .                                                                 و از امام صادق (ع) وارد شده است : که حدید چینی برای ترس از دشمن بسیار نافع است . (الدر الثمین ص 98)
75 – تن مرکوب
از آنجایی که تن مرکوب است ، نباید در سیر و سلوک زیاد به آن فشار آورد . استاد می رفتند به وادی السلام و مشغول اوراد و ریاضات می شدند ؛ هر وقت خسته می شدند برای آنکه مرکوب سرحال شود ، می آمدند بیرون قبرستان ، که نزدیکی آنجا چایخانه ای بود ، چایی می آشامیدند و بعد می رفتند وادی السلام ، مشغول ادعیه و اذکار می شدند .
76 – آیا پدرم بالاتر است ؟                                          
یکی از منسوبین نزدیک استاد که از بانوان هند بود ، وقتی به ذهنش رسیده بود که آیا پدرم بالاتر است یا آقای کشمیری ؟             در حالت سنه و کشف دید که پدرش و استاد نشسته اند ، یک مرتبه استاد ، بالا و بالاتر و بالاتر می رود و پدرش نشسته است . از این واقعه فهمید که استاد خیلی خیلی از نظر مقام معنوی از پدرش بالاتر است .                                  
77 – اسلام زیر پوست
در مورد بعضی شیعیان که بعضی شئون را بدقت انجام نمی دهند یا سهواً و یا عامداً یا غفلتاً بعضی گناهان از آنان سر می زد ، استاد فرمودند : اسلام زیر پوست شان می باشد . یعنی همه به فطرت توحیدی و ولایی و از سرشت ائمه آفریده شده اند ، اگر چه ترک واجبی کنند یا محرّمی را انجام دهند ، ذات آنان عوض نمی شود .
78 – شیراز
تقریباً سال 1360 استاد به شیراز رفته بودند و از آنجا تعریف می کردند . برادرزاده خانم کشمیری می گفتند : آقای کشمیری مدتی در خانه ما بودند . روی منبر سنگی می نشستند . برای ایشان چای یا قهوه می بردم خانۀ ما رونق خاصی پیدا کرده بود ، و از ایشان عکس گرفتم .                                                                                                                                      
79 – زلزله  
همسر استاد فرمود : یک شب در قم زلزله آمد ؛ آقا روی تخت بودند . تخت تکانمی خورد . آقا فرمودند : چرا تکان می خورد ؟ گفتم : ماشین بزرگی از کنار خانه رد شد ، برای همین تخت لرزید ؛ ایشان متوجه زلزله نشدند .                                                              
80 – عقد
یکی از نزدیکان درجه اول استاد ، در هند با دختری آشنا می شود و کار به ازدواج می کشد . دختر هندو بود ، بخاطر ازدواج مسلمان می شود . وقتی پسر و دختر به منزل استاد آمدند ، آنها را تحویل گرفت و چیزی نگفتند . فقط فرمودند : خودم صیغه عقد این دو را می خوانم و همین طور هم شد .                                                                                                                      
81 – حرف های مردم
همسر استاد فرمودند : یک روز با آقای کشمیری به زیارت شاه عبدالعظیم شهر ری رفته بودیم . در راه مردم حرفهایی می زدند . البته آقا ، متوجه حرف های آنان نبود و بیشتر در خودشان بودند . یکی می گفت : این را باید گفت روحانی واقعی ، بدون هیچ تشریفاتی ، ساده و بدون همراه به زیارت آمد با آن همه عظمت . یکی می گفت : ببین چه شکمی دارد ، حق اسلام را خورده ؛ خلاصه اگر آقا می فهمیدند حتماً جواب می دادند. آقا هیچ وقت از کسی واهمه نداشتند . اگر کسی توهین می کرد و ایشان می فهمیدند حتماً جواب می دادند .
82– مستأجری
همسر استاد فرمودند : پس از ازدواج در نجف اشرف ، ما منزل پدر آقا در حالی که حامله بودم و سه فرزند هم داشتیم زندگی می کردیم . یک فرزند دیگر ، از اعضای خانه پدر آقا که رحم اول ایشان بود ، بحثی بین او و پدر آقا شد که ما را مجبور کردند از خانۀ پدرش بیرون برویم . ما نمی دانستیم کجا برویم تا اینکه نزدیک خانۀ خاله ام یک منزل بود که دو اطاق خالی داشت ، رفتیم مستأجری و آنجا به سختی زندگی می کردیم و از نظر مالی هم در مضیقه بودیم ، و پدرم از نظر مالی کمک هایی به ما می کرد .                                                
83 – برادرزادۀ همسر
برادرزاده خانم آقای کشمیری که دکترای شیمی دارند درباره استاد گفتند : یک وقت رفته بودم منزل آقا در قم ، از ایشان خواستم به شیراز بیایند . ایشان فرمودند : استخاره می کنم . پس استخاره کردند و فرمودند : خوب است می آیم .                                      من چون خودم راننده بودم و ایشان دوست نداشت یک زن ، رانندۀ او باشد با اینکه حجابم کامل بود ، بهمین دلیل یکی از بستگان مَرد ، راننده شد و با آقا و همسرش به سمت شیراز راه افتادیم . نزدیکی مرودشت ، کنار جاده ایستادیم تا کمی استراحت کنیم . شیشه ماشین را پائین آوردم . آقا فرمودند : شیشه را بالا ببر ،اینجا احتمال حیوان وجود دارد . و احتیاط در این است و من شیشه ماشین را بالا بردم . آقا ده روز در منزل ، واقع در دنیکان ماندند . آن روزها من خیلی درگیر بودم . چون دارایی و اموال داشتیم ، می خواستند مصادره کنند . آقا فرمودند : مشکلی برای شما پیش نمی آید و کسی نمی تواند اموال شما را بگیرد . همینطور که فرمودند : مشکل ما حل شد .می فرمود : ناراحت نباش ، این مشکلات که برایت پیش می آید تحمّل کن ، چون اجر دارد . 
84 – میوه
همسر استاد می فرمود : هر وقت میهمان می آمد ، برای آقا میوه پوست می گرفتم و برایش می بردم . خودشان میل به خوردن نداشتند برای اینکه من ناراحت نشوم ، به میهمانان می گفتند : ترا به جدم میوه بخورید و همه را تعارف میهمانان می کردند . البته بیشتر چای و قهوه می خوردند .
85 – علت عدم پذیرش اولیه
اوایلی که استاد از نجف به قم تشریف آوردند حدود سالهای 60 – 61 یکی از آقازاده های قم ، که پدرشان در نجف با استاد آشنائی داشتند و پدر زن این آقا زاده هم از قبل توصیف استاد را شنیده بود ، مشرف به حضور شدند . سپس تقاضای شاگردی را کردند . استاد قبول نمی کردند . چند بار آمد و گریه کرد و تقاضا نمود ، تا استاد قبول کردند . چند سالی توفیق نصیب او شد و سلوک کردند . اما پس از آنکه به تهران رفتند و مشغول کارهای دانشگاهی و بیمارستانی شدند ، سیر و سلوک را رها کردند .      اینکه استاد از اول او را نمی پذیرفتند ، چون آخر کار را می دیدند .                                           
86 – توسل و دیدار
آقای م از اهل کرمان گفت : پس از سال ها که دنبال مرشد می گشتم و خدمت بعضی بزرگان رسیدم ، مدت زیادی طول کشید تا نام آیة الله کشمیری را شنیدم . و توسل داشتم تا ایشان را ببینم . سال 1377 در سفری از تهران عازم کرمان بودم که در شهر قم پیاده شدم ، خدا خدا کردم و از حضرت معصومه (ع) خواستم تا خدمت ایشان برسم . وقتی وارد صحن مطهّر شدم ، حالت بغض و اشک بی اختیار از چشمم جاری شد ، بخاطر ندیدن ایشان و مشکلات زندگی ام ، پس با حالت قهر از صحن خارج شدم که چرا توسلات ام بی پاسخ ماند . در حین خارج شدن با طلبۀ خراسانی برخورد کردم ، از او آدرس منزل آیة الله کشمیری را خواستم . ایشان ابتداء امتناع ورزید و سپس انتهای پل آهنچی ، کوچه آبشار را آدرس داد و رفت . یک مرتبه آقایی از داخل سوهان فروشی صدایم کرد و گفت : دنبال منزل آقای کشمیری می گردی ، خانه اش صفائیه ، کوچه ورزشگاه می باشد و در حالت سکوت است ، بعید می دانم که جوابت را بدهد . به آدرس مذکور رفتم و در خانه را پیدا کردم و درب را زدم و طلبه ای درب را باز کرد و گفت : آقا حال مساعد ندارد ، باید برگردی . اما چند لحظۀ بعد برگشت و گفت : آقا اذن دادند . تابستان بود و وارد منزل شدم و دیدم در وسط حیات ، تخت چوبی و ساده ای بود که رویش ، فرش و تشکی انداخته بودند . استاد با لباس استراحت ، در نهایت سادگی و بی پیرایگی بر روی آن دراز کشیده بود . معلوم بود که تنگی نفس (آسم) داشت . با گرمی و لطف مرا پذیرفتند . سؤالات پیرامون زندگی شخصی ام و مسائل عرفانی کردم و جواب فرمودند . از جمله درباره شخصیت ابن عربی از او سؤال کردم .ایشان نه مانند کسانی که او را تکفیر می کردند و نه مانند کسانی که همتایی برای او نمی دانند جواب دادند ، که متعادل بود . این دیدار پانزده دقیقه طول کشید و سپس خداحافظی کردم و از خانه ایشان بیرون آمدم .
 
87 – افسوس
یکی از علمای مازندران که در تسخیرات ، استاد بود و چند سالی از قم به آن دیار رفته است گفته بود : من در قم بودم آقا سید عبدالکریم کشمیری را ندیدم ؛ و از این عدم ملاقات افسوس می خورد .
88 – حساسیت
عربی منزل استاد آمد و ایشان همسرشان را به نام زینب صدا کردند . عرب گفت : نه ، بگو مادر محمود ، مادر علی ، دوباره استاد همسرشان را بنام صدا زدند .    ما سال ها که از نزدیک ، منزل ایشان بودیم همیشه با القابی  همانند شوفی ، همسرشان را خطاب می کردند و اسم زوجه را نمی فرمودند ، استاد می خواستند با تکرار ، حساسیت عرب را که نوعی تعصّب بود برکنار رود .
89 – بعلیٍّ
استاد به کسی که اهل طریقت بود درباره نحوه گفتن ذکر امیرالمؤمنین (ع) فرمود : در مثل توسل نادعلی ، به جای یا علی یا علی ، بعلیٍ بعلیٍ گفته شود ، انسان گرم می شود . (یعنی جذبه بیشتری دارد) 
90 – جوان باید کار کند 
 شخصی در تهران به حضرت استاد ، خانه ای تقدیم می دارد و دوست داشت ایشان قبول کند . پسر کوچک ایشان ، که وقت ازدواجش به سر رسیده بود و خانه ای نداشت . به پدرمی گوید : شما بگیرید ! من می روم درون این خانه زندگی می کنم .         استاد می فرمایند : تو جوانی ، برو کار کن ، من این خانه را قبول نمی کنم ، تا صاحب خانه بتواند آن را بفروشد و به چند مستحق بدهد .                           
91 – انگشتر برده شده
 روزی موقع اذان ، استاد (درنجف) برای وضو گرفتن از اطاق بیرون می روند و انگشتر را درون اطاق می گذارند و وقتی برمی گردند ، مشاهده می کنند که انگشتر مفقود شده است . مهمانِ درون اطاق ، خجالت می کشد ، که نکند استاد به او مظنون شود . می فرمایند : نگران نباش از اهل آنها (موکلین اذکار، یا مومنی از جن) آنرا برده اند و بعد بر می گردانند .
92 – زهد و زندگی ساده
صبیّه استاد از زندگانی پدر می گوید : پدرم ما را یاد داد که طمع نداشته باشید ، چرا فلانی خانه دارد و من ندارم ، ماشین دارد و من ندارم . زندگی ما ساده بود نه یخچال داشتیم نه فرش ، روی زیلو می نشستیم . خوراکمان و لباسمان ساده بود و هیچ وقت چند عبا (چادر) نداشتیم .  می فرمود : مهریه تان باید کم باشد . شاید داماد نتواند بدهد . از خواستگار بپرسید که نماز می خواند یا نه ، میانه اش با فامیل اش خوب است ؟ و دروغ نمیگوید ؟ دارد یا ندارد را باید تحمل کنید . ما را به کم عادت می داد . وقتی در خانه داماد و برادر شوهر بودم و صحبت می کردم ، یک دفعه از ته اطاق صدایم کرد و رفتم نزدش ، فرمود : نامحرم در خانه است ، چرا صدایت بلند است ؟  قبول نمی کرد مادرم مبل بگذارد ، تلفن بگیرد . می فرمود : از شوهرت چیزی نخواه که نتواند انجام دهد . می فرمود : دو رقم خوراک درست نکنید ، مگر بخاطر میهمان ، دو شکل غذا درست کنید . یک روز درب یخچال را باز کردند ، به مادرم گفتند : تو می ترسی گرسنه بمانی که یخچال پُر است ؛ پس مردم گرسنه باشند .  می فرمود : اگر همسایه گرسنه است اول به او بده بعد خودت بخور .می فرمود : اگر انسان به دیدار و عیادت مریضی برود ، برای هر قدمی که می رود گناه او را پاک می کنند و 80 خوبی برای او می نویسند .  در نجف زیر زمین داشتیم ، پدرم می رفت زیر زمین و دعا و نماز و قرآن می خواند . در تابستان بعد از آنکه در مسجد بازار بزرگ نماز جماعت می خواندند ، با آنکه هوا گرم بود و عرق می ریخت ، اگر کسی می خواست او را سوار ماشین کند برای تبرک ، قبول نمی کرد و پیاده به منزل می آمد .  پدرم اهل دنیا نبود ، در صحن امیرالمؤمنین (ع) می نشست و مردم می آمدند به زور قبول می کرد که دستش را ببوسند . در رکوع 33 مرتبه سبحان الله و در سجده هم 33 مرتبه سبحان الله می گفتند . صبح ها با اذان ، ما را بیدار می کردند . نمازش را طول می داد و به ما می گفت : این نماز شما ، کمر شما را می شکند . جلوی خدا ایستاده اید ، حق خدا را نمی خواهید بدهید . ده دقیقه نماز را درست بخوان ، با خدا باش ، با خدا سلام می کنی ، با قلب سلیم باش و فکرتان را جای دیگر نبرید .    صفحه نخست |  زندگینامه |  اساتید و اجازات |  اخبار، ارواح، اولیاء |  سلوک |  استخارات |  اخلاق، مقامات، احوالات  ادعیه، دستورالعمل، اذکار و زیارت |   سیره عملی و شناخت افراد |  عشق به نجف و امیرالمؤمنین |  یادی از  رجال |  ناگفته هایی از آیت الله کشمیری |  گالری فیلم و عکس